Credit to : BlueSmile , Bandung Indonesia
Rujukan : http://indonesiacultural.blogspot.com/2008/04/architecture-of-banjar-traditional.html
A traditional house of Banjar. This type of house is often called the high roofed-house (rumah bubungan tinggi) or “rumah ba-anjung” because the roof is very high and sharp, South Kalimantan
History and the Development of the Traditional House of Banjar
The traditional house of Banjar is usually called “Rumah Hubungan Tinggi “ because the roofs form a 45° angle. This form of the Banjar House began to establish during the 16th century when Banjar area was ruled by Prince Samudra who became a follower of Islam. He named himself Sultan Suriansyah with the title of Panembahan Batu Habang. Before he became a Sultan, he was a Hindu. He ruled the Banjar Sultanate between 1596 – 1620.
At the beginning, the traditional house of Banjar was a long house with the narrow sides as the front and back part. Later, they attached additional houses on the left and right sides of the house. Near the back part of the house, they also add an additional house that had the same length as the previous one. They called this addition “disumbi”.
The additional building (house) attached on the left and right of the main building are called Pisang Sasikat by Banjar people and since they are like pavilions, they called them “anjung”, so that the traditional Banjar house is usually called “Rumah Ba-anjung”.
Around the year of 1850, they built house around the Banjar Palace, especially around the Martapura Palace. But the “Rumah Ba-anjung” is the main building where the Sultan and his family live.
The Gajah Menyusu, Kelayan Dalam. A type of traditional house of Banjar people, South Kalimantan.
Some of the buildings around the Palace are the Palimasan which is used to store gold and silverware the treasure of Sultanate. The Balai Laki where the ministers live, the Balai Bini where the servants live, the Gajah Manyusu, where the close relatives of the Sultan live, they are the Gusti-Gusti and Anang. There are also buildings that are called Gajah Baliku, Palembangan, and Balai Seba.
Balai Bini, Benua Anyar Banjarmasin
Later, many houses are built following the same patters as the palace “Rumah Ba-anjung” so that this typical building is not only owned by Banjar people. The typical form of the Rumah Ba-anjung has spread to South, Central and Eastern Kalimantan with its original and traditional Banjar style is still clearly seen.
Rumah Ba-anjung is found in Pangkalan Bun, the old Kotawaringin and Kumai, in the area of Kotawaringin, central Kalimantan. These Rumah Ba-anjung became a familiar sight following the fraction of the Kotawaringin Sultanate from the older Banjar Sultanate when Banjar was ruled by Sultan Musta’inbillah between the year of 1650 to 1672 and succeeded by Sultan Inayatullah. The first Sultan of the Kotawaringin Sultanate was Prince Dipati Anta Kusuma.
The traditional house of Banjar were also found in Eastern Kalimantan because many people from Banjar moved here and made their houses in the same way as when they were in Banjar and so the Banjar type house had spread throughout Kalimantan. Nowadays the Banjar-type houses are rarely seen. Since 1930 they have rarely made new Banjar-type houses because of the high cost, difficulties in getting the suitable location and the impractical usage of that kind of houses.
Many Banjar-type houses are repaired and changed to match their need of modern living (in terms of the maintenance and healthy environments). Many families still maintain their traditional Banjar houses, but they live in their modern houses that they built near the traditional ones.
When we see come traditional Banjar houses in South Kalimantan, we can conclude that those houses must have been built before the year of 1930. We can still find them in Sungai Jingah village, Kampung Melayu Laut (Banjarmasin), in Teluk Selong village, Desa Dalam Pagar (Martapura), in Birayanf village (Barabai) and in Negara. They are in a very good condition, and the government has tried to subsidize them for their renovation and maintenance, but unfortunately the owner refused the help some uncertain reasons.
Observing the traditional Banjar houses, we can study their beautiful architecture and their ornaments.
The Construction of the Banjar House
The traditional Banjar House is entirely made of wood because wood is abundant in Kalimantan. Wood is the only suitable material for that kind of traditional house.
The construction is divided into four main parts, they are:
1. The body of the main skeleton of the roof, in line to the main building.
2. Additional building attached to the left and right of the main building are called the “anjung”.
3. Sharp-type roofs (45° angle) we called “Hubungan Tinggi”.
4. A long skeleton elongated from the main one in the front part of the main house is called the Sindang Langit.
The body of the house is something like an oblong is divided into rooms with different level.
1. Palatar (front porch or ‘pendapa’)
This is the first room directly above the entrance ladder. The room is 7 by 3 meters.
2. Panampik Kecil
A small room behind the Palatar with an entrance door (lawang hadapan). The floor is higher than the floor of the front porch. The front floor of this room is called the Watun Sambungan. This room is 7 by 3 meters.
3. Panampik Tengah or Panampik Panangah.
This room is behind the Panampik Kecil and it is wider. The floor is wider than the floor of the Panampik Kecil. The front floor of this room is called the Watun Jajakan.
4. Panampik Besar or Ambin Sayup.
The floor is higher than the floor of the Panampik Tengah. The front floor of this room is called the Watun Jajakan, the same term used in the Panampik Tengah. This room is 7 by 5 meters.
5. Palindangan or Ambin Dalam.
This room is behind the Panampik Besar. The floor has the same level as that of Panamik Besar (there are some that have higher floors than those of Panamik Besar). Since the frame of the door does nothave the same level as the floor of the Palindangan, they call it Watun Langkahan (one has to step over it to enter). The room is 7 by 7 meters.
Inside the Palindangan room, there are 8 capitals to support the “hubungan tinggi’. The capitals are called Tihang Pitugur or Tihang Guru.
6. Panampik Dalam or Panampik Bawah.
A wide room in which the floor is lower than the Palindang, but it is the same level as the Panampik Tengah. The front floor of this room is called Watun Jajakan. The room is 7 by 5 meters.
7. Padapuran or Padu.
This is the last room of the main house which floor is lower than Panampik Bawah. The front floor of this room is called the Watun Juntaian. Sometimes the Watun Juntaian is high enough to step on so that they need a ladder to enter.
The Padapuran is divided into 3 parts:
* The atangan – a kind of kitchen.
* the salaian – a place to dry fire wood.
* the pajijiban and the pagaduran – a palce for washing.
The toom is 7 by 3 meters.
The traditional house of Banjar have relatively different dimension. This is caused by the different standards of measurements, should be in off numbers. It includes thelenght, width, height, etc., also the numbers of the windows, ladder-step, etc.
If we measure the dimension of the main house, it usually has 31 by 7 meters. Each anjung on the left and right of the main house is usually 5 meters wide. The height of the floor under the anjung and the palindangan is 2 meters above the ground, but under the palatar, it is only 1 meter.
Dahi Lawang Balai Laki di Kuin Utara
Dahi Lalongkang Rumah Gajah Manyusu di Kuin Utara Woodcarving has an important role in the traditional house in Banjar. A unit of a traditional house is not complete enough without the application of woodcarving. They carved the bottom side of the wooden wall and the sides of the roofs. The carving is called the “lis-lis” or in Banjar they call it “Papilis or Pilis”. The motif of the carving is continuous flames, flower, etc.
Oleh Mohammad Azlan Ali Bashah e-mail: allan@banjar.org.kg
AYUHA BAPANDIR atau labih ringkas dikiyau AB adalah salah sabuting TUNGKARAN (laman) web istimewa di internet. Inya menjadi wadah bepandir (buletin board) KULAAN (istilah persaudaraan akrab tetapi tidak terikat kepada pertalian darah sahaja) siber. Inya jua gin merupakan wadah kada rasmi nang menghubungkan BUBUHAN (Bubuhan adalah merupakan kelompok kekerabatan ambilinial ) Banjar di alam siber.
Meski gin urang nang sabujurnya maulah tungkaran web ngini magun jadi tanda tanya kerana sidin balum bersedia bacuur (memperkenalkan diri). Sama ada sidin kada purun cangul atawa atas sabab lain kita gin magun kada tahu. Apa haja kisah disebaliknya, tungkaran web ngini sabujurnya sudah mulai berfungsi sebagai pusat kepada aktiviti siber masyarakat Banjar di Malaysia wan Indonesia. Bubuhannya menjadikan bahasa Banjar sebagai medium komunikasi di antara satu awan nang lain.
Pada tahun 1998 ulun mulai bahayau mancarii tungkaran web Banjar. Suatu hari tatamu awan tungkaran web AB. Mun kada silap wayah itu, ngini jua pang TUNGGAL BUTINGAN tungkaran web Banjar di internet. Antara pemandirnya wayah itu ialah Saona, Khairil Azmi @ Nanang Lamak Panggaringan, Ketitir @ aLLan, Tuhalus, Kancur, Utham, Widi, Angah Da’ Sugih dan lain-lain. Topik nang dipandirakan bakisar mengenai kelainan dialek Banjar di Banua babanding awan dialek Banjar di Malaysia. Saona”, mun kada silap ulun kaya itulah ngaran tuan nang ampunya tungkaran web AB. Sidin ini seorang guru. Sidin jua adalah urang nang sama nang maulah tungkaran web “KUYAAN BANJAR”.
Kaya itulah asal pamulaannya kaya apa Bahasa Banjar mulai dipakai sebagai Bahasa Siber. Meski gin kurang mendapat sambutan, Tungkaran Web AB bernasib baik kerana disokong oleh dua tungkaran web lain nang interaktif wan informatif. Tungkaran web ngintu ialah ‘Banjar International’ (http://www.geocities.com/Tokyo/Palace/5830/) wan ‘Kuyaan Banjar’ (http://banjar.cjb.net).
Kebanyakan tulisan atawa kisah nang dibuat di AB diarkibkan dalam kedua-dua tungkaran web di atas. Bubuhan kita masih kawa marujuk tulisan-tulisan bubuhan kita nang lawas melalui kedua-dua tungkaran web tersebut. Sekalung budi wan ucapan terima kasih nang kada bahinggan kita tujukan nu Saona wan Prof. Dr. Zainal Abidin Sulaiman @ Tuhalus @ Julaknya nang kada suwah lingo ma-eloki/ mamarunai (mengemaskini dan memperbaiki) tungkaran web masing-masing.
Hakikat bahawa ilmu Internet wan teknologi maklumat nang datang tumatan Barat menggunakan bahasa asing kada sepatutnya dijadi akan alasan untuk bubuhan kita membiar akan urang Banjar ketinggalan. Kita kada sepatutnya tarus BESAPUT atau BASINGKUTAN TAPIH meniringkan arus pembangunan/perkembangan tamadun belalu meninggalkan kita. Kita sepatutnya baumbai maumpati urang lain menyasah wan mamanfaatkan kemajuan IT gasan membangun bahasa, budaya wan peradaban Banjar.
Ayuha Bepandir (AB) secara kada langsung berjaya mengisi kekosongan wan merapatakan jurang pemisah di antara bubuhan kita awan bubuhan urang lain. Menerusi AB bubuhan kita mulai membangun Bahasa Banjar. Aktiviti penulisan digarakkan melalui artikel nang dikirim ka bulletin board AB. Imbah itu artikel-artikel tersebut diitihi oleh kulaan siber nang lain. Sepalih dibaca, sepalih lagi nang menarik menjadi KUYAAN (hot topic) diulas secara panjang lebar oleh bubuhan di situ.
Artikel-artikel nang dikirim, meski gin handap inya tatap berfungsi menyumbang kepada usaha kita mengumpul istilah Banjar. Banyak di antara kita kada tahu bahawa sebahagian besar dari istilah nang takumpul dalam KAMUS PALUI adalah diambil dari artikel nang dikirim ka Ayuha Bepandiran. Prof. Dr Zainal Abidin Sulaiman saban hari mengumpulkan istilah-istilah ini. Sila itihi perbendaharaan kata dalam kamus berkenaan, inya sentiasa bertambah dari sehari ke sehari.
Tungkaran Web AB dibina pada tahun 1998. Inya sabuting dari ribuan tungkaran web nang menumpang di Disc Server.com. Dengan ruang gasan bekarya nang terhad. Tungkaran web AB telah berjaya membuktikan bahawa inya tatap berpotensi menyumbang kepada pembangunan bahasa dan budaya Banjar. Peranannya semakin luas apabila para pemandir berjaya mengumpulkan ahli-ahlinya buat pertama kali di Majlis Aruh Puga AB di rumah Y. Bhg. Prof. Dr. Zainal Abidin Sulaiman di Sungai Tangkas, Bangi. Aruh kedua Pemandir AB telah diadakan di Restoran Rose, Bandar Baru Bangi dan aruh ketiga telah diadakan di rumah Y. Bhg. Prof. Dr. Mana Sikana. Imbah itu beberapa sesi aruh lain nang kada rasmi telah menjadikan hubungan masyarakat siber Banjar menjadi semakin RAKAT (akrab).
Perkembangan Bahasa Banjar di alam siber menjadi semakin rancak dengan penglibatan aktif ahli yang kreatif seperti Angah Kupiah Sasak awan anak sidin ‘Si Dauh’. Hasrat untuk melihat urang Banjar baisi domain saurang menjadi kenyataan apabila Angah Kupiah Sasak mengambil langkah mendaftarkan BANJAR.ORG KG pada tahun 2001.
Melalui tungkaran web MANJANGUK BANUA (http://banjar.org.kg) tungkaran web nang memuatkan catatan perjalanan rombongan ahli Pertubuhan Banjar Malaysia ke Banjarmasin pada tahun 2000 dilancarkan tapak e-mail nang beridentitikan Banjar. Nama Banjar, seperti utuh@banjar.org.kg dicatatkan pada alamat e-mail bubuhan nang melanggan e-mail banjar.org.kg.
Bermula dari detik itu penggunaan Bahasa Banjar di dunia siber semakin meningkat. Peningkatan ahli pemandir di AB begitu ketara. Kuantiti artikel-artikel nang dikirim juga bertambah. Tungkaran web Banjar nang lain juga terus mendapat perhatian para pelayar internet atau masyarakat siber Banjar sekitar nusantara. Kuyaan Banjar umpamanya telah dilawati oleh lebih 17,000 pengunjung semenjak penghitung diandaki di tungkaran web berkenaan. Beberapa tungkaran web Banjar nang lain mulai dibina. Senarai tungkaran web berkenaan kawa dirujuk melalui senarai jaringan web nang ada di Kuyaan Banjar awan Banjar International.
Biar gin bermula secara gamat/gimit, tetapi kita yakin melalui tungkaran web AB Bahasa Banjar di siber akan menjelajah ke dunia baru yang menjanjikan segala macam peluang dan cabaran. Wayah ini tungkaran web AB bukan haja sekadar wadah bepandir, tagal inya gin jua bafungsi mengembangkan bahasa, budaya wan mewujudkan networking antara bubuhan kita. Semakin ramai pemandir dari pelbagai latar belakang bekumpul di tungkaran AB, mencambah pelbagai agenda wan idea untuk membangun bubuhan kita.
Bakisah tantang Bahasa Banjar, meski gin inya kada mempunyai prospek atau hingkat menjadi bahasa pengantar negara, tagal sebagai pencinta bahasa dan budaya Banjar kita tatap berharap bahasa ibunda kita kada bakal pupus. Inya akan tarus dipandirakan oleh anak cucu kita. Suatu masa kaina mungkin inya kawa dijadikan sebagai mata pelajaran elektif di mana-mana fakulti bahasa di universiti-universiti di Malaysia wan Indonesia.
Wayah ini Bahasa Banjar diajar sebagai mata pelajaran elektif di sekolah-sekolah dasar di Kalimantan Selatan. Kita amat berharap pada masa nang ka hadap, Universitas Lambung Mangkurat (Unlam) Banjarmasin melalui Program Pendidikan Bahasa dan Sastera Indonesia dan Daerahnya (PP PBSID) kawa menerajui usaha ini.
Menurut sumber nang ulun baca, Program Bahasa dan Sastera Daerah hanya terdapat di UNLAM. Inya merupakan satu usaha untuk menjaga supaya bahasa daerah kada pupus. Menurut Prof. Dr Abdul Djebar Hapip, seorang Pensyarah Kanan di UNLAM, Bahasa Banjar di Kalimantan dituturkan dalam pelbagai dialek. Jumlah kesemuaan dialek kada kurang dari 38 dialek. Tetapi ada diantaranya nang parak pupus. Sidin mambari contoh, Bahasa Barangas asli wayah ini hanya dituturkan oleh 150 kepala keluarga.
Bahkan memang sudah menjadi kenyataan, demini banyak generasi Banjar sendiri sama ada nang di Malaysia, Kalimantan atau Riau kada tahu lagi babahasa Banjar. Hal itu diantaranya disebabkan kita kada maherani lagi atau kada bausaha untuk melestarikan bahasa kita. Sehingga suatu masa kamungkinan Bahasa Banjar kita akan pupus.
Amun bujurlah ujar urang, bahawa bahasa kada kawa dipisahakan awan budaya sesuatu bangsa maka amun kada wujud lagi sesuatu bahasa maka kada wujud lagi pang sesuatu bangsa. Amun pupus Bahasa Banjar maka kedada lagi pang urang Banjar.
Tulisan ulun ini kada pang menjurus kepada asobiyah Banjar. Kita harus mengakui tuhan menjadikan kita bersuku-suku untuk saling bapinanduan antara satu sama lain. Akan tetapi dalam apa jua nang kita ulah, kita disuruh talabih dahulu mengutamakan kaum kerabat kita. Dalam kontek ngini, urang Banjar adalah kulaan (keluarga terdekat) kita. Jadi jelas usaha kita bukan membangun ke arah fahaman asobiyah.
Berbalik kepada usaha handak memertabatkan Bahasa Banjar, perjalanan nang bakal kita hayau masih talalu jauh. Kita balum baisi sistem tatabahasa nang selaras untuk membina Bahasa Banjar nang baku. Bahasa kita adalah berdasarkan bahasa pertuturan. Usaha mengumpul perbendaharaan kata Banjar dalam Kamus Palui oleh Prof. Dr Zainal Abidin Sulaiman kawa kita anggap sebagai perintis atau usaha awal untuk merealisasikan usaha tersebut.
Secara dasarnya amun kita handak membakukan sesuatu bahasa, kita memerlukan badan nang memainkan peranan dalam pembentukan wan penggubalan bahasa. Dewan Bahasa dan Pustaka umpamanya berperanan dalam menggubal istilah Bahasa Melayu. Untuk tujuan tersebut Pertubuhan Banjar Malaysia (PBM) patut mengambil langkah mewujudkan Unit Bahasa dan Istilah Banjar.
Dalam masa yang dekat, kita berharap Bahasa Banjar akan terus menjadi salah satu dari bahasa yang digunakan di alam siber. Setinggi-tinggi tahniah diucapkan kepada bubuhan kita nang sudah membangun tungkaran web Banjar. Hasrat untuk melihat Bahasa Banjar digunakan dengan lebih meluas akan menjadi kenyataan amun kita sama-sama menyumbang untuk menjayakannya.
Kita amat berharap agar bubuhan kita nang pakar dalam IT berusaha mengwujudkan labih banyak tungkaran web dalam Bahasa Banjar. Mudah-mudahan dengan usaha tersebut, masyarakat Banjar dan Melayu di Nusantara akan lebih tertarik mempelajari Bahasa Banjar. Perkara ini kada mustahil untuk dicapai kerana apabila Bahasa Banjar tersebar luas di dunia siber, sudah pasti kita dapat menjangkakan pengguna internet akan berusaha mempelajari Bahasa Banjar untuk mengetahui maklumat yang ditulis dalam tungkaran web berkenaan.
Usaha maanjung (menobatkan) Bahasa Banjar sebagai salah sabutiung bahasa di alam siber perlu mendapat sokongan dari semua pihak terutamanya dari bubuhan kita nang cintakan Bahasa Banjar. Di samping Bahasa Melayu nang merupakan bahasa rasmi negara, Bahasa Banjar adalah bahasa kawitan kita. Inya adalah khazanah wan warisan nang perlu kita pulihara.
Usaha yang berterusan bagi memantapkan Bahasa Banjar perlu dilakukan dari semasa ke semasa. Kelainan bahasa yang berbeza mengikut daerah perlu diselaraskan. Kajian ilmiah dengan metodologi yang mantap perlu dilakukan. Kita tahu bahawa PBM tidak mampu melaksanakan tugas ini bersendirian. Di PBM kita tidak mempunyai kepakaran dalam bidang bahasa. Akan tetapi kita boleh menggunakan kepakaran yang ada di universiti-universiti tempatan. Apa yang perlu PBM lakukan ialah menaja GERAN PENYELIDIKAN bagi penulisan tesis mengenai bahasa, sastera dan kebudayaan Banjar kepada pelajar pasca-siswazah.
PBM hanya perlu membentuk panel bagi meneliti skop kajian sebelum meluluskan sesuatu permohonan. Kerja-kerja penyelidikan, pengumpulan maklumat dan penulisan tesis akan diselia oleh professor dan pensyarah dalam bidang bahasa. Saya yakin kredibiliti hasil tulisan yang melalui proses penulisan seperti ini akan diakui kesahihannya. Jika usaha ini dilakukan, lambat laun satu masa kelak kita akan berjaya mewujudkan satu sistem tatabahasa Bahasa Banjar yang lengkap. Ia seterusnya akan mengarah kepada kewujudan Bahasa Banjar yang baku.
Jika ini berlaku hasrat kita untuk melihat Bahasa Banjar diajar di sekolah, kolej dan universiti akan menjadi kenyataan pada suatu hari kelak.
(Dibentang dalam Seminar Bahasa Banjar sempena Mesyuarat Agong Pertubuhan Banjar Malaysia pada 4 Ogos 2002 di Teluk Intan, Perak Darul Ridzuan)
MIGRASI ORANG BANJAR PADA DUA ZAMAN*
Makalah ditulis oleh : Dr.Mohamed Salleh Lamry**
tunjeram (tun_jeram@yahoo.com).
Kertas kerja ini bertujuan untuk meninjau proses migrasi orang Banjar dari Kalimantan Selatan ke Semenanjung Malaysia pada dua zaman: pada awal abad ke-20 dan pada masa kini. Pada awal abad ke-20 migrasi orang Banjar ke Semenanjung Malaysia berlaku secara besar-besaran, tetapi pada masa kini secara kecil-kecilan sahaja. Untuk memahami perbezaan tersebut, kertas kerja ini terutamanya ingin membincangkan faktor-faktor yang mendorong orang Banjar bermigrasi ke Semenanjung Malaysia pada abad ke-20 dan faktor-faktor apa pula yang tidak mendorong orang Banjar bermigrasi ke Semenanjung Malaysia pada masa kini. Kertas kerja ini menghujahkan bahawa orang Banjar bermigrasi secara beramai-ramai ke Semenanjung Malaysia pada awal abad ke-20, kerana adanya “faktor penolak” seperti keresahan politik dan tekanan penjajah Belanda di Kalimantan Selatan, dan “faktor penarik” seperti peluang membuka dan memiliki tanah di Semenanjung Malaysia. Pada masa kini “faktor penolak” dari Kalimantan Selatan, seperti kemiskinan dan tekanan ekonomi mungkin masih ada. Akan tetapi, “faktor penarik” dari Semenanjung Malaysia sudah tidak ada lagi. Walaupun kini di Semenanjung Malaysia terdapat banyak peluang pekerjaan, tetapi pekerjaan yang terbuka untuk para migran ialah pekerjaan sebagai kuli yang rendah statusnya. Di samping itu, orang Banjar kini mempunyai banyak tempat pilihan untuk mereka bermigrasi.
Pengenalan
Pada akhir abad ke-19 dan awal abad ke-20 migrasi dari Indonesia ke Semenanjung Malaysia (Malaya atau Tanah Melayu pada waktu itu) berlaku secara besar-besaran. Pelbagai suku bangsa dari Indonesia, seperti Jawa, Banjar, Bugis dan Boyan (Bawean) serta orang Sumatera, seperti Minangkabau, Aceh, Mandailing, Korinci, Palembang dan Jambi telah bermigrasi ke Tanah Melayu. Antara tujuan mereka datang ialah untuk merebut peluang ekonomi yang terbuka luas pada masa itu, khasnya untuk bekerja sebagai buruh di perkebunan asing atau untuk membuka tanah sebagai petani kecil. Mengikut Banci (sensus) Penduduk Malaya tahun 1947, yang paling ramai datang ke Semenanjung Malaysia pada masa itu ialah orang Jawa, sementara orang Banjar adalah yang kedua ramai selepas orang Jawa.
Pada masa kini, migrasi orang Jawa, bersama-sama dengan orang Madura dan Boyan ke Semenanjung Malaysia masih berterusan. Orang Jawa masih merupakan kumpulan etnik terbesar yang bermigrasi ke Semenanjung Malaysia mulai tahun 1970-an. Pada masa yang sama, orang yang berasal dari pulau yang agak jauh dari Malaysia, seperti orang Lombok dan Flores juga ramai yang bermigrasi ke Semenanjung Malaysia. Kedua-dua kumpulan etnik yang terakhir ini terutamanya datang untuk bekerja di sektor perkebunan.
Akan tetapi, migrasi orang Banjar ke Semenanjung Malaysia nampaknya tidak berterusan. Terlalu kurang sekali orang Banjar dari Kalimantan Selatan yang bermigrasi ke Semenanjung Malaysia dalam era 1970-an hingga kini. Jika ditemui sebilangan kecil pekerja migran Banjar dari Indonesia, mereka bukan berasal dari Kalimantan Selatan, tetapi umumnya dari Riau dan Jambi atau Sumatera Utara. Orang Banjar dari Kalimantan Selatan dikatakan bukan tidak ada yang bermigrasi ke luar negara. Akan tetapi destinasi mereka kini ialah Mekah dan Madinah, dan mungkin juga Sabah dan Sarawak; bukan Semenanjung Malaysia. Di samping itu, mereka yang bermigrasi ke luar negara mungkin merupakan golongan kecil sahaja berbanding dengan mereka yang tidak meninggalkan tanah air mereka.
Oleh yang demikian, makalah ini ingin meninjau migrasi orang Banjar ke Semenanjung Malaysia pada dua zaman: pada awal abad ke-20 dan pada masa kini. Persoalan utama yang akan dibincangkan ialah mengapa ramai orang Banjar yang bermigrasi ke Semenanjung Malaysia pada awal abad ke-20, dan mengapa pula sedikit sekali orang Banjar yang bermigrasi ke Semenanjung Malaysia pada masa kini? Untuk menjawab persoalan tersebut, akan diteliti faktor-faktor yang menyebabkan orang Banjar bermigrasi beramai-ramai ke Semenanjung Malaysia pada awal abad ke-20, dan faktor-faktor apa pula yang menyebabkan orang Banjar kurang sekali bermigrasi ke Semenanjung Malaysia pada masa kini.
Bagaimanapun, sebelum meninjau migrasi orang Banjar pada awal abad ke-20, mungkin ada baiknya jika ditinjau lebih dahulu secara ringkas migrasi orang Banjar ke Semenanjung Malaysia pada akhir abad ke-19.
Migrasi pada Akhir Abad ke-19
Sebenarnya tidaklah dapat dipastikan bilakah tarikh paling awal orang Banjar dari Kalimantan Selatan bermigrasi ke Tanah Melayu. Mengikut Tajuddin Noor Ganie (2004) pada tahun 1780 dan 1862 telah berlaku migrasi orang Banjar secara besar-besaran ke pulau Sumatera. Orang Banjar yang menjadi migran pada tahun 1780 itu ialah para pendukung Pangeran Amir yang menderita kekalahan dalam perang saudara antara sesama bangsawan kerajaan Banjar, iaitu raja usurpatur Pangeran Tahmidullah. Mereka mesti melarikan diri dari wilayah kerajaan Banjar, kerana sebagai musuh politik mereka sudah dijatuhi hukuman mati. Yang menjadi migran pada tahun 1862 pula ialah para pendukung Pangeran Antasari dalam kemelut Perang Banjar. Mereka mesti melarikan diri dari pusat pemerintahan Banjar di kota Martapura, kerana kedudukan mereka sudah terdesak sedemikian rupa. Pasukan Residen Belanda sudah berjaya menguasai kota-kota besar di wilayah kerajaan Banjar. Pangeran Antasari sendiri sudah memindahkan pusat perlawanannya ke daerah Muara Teweh, di Kalimantan Tengah. Dalam hal ini, terdapat bukti yang menunjukkan bahawa sebahagian orang Banjar yang bermigrasi ke pulau Sumatera itu kemudian telah bermigrasi pula ke Tanah Melayu. Akan tetapi, bilakah tarikh paling awal mereka bermigrasi ke Tanah Melayu tidaklah diketahui.
Namun, berdasarkan maklumat yang diberi oleh beberapa orang informan dipercayai di sekitar tahun 1870-an sudah ada orang Banjar yang sampai ke Tanah Melayu (Ghazali Basri 1974/75: 9). Seperti yang dibayangkan oleh Ganie (2004) kedatangan orang Banjar pada masa itu banyak didorong oleh pergolakan politik yang berlaku di negeri Banjar, khasnya penaklukan Belanda ke atas kerajaan Banjar pada tahun 1860.
Mengikut Ghazali Basri (1974/75: 9) sebagai reaksi kepada penaklukan Belanda itu ramai golongan pembesar, terutamanya golongan Pangeran dan Gusti yang melarikan diri ke hutan-hutan untuk melakukan serangan balas terhadap Belanda. Mereka yang mahu bekerjasama dengan Belanda dilantik menjadi pegawai atau pembesar dalam pemerintahan Belanda di Banjar, tetapi pihak yang menentang atau tidak mahu bekerjasama sentiasa diburu oleh Belanda. Oleh kerana terus diburu oleh Belanda, ramai yang meninggalkan negeri Banjar dan berhijrah ke tempat lain. Pada mulanya mereka berhijrah ke satu tempat bernama Tongkal di pantai timur pulau Sumatera. Kemudian sebahagiannya menyeberangi Selat Melaka lalu membuat penempatan di Semenanjung Tanah Melayu.
Salah seorang pembesar Banjar yang terawal sampai ke Tanah Melayu ialah Gusti Anang. Beliau dikatakan datang ke Tanah Melayu di sekitar tahun 1880-an dan mula-mula tinggal di Batu Pahat, Johor Kemudian beliau berpindah dan menetap di daerah Krian, Perak sehingga meninggal dunia pada awal tahun 1973. Semasa hayatnya beliau pernah berulang-alik ke Banjar tidak kurang daripada tiga kali (Ghazali Basri 1974/75: 9).
Mengikut Ghazali Basri (1974/75: 10) lagi ketika dia melakukan kajiannya pada pertengahan tahun 1970-an, orang-orang Banjar keturunan Pangeran masih terdapat di kampung Banjar, Teluk Intan, Perak. Orang-orang keturunan Gusti pula masih terdapat di Bagan Datoh, Perak, di Sungai Besar, Selangor dan di Batu Pahat, Johor. Antara saki baki keturunan kerabat di Raja Banjar itu ialah keluarga Gusti Noh di Bagan Datoh, dan keluarga Gusti Idris di Sungai Besar.
Pada zaman sebelum Perang Dunia Kedua, keturunan Pangeran dan Gusti itu dikatakan sangat dihormati oleh orang-orang Banjar di Semenanjung Tanah Melayu, kerana status mereka yang tinggi. Akan tetapi, pada masa kini penghormatan sedemikian sudah tidak ada lagi. Antara sebabnya ialah kebanyakan keturunan Pangeran dan Gusti itu tidak berharta. Hal ini demikian, kerana ketika mula-mula datang ke Tanah Melayu dahulu, para pengikut mereka bekerja keras untuk memperoleh seberapa banyak tanah untuk dijadikan harta. Sebaliknya, golongan Pangeran dan Gusti itu tidak berbuat demikian, dan hanya berpuas hati dengan penghormatan dan sedikit pemberian daripada pengikut mereka.
Migrasi pada Awal Abad ke-20
Mengikut Tajuddin (2004) orang Banjar sekali lagi melakukan migrasi secara besar-besaran ke pulau Sumatera pada tahun 1905. Antara sebabnya ialah Sultan Muhammad Seman yang menjadi raja di Banjar ketika itu telah mati shahid di tangan pasukan tentera Belanda. Mereka terpaksa melarikan diri, kerana tidak mahu hidup di bawah pemerintahan Belanda. Di antara mereka yang melarikan diri ke pulau Sumatera itu tentu ada yang berhijrah pula ke Semenanjung Tanah Melayu seperti pada masa sebelumnya.
Pada masa yang sama, ada pula orang Banjar yang terus berhijrah ke Semenanjung Tanah Melayu, kerana mengikut Hasan Basri (1988: 47) di samping pulau Sumatera, Tanah Melayu adalah tumpuan utama penghijrahan orang-orang Banjar pada masa itu.
Oleh yang demikian, mengikut banci penduduk Malaya tahun 1911, pada tahun tersebut sudah ada 21,227 orang Banjar di Tanah Melayu. 81% daripada mereka tinggal di Perak, 13.5% di Selangor dan 3.7% di Johor. Orang Banjar ada juga dinegeri-negeri lain, tetapi bilangannya tersangat kecil. Lebih 88% orang banjar di Perak tinggal di daerah Krian, sementara kebanyakan orang Banjar di Selangor pula tinggal di Kuala Langat (Tunku Shamsul Bahrin 1964: 150).
Pada tahun 1921 orang Banjar di Tanah Melayu meningkat hampir 80% menjadi 37,484 orang. Peningkatan paling besar berlaku di Johor, dari 782 orang pada tahun 1911 menjadi 8,365 orang pada tahun 1921. Kebanyakan orang Banjar di Johor ditemui di Batu Pahat (5,711 orang) dan di Kukub (1,166 orang). Di Perak peningkatan orang Banjar berlaku di daerah Hilir Perak, sementara di Selangor pula berlaku di daerah Kuala Selangor (Tunku Shamsul Bahrin 1964: 151).
Antara tahun 1921 hingga 1931 penduduk Banjar di Tanah Melayu bertambah 7,503 orang menjadi 45,351 orang. Perak, Johor dan Selangor masih merupakan tiga negeri di mana bilangan orang Banjar paling ramai. Dalam tiga negeri inilah tinggal 96% orang Banjar di Tanah Melayu. Bagaimanapun, dalam period itu berlaku sedikit perubahan dalam taburan orang Banjar di Tanah Melayu. Jika sebelum itu, lebih 50% orang Banjar tinggal di Perak, pada tahun 1931, bilangan orang Banjar di negeri itu telah berkurang. Sebaliknya, bilangan orang Banjar di Johor dan Selangor telah bertambah, kerana sebahagian orang Banjar di Perak telah berpindah ke Johor dan Selangor yang mengalami pembangunan ekonomi yang lebih pesat.
Antara tahun 1931 dan 1947, walaupun berlaku krisis ekonomi pada awal tahun 1930-an dan kekacauan pada zaman pendudukan Jepun, orang Banjar di Tanah Melayu terus meningkat pada kadar 2.5% setahun. Bagaimanapun, dalam period ini, pengurangan penduduk Banjar telah berlaku di Johor, khasnya di daerah Batu Pahat, di mana mereka sebelumnya mengusahakan kebun kecil getah. Sebahagian daripada mereka berpindah ke pulau Sumatera, sementara sebahagian lagi berpindah ke kawasan padi di Kuala Selangor, Krian dan Hilir Perak, dengan tujuan untuk mengelakkan kebuluran. Dengan perpindahan mereka ini, penduduk Banjar di Perak meningkat kembali sehingga melebihi 50% daripada keseluruhan penduduk Banjar di Semenanjung Tanah Melayu (Tunku Shamsul Bahrin, 1964: 153).
Secara umum migrasi orang Banjar dikatakan mempunyai pola yang konservatif, ertinya mereka tetap bertani dan melakukan pekerjaan yang serupa dengan pekerjaan yang mereka lakukan di kampung halaman mereka (Mochtar Naim 1984: 298). Hal ini memang benar bagi orang Banjar yang bermigrasi ke Tanah Melayu. Kebanyakan orang Banjar yang tinggal di Krian, Hilir Perak dan Kuala Selangor adalah penanam padi, walaupun ada juga yang mengusahakan kebun kecil kelapa atau getah. Kebanyakan orang Banjar di Batu Pahat pula mengusahakan kebun kecil kelapa atau getah, tetapi ada juga yang bersawah padi. Pada masa permulaan, orang Banjar dianggap sebagai kelompok yang terbaik dalam hal membuka hutan dan menggali parit (Mochtar Naim 1984: 43-44).
Mengenai faktor yang mendorong orang Banjar bermigrasi, adalah menarik kita meneliti pendapat tiga pengkaji yang berikut: Mochtar Naim (1984), Hasan Basri (1988) dan Tunku Shamsul Bahrin (1964).
Mengikut pendapat Mochtar Naim (1984:42)
Walaupun orang Bugis, Banjar dan Bawean (Boyan) datang dari pulau-pulau yang berlainan, mereka nampaknya mempunyai sikap yang hampir serupa mengenai migrasi. Mereka terdorong untuk bermigrasi bukan kerana alasan adat atau pola-pola sosial, melainkan kerana tekanan ekonomi dan peperangan.
Bagaimanapun, antara “tekanan ekonomi dan peperangan” itu, Mochtar Naim mungkin (1984: 287) lebih menekankan faktor ekonomi, apabila dia menyatakan di tempat lain:
Kehadiran sejumlah besar orang-orang Bugis dan Banjar di daerah-daerah Pesisir Timur Sumatera dan di Malaysia kelihatannya lebih bermotifkan ekonomi daripada dorongan sosial yang terbit dari sistem sosial mereka masing-masing di Sulawesi Selatan dan Kalimantan Selatan.
Jika pendapat Mochtar Naim ini kita kaitkan dengan tahap-tahap migrasi orang Banjar, kita mungkin boleh mengatakan bahawa migrasi orang Banjar pada peringkat awal hingga akhir abad 19 lebih banyak didorong oleh faktor peperangan. Sebaliknya, migrasi orang Banjar mulai awal abad ke-20 lebih banyak didorong oleh faktor ekonomi.
Pendapat Hasan Basri tidaklah begitu berbeza daripada pendapat Mochtar Naim. Berdasarkan penelitiannya terhadap migrasi orang Banjar ke Surakarta, beliau berpendapat (Hasan Basri 1988: 49):
motif migrasi orang Banjar ke Jawa lebih banyak disebabkan oleh faktor ekonomi. Selagi motif utama migrasi adalah ekonomi, maka mudah diduga bahawa para migran menuju ke daerah-daerah yang mempunyai ekonomi baik, setidak-tidaknya menurut persepsi para migran.”
Bagaimanapun, motif ekonomi itu mungkin merupakan faktor yang penting bagi migrasi yang bermula pada awal abad ke-20. Bagi migrasi pada permulaan dan akhir abad ke-19, motif ekonomi kelihatannya perlu ditinjau kembali, kerana daerah asal migran, seperti Banjarmasin, Amuntai, Kandangan, Barabai dan Tanjung ternyata memiliki potensi ekonomi yang cukup baik. Kesemua daerah itu adalah daerah penghasil beras utama di Kalimantan Selatan.
Oleh itu,bagi migrasi orang Banjar pada permulaan dan akhir abad ke-19, Hasan Basri (1988:52-53) berpendapat:
faktor geografi dan ekonomi dapat dipandang sebagai faktor yang potensial tetapi tidak mendorong, sedangkan faktor keresahan politik menjadi kekuatan migrasi yang efektif mendorong.
Hasan Basri membayangkan “keresahan politik” itu timbul akibat perebutan takhta di kalangan keluarga raja, penaklukan kerajaan Banjar oleh penjajah Belanda dan pengenaan pelbagai cukai yang membebankan rakyat sejak penjajah Belanda campur tangan dalam pemerintahan Banjar. Keresahan politik itu mendorong orang Banjar meninggalkan negeri mereka pada akhir abad ke-19.
Sementara itu, Tunku Shamsul Bahrin (1964: 47-49) menekankan peluang ekonomi yang terdapat di Tanah Melayu, khasnya peluang memiliki tanah yang telah disediakan dengan sistem pengairan, sebagai satu faktor yang “menarik” orang-orang Indonesia, khasnya orang Banjar untuk datang ke Tanah Melayu. Pada masa yang sama, pelbagai cukai yang membebankan, yang dikenakan oleh pemerintah Belanda, seperti cukai kerja (labour tax), cukai tanah, cukai poll, dan cukai peribadi, telah “menolak” orang-orang Indonesia supaya meninggalkan tanah air mereka dan berhijrah ke Semenanjung Tanah Melayu.
Dalam kes orang Banjar, apa yang menarik ialah mereka terus menetap di Tanah Melayu setelah berusaha membuka tanah dan membuat kampung halaman di negara ini. Dengan itu, kawasan yang menjadi tumpuan migrasi orang Banjar pada zaman sebelum Perang Dunia Kedua dahulu, seperti daerah Krian dan Perak Tengah (Perak), Kuala Selangor dan Sabak Bernam (Selangor) dan Batu Pahat (Johor) terus kekal sebagai penempatan utama
Masyarakat Malaysiaterkenal kerana sifat majmuknya. Salah satu
golongan etnik yang besar ialah orang Banjar. Seperti golongan etnik
lain, orang Banjar juga merupakan satu golongan yang kompleks dan
mempunyai sejarah yang tersendiri di negara ini. Orang Banjar adalah
tergolong dalam rumpun bangsa Melayu, walaupun begitu, tidak banyak
yang diketahui tentang masyarakat ini. Keadaan ini agak berbeza dengan
orang Jawa yang lebih dikenali walaupun kedua-dua masyarakat ini
mempunyai latar belakang penghijrahan yang hampir sama dan berasal
dari negara yang sama iaitu Indonesia.
Satu hal yang agak menarik juga, kedua-dua masyarakat tersebut tinggal
berdekatan dengan Malaysia, contohnya di daerah Batu Pahat, Johor,
daerah Sabak Bernam dan Tanjung Karang, Selangor dan daerah Bagan
Datoh di Perak. Sehingga kini, belum ada penulisan yang benar-benar
lengkap tentang sejarah kedatangan atau perkembangan masyarakat
tersebut di negara ini, walaupun sumbangan mereka dalam bidang sosial,
ekonomi dan politik bangsa Melayu khasnya di negara ini secara
keseluruhannya tidak kurang pentingnya.
Asal-usul kedatangan orang Banjar ke Tanah Melayu
Orang Banjar yang datang ke Tanah Melayu adalah berasal dari
Kalimantan, Indonesia, di kawasan selatan Basin Barito, terutama
sekali dari daerah Banjar Masin, iaitu pusat bandar daerah itu.
Kawasan ini adalah terletak di bahagian tenggara Borneo. Di antara
daerah-daerah utama tempat asal orang Banjar tersebut ialah dari
daerah Balangan, Amuntai, Alai, Hamandit, Margasari dan Martapura.
Sebahagian dari mereka juga berasal dari Sumatera Tengah di kawasan
Bukit Tinggi dan Sepat. Daerah-daerah tersebut merupakan kawasan
penanaman padi. Oleh demikian, mereka yang berhijrah ke Tanah Melayu
adalah merupakan petani-petani yang mahir dalam penanaman padi. Di
samping itu, pekerjaan khusus seperti melukis, tukang permata dan
berniaga juga ditekankan oleh mereka. Pekerjaan inilah yang membezakan
mereka dari suku-suku bangsa lain di daerah orang-orang Dayak yang
tinggal lebih ke utara barat Banjar Masin. Masyarakat ini juga
dikenali dengan kemahiran membuat peralatan dari besi, seperti
peralatan pertanian dan senjata. Kebanyakan mereka suka tinggal di
lembah beberapa buah sungai seperti di sepanjang lembah Sungai Barito
dari Banjar Masin hingga ke Asuntai dan Tanjung di utara., Tenom,
Keningau dan Tawau. Orang Banjar ini pula terbahagi kepada beberapa
puak dan di antara yang terbesar ialah Tanjung dan Kalua dari daerah
Balangan, Amuntai dari daerah Amuntai, Barabai dari daerah Alai,
Nagara dan Kandangan dari daerah Hamandit, Rantau dari daerah
Margasari dan Martapura dari daerah Martapura. Masyarakat ini sering
mengidentifikasikan diri mereka berdasarkan daerah tempat asal-usul
mereka di Tanah Banjar.
Tarikh migrasi masyarakat ini ke Tanah Melayu tidak dapat dipastikan,
tetapi menurut Afred Bacon Hudson seorang pengkaji orang Banjar,
migrasi ini bermula dalam pertengahan abad ke 19. Penempatan yang awal
sekali dapat dikesan ialah di Batu Pahat, Johor. Pada masa itu, mereka
sering berulang alik berdagang dan berniaga kelapa kering melalui
Siak, Bentan, Inderagiri terus ke Batu Pahat dan Singapura. Selain
daripada itu Bagan Datoh di Perak juga dikatakan tempat pertapakan
awal masyarakat ini di Tanah Melayu.
Dari Batu Pahat, mereka berpecah ke kawasan lain. Mereka masih lagi
manjalankan aktiviti yang serupa seperti bertani, berkebun getah,
kelapa dan sebagainya. Pada masa kini, masyarakat Banjar boleh
didapati di beberapa kawasan pantai barat, terutamanya di kawasan
penanaman padi seperti di daerah Kerian, Sungai Manik dan Bagan Datoh
di Perak, Sabak Bernam dan Tanjong Karang di Selangor serta Batu Pahat
di Johor. Di Sabah pula, orang Banjar terdapat di Sandakan
Selain daripada faktor perdagangan, kemiskinan yang mencengkam
kehidupan orang Banjar di tempat asal mereka juga telah mendorong
penghijrahan ke Tanah Melayu. Keadaan mereka di Tanah Banjar agak
sukar kerana tanah pertanian mereka sering menghadapi ancaman binatang
buas. Faktor ini ditambah lagi dengan kemelaratan yang dihadapi di
bawah pemerintahan penjajah Belanda yang terlalu menindas masyarakat
tempatan dengan pelbagai cukai dan peraturan yang tidak munasabah. Di
samping itu, mereka tertarik dengan kemakmuran kehidupan di Tanah
Melayu pada masa itu yang dikhabarkan oleh pedagang-pedagang yang
berulang-alik ke Tanah Melayu.
Pihak penjajah British di Tanah Melayu pula amat menggalakkan
penghijrahan masyarakat dari Indonesia untuk membuka dan mengerjakan
kawasan pertanian yang baru kerana masyarakat tersebut amat terkenal
dengan sifat tabah dan gigih dalam menghadapi cabaran hidup.
Ciri-ciri awal orang Banjar di Tanah Melayu
Apa yang dimaksudkan dengan ciri-ciri awal ini ialah sosio-budaya
orang Banjar pada tahap awal pertapakan mereka di tanah Melayu iaitu
sekitar pertengahan abad ke-19 sehingga pertengahan abad yang ke-20.
Terdapat ciri-ciri yang dominan dan ketara pada masyarakat ini yang
membezakannya dengan masyarakat Melayu tempatan pada masa itu. Di
antara ciri-ciri awal yang dapat diperhatikan dalam masyarakat ini
pada masa itu ialah, fahaman kesukuan, teguh pegangan agama dan
carahidup sederhana, berani dan panas baran.
Fahaman kesukuan
Perkara ini adalah berkait rapat dengan keadaan mereka yang baru
berhijrah dari Tanah Banjar ke Tanah Melayu yang masih asing bagi
mereka. Jadi, bagi memastikan kebajikan mereka terjaga, mereka
sentiasa tinggal dalam satu kelompok. Salah satu ciri terpenting wujud
pada masyarakat tersebut pada masa itu ialah mendalamnya fahaman
kesukuan. Bagi mereka, orang-orang selain dari suku mereka dianggap
sebagai ‘orang luar’. Keadaan ini telah mempengaruhi pergaulan,
perkembangan pemikiran dan seterusnya keperibadian mereka. Faham
kesukuan ini juga telah menjadikan masyarakat ini pada masa itu
sebagai sebuah masyarakat tertutup. Jarang-jarang benar berlaku
perkahwinan di luar suku Banjar. Justeru itu, faktor ini telah dapat
mengekalkan beberapa ciri-ciri keperibadian yang tersendiri masyarakat
ini. Contoh yang nyata ialah pengekalan bahasa pertuturan sehari-hari
iaitu dialek Banjar dan kawasan tempat tinggal yang berkelompok.
Teguh pegangan agama dan cara hidup sederhana
Kebanyakan orang Banjar yang berhijrah ke Tanah Melayu adalah terdiri
daripada mereka yang kuat pegangan agama Islam dan mengamalkan cara
hidup yang sederhana. Maka, tidak hairanlah bahawa masyarakat ini amat
condong terhadap perkara-perkara yang berkaitan dengan agama Islam
dalam kehidupan seharian mereka.
Keadaan ini ditambah lagi dengan corak pekerjaan mereka yang berbentuk
pertanian dan lokasi petempataan mereka yang agak terpencil daripada
bandar, telah menyebabkan peluang untuk mereka mengikuti
kemudahan-kemudahan seperti pelajaran, kesihatan, dan lain-lain amat
terhad. Perkembangan pendidikan secara formal yang wujud dalam
masyarakat ini hanyalah berupa kelas membaca al-Quran, mempelajari
hal-ehwal syariat Islam sama ada di sekolah-sekolah agama rakyat
mahupun di madrasah-madrasah. Bagi golongan yang berkemampuan pula,
mereka menghantarkan anak-anak mereka ke sekolah-sekolah arab mahupun
pondok-pondok di tempat lain. Bagi yang lebih berkemampuan, mereka
juga turut menghantar anak-anak mereka ke Tanah Suci Mekah untuk
mendalami ilmu agama. Amat kurang sekali yang menghantar anak-anak
mereka ke sekolah-sekolah kerajaan mahupun ke sekolah Melayu kerana
mereka berpendapat mata pelajaran yang di ajar tidak sesuai dan
semata-mata hal-ehwal duniawi sahaja. Begitu juga dengan
sekolah-sekolah Inggeris mereka khuatir anak-anak mereka akan
terpengaruh dengan dakyah Kristian jika menghantar anak-anak mereka
belajar di sekolah tersebut. Walaupun pada umumnya, fahaman sebegini
wujud dikalangan masyarakat Melayu yang lain, tetapi keadaan yang
wujud dikalangan orang Banjar amat ketara sekali.
Sebagai buktinya, sehingga awal tahun-tahun 60an, amat kurang sekali
pegawai-pegawai kerajaan mahupun kakitangan yang berketurunan Banjar.
Kalau pun ada, hanya pegawai-pegawai agama atau guru-guru agama.
Ringkasnya mereka lebih berminat untuk bergiat dalam bidang-bidang
yang bersangkutan dengan hal-ehwal agama Islam sahaja. Kesan lain yang
dapat diperhatikan dan masih kekal sehingga kini ialah terdapatnya
dengan banyak sekali sekolah-sekolah agama rakyat, madrasah mahupun
pondok-pondok dikawasan-kawasan yang majoriti penduduknya orang Banjar
seperti di daerah Kerian, Perak mahupun di daerah Sabak Bernam,
Selangor.
Keadaan kehidupan mereka juga amat sederhana, rumah mereka dikatakan
kosong kerana tidak mempunyai alat-alat perabut seperti kerusi, meja
dan almari. Peralatan yang ada seperti tikar mengkuang yang
dibentangkan ketika tetamu datang dan lain-lain perkakas yang mustahak
sahaja.
Satu hal yang agak menarik juga ialah, masyarakat ini tidak suka
bekerja makan gaji dengan kerajaan kerana mereka lebih suka bekerja
sendiri khasnya dalam bidang pertanian. Perkara ini juga berkait
dengan kebebasan untuk mereka membuat perkara-perkara sampingan
khasnya untuk mendalami ilmu-ilmu keagamaan. Pekerjaan bertani khasnya
penanaman padi mempunyai ruang masa yang banyak dan bebas untuk mereka
melakukan perkara-perkara tersebut seperti ketika menunggu musim
menuai dan seumpamanya. Kedudukan seseorang yang tinggi ilmu agama
juga amat dihormati dan mendapat tempat yang istimewa di kalangan
orang Banjar. Nilai yang diberikan ke atas seseorang individu dalam
masyarakat ini adalah berdasarkan keahliannya dalam ilmu-ilmu agama
Islam. Nilai-nilai seperti ini menjadikan masyarakat ini begitu kuat
dan taat berpegang kepada ajaran Islam dan kepada kepimpinan yang ahli
dalam bidang agama Islam. Perkara ini jelas dilihat daripada
kemenangan calon parti yang menjadikan Islam sebagai dasar perjuangan
pada Pemilihan Umum Persekutuan Tanah Melayu pada tahun 1955 Kawasan
Kerian, Perak yang telah diketahui majoriti daripada penduduknya
terdiri daripada orang Banjar. Beliau yang dimaksudkan ialah Tuan Guru
Haji Ahmad Haji Hussein, keturunan Syeikh Muhammad Arsyad al Banjari,
seorang tokoh ulama besar berasal dari Tanah Banjar, Kalimantan
Selatan, Indonesia.
Berani dan pemanas
Salah satu sifat yang agak ketara terdapat dalam masyarakat Banjar
ialah bersifat berani dan pemanas. Masyarakat ini pantang dicabar dan
bersifat panas baran. Penggunaan senjata seperti pisau (biasanya
disebut lading), parang panjang atau badik (sejenis pisau juga), tidak
asing lagi bagi mereka terutama ketika berlaku pergaduhan. Dipercayai
juga setiap keluarga orang Banjar pasti menyimpan sebilah parang
panjang di rumah masing-masing untuk menjaga keselamatan mereka. Orang
Banjar sering dianggap sebagai masyarakat yang gemar bergaduh oleh
masyarakat lain. Sebenarnya, sifat ini telah timbul secara turun
temurun semenjak mereka menetap di Tanah Banjar lagi. Keadaan alam
sekeliling di Tanah Banjar yang penuh dengan hutan belukar dan
binatang buas menjadikan mereka sentiasa berhadapan dengan cabaran dan
halangan dalam meneruskan kehidupan mereka. Orang-orang yang berniaga
pula sering berhadapan dengan lanun dan perompak memerlukan mereka
sentiasa bertenaga dan bersedia untuk bertarung dengan pihak musuh.
Perkara ini juga telah menyebabkan mereka suka menuntut ilmu-ilmu
persilatan daripada pendekar-pendekar tempatan mahupun luar. Keadaan
ini terbawa-bawa dan akhirnya telah menjadi sifat dan perangai mereka
sehingga sekarang walaupun semakin berkurangan. Ciri-ciri ini jugalah
yang sebenarnya menjadi penyebab kepada pergaduhan yang telah timbul
di kawasan petempatan orang Banjar seperti di Sungai Manik, Teluk
Intan, Perak pada tahun 1940an dan 1960an mahupun di Batu Pahat,
Johor pada 13 Mei 1969, atas gabungan sifat mereka yang kuat pegangan
agama dan berani serta pemanas.
Orang Banjar kini
Kini, orang Banjar di Malaysia sebagaimana masyarakat-masyarakat
penghijrah dari Indonesia yang lain seperti orang Jawa, Bugis,
Mendailing, Rawa, Kerinchi, Batak, Minangkabau dan lain-lain lagi,
telah mengalami arus perubahan yang pesat seiring dengan kepesatan
pembangunan di negara ini sendiri. Proses asimilasi yang berlaku ke
atas masyarakat ini amat ketara terutama apabila mereka sudah tidak
tinggal lagi bersama-sama dalam kelompok mereka mahupun apabila
berlakunya perkahwinan campur. Program pendidikan di negara ini juga
sedikit sebanyak telah mengasimilasikan masyarakat ini ke dalam
masyarakat Melayu tempatan. Generasi muda masyarakat ini sudah agak
kurang mahupun tidak tahu atau malu untuk bertutur dalam bahasa Banjar
walaupun ketika berbicara sesama mereka.
Sifat mereka yang suka merantau masih membara dijiwa mereka. Buktinya,
apabila adanya pembukaan tanah-tanah rancangan sama ada oleh FELDA
mahupun FELCRA, mereka akan memberikan sambutan yang menggalakkan
untuk menjadi peserta. Kini, orang Banjar juga banyak didapati di
kawasan-kawasan tanah rancangan contohnya di negeri Pahang.
Di petempatan yang majoritinya adalah terdiri daripada masyarakat
Banjar, Perpaduan mereka masih erat dan mereka masih terus memelihara
dan menggunakan bahasa Banjar dalam pertuturan harian. Namun, dari
segi pengamalaan adat resam dan organisasi sosial orang Banjar serta
prasangkanya terhadap orang bukan Banjar sudah agak berkurangan dan
mungkin sudah tiada lagi. Sikap mereka terhadap pendidikan juga telah
jauh berubah di mana anak-anak mereka juga telah berjaya melanjutkan
pelajaran sehingga ke menara gading dan menjawat jawatan-jawatan yang
tinggi di sektor awam mahupun swasta. Namun begitu, pendidikan agama
masih tetap menjadi pilihan utama kebanyakan dari mereka dan buktinya
dapat di perhatikan daripada ramainya anak-anak masyarakat ini yang
mempunyai kelulusan agama yang tinggi terutama orang Banjar dari
daerah Kerian, Perak dan daerah Sabak Bernam di Selangor.
Imbahaja talah makan pacal hayam digarai ibu aku pun tarus mambayari haraganya. Dalam hatiku
sawatai luko ako sampai amun kada balalandong. Satumat, jangkaanko dalam sapuluh ka lima balas
minit lalu'ai ako ka rumah nang panoh nastolgia. Carita baharik mangamit ka pikiranko.
Kada sawat barukok aku tarus babuat kakaritak. Kusatat dan tarus kudribar ampah ka Jalan DID. Kada
jauh imbahitok kalihatan bandang nang manguning.
"Musim magatam pang hudah " ujarko dalam hati.Dada lagi hudah tong awan layar. Kadada lagi dah
babinian awan kakanakan nang mangarat. Sasatumat kulihat misin ha nang ma'ambil banih. Kamajuan
ujar hatiko.
Didalam kuritak ku mainakan lagu-lagu baharik ( kada la baharik banar). Lagu nostalgia. Lagu-lagu
nyanyian kumpulan Kembara nang ako minati sampai wayahinik.
Dihadapan simpang kulihat ada lagi gartak kayu nang saja ada dari bahari kala. Jambatan ni paling
tinggi nang suah ako lihat dua puluh tahun bahari. Matan lagi haloi malaloi jambatan ninto pang. Amun
naik bakayuh bilang uyuh. Imbah tahu bila lalu di atasnya babunyi gagarungkang. Bila turun kada
payah dikayuh lagi dah. Laju banar pang turunnyak.
Tagal masa aku kira kulacingan (halui) disitu pang ako rajin ba res. walau pun turunnya lajuk ku kayuh
jualah basikar buruk ko ninto i'ilah hindu mabuk. Akhirnya sabab talalu lajo aku kada hingkat lagi
mangawal basikal lalo rabah tahumbaling. Habis lintuhut awan sikuk lukak badarahan.
Ako hanya bisa takuriheng kambing manganangi nang daminto. Wayah ako malalui jambatan ninto ia
hudah batar. Kadada lagi bunyi gagarungkap dapat didagari. Perubahan zaman.....
Satumat lagi ako akan sampai katampat nang handak ku tujuk. Bukan handak singgah hah atawa
mancari'i kulaan. Tagal handak maliat ka rumah diang nang suah mancurik hatiko dan melukakannya
imbah to. Lima balas tahun imbah cinta ko kada babalas, hari nih ako datang awan karitak ulahan
Malaysia ( bainjin Japon VR4 ).
Di hadapan ada simpang kahiga ( kiwak ) ampah kakabun di subarangan parit kalihatan rumah ganal
baanjung tigak..ninto pang rumahnya Haji Isul. Dalam rumah tu lah baharik bagananya anaknya Haji
Isul yang bangaran Iyang, yang paling paruna antara anak-anak dara disia.
Ako baranti di hadap saikit di bawah puhun buluh lamang nang saja ada dari bahari. Bamandak
satumat. Kaluar dari karitak tarus barukuk.
Rumahnya masihai kaya bahari. Tagal pinda buruk hudah. Bumbungannya kada lagi habang kaya ari
aku tulak maninggalakan tampat ngini awan hati nang kaciwa. Hirang di makan zaman.
" kaya apa kah rupa Iyang wayahinik " jar ko dalam hati
" barapakah hudah anaknya " bisik hatiko lagi.
Kada sawat talah barukuk. Tiba-tiba kadangaran suara urang bapandiran. Babinian. Makin lawas
makin parak. Bia ako mangulih kuliat muha nang ako asa pinando. Galoh! umanya Iyang awan
kakanakan halui batiga. Di balakang kakanakan halui tu kulihat saikung lagi babinik agak lamak.
Kurang sikit lamaknya pada Galoh.
"Hah........." takajut ako...handak mailak atawa basungkup kada kawa lagi. Parak banar hudah depa tu
awan aku. Handak kada handak buat-buat salambe hajala ako dihiga kurita.
"Kulacingan ka ngini....? " takoni Galoh.
" Hiih" jar ko.
" Napa mimpi maka sampai kasia?"
" Kaganangan tampat bamacal bahari "
" Lawas kada kasia lagi imbah aruwah nini maninggal "
" Kaganangan handak malihat bandang aruwah nini. Kayapakah wayahinik bandang nyak "
" Oh..nintokah? marinamu di gambut luko nang mambandangi " jar Galoh.
Dalam pada bapandiran tu hanyar ako parasan babinik disubalah Galoh tu anaknya nang paruna
baharik. Ha....kambang hudah...
" Ni si Iyang kah ? Takuniko.
" Hi ih " ujar Iyang.
" Barapak anak hudah taulihi "
" Ampat ikung " jawab Iyang takurihing.
" Umai lakasnya taulihi "
" Rajaki...ikam pang baanakanlah hudah? "
" Hah...? sapa nang handak ka ako ngini..."
Dipendekakan carita patang tu singgahai ako ka rumah Haji Isul. Minum dan basurah. Ninto pang kali
tarakhir ako kasitu.
Iyang hudah bahagia dan baanakan.
Aku gen hudah kawin dan baanakan, tagal kada la awan banjar...he...he....he............
Namun aku masih minat awan lagu Kembara bangaran
Mencurah Air Di Daun Keladi
....kaina ulun manyambongi..hadangihak
UtohKidok Taganang.............
Fri Aug 24 17:51:36 2001
Limbah maunjun ako manangkoi,
Iwak nang banyak kada tahirani,
Mandam taganang wawayah haloi,
Napa diulah sunyaan rami....
Wayah haloi mainan bersama,
Bagarit burung amon di huma,
Kulir mangaji diinjing talinga,
Kulir bagawi dimarahi uma.....
Banyak bakubang talinga bacurik,
Banyu malilih babau harok,
Amon mangalau kalumpanan bulik,
Habis saawakan babau harok....
Bagarit burung padi gen linak,
Buburak dipingkalong rabah tajungkang,
Burung saikong, urangnya banyak...
Arini bakalahi isoknya bakawan nai pulang.....
Bila taganang wayah babandang,
Bagawi badarau mananam padi,
Wahini jauh di tampat urang,
Bisa-bisalah kita mambawa diri...
Anak kita buta bangsanya....
Ilat dah karas, bahasa ntah kamana...
Ayuha kita bagabung barsama...
Biar Banjar hidup di dunia...
DM taganang lagi...
Tue Jul 31 09:52:18 2001
Sunyaan kulaan nang badiam parak wan rumah kame wan jiran sakuliling rumah dah hibak datangan karumah. Nini anggut dua laki bini, Nini subalah uma dua laki bini, mamarina dua balah pihak ayah uma gen datangan jua.Di halaman rumah kakanakan gigir bukahan bamain kada taho apa nang sabujurnya rahat di sadihakan urang urang tuha diatas rumah.
Ulun walau dah baumur 8 tahun sadih hai jua handak maninggalakan rumah dan kampung halaman ini...tagal bayanagn handak tulak jauh, dapat rumah hanyar, dapat kampung halaman hanyar nang paling rame nya dapat naik mutukah tulak kina saling mambuat suka dan duka basilih ganti.
22.10.1968....
umur ading Jurin 10 hari (uma masih dalam pantang) kami mamulakan perjalanan hidup kami kesebuah daerah bangaran FELDA GEDANGSA. Uma ayah bilang manangis kada sing barhantian sepanjang perjalanan itu...nini nini badua laki binian apa lagi manggarong pang, maklum walau jauhnya sekitar 200km tagal masa tu tarasa amat jauh sekali . Walau perjalanan ini amat mauyuhkan tagal hati ku babunga riang..dalam kapala ku tabayang indahnya alam baru yang akan menanti ku disana...
Sepanjanag parjalanan yang masih di selimuti hutan tabal , jalan yang masih bengkang bengkok timbul jua rasa takutan tagal semuanya akhirnya luput oleh impian indah ku.
Akhirnya sampai jua ka tampaat yang dituju...
DM Mangganang lagi...
Tue Jul 31 18:21:32 2001
Cantik nya pemandanagn dikampung baru kame ni...di kajauhan kalihatan puhun gatah yang ditanam
di bukit bukit, mun angin kancang, mandaru bunginya..mulaan ndagar asa takutan gen ada...kaya
muzik carita hanto..mun hujan lagi seram bungi nya.
Ayah maupah urang mambajak tanak sakuliling rumah hagan batatanam kina. Uma maratakan tanah di
halaman rumah hanyar kame. Aku nulung uma mananam puhun bunga...ikung kucing, balung hayam,
puding, tahe ayam dan lain lain lagi..saja paruna halaman rumah kami kaya taman bunga.
Tanah bakas hutan ni saja subur, pucuk kato, cabai perawit, durian, nangka, rambutan , sangkuang,
keledek, hubi kayu batik ditanam sakuliling rumah. Puhun sigar manghijau, kame maambil hasil
tanaman satiap hari hagan maulah lauk dan makanan.
Dirumah dah uma tinggalakan ikan karing ganal (lupa ngaran ikan tuh)..ikan tuh di
gantung...pergghhhh!!!. Bulik dari sakulah aku tarus mananggar nasi, samantara nasi masak, aku tulak
ka balakang rumah bacacari sayur, nangka anom kah...pucuk kato kah..batik anom kah...biasanya aku
ulah sayur masak lamak hagan bakuah. Aku garut saurang nyiur nang dah uma sediakan di barumahan.
Untuk lagi nyaman ku tumbuk cabai karing ulah ikan karing masak bacili...ummmaaiiii, kadada lah
yang nyaman selain nang nyaman haja..maklum parut dah manggaluruk kalaparan. Biasanya masakan
siap sabalum uma ayah bulik dari kabun.
Aku siapkan 2 idang, satu idang hagan kami sapaadingan makan, nang saidang lagi hagan uma ayah.
Masa tuh handak jumpa ikan laut/ikan basah susah...ikan karing tu pang makanan hari hari, sasakali
ada jua ayah nukar ikan bilis ..dimasak bacili..ummaiii nyanyamannyaaaaa ai. Mun ada rajaki dapat lah
makan ikan kambung , kame makan ikan tuh sampai kadada nang tinggal lagi dah..tulang tangah haja
nang tinggal..tu pun mun lambut...tu gen di hantos jua.
Hari raya lah satu satu nya hari yang paling bahagia bagi kami...dapat lah makan lauk hayam, tu pun
singkal batis mangapong hayam serata kampung.
sekian lah dahulu di maklumkan..semug abajumpa lagi dilain siaran
" FELDA" = sato ngaran nang parak bannar wan urang Banjar.
Jaman tahun 70an hulo, banyak bannar bubuhan kita Banjar tulakan ka pelda jar. Ako nangguh, tiap suting pelda tu, musti tabuat urang banjar juak.
Dangsanak awan mamarinaan ko banyak bannnar di pelda nih, mon di Pahang : Jenka,L.Bilot,Sg.Kamahal dll. Mon di Pirak di Behrang, Trolak, Basaout dll.Mon di S'gor di Gadangsa, Soharto wan Sg.Tangi. Nang hanyar nih, di Bkt.Cerakah -- bah mon di sia barataan sugihan ( milioner pang.)
Wahini ??? Kaya apa urang pelda??
Yang kuitihi, banyak kabun kada ditulaki lagik. Halalang padang tagah panoh di kabon. Kakanakan hudah bagawian di pakan, nang ada gen kuleran ka kabon.
Bujur kah kiito, kulaan di pelda?
liss Re: Felda oh Felda
Tue Jul 31 11:16:20 2001
Felda Lakum, Lanchang Pahang adalah tampat uma & abahku bagana. Dari Disember 1979. Hampir 22 tahun. Dari kami haluian.. sampai sakarang.. biasa saja. Tapi sunyaan urang felda kada ma anggap filda sebagai kampung halaman.. pasal tiap raya bulik ka kampung. Kampung tatap di bagan sarai.
saja naran.. urang banjar banyak nang marantau.. barhijrah.. mancari paluang baru... Jer abah, amun abah kada masuk filda, ikam sabarataan kada sakulahan pang.. hehehehe..thanks abah.
2nd generation filda>> kada hingkat banar bagana di filda.. amon duduk bawah katiak uma & abah.. kada kamana-mana pang.. kada nandu kemajuan & pembangunan. Amon handak pandai.. kana bahijrah jua. Sakurang-kurangnya tinggal di asrama. Lissa bahijrah matan umur 13 tahun.
Pasal urang banjar di filda.. kada ngalih handak mancari. Tulak tarus ka masigit.. Buleh dikatakan urang banjar lah nang banyak maramaikan jamaah. Tapi ada jua urang banjar di tampatku nang hilang arah. Anak kada tarurus.. mutong gatah kulir.. bagawe kulirr... aur barame-ramean haja.. tulak maunjun.. ada nang main waweh.. hmm habok pun tarak heheehehee..
Apa-apa hal pun.. semoga masih ada anak banjar yang memastikan banjar tak kan hilang di dunia.
bye.. salam dari lissa di kuantan.
ba.ra.nga Manureh gatah
Tue Jul 31 17:40:11 2001
Gawian manureh ini kada kaya urang babandang, Bagawi di kabun gatah ni hawai banar kada raramian macam urang badarau. gawian manureh ni suranganan haja am, bahanu palilngau-palingau, mana lah tahu ada sawa kah, ada tadung mura kah. Amun manyuloh lagi am, lampu talabang dikapala, asa baburinjing puhun gulu tadangar bunyi nang kada mangaruan.
Bangun papagian, jar tulak maajar. Penselnya tu pang pisau turehan. Pisau turehan ni ada dua macam, sauting nang kaya hurup J, dipakai aci tarik, amun amnureh baundur burit mangulilingi pokok gatah. Nang samacam lagi lurus saikit, pakainya aci suduk. Ada jua yang disambung awan kayu, amun turehan tinggi. Pakakas lain, timba awan tong hagan maisi gatah. Jangan kalumpanan mambawa sangu! Amun jauh, tulak babiskar, tong di ikat diancak balakang.
Sampai dikabun, andak pang biskar ditungkati atawa disandarkan haja dipohon gatah. Di turunakan tong awan timba, langsung ai manuntii pohon gatah. Pamulaannya, di kaluarakan gatah baku dalam cawan awan dijujuti gatah sagarit bakas turehan samalam, dikumpulakan dibuat dalam wadah, timbakah atawa tim yang diikat dipinggang. Imbah tu hanyar ditureh maikut alurnya. Manureh ni kada sabarang tureh haja, kana dijaga jangan sampai luka, takusasai sampai ka kayu, kaini rusak pokok, bakunat. Gatah nang kaluar ditanai awan cawan gatah. Amun cawan gatah kada ada atawa sudah pacah, buleh haja digantii awan ciduk atawa pot susu. Kaya itu pang baalih dari sapokok ka sapokok sambil kalipakan batapak nyamok. Amun yang gancang bagawi mau ai talah sampai tiga ampat ekar tanah. Amun diukur mau pang ada lima anam kilo bajalan. Limbui paloh saawakan.
Samantara, gatah malilih kadalam cawan, barehatlah satumat, sambil maungkai sangu. Hubi kayu bajarang kah, limping pisang kah, awan kopi-O. Apa-apa haja sunyaannya nyaman. Mariga kakanyangan basandar dibanir kayu. Nyamannya leh amun tarus guring haja, tapi tapaksa manyambung gawian. Sambil manginting timba, juuk-juuk pulang dari sapokok ka sapokok memungut susu gatah. Susu gatah dituang kadalam timba, cawan dipulir awan ibu jari. Cawan diandak pulang ditampat asal hagan mananai gatah yang masih malilih lagi, esok hagan diambil hagan gatah buku. Sasadang saparu timba, gatah yang dipungut tadi diudal kadalam timba/ tong yang taganal. Amun kada rihu pang tangan manjinting. Wayah mamungut ni kana bahati-hati, takutan tasipak tunggul, mau pang tajurangkang, napa am , takacak bigi waloh lah, panat nang dapat, pakulih habis malijau tanah.
Imbah talah mamungut, pakulihan dibawa bulik hagan dimisen. Biasanya misen gatah ada disarubung parakan awan rumah. Susu gatah tadi ditapis, hagan mambuang ratik awan maasingkan gatah bukunya. Sadiakan citak hagan maisi gatah yang ditapis tadi. Citak ni diulah dari tim minyak gas dibalah dua dan dilipih higanya supaya kada tajam. Tuang susu gatah dalam citak barang dua inci, tambahi awan banyu barasih, awan ubat gatah (cuka gatah) barang sasuku cawan haloi sambil diharu sampai likat. Campuran banyu awan gatah ni labih kurang gatah dua bahagi awan banyu sabahagi, amun takurang banyu, gatahnya jadi karas, ngalih handak dimisen, amun talalu banyak banyu jadi lambik, aur panggal haja bila dimisen. Gatah dalam citak ni dihanyaakan barang lima balas minit sampai gatahnya baku. Sawat jualah nginum awan bagusuk tangan, batis yang bagatahan.
Ini masa mainjin/ mamisen pulang. Gatah dalam citak tadi di talangkupakan. Gatah yang kalunuran kaya lingkong tadi ditikin-tikin . Manikin ni gin ada tekniknya, supaya kada takincung, nang bagusnya musti ampat sagi bujur. Tikin lagi supaya jadi nipis, amun kada cukup nipis dijajak ai awan tumit. Imbah tu hanyar gatah tadi disurung kamisen, kaya urang mamisen air tabu tu pang. Pamulaannya misen licin, diulangi dua talu kali, mulanya tabal imbah misen tu dipisiti supaya sampai bujur-bujur nipis sakira ¼ inci. Last sakali disurung ka misen bunga. Masa mainjin nilah biasanya kakanakan disuruh mangganii. Kasian haja ah, taingkih kakanak maulai. Akhir sakali, gatah yang dimisen tu di karingakan atas dadaian buluh.
Imbah makan tangah hari, taampar taguring ditangah ruang sampai patang. Ada lagi gawian yang musti diulah iaitu maasah pisau, amun kada isuk papagian kanalah bangun awal. Pisau amun kada tajam, tuhuk mengarukut turehan, lagi jah gatahnya kada banyak.
Kaitulah hari hari pagawian urang manureh gatah. Kada ada sing cutian, kada ada cuti Sabtu pertama, Sabtu ketiga. Cuti istemewa dibarii yang maha ilahi: amun hari hujan, balingkur lah malandau sampai ka tangahari.
kunat
nureh gatah
Tue Jul 31 17:50:53 2001
ada lagi nang tatinggal..
a) wayah mahadangi gatah tiis, sambil manguyaki sakarap. kada pang talalu banyak bacampur kayu..
b) amun hari hujan kada hingkat manurih, pohon gatah baal, amun diturih gin susunya layau ka lain, kada hakun inya gugur ka dalam cawan susu..
c) Imbah dua tiga hari hujan, hari pugaan manurih tu nang asa sarik, gatah buku dalam cawan susu (ditampatku dihiyau pot) bujur-bujur haroq..haroq saharoq-haronya, kada ada nang kada haroq malainkan haroq balaka...
Apa-apa pun tahniah kapada nang ampun carita, taruskan lagi....
Iwan
Mamungut
Tue Jul 31 20:48:00 2001
Kakaku manurih, aku beumpatan memungut. Mamungut tu gawian maambili cawan yang udah baisi susu gatah dari pohon ke pohon gatah yang talah ditorih lalu dituang ka dalam baldi. Antara sudah habis manoreh hingga mulai mamungut tu adalah kira-kira suku hingga satangah jam.Amun gawian mamungut tu badua atawa batiga maka diulahi pulang aturan mamungut tu supaya kada batabaraungan, lazimnya ikut baris pokok gatah dari awal paranggan hingga ka hujung paranggan. Sambil mamungut tu bamacam-macam karinah pang, ada yang banyanyi, ada yang basiulan, taga yang rami bangat ianya baawuhan dangan kakawanan dikabun basabalahan pang.....Waktu tu pilam Tarzan tangah hangat...baawuahan disana...OoOoooOOO!
lalu dijawab nang di sini pulang....OOOoooOOOOoooo!
Nostalgia ni rami bakesahan amun tahaga kakawanan!
suah lako kita sabarataan nangkap ikan
dangan nangkoi, maimbai, ngagau dan malunta
wayahni kakanakan lamini kada pate taho
lagi dah naper urang bahari nangkap ikan
samuannya handak nangkap ikan
apa beza kaampat ampatnya?
dari segi ulahannya, urangnya ataw caranya.
tawing jabuk mengagau haruan
Thu Oct 18 01:03:00 2001
Halam ulun uyuh mengagau haruan awan sapat banua...caranya nyaman banar, amun haruan kana di saluk lubang nya, iayak suka bapatak dalam lubang di dalam parit..silak bawah rumput, tangan kana bagamat..kina ia malacung...amun tapusut kapalanya..maka'am lakasi di rungkup di kapala...amun sapat lagi nyaman...caranya ulah lupak tapak batis dalam parit hulu..banyu kana di hayau sampai karuh..nah amun ikan dah minik ,ia babuat didalam lupak batis...caranya di gatuk bagamat dengan tapak batis dalam banyu...amun takana awak ngintu pang capati di picik kapalanya...ulun halam kalau mengagau maunya sa timba bajubung iwak sapat...
ujik jabis gagau...
Thu Oct 18 10:29:14 2001
umai saja rami leh urang bakisahan pasal manggagau ni leh...aku gin halam kayaitu ai jua...mun iwak kali tuh makai tangan haja manangkapinya...suah sakali aku manggagau parak maniga puluh ikung iwak kali ko bulihi...mana ada lupak di bandang tuh kami ancap nunti'i kada tahu di takutan....mun ada ular tuh dihijakan haja inya lalu..kada mahawur kada ah...damini ca disuruh kayaitu pulang...umai saikung kali gin tuhuk handak manangkapi kaluko takana pantingnya...hudah tahu di takutan napa....
warangan Re: Nangkap Ikan
Thu Oct 18 01:02:27 2001
ako kada suah mandangar maimbai...amun manimba /batimba kubang/lupak dibandang ako suah haja...bilang baguni baja taulihi iwak
nang sama sauting jua ako manangguh..sunyaan makai tangan...
manangkoi/mahancau makai tangan...jaring nya ampat sagi...di kambang nga kan awan buluh...maangkat gin awan batang buluh...
amon manangloi ni pa bahadangan pang dipinggir parit..amon ada kudap ikan di kawasan tangkoi laluan ha badadas yangkoi diangkat..
mangagau ni awan tangan haja...amun diparit wayah mambuang banyu ( musim parak mangatam ) ayuhaja hahayunung dalam banyu bagagau awan tangan...mancari sapat di sasala batang hampalam,batang nyiur,disasala tihang titi atawa rarabaan.
bagagau nih hingkatai ua di lubak ditangah-tangah bandang..ayuhaja napa haja ikan nang taulihi sunyaan ditangkap( aci hahar haja )...
bahari skillnya tinggi ngah ai...tyasantuh haja ikan taho dah haruan kah, papuyu kah, kali kah atawa puracik haja kah...sunyaan tangkap pakai tangan ( bare hand ) langsung kada takutan ka panting kali.....
malunta....nang paling nyaman taulihi...ditibaihaja amun kaliatan kudap ikan di banyu..gerenti kana..tagal amon malunta haruan...masa manarik kana bagamatan, amon badadas yaam malacungan pang haruan...tu maka mam maka luncung...
lundu kada magan ditimbai i lunta...manimbai satumat haja...maipi'i iwaknya makaam mau batangah harian...ako suahai dimamai'i mamarina malunta lundu...talalu excited napa hanyar bisa manimbai lunta..
tu pang pengalaman warangan satu masa dahulu.
hamat maambai lukok
Thu Oct 18 01:18:54 2001
maambai tuh kaini.Amun dibandang pukat nang mata halui diulah ampat sagi kira-kira 4x5 kaki.Sarungan bapagang 2 panjuru sabalah kiri,sarungan lagi di sabalah kanan.Imbah tuh tireng pang mana ada anak iwak banyak bakumpol.Imbah tuh kapong pang sambil manyaok.Ulihannya banyak tahok, banya daripada manangguk tagal ulihannya dibahagi 2.
Amun di parit kaiitu jua caranya tagal pukat tuh diganti dengan kalambu kuyak atau kain langsir.Nang ngini hagan manangkap anak hundang pulang.Cara ngini kana bagamat-gamat.
Kaito pang yang ku taho
ps: Lama kada suah makan garinting anak iwak,anak iwak bapais buwuti hampalam, tuup manis anak iwak.... mana handak ncari'e hungkoleh.
warangan Re: maambai lukok
Thu Oct 18 01:28:38 2001
ohhh kayaito leh?
amon mamukat to ditampatko bahari dikiyau mamukat ai jua.....
pa badua pang mamukat...saikung manarik dibubalah sini...higa tabing parit,nang saikong lagi di subarang nya pulang...anggaran mamukat mau ai 5 ataw 6 rantai...panghujung nya di pasangi pukat bahalang...jadi amun ada ikan nang handak malacong, bakunyung ka hadap kada hingkat...tanto tabuatan dalam pukat...
Pupudak ..Matai RE:Nangkap ikan..nang ku taho
Thu Oct 18 00:26:05 2001
Nangkoi-alatnaya ampat pasagi ba kukuwar mancuir panjangnya mun kada silap satiap panjuru net ada bilah buluh bulih dikariup, bila handak makai dimasukkan hujung bilah ka buluh babantuk T hanyar diikat ka kukuar panjang diandak kadalam banyuk agak-agak ada ikan babuat gagamat diangkat, mun di kolam bagus haja.Rami malihat iakan kalacongan dalam net kaitu pang.
Ngagau- mun kada silap kada payah makai alat apa-apa dihahar wan tangan haja biasanya dlam parit kada pati dalam,mun kada bisa mau tagagau tadong.
Malunta- ngini takuni Angah Lunta...jar urang jala pang,ditimbai kabanyu parit,sungai,kolam hingkat haja; pimbaratnya musti ada galanggalang vasi mun tasungkup ikan disitu arai taulihi.Mun kada bisa manibar mau takariup kada maurak kada taulihi ikan..mapa pang bukahan haja ikan maniring.Yang ngalihnya mun tasangkut ka kayu mau tajun mahahar mun kada, cawah kayina lunta mun di tarik bahimat.
Maimbai--kada tahu ako am.
warangan Re: banjur / taut
Thu Oct 18 02:23:11 2001
banjur awan taut ni suah ai jua...tapi nang rame di sungai pang...ako bahari wayah ada sampan salalu ai mamasang taut nih.....umpatnya hulat batang nyiur...amon ada batang sago buruk...hulatnya lagi sakan...sanang mamatuk...
di sungai nih mambanjur tauli tapah, baung atawa sanggiringan...pa ganal lagi pada pagalangan tangan.....
amun di bandang ada ai jua mambanjur....haruan la nang utama... umpannya anak papuyu atawa anak iwak sapat runggeng...
KISAH DALAM BAS
Thu Jul 26 19:02:53 2001
Banjarharat
Wayah tu sabalah patang. Wayah urang bulikan bagawi pang. Bas mini nih pajalanan nya tumatan
Cukit maampah ka tmn Kayu Hijau. Ada saikung diang nang tangah duduk di karusi dlm bas tuh
nampak gaya nya macam galisah ha. Kabatulan pulang ada saikung utuh tangah badiri bahadapan
awan sidiang tadi, bahimpit-himpit awan panumpang bas nang lain. Kabiasaan nya wayah tu pang jalan
jim, panumpang bas basumpal, bas bajalan bilang bakukot. Si diang nang galisah tadi tuh rupa nya
handak bakamih. Handak turun asa kulir pasal bas padat, rumah gin kada jauh lagi handak sampai.
Manahani ai hulu handak bakamih. Tahan punya tahan takamih jua ai sadikit. Sidiang gin bapura-pura
sibuk manggulagai beg tangan macam mancari ei barang hilang. Siutuh nang badiri bahadapan tadi
lawas dah maitihi galagat sidiang nih. Bas magun ai lagi kada hingkat bajalan laju. Panumpang nang
duduk di subalah sidiang mamicik lucing lalu barangkat ha handak turun sebab hudah sampai. Sidiang
ancap-ancap ba'alih tampat kadudukan. Siutuh nang hudah lawas badiri tadi duduk ai ia di kadudukan
bakas sidiang tadi. Tadiam satumat siutuh mamikirkan kanapa pulang maka baal tampat duduk nih. 'Ai
ikam karasaan lah tampat duduk ni baal?'. Utuh nakuni sidiang. 'Ohhh.... butul minyak arom ku
tatumpah tadi, panutup nya takipai, kamanakah hilang nya, dalam beg tangan ni gin kadada jua
tajumpa'. Siutuh mangaluarkan ha ka saputangan, badiri satumat manyapui tampat duduk awan
saputangan. Imbah tu duduk ai ia pulang. Sambil duduk siutuh mamarakakan ha saputangan tu
kalubang hidung kaluko tabau arom nya. Cium punya cium hanyar siutuh parasan pada bau arom.
Sambil takurihing siutuh manjawapi. 'Laaaa.... minyak arom cap nang naya, amun diang handak aku
ada ai panutup nya'
....Magun haja lagik dalam bas......
Tarasa banar siUtoh dalam hati basurah," Ceh cilakak Diang Macal nih, mahuluti ako haja, dah laa
takamih dalam bas, badusta pulang...kina ikam diangngai mon handak taho sipa Abang Utoh nih
hehehe,..." Dalam kapala Utoh ligat bacari akalan....
Dalam basasakan to, tatireng si Utoh di hadapnyak ada hindu babini katianan tuhuk badiri, bapiruhut
ka basi alang bas tuh. Lakas Utoh basurah, " Acii, banyak lama badiri, sini mari duduk Acii!" ujar Utoh,
sambil manggawil Diang Macal nyuruh bangun mambagii hindu bunting tuh baduduk. " OO Diang,
ikam bangun hulo, kasian ako ka hindu katianan tu, uyuh inya badiri, kina Diang duduk tamppat ko
lah" ujar Utoh lamah lambuuutt....
" Dahindak ako, tampat ikam tuh baal, kana minyak arom, kaina burit ku balancatan" ujar Diang
takuriheng malok. " Kada apa, kina ako malapiki awan kartas surat habar ko nih Diangngai, hingkatkah
" jar Utoh. Lakas sai Diang manjawab" OO mon kaya ito ako hakonnai" jar Diang.
Diang gen bangun, hindu bunting baduduk tampat Diang tadih, Utoh gen bangun sambil maandak
kartas sagan Diang baduduk. Bahh si Diang Macal ungahnyak, asa pintar banar tukuhnyak, hudahlah
Utoh dustainyak, ni...Utoh baik banar mambagii tampat duduk pulang.Dalam hati Diang Macal
basurah " Apos muha Utoh, ni kali kana bannnar ikammm!!"
Biya baduduk haja Diang Macal, tarasa burit ganalnya iilah tacucuk pako payong, tarus malacong "
ADDDOOOOIIII!!!!Adoiii yai, napanyak manyucuk burit ko??? Sakitnyak aiii..Ujar Diang Macal
bahalulong, bahantak-hantak.Napa tia, gigir urang dalam bas sabarataan, daribal bas gen tarus baranti.
Pabila DiangMacal mahahar buritnya nang ganal toh, nahh...tapagang wan paku tikin satangah inci,
burit gen badarahan...hahahai..Diang,diang, takana ikam wan Utoh.
DiangMacal malok banar, urang maka banyak pulak tuh, tarus Diang badadas turun bas, lalu bamamai"
Heyyaii..ni musti gawian Utoh!!. Masa bas handak bajalan bakukot, Utoh badiri di higa lawang bas
lalo bacukiak" AAii Diang, tahagakah panutup butulnyak??? Hahahaha...ya to, macal banar ya am, han
napa, balom apa-apa hudah badarah burit, mon kana panutup butul Abang Utoh nih, kaluko rabbbiiitt!!!
hahahai.
Utoh, gen takuhireng surangan..
Carita Hanto!!
Thu Aug 23 18:49:21 2001
UtohKidok
Basurah pasal hanto awan jin ni kan, sumalam kami bapandiran pasal hanto dalam butul di Sabak
Bernam macam dalam TV tuh.
Jar kawan ko dahulo di tampatnya tu asal kawasan hutan, imbah tu handak dibangunkan wan
parumahan. Taga masa gawian kontraktor manabas hutan, manunjul tanah dll. tu kan, banyak banar
masalah mancungul. Macam-macam : Bullduzer rakai, rantai pagat, urang laip, bahh..macam-macam
lagik. Jadi bila ditakoni ka bumo, jarnya tampat tu kawasan ada panunggu, bahanto jarnya.Jadi, mon
handak nyaman bagawian jarnyak musti di pindahkan hanto-hanto tuh.
Imbah taparukoian barataan, tukeh kontrek gen katuju maupahakan bumo tadi ulah kertas kerja kayapa
handak mamindahkan bubuhan hanto tuh.Bumo ni...kira ungah la inya..napa iilah konsultan cagar
mamindahkan hanto hehehe.Upahnya gen banyak jarr. Jadi imbah samingguan maulah kajian pelan
tapak tuh, bumo tadi bapadah ka kontrek, jarnya " amon handak jua mamindahkan bubuhan hanto nih,
kana siwa bas ganal 2 buah" Jar tukeh kontrek tu " ayo haja, kina ako manduiti"
Isoknya papagian lagi, siap dua bigi bas sakulah warna ureng mahadangi, sagan maangkot hanto
tadih.Daribalnya hindu pang,upah gen harat jua ya am.
Imbah bumo manyuruh katuha hanto naik bas , si bumo tarus nyuroh daribal hindu mambawa hanto
tuh. Hanto-hanto ni kada hingkat ditireng kada, jadi bas tu kaya kada baurang kada, taga tarasa barat
banar!! Aiii....hanto ya am!!Kalinya tuhuk daribal nakan minyak, bas kada mau bajalan. Aiii napa
pulang.....jar bumo, tadi dah ku barie hanto ni makan hintalo bajarang babakul-bakul, napa pulang kaya
ini.Ni tanto ada hal lain nih!!
Bumo gen naik ka bas, barunding awan katuha hanto. Imbah turun, tarus bapadah ka tukeh kontrek.
Tukeh kontrek gen batakon" Aiii angah bumo, napaan bas ni kada hingkat bajalan?'
Ujar bumo ka tukeh " Ujar hanto ni, bas nang andika siwa ni kadida air-cond.Bubuhannya
kahangatan!! Hanto ni inta cari akan bas nang ba 'air-condition', adakah jar???"
Hahaha manapok dahi tukeh!!!???
Kisah Si Cakah
ujik jabis
Mon Sep 3 13:15:41 2001
Cuti mardika ari tuh ako sawat mantuk ka kg. Ada urang basaruan aroh pangantin jah. Carita pasal aroh nih taganang kisah bahari. Wayahitu kabila aroh haja rami pang urang takumpulan , badapatan lawan kakawalan..kukulaan nang parak lawan nang jauh. Kabila takumpulan haja rami pulang bakisahan , bapandiran imbahtuh pulang bahulutan tarus bagayaan. Mun wayah bagawi pulang rami badarau. Kada aci catering2 ilah damini nih. Saja rami.
Jadi pada satu aroh tuh ilah rajin pang rami urang bakisahan. Kami sakumpulan duduk bapandiran dipinjung rumah. Kulir bagawi pa an. Ako nih nang paanomnya...kakanakan lagi wayahitu. Jadi duduk kacungkungan mahadapi lawan mandangarakan nang tatuha bakisah. Dalam banyak2 tuh ada saurang tuha nih ku hiyau angah Tulamak (ngaran incaan).Hidin baistilah handak mamugai pandir manyulam kisah. Hidin nih saja terkenal cakah lamun basurah. Mun basurah tuh inya haja nang pawaninya, nang pambungasnya...samuaan inya pang. Kada hakun kalah. Tu nang muyak urang mandangar tuh.
Hidin gin mula bakisah.." Ako wayah bahari saja hibat..ikam taholah. Mun kakanakan wahini kada talawani lawan ako. Ako halam suah masuk ka hutan cagaran handak mancari buah binjai. Bilang batuhukan mancari hanyar tahaga pokok binjai. Maka ganal pokok tuh kada hingkat madahkan ako. Ako gin mula manabang..tabang punya tabang kada karasanan bilang babulanan hudah kada jua mau rabah. Ku tabangi lagi..parak ma’anam bulan hanyar tadangar bungi marakut..kruk..krek..kruk ilah bungi pokok handak rabah. Ku hadangi tagal kada jua mau rabah. Imbah tuh parak manalu bulan pulang hanyar rabah ka bumi. Dummm...tumbur saalaman mandangar bunginya. Kabila rabah haja tarus ako mamilihi buahnya. Umaiii maka banyak. Parak malima gadur ada asaanko. Talah mamilihi ako gin basasadi handak mantuk. Kabila sampai dirumah haja ku julungi sapalih nu kakawalan nang parak. Andihku ku taruhi..ku wadi..imbah tuh parak malima tahun pulang hanyar talah mamakani. Bilang mauk lawan binjai pang. Nginto pang kisahku bahari ", ujar angah Tulamak kaungahan Bilang mancungit hidung hidin. Asa arai banar tukohnya. Asaannya kadaida lagi nang hingkat malawani kisahnya tuh.
Sakalinya angah Tuhirang (ngaran incaan jua) nang tumatan tadih ranai duduk dihigaku basurah. " Ikam talah ka hudah Tulamak ai. Nih ako pulang handak bakisah ". Angah Tuhirang mula manyulam kisah. " Ako ada ai jua baisi kisah tagal kada am hibat banar ilah kisah Tulamak tadih. Halam ako suah tulak manabas di kabunku nang di banat tuh. Wayahitu kabunku tuh bilang tagah banar. Rumput halalang bilang tinggi banar mun babuat langsung kada katampaian awak nih. Mun ada gin kapala ha nang cangulan. Kabun tuh lawas hudah kada di gawi’i ya am. Jadi wayah baisukan tuh ako gin tulak ka kabun tuh. Ancaman handak manabas tadih ti pang. Ako gin mula manabas. Tabas punya tabas kada karasanan hudah talah sakapingan ku tabas. Lingai hudah ku tireng. Ako gin bamandak tarus baampih manabas. Uyuh pa an. Wayah rahat handak basisimpun tuh babaya aku handak manaruhi parangku tuh ku i’itihi ada darah malikit.Banyak pulang tuh. Matan mana datangnya darah nih ujarko. Hiran jua taholah. Ako gin mula mamariksa kaluko ada tarawis apakah. Sakalinya saja banaran. Wayah aku tulak mai’tihi intang kabunku tuh ada tahaga batis kancil bahamburan. Banyak pulang tuh. Rupa-rupanya wayah rahat ako manabas tadih ako tarawis jua batis kancil..imbaham pagatan samuaan. Nah..kada ku hadang lagi..tarus ku pilihi batisnya. Umaiiii maka banyak..parak malima bakul taholah aku bulihi. Nginto batisnya haja..balum awaknya lagi ", ujar angah Tuhirang manalahakan kisah sambil mangilar ka angah Tulamak.
Imbahtu ku tireng angah Tulamak bilang habang muha. Marangut-rangut kakalahan tarus baisur. Napa pang lagi tarus tatawaan ai sabarataan ma’itihi angah Tulamak kakalahan surah.
rinjing Ijol dan Bidah
Tue Nov 13 09:04:15 2001
Ijol mangawini Bidah masa Bidah hanyar naik darjah lima sakulah Agama di kampungnya. Sa bujurnya Bidah handak mahabiskan darjah 6 hulu hanyar kawin dangan niat handak jadi Ustazah dan mandalami Ilmu Agama, tagal uma ayah Bidah mamaksa Bidah kawin awan Ijol.
Parkahwinan ini mambuahkan hasil 5 ikung anak. Kalima lima anaknya hudah bagawian barataan kada badiam di kampung lagi.Tinggal Ijol dan BIdah jua lagi di kampung. Ijol ni gawian nya bajual ikan lawan sayur sayuran di babarapa buaah kampung niki biskar . Samasa bajualan ni lah Ijol bakanalan wan Ijah janda anom baanak 3 ddi kampung subarang.
Ijol inta ijin ka Bidah handak kawin saikung lagi sambil handak manulungi 3 anak yatim tadi. Niat sucinya itu kada di halang Bidah yang taho akan HAK lakinya dan demi taatnya akan parintah Allah s.a.t.
Malam partama parnikahan lakinya wan Ijah, mimang la Bidah marasakan pandaritaan jiwa yang kada tandingnya, ibarat mun mangganggam hintalo boleh masak hintalo itu dalam ganggaman nya, manunjukkan batapa panas dan resahnya Bidah, tapi itu lah Takdir hidupnya.
Babarapa bulan partama yang dilalui Bidah, lakinya Ijol masih adil mambahagikan hari. Bila Ijah mula batianan, muntah muntah Ijol tapaksa manggani'e Ijah yang kada tapi wagas tuh. Bila Ijah baranak Ijol batambah aur, bagawi mancari rajaki , anak pulang talalo uji ke Ijol. Bidah dah samakin tuha jadi Ijol mahabiskan hari hari nya imbah bagawi dirumah Ijah.
Ijol satiap hari mantar ikan dan sayur ka rumah Bidah dalam parjalanan bajualan. Itulah sakali sahari partamuan Ijol dan Bidah, kada lagi manggani'e Bidah yang kasunyian dimalam nang hawai. Bidah hanya manyimpan rasa, sasakali maingati jaman manis masa anak anak halus halam.
Hari ini Ijol datang lagi karumah Bidah handak maantar lauk, rumah kalihatan sunyi haja. Bakali kali Ijol mangiau ngaran bidah namun Bidah hinip haja. Ijol asa sarek lalo naik karumah nang kada bakunci. Takajut Ijol nireng Bidah nang kajung kadinginan, ada kuantan baisi baras tatumpaah dihiganya.
Bidah dah tulak jauh manamui Tuhan nya, tiap hari Ijol lalu hadapan rumah buruk nang kada taharagui lagi...sasakali sadih jua didalam hatinya maingatakan cara Bidah maninggal sauranagn itu, tagal satumat haja sadihnya, linggok dan layanan masra Ijah manutup sagala kasadihan hatinya itu.
Itu lah kisah Ijol dan Bidah, satu diantara saribu carita yang santiasa di lakunakan urang dipentas dunia.
Kata-kata yang mampu diucapkan untuk menggambarkan rasa cinta dan
sayang terlalu sedikit, ibarat setitis embun di hujung daun.
Demikianlah halnya dalam soal cinta dan kasih sayang antara suami
isteri. Selain dari luahan kata-kata, perlu ada cara-cara lain yang
tiada hadnya untuk mewujudkan suasana yang mampu menyiram pepohon
cinta dan sayang agar terus subur.
Di sinilah perlunya diwujudkan suasana romantik. Romantik, menurut
yang diistilahkan dalam kamus ialah, "memperlihatkan suasana penuh
kasih sayang, keindahan, kemesraan..." Ia berasal dari kata 'romance'
yang bererti "hubungan cinta" atau "percintaan". Ini bererti romantik
berkait rapat dengan cinta iaitu sesuatu yang amat penting dalam
menjalin hubungan erat suami isteri sepanjang usia perkahwinan.
Suasana romantik wujud kerana wujudnya rasa cinta ini.
Bila rasa cinta dan sayang antara suami isteri diperlihatkan dalam
bentuk kata-kata, sikap dan tingkah laku dalam kehidupan sehari-hari,
tercetuslah suasana romantik. Bermakna persoalan romantik akan tetap
relevan dan menjadi satu keperluan kepada pasangan sepanjang menjalin
perkongsian hidup bersama.
Allah berfirman yang maksudnya,
"Dan di antara tanda-tanda kekuasaan-Nya ialah Dia menciptakan untukmu
isteri-isteri dari dirimu sendiri, supaya tenteramlah kamu kepadanya,
dan dijadikan-Nya di antaramu rasa cinta dan sayang..."
(Ar-Rum: 21)
Dari ayat ini fahamlah kita bahawa rasa cinta dan sayang adalah
pemberian Allah yang amat besar nilainya kepada pasangan suami isteri.
Bagaimana rasa cinta dan sayang ini diperlihatkan terhadap satu sama
lain, di situlah lahirnya suasana yang dikatakan romantik. Suami
isteri yang dapat mewujudkan suasana seperti ini boleh dianggap
bersifat romantik.
Dalam satu hadis, Rasulullah s.a.w. menyebut yang maksudnya,
"Kiranya seseorang itu menyintai saudaranya maka hendaklah
diberitahukan kepadanya."
(Abu Daud, Termizi dan Hakim)
Maksud hadis ini, jika kita menyenangi seseorang jangan kita hanya
menyimpan di hati, tapi luahkanlah rasa senang itu kepadanya. Ini
boleh dikiaskan pada hubungan suami isteri. Oleh kerana hubungan yang
unik antara dua insan ini sudah sedia diikat oleh cinta dan sayang,
maka wajarlah rasa cinta-menyintai itu diucapkan. Kalaupun tidak
dengan kata-kata, hendaklah dengan sikap dan tingkah laku. Ertinya,
suami isteri hendaklah bersikap romantik terhadap satu sama lain.
Namun begitu, romantik yang sering digambarkan di layar perak tidak
semuanya berpijak di bumi nyata. Romantik yang dipaparkan oleh
kebanyakan filem Barat terutamanya, juga banyak yang tidak sesuai
dengan nilai agama dan budaya kita. Lambang-lambang dan aksi romantik
yang ditonjolkan seperti berkucupan di tempat umum, makan malam di
tempat eksklusif di bawah sinaran cahaya lilin, bergurau senda di
taman bunga dan seumpamanya, terlalu sumbang dan canggung bagi
masyarakat kita. Malah ia tidak menggambarkan suasana sebenar
kehidupan berumah tangga yang dilalui oleh kebanyakan kita.
Suasana romantik boleh menjadi penawar pada hubungan suami isteri bila
sekali-sekala dilanda badai dugaan dan cubaan. Sedangkan lidah lagi
tergigit. Maka tatkala dilanda badai, di situ juga cinta dan sayang
teruji serta menagih bukti. Salah satu pihak mesti mula mengorak
langkah (make the first move) untuk membaiki semula 'frekuensi'
hubungan dua hala yang tergendala.
Jika satu pihak sedang marah, satu pihak lagi mesti tenang (cool down)
dan diam. Api kemarahan yang sedang menyala tidak boleh dilawan dengan
api kemarahan juga, tapi perlu disiram dengan air kesabaran. Oleh itu,
kadang-kadang romantik boleh diperlihatkan dengan cara diam dan
membisu, bila dengan bersuara dirasakan akan memburukkan hubungan.
Suasana penuh kasih sayang dan kemesraan boleh wujud, umpamanya,
dengan hanya sekadar si isteri memberi sedikit ciuman di pipi suami
yang hendak keluar bekerja, atau suami mencium dahi isteri sebelum
melangkah keluar rumah. Kadang-kadang ia hanya perlu dilahirkan dengan
suami membawa pulang sedikit ole-ole dari tugasan luar daerah, atau
isteri membekalkan suami haruman daun pandan yang diracik halus ketika
suami hendak keluar bertugas. Ataupun dengan cara suami isteri keluar
berduaan ke halaman pada larut malam ketika anak-anak telah lena.
Rasulullah s.a.w. ada memberi panduan dengan kata-katanya yang
bermaksud,
"Beri-memberilah sesama kamu, nescaya akan saling cinta-menyintai
antara kamu." (Riwayat al-Baihaqi)
Pemberian suami kepada isteri, atau isteri kepada suami mungkin berupa
pakaian, makanan, barang cenderamata dan sebagainya. Tapi bukan mahal
atau murah, kecil atau besar pemberian itu yang akan menjalin erat
rasa kasih dan sayang, sebaliknya tanda ingatan dan tanda sayang yang
terpancar pada pemberian itu sendiri.
Pendek kata, untuk mewujudkan suasana romantik dalam rumah tangga,
kita dan pasangan kita bebas memperlihatkan atau melahirkan rasa cinta
melalui apa cara pun, asalkan ia bakal membahagiakan pasangan kita dan
memperlihatkan rasa kasih kita kepadanya. Caranya terpulang pada
kesesuaian dan citarasa masing-masing. Ada yang suka dengan cara
bermanja-manja atau sentimental, tapi ada yang suka cara
berterus-terang dan terus pada maksud (straight forward). Lain orang,
lain cara dan gayanya. Asalkan batas syariat dan akhlak dijaga. Maruah
dan kehormatan dipelihara.
"Dalam Islam perkataan romantik sebenarnya tidak wujud. Ini kerana
perkataan romantik atau romance itu berasal dari perkataan Latin yang
pada asalnya lebih banyak menceritakan kisah-kisah indah, alam fantasi
dan juga fairy tales. Namun ia tetap boleh diserapkan sebagai
melengkapkan lagi kehidupan kita mengikut konsep yang dianjurkan oleh
Islam," ulas Dr. Mashitah Ibrahim, pensyarah dan Pembantu Profesor di
Kuliyyah Ilmu Wahyu, UIA kepada wartawan majalah Anis.
"Dalam Islam romantik lebih kepada satu daya cipta yang kita lahirkan
melalui perlakuan-perlakuan yang menampakkan sebagai tanda kasihnya
seseorang kepada temannya. Bagaimanapun, masih ramai di kalangan
masyarakat kita yang tidak mengetahui konsep ini." Menurut beliau,
romantik dalam Islam terhad kepada pasangan yang sudah berkahwin
sahaja iaitu mereka yang telah mempunyai hubungan yang halal.
"Inilah yang membezakan konsep romantik Islam dan konsep romantik
Barat. Di Barat, mereka bebas melakukan apa sahaja tanpa apa-apa
batasan. Sebaliknya dalam Islam, mereka perlu mempunyai tiket terlebih
dahulu sebelum konsep romantik itu dapat dihayati sepenuhnya."
Menurutnya lagi, konsep romantik dalam Islam merupakan satu perkara
yang kekal dan tetap iaitu hubungan yang terjalin itu akan terus
membawa ke jinjang pelamin. Oleh itu, tidak wujud konsep cinta monyet,
cinta suka-suka dan sebagainya. Ini kerana perhubungan sebegini hanya
cenderung untuk memuaskan nafsu semata-mata dan tidak berkekalan.
Romantik Siti Khadijah
Mungkin kisah romantik paling agung ialah antara Rasulullah dan
isterinya Siti Khadijah r.a. Ketika Rasulullah pulang ke rumah dengan
mengalami keadaan yang luar biasa selepas menerima wahyu pertama, Siti
Khadijah menyelimutinya. Siti Khadijah duduk di sebelah baginda dan
meluahkan bait-bait kata yang lunak dan mententeramkan. Rasulullah
tidak pula merahsiakan pengalamannya di Gua Hira' itu, tetapi bersikap
terbuka menceritakan detik-detik mencemaskan yang dialaminya. Sikap
terbuka dan tawaduk Rasulullah serta sifat keibuan Siti Khadijah telah
melahirkan suasana yang boleh dianggap begitu romantik ketika itu.
Tidak hairanlah Rasulullah masih tetap mengenang Siti Khadijah setelah
Siti Khadijah lama pergi.
Romantik Sayidina Umar
Kadang-kadang rasa cinta dan sayang diperlihatkan dengan cara yang
unik. Sayidina Umar al-Khattab, sewaktu dibebeli isterinya pada satu
ketika, hanya membisu dan tidak membalas sepatah pun. Paling-paling
beliau hanya tersenyum.
Bila diselidiki oleh seorang sahabat, ternyata itulah cara Sayidina
Umar menghargai layanan dan khidmat bakti isterinya yang begitu setia
serta telah sekian lama bersusah payah menguruskan rumah tangganya.
Diam beliau adalah diam tanda sayang. Itu merupakan romantik cara
Sayidina Umar. Dibiarkannya isterinya membebel untuk meluahkan
perasaannya. Bebelan isterinya juga adalah bebelan sayang, bukan
marah-marah yang menjatuhkan maruah dan tidak sampai ke tahap derhaka
pada suami.
cangkarok
Kuil Hindu
Andika suahkah maliat kuil hindu di higa simpang jalan. Maksudko basi bacabang tiga, bacucuk limau purut. Ni ada caritanya.
Bulan lapas angahko PaajiAsad tulak ka baruh, dalam parjalanan to ia tahaga sami hindu tangah mancacak basi cabang tiga wan bacucuk limau tu di higa jalan. PaajiAsad batakun ka sami hindu ." Ayaa, apa bikin itu?"
Sami hindu to manjawap " Ini bikin kuil la, tadi malam aya ada mimpi sini tampat mao kasi bikin kuil laa Ini tampat banyak kerass punya" PaajiAsad sarek babanar, dalam hatinya basurah " Cilakak hindu ni, kadida tampat lain kah handak ba ulah kuil, asal tahaga tampat lain saikit lu ba ulah macam-macam, kina kau lah". Jadi Paaji gen bulik ka rumah
sambil bacari akalan kaya apa handak mambuang basi nang bacabang tu.
Dua hari imbah tu, PaajiAsad tulak lagi ka baroh, taingat ianya ka kuil hindu tadi, tarus bamandak satumat di situ. Paaji lakas mancabut basi ngintu tarus mambuang ka parit. Rupanya sami hindu maliat nang diulah PaajiAsad, napa lakas ianya mambihau.
" EEiii, Aji, apa lu buang saya punya kuil?? Sarek banar sami hindu. PaajiAsad gen salamba manjawab " Ayaa, saya tadi malam...ada mimpi, ini besi kasi buang jugaa!!Tada baik punyaaa, nanti worang kasi langgar jugaa!!"
Napa sami hindu tu, haharungut surangan, sambil bulik ka rumah. PaajiAsad takuriheng sambil basurah surangan" Han hanyar tahu ikam, apus muha hihihi"
Sakian,wassalam.
Walot
MinyakDab
Ulun magun taingat carita urang bajualan ubat di kaki 5, Jalan Cuket K.L. Ulun masa bahari saja suka umpat manireng urang manjual bamacam ubat, ubat gatal,ubat gareng dan yang paling banyak ubat kuat sagan uarang lalakian.
Ada surang panjual ubat surahnya iilah surah urang Pirak, bajual ubat minyak Dab. Muntongnya bilang licus-licus basurah pasal miyaknya pang paling bagus.
Panjual : Bang beli bang, minyak ni bagui bang!!
Ako : Barapa satu botol?
Panjual : Mughah jer bang, RM3.00 sebotoi!!
Tiga ringgit? Saja murah fikir ko.Urang lain gen cagar handak mambali jua, masing-masing mancalok paket handak mambali. Barataan mahulur RM3.00, aii..maklomlah minyak bagus, harga murah....Imbah tu, panjual gen mambagie sabutul minyak dab ka urang higa ko. Sakalinya panjual tu lakas basurah:
Panjual : Gini bang, upah menangkap dab jer RM 10.00, jadi campor minyak kighe RM13.00 sebotoi!! OK T.Kasih banng, ada lagi??
Napa pang, duit dah dihulur,handak kada jadi asa supan, tapaksa mambayar RM13.00 sabutul( butul halui lak tu)
Ceh, barataan kana tipu!!Nasib baik ako lakas ba undur.Imbah tu ako ingat babanar, amon umpat manireng urang bajual ubat jangan badadas handak umpat mambali. Tirengkan urang lain hulo.
>> pangalaman ko 10 tahun yang lalu.
warangan
ako kakawanan wayahaloi
Bahari kadada bajalan tar kaya wayahinik. Jalan nang tabaik saikit jalan tanah mirah pang. Amun musim
hujan bilang tuhuk babanyuan..imbah tu balubang pang disana sini.
Jadi hari-hari imbah musim mangatam,bila masa banih ranjauan jan hudah talah dikatami lingis kami
kakanakan ni kadada napa-apa lagi nang handak digawi'i. Kacuali amun ada lupak-lupak,paya atawa
kubang maka kami tulakipang. Amun kada batimba kubang kami bakacalan pang. Macam-macam ikan nai
nang taulihi. Papuyuk,sapat, kalik awan haruan pang nang dikacali. Amun baulihi mau'ai panuh satimba
jubung atawa sakampil baja. Bilang kada talah samusiman amun diulah wadik kah ikan karing kah.
Jadi wayahitok bandang nang karingan hudah haja kami kacali/timba'i. Bandang jan hudah habisan
disalukutik. Parak musim batanjang napa am hudah. Lain-lain aktibiti nang kami ulah salain balastikan
burung,bamainan kalayangan pang.
Jadi handak jadi cardap patang tu kami karamian pang bamain kalayangan. Ako, Ibur, Ayop, Amai,
Ikip,Ipin,Ibik awan Umar. Masing-masing bakalayangan saurang sauting. Harat bakalayangan lalu luri cinak
maatar barang ka kadai di parit tiga salah. Kadai tu bahari intang kilang banih di parit tiga salah.
Cina nangini saban mingguan masti lalu pang ditampat kami rahat bamain kalayangan. Jadi salawasan
kami baadaan di kunca air kami parasan nang daribar cina ngini apik (hudahlah apek - tuha hudah
yaam...babaju singlet haja mandaribar lurik) mandariba.
Amun ada batu ganalkah kayuk kah dijalan daras mailak pang.Jadi rahat kami main kalayangan..cina ni
tadi lalu handak maatar barang kakadai tadi..timbulan akal kami handak mangana akan cina ni tadi.
Jalan nang balubang-lubang tu kami tutupi baik-baik awan daun hubik nang kami patahi pang. Hubik tu
tanaman umanya amai pang. Kami susuni baik-baik imbahitu dicapuri pulang awan kararas pisang.
Disubarangnya pulang, jalan nang kada balubang tu kami andaki awan dahan hampalam nang patah i'ilah
rarabaan.
Imbaha haja baulah nang kayaitu kami tarus ha bamain kalayangan. Balawanan andi sapa pang nang
manyong awan kuat babunyik.
Kada lawas lurik cina tadi babulik ha pulang. Imbah hudah maatar barang di parit tiga salah. Kaya nang
sudah-sudah cina ni mailak-ilak pang ka kayu, batu nang ada dijalan atawa dipinggir jalan kaya sarajin.
Bila sampai kalubang nang kami tutupi liput awan daun hubik awan kararas pisang tadi, pabila ia malihat
rarabaan nang kami andaki tarus mailak kararabaan tadi.
Napangada!. tarus sai tabuat tayar lurik tu kadalam lubang...tarus tamandak....imbahito cina tadi kaluar
maliati tayar nang ta pajal tadi...imbah tu babuat ha pulang.Manyatat ka lurinya tarus handak baundur.
Kada hingkat baundur amun hudah tapajal dalam kalubang nang baluluk ninto...tuhuk hajaah kadangaran
bunyi lurik ninto mangaum handak baundur kada kawa kahadapan jen kada kawa.
Kami maniringakan haja tumat jauh sambil kukurihengan. Kada lawas imbah tu apek ti kaluar tarus ha
maampah ka kami nang bamain kalayangan ni. Imbahnya basurahha.
"Bulak-bulak..aa....lu muleh tulong sama apek aa........ Wa punya loly sulah masuk lalam lubang. Tatak
muleh kaluar". Ujar apek tuha tadi.
" Ala upah ka apek? " takoni Ibor.
" Mulehla lu budak-budak apek belanja olen ini hali ". ujar apek nang bilang limbui tapalohan.
Kami jen bila mandangar balanja oren....ha kada mahadangi lagi dah tarus bacari'i batang hampalan pang
hajan maikati tali kalayangan. Imbahaja baikat tali kalayangan kami pun tulak la mangani'i cina ni manunjul
luriknya tadi.
Imbah babarapakali manunjul akhir takaluar hudah luri cina tu. Kami pun apa lagi maambil upah pang.
Kami dapat sapatik ureng butol hirang........60 butol...hiiiii aruh ureng pang kami...kada cukup ureng kami
keceikkei lagi apek tu karupuk hundang....ha..dapat haja jua...upah pang.
Jadi patang nginto rajaki kami saja murah banar..bilang tuhok manalahakan karupuk hundang. Minuman
jan a'asa mabuk ureng hari.
Jadi ninto banarai cardap ko wayahini....tagal kaganangan nang daminto aku bataubat hudah.....a'asa kada
pati halal ureng awan karupuk hundang nginto.
Sadaqallahul 'azim.
Ujik Jabis
Kisah ngeri di KLCC
Amat bagawi sebagai kerani di KLCC. Inya nih saja saing bagawi aur maambil overtime haja. Rajin mun salagi kada landung ari kada bulik inya. Paparak 11.00-11.30 hanyar bulik.
Kayaitu pang rutin hidupnya tiap hari.
Satu malam tuh ilah biasa inya bagawi sampai ka malam.
Kawalnya si Utoh managur,”Mat,aku handak mantuk nih.Ikam lawas lagi kah?”
“Ikam bulik ha hulu.Aku nih asaku lawas lagi luko.Gawian banyak nih nang handak ditalahakan.Mun kada
talah isok sunging talingaku di mamayi bos.”ujar Amat.
“Mun damintu aku bulik badahulu lah.Kayina ikam daham kalumpanan ma offkan suis aircond tuh lah.”,
ujar Utoh pulang.
“Okay,” ujar Amat lagi.
Tinggal Amat nyunyurangan maulah gawian. Kada saapa tadangar bunyi kakarakas-kakarakas. Bingkas
Amat bangun. Di itihi jam parak pukul 12 hudah.
”Umai,pukul 12 hudah…kada karasanan langsung. Bulik ha”ujar amat dlm hati.
Amat gin badadas manyimpuni mejanya. Talah basisimpun inya gin maambil beg tarus bajalan maampah
ka lif. Pajabat Amat nih kaandakannya di tingkat 55. Rajin mun inya bulik inya surangan jua didlm
lif..kadada urang lain lagi dah. Kira inya nih nang pandudinya bulik. Lawang lif tabuka.. Amat gin babuat
tarus mamicik butang “G”. Lawang lif takatup tarasa bagarak maampah ka bawah. Tiba-tiba lif tamandak.
Diitihi nomor nang manyala nomor 45(tingkat 45).
“Rajin mun aku bulik wayah nih kadada baurang lagi dah. Sapa leh nang manikin nih”,ujar Amat.
Amat mahadang panuh minat. Kabila lawang lif tabuka di itihinya ada babini anom di hadapan. Babini tuh
tarus babuat sambil lihum ka Amat.Amat gin maangsol lihum. Inya badiri dibalakang Amat.
“Bungas jua babini nih. Sapa leh babini naya. Kada suah tahaga aku.” bisik Amat.
Lif gin tarus bagarak lagi. Tiba2 Amat tacium bau harok. Bau tuh magin bakuat. Mandingur baunya.
“Umai leh,haroknya pang bau nih. Matan mana datangnya nih. Matan balakang ku nih. Rajin urang
bapadah mun babau harok nih ada hanto dihiga. Kaluko babini tadih tuh pontianak.” Awak Amat mula
galataran. Paluh mula kaluar.
Handak bukah mana handak dituju. Lif tuh kada am luas banar.
“Mati aku..mun kayaini. Kayapaleh..mun di hiutnya darahku mau ai aku umpat jua jadi pontianak..hayuk”
hatinya mawah banar. Awaknya magin manggatar. Paluh limboi di awak. Asa handak takamih gin ada. Lif
gin tarus bagarak.
Kabila sampai haja di bawah lif gin bamandak. Tiba-tiba Amat tarasa ada tangan manjapai bahunya.
“Bang..bang”.Tadangar suara babini dibalakang mahiyau.
Awaknya magin galataran. Banyu kamih hudah layau disalawar.
“Mati la ako..mati la ako”, sambil bakijim Amat bapaling kabalakang.
Kabila dibuka mata haja diitihinya babini tadih lihum ka inya sambil manyambat
“Maaf cik ya.....saya terkentot tadih”.
Umai leh bapala banar.
yansor
sama pada rakai batitiga
Jadi kisah nih antara 3 ikung orang muallaf (hanyar masuk Islam)pang nang kada tapi tahu banyak balum
dua katantuan hukum agama.Alkisah pada suatu hari nang batiga orang nih tulakan ka hutan barancana
handak bagaret atau sakalian baburu binatang.aasingnya ai mambawa senapang,sarapang,parang
yaa..langkap lah yet pokoknya, imbah tu jalan jalan masuk ka hutan jua pulang asyiiiik papalingas batitiga
malilihat kalu pina ada nang patut di timbak,rupanya khayal nih nang batiga jer,passai dong!! babunyi
dauh, nah jer si A :" kada karasaan lah buhannya sakalinya hari sampai dah waktu sumbahyang dzohor
yet.mun kayaitu ayu ai kita ka pinggir sungai ai hulu baudhuan limbah tu hanyar pulang manarusakan
baburu.ujar si B :" hi ih nah kita sumbahyangan hulu...mun anu jua buhannya ai biar kada mangalihi kita
sumbahyangan di pinggir sungai je sakalian.
Naahhh imbahan baudhuan sudah ba titiga,laluai tu maampar sajadah pulang di pipinggiran sungai
tadih,maka sungai nang di hutan tu ganal ganal lawan banyak iwaknya,satutumat bakudap
haruan,satutumat bakudap pipih,kada saapa lawas ba kudap lais kajang,pokoknya ngaran rami tu pang
iwak di sungai, asa kapingin manangkapi bila malihat.
ujar si B :" eh A ikam haja lah nang maju jadi imam,biar aku nang adzan lawan iqamatnya . di jawab si A :"
ayuuu jaa...tapi aku gin babaya tahu jua nah kaya apa paraturan sumbahyang nih.si C mananangakan : "
bah tanang ja buhannya ai, nang panting sumbahyang hulu,ayu nah lakasi gin mulai A.
lalu ai si A (imam) maangkat takbiratul ihram tanda mamulai sumbahyang nih,di umpati makmum si B dua
si C.jalan nai sumbahyang nya nih sarakaat dua rakaat tiga rakaat.....babaya badiri rakaat ka ampat pas
sakalinya di sungai tu pipih bakudap saking gancangan, tasintak batitiga mandangar kudapannya.rupanya
naran orang tasintak tadih kada sadar si C taucap marawai kudapan pipih tadih :" ai buhannya ada pipih
bakudap yet (nah batal dah sumbahyang si C baarti karna bapander pang),si B marasa tatahu dua
paraturan sumbahyang pada kada boleh bapander kena batal,baucappai jua managur si C,jer si B:" eii C,
rasanya dadangaranku orang rahatan sumbahyang tuh kada boleh bapander ( nahh sama jua pada batal
sumbahyang si B karna bapander),tarakhir si A (imam) marasa kada umpatan bapander parasaan kada
batal nih ,laluai bapadah dua nang makmum badua alias si B dua si C, jer imam basuara sambil nada
maurahakan nang badua :" weee ...buhannya nih untung aku kada umpatan bapander, jaka anu batal am
jua ( nahh cucuk am batitiga pada rakai sama sumbahyangnya, sama balang pada babaya tahu masih
dua aturan shalat ...heuehueheu ).
S.Sireh
Kisah Sadih
Angin patang batiup kancang, lautan padi nang manghijau maliang liuk maikut irama sang angin. Mak usu,
Ayu wan shahrul dudukan diatas tikar bawah puhun hampalam mahadangi usu Anor. Ayu wan Shahrul
kada bisa badiam aur nakoni umanya bila ayah bulik, sementara nang uma bagamantar dalam dada
satiap kali kaingatan nang suami nang lawas kada bulik kampung.
Usu Anor bagawi sabagai guru samantara dikampung, tagal banasib baik imbah kawin dan baanakan 2
ikung dapat tawaran masuk Maktab Perguruan Tamanggong Ibrahim di Juhur salawas tiga tahun. Satiap
cuti panggal Usu Anor bulik kampung malapas rindu kakaluarga, bininya usu Limah nang manjaga anak
anak wan kawitan nya ..duduk sarumah. Hari ni dah habis timpuh 3 tahun inya bakursus di Maktab tuh.
Bungi teksi bamandak di subarang titi mangajutkan Mak Usu..kakanakan bukahan kadalam palukan
ayahnya, Usu Limah mancium tangan Usu Anor panuh rindu, tapi siapa kah babini nang umpat sakali wan
Usu Anor tu????
Imbah makanan Usu Limah nakoni Usu Anor sipa kah babini nang umpat bulik ka sini. Jawapan Usu Anor
mambuat Usu Limah jatuh pingsan, Usu Anor manghadiahkan inya saikung Madu dari Juhur hagan upah
pangorbanan bini nya selama ini nang sabar maingun mintuha dan anak anak. Batakon lagi Usu Limah,
kiyaapa pulang awan dirinya....jar Usu Anor "itu kana takoni ka Eton", bini anomnya. Jawapan Eton??????
"pantang anak dara bamadu" jar Eton angkuh. Manggarong Usu Limah manangis nangis sambil marayu
rayu ka Eton inta bakongsi haja...tagal inya tatap dengan kaputusan nya. Usu Limah maikup kaki nang laki,
mancium kaki nang laki inta dikasihani, nang laki bangun mambawai nang bini anom masuk ka bilik
tidur...bilik tidur nang sudah dihias cantik lagi babau arom tuh.
Malam tuh bini anom Usu Anor maikup Usu Anor , kada mambariakan Usu Limah mamaraki inya badua,
manangis pang usu Limah sapanjang malam di lawang bilik ...mahiau hiau nang laki, marayu rayu ka Eton
inta beriakan inya mamaraki Usu Anor. Dangsanak Usu Anor datangan malam tuh handak jumpaan wan
Usu Anor...makaam sunyaan lalaki babini manangisan malihat Usu Limah manggarong garong inta
mamaraki nang laki. Jar abang abang Usu Anor...sabar ding ai...sabar haja...kami kada hingkat nulungi
ading...marista banar nireng kaadaan Usu Limah nang ilah urang hilang akal tuh.
Dah hampir 5 tahun Usu Limah magun maingun mintuha sambil maingun 2 anaknya , kada handak bulik
karumahnya saurang walau di gusari uma ayahnya..jar uma ayahnya" kada supan leh ikam, dah di buang
lakimu". Dah hampir 5 tahun dah Usu Anor maajar di Sabah mambawa bini anomnya...kada saculit habar
suah di antar ka Usu Limah dan kaluarga.
Hari ni Usu Limah terpaksa basisimpun handak bulik karumah uma ayahnya...kawitan nya mahadangi inya
. Tadi tangahari masa anak anak tulak sakulah, mintuhanya tulak rumah urang aroh...biras lalakinya cuba
handak mamparkosa inya, malumpat inya ka tingkap jatuh ka licak sawah, tapalicuk batisnya. Inilah hari
tarakhir inya di rumah mintuhanya yang panuh kanangan, diambilnya gambar ganal nya sakaluarga di
taweng, juga gambar gambar perkahwinan nya. Dalam hatinya Inya tatap manunggu jua Usu Anor kerana
Talak balum di jatuhkan lagi
Usu Limah manyapu mata dan pipinya yang masih basah, maikup mintuhanya yang dah udzur..."selamat
tinggal kenangan", kawitannya manulung mambawa pakaian dan manarik tangan 2 cucucnya yang juga
managis sadih.
Angin tetap berhembus....tak henti walaupun sampai akhir dunia...tapi tak lagi kau berada disisi ku.....
warangan
mangarat awan palatahan
Bahari kada pati lawas bahari,kira-kira 15 tahun bahari masa kuku kambing digunaan hajan batanjang,
ranggaman masih ada,basikar nang dimodipay jadi kipas hajan maangin banih paung atawa hajan
simpanan,musim mangatam saja mariah.
Wayahituk aku kakanak lagi halui bangat kadalah tapi hudah basupit wayahituk. Jadi amun kana cuti
sakulah maka turunan pang ka bandang bagini'i mangarat. Imbah talah mangarat andi kawitanko.magan
haja lagi cuti sakulah.
Jadi kadada gawian lain umpatai maambilupah mangarat. Amun mangarat nih lain pada bibinian ampunya
gawiyan..kami pang nang umpat juak. Napa kada kayaituk halui yaam lagi,manyahan tong layar gen kada
hingkat.
Maka handak dijadiakan carita maka adalah haritu kami maambilupah mangarat awan saurang nih nang
kohiyaui ninik pang pasal panuhanya pang..bisa maurut,jadi kami mahiyau hidin nini bidan.
Urangnya pulang bisa banar basurah. Tagal bisa latah. Jadi kami ni rami banar mangajuti hidin. Amun
malatah bilang sakitan pang parut tatawaan.
Jadi pada harituk kami nang anuman nih biasak pang mangarat bilang ancap pang i'ilah res handak
manalahakan jalur. Imbah talah kami jan babulikai pulang mangani'i nang lain. Kaya itu pang gawian.
Sampai lah tinggal sadamul-sadamul lagi banih nang kada bakarat lagi. Hudah kapanatan tadi kami
sabarataan jan bamandak minuman. Saja asa katuk makanan nang disadiakan. Bubur kacang
badurian,hubi bajarang awan ikan gelama karing barandang awan sirap ba'ais.
Adalah saurang mamarina ko nang bajalan intang nini bidan tadi baucap sambil mangawil kahidin.
" Ayoha kita kolumpuki damolan nang hini dahulu "
Kada sawat napa'apa nini bidan malatah digawaili mamarina tadi.
" Ayoha dikulompuki,ayuhaja dikulomi han tia dikulumipuki...han napatia........" ujar nini ni tadi.
Imbah tu nang lain tarus tatawaan mananambah sampai urang tuhak nintu kada baranti malatah nang
bukan-bukanai lagi sambatan hidin. Rami barataan tatawaan sampai sakitan parut awan babanyuan
banyu mata.
Kasian nini bidan bilang tajalapak, bakikibah manyambat nang bukan-bukan sampai lamahan.
Sekian
UK
Ruko Dangil
Bahari to, tahun 70an amon tampat kami to pabila musim mangatam banyakkai bubuhan dari Sg.Manik
datangan bamilupah mangarat awan mamukul banih, sama ai kaya carita Warangan toh. Rahat to, amon
andika hahaloian, ako gen sama ai hahaloian juak.
Siang batuhukan nang lalakian bamilupah mamukul banih, malamnyak macam biasak pang tulakan ka
rumah Utuh Ganal manireng talibisin. Rahat to, latrik balum ada, jadi pakai injin kabuta
pang...guduk,guduk,guduk!!jarr bunyinyak.Mon manireng talibisin to, nang tuhaan dibalakangan, nang kami
kakanakan barantukan dihadap, tanganga manireng carita Malayo ka carita Kaling ka atawa carita Inggiris
" Hai Caparal jarr"
Malam to malam Arba, mon pukul 11.00 mlm, mula ai ada resling "Buruk buritan"(Gret Britain). Tangah
ramian manireng nang tuha di balakangan si Angah Ijap basurah ka ako." Toh, ikam jangkaukan ruko ko
tuh!". Ako lakas batakon " Dimana rukonyak Ngah?" . Ujar Angah Ijap " To pang, di higa taweng toh, nang
Ruko Dangil toh"
Kami takajutan mandangar " Ruko Dangil??? Mana ada ruko bangaran Dangil ngah??" ako batakon.
Angah Ijap tagaru-garu kapala gondulnyak " Laah, kada manirengkah, tuuu nang kutak habang
toh!"jarnyak.
Ako tatawa manireng " Ngini ruko Dunhill Ngah hai"Kada Dangill kada!" kami kakanakan baratan tatawaan.
Angah Ijap basurah lagik " Hieh ruko Dangil leehh!!Kira sama ai jua ruko!" Jar Angah Ijap saja kada hingkat
manyambat Dunhill.
Imbah tu, kami kakanakan mon tahaga Angah Ijap, lakas kami batakon " Angah, Ruko Dangil ada kah??"
jar kami mahuluti.Angah kada marah kada, cuman kuriheng banarrai.
Sampai wahini mon tatireng ruko Dunhill, ako taingat jaman bahari awan Angah Ijap....Ruko Dangil!!!hahaha
UK pang
Kita Serupa
Amat, Udin, Adol rame banar arito. Isok ari Sabtu, sakulah cutian pa, di baruh jar ada sarkis hanyar
sampai.Mapa, kada suah tahaga sarkis pa, jadi dipa ni handak banar tulakan manireng gajah, harimau,
jirapah awan warek. Maklom hajalah, urang bandang mana suah nireng kiitu, nang ada iwak, buburak,
hayam tu hahari ai nireng..lingo dah.
Tanghari Sabtu tu, siutuh batigaan tu gen tulakan babiskar ka baruh, cagar manireng sarkis pang..bahh
rame banar tukuhnyak. Sampai haja di sarkis, tangah mula main gajah, imbahtu main harimau pulang,
imbah tu ada silap mata...macam-macam pang.Dah tagak lama tu, sampai masa nang ditunggu jar,
handak nireng siamang banyanyi!! Han, tu pang siutuh batiga tu handak banar ndangar kaya apa siamang
manyanyi.
Maka urang sarkis gen mambawa siamang 3 ikong ka hadap sagan manari awan manyani. Dipakaikan
pulang baju, saluar handap...bahh arai banar siamang toh. Urang gen gigir karamean manireng. Tuan
sarkis gen mambagi mic laudspikal ka siamang 3 ikong tadi...napa siamang to lakas ma ambil,
bainggang-inggang..bajungkalak...bakuriheng..jiheng..jiheng, malacong-lacong, bahindik-hindik...imbah to
hanyar manyanyi ----" KITAAA SERUPAAA!! KITA SERUPAAAA!!!---iilah lagu Jainal Abidin!!
Napa, urang nang manireng gen batapok tangan ka araian manireng siamang manyanyi.Siamang nang
batiga tu gen arai manireng urang juak.Siutuh batiga tadi kurehengan barataan, ujar si Amat " Han napa
diurahkan siamang kita!!"
kulacingan
kaganangan
Imbahaja talah makan pacal hayam digarai ibu aku pun tarus mambayari haraganya. Dalam hatiku
sawatai luko ako sampai amun kada balalandong. Satumat, jangkaanko dalam sapuluh ka lima balas minit
lalu'ai ako ka rumah nang panoh nastolgia. Carita baharik mangamit ka pikiranko.
Kada sawat barukok aku tarus babuat kakaritak. Kusatat dan tarus kudribar ampah ka Jalan DID. Kada
jauh imbahitok kalihatan bandang nang manguning.
"Musim magatam pang hudah " ujarko dalam hati.Dada lagi hudah tong awan layar. Kadada lagi dah
babinian awan kakanakan nang mangarat. Sasatumat kulihat misin ha nang ma'ambil banih. Kamajuan
ujar hatiko.
Didalam kuritak ku mainakan lagu-lagu baharik ( kada la baharik banar). Lagu nostalgia. Lagu-lagu
nyanyian kumpulan Kembara nang ako minati sampai wayahinik.
Dihadapan simpang kulihat ada lagi gartak kayu nang saja ada dari bahari kala. Jambatan ni paling tinggi
nang suah ako lihat dua puluh tahun bahari. Matan lagi haloi malaloi jambatan ninto pang. Amun naik
bakayuh bilang uyuh. Imbah tahu bila lalu di atasnya babunyi gagarungkang. Bila turun kada payah dikayuh
lagi dah. Laju banar pang turunnyak.
Tagal masa aku kira kulacingan (halui) disitu pang ako rajin ba res. walau pun turunnya lajuk ku kayuh
jualah basikar buruk ko ninto i'ilah hindu mabuk. Akhirnya sabab talalu lajo aku kada hingkat lagi mangawal
basikal lalo rabah tahumbaling. Habis lintuhut awan sikuk lukak badarahan.
Ako hanya bisa takuriheng kambing manganangi nang daminto. Wayah ako malalui jambatan ninto ia
hudah batar. Kadada lagi bunyi gagarungkap dapat didagari. Perubahan zaman.....
Satumat lagi ako akan sampai katampat nang handak ku tujuk. Bukan handak singgah hah atawa
mancari'i kulaan. Tagal handak maliat ka rumah diang nang suah mancurik hatiko dan melukakannya
imbah to. Lima balas tahun imbah cinta ko kada babalas, hari nih ako datang awan karitak ulahan
Malaysia ( bainjin Japon VR4 ).
Di hadapan ada simpang kahiga ( kiwak ) ampah kakabun di subarangan parit kalihatan rumah ganal
baanjung tigak..ninto pang rumahnya Haji Isul. Dalam rumah tu lah baharik bagananya anaknya Haji Isul
yang bangaran Iyang, yang paling paruna antara anak-anak dara disia.
Ako baranti di hadap saikit di bawah puhun buluh lamang nang saja ada dari bahari. Bamandak satumat.
Kaluar dari karitak tarus barukuk.
Rumahnya masihai kaya bahari. Tagal pinda buruk hudah. Bumbungannya kada lagi habang kaya ari aku
tulak maninggalakan tampat ngini awan hati nang kaciwa. Hirang di makan zaman.
" kaya apa kah rupa Iyang wayahinik " jar ko dalam hati
" barapakah hudah anaknya " bisik hatiko lagi.
Kada sawat talah barukuk. Tiba-tiba kadangaran suara urang bapandiran. Babinian. Makin lawas makin
parak. Bia ako mangulih kuliat muha nang ako asa pinando. Galoh! umanya Iyang awan kakanakan halui
batiga. Di balakang kakanakan halui tu kulihat saikung lagi babinik agak lamak. Kurang sikit lamaknya pada
Galoh.
"Hah........." takajut ako...handak mailak atawa basungkup kada kawa lagi. Parak banar hudah depa tu
awan aku. Handak kada handak buat-buat salambe hajala ako dihiga kurita.
"Kulacingan ka ngini....? " takoni Galoh.
" Hiih" jar ko.
" Napa mimpi maka sampai kasia?"
" Kaganangan tampat bamacal bahari "
" Lawas kada kasia lagi imbah aruwah nini maninggal "
" Kaganangan handak malihat bandang aruwah nini. Kayapakah wayahinik bandang nyak "
" Oh..nintokah? marinamu di gambut luko nang mambandangi " jar Galoh.
Dalam pada bapandiran tu hanyar ako parasan babinik disubalah Galoh tu anaknya nang paruna baharik.
Ha....kambang hudah...
" Ni si Iyang kah ? Takuniko.
" Hi ih " ujar Iyang.
" Barapak anak hudah taulihi "
" Ampat ikung " jawab Iyang takurihing.
" Umai lakasnya taulihi "
" Rajaki...ikam pang baanakanlah hudah? "
" Hah...? sapa nang handak ka ako ngini..."
Dipendekakan carita patang tu singgahai ako ka rumah Haji Isul. Minum dan basurah. Ninto pang kali
tarakhir ako kasitu.
Iyang hudah bahagia dan baanakan.
Aku gen hudah kawin dan baanakan, tagal kada la awan banjar...he...he....he............
Namun aku masih minat awan lagu Kembara bangaran
Mencurah Air Di Daun Keladi
Ujik jabis
Di Sangat Tambuan
Wayah ako lagi halos halam ako nih kira macal ai jua tagal kada am jahat. Ako nih katuju babiskar lawan
kakawalan ku. Halim,Lokti,Elen,Emen,Atan ngintu pang kakawalan nang patoh lawan aku. Kabila kamarian
haja kami gin babiskar balalah ka kg2 lain…saja bararami banar ai. Dalam babanyak tuh ako pang nang
pa’anomnya.
Satu ari tuh wayah ako rahat manjurak hampalam di tungkaran datang kakawalanku. Si Halim batakun,” Oi
Jik,kami ancaman handak ka kg. subalah.Ikam handak umpatkah?”. Ako gin apalagi ilah urang mangantok
disurungi bantal. ”Ayu haja”,jaku. Kami gin babiskaran maampah ka kg subalah tagal kada ma’ikut jalan
nang patoh dilalui urang. Kami ma’ikut jalan nang lain.Jalan nih tahaloi saikit…tagah pulang tuh kada tapi
dilalui urang. Nang dihadapan sakali Halim,Lokti,Elen,Atan,Emen lawan aku nang pandudinya. Sampai
saparuh jalan kami malalui sapohon pokok hampalan nang ganal rimbun pulang tuh daunnya. Dihiganya
ada kukuar…hulunya taandakan ditangah jalan hujungnya pulang diatas pokok hampalan tuh.Si Halim
lawan Lokti ma’ilak dari taranjah kukuar tuh.Si Elen pulang ma’ilak ai jua tagal mimang saja batis kada bisa
baranai disipaknya kukuar tuh. Sakalinya ku tireng dihadapanku asa kadap hibak lawan tambuan.
Rupa-rupanya hujung kukuar tuh tatacap ka sarang tambuan nang diatas pokok hampalam tuh. Kabila
disipak Elen kukuar tuh imbaham taburahai sarangnya. Madayi ai tambuan tuh sarik. Ku itihi balakang
awak Emen lawan Atan hibak lawan tambuan.Aku gin kada mahadang lagi.Tarus
bamandak...bapaling…mancicing bukah kada ngunguleh lagi dah.Asaanku tambuan tuh kada hingkat
manyasah pasal pada parasaanku laju banar ako bukah.Sakalinya ada banda bagagarak di kapala.
Dihahar2 umai ada tambuan rupanya. Hancap mambuang tagal sawat jua la inya manyangat. Kana 3
sangat.
Kabila sampai dirumah haja kuitan hudah mahadangi. Napang bilang gigir sakampungan bakisah pasal
kami nih. Malam tuh wayah aku taampar di wadah paguringan..garing pa an..ako nangar abahko bakisah.
Ujar abahku si Emen kana 21 sangat..si Atan pulang kana 16 sangat. Kaduanya sawat tajun ka parit. Mun
kada..mau ai ada nang jiun disangat tambuan. Emen lawan Atan taampar di hospital. Halim,Lokti lawan
Elen nang manyipak kukuar tuh salamat. Bubuhannya sawat bukah. Ujar abahku lagi kukuar tuh saja
diandak ditangah jalan gasan mandajal urang. Nang maandak tuh urang kg. tuh ai jua. Umai leh bapala
banar. Tu pang pugaan ako kana sangat lawan tambuan. Damini mun talalui jalan tuh magun ai lagi
taganang kisah tuh.Kawal ku sabarataan hudah bakawinan.Si Emen lawan Atan tuh mun diitihi awaknya
magun ai lagi ada bakunat kesan sangat tambuan halam.
DM
nostalgia
Sapatanagan nih Diyang Anje bujur bujur kauyuhan...tumat pepagian lagi dah sibuk maulah sarung katupat
daun...parak saratus bigi jua nang disiapkan Anje. InsyAllah besok raya, mun kada gin lusa. Patangnya
pulang Diyang Anje nolong uma bamasak hagan babuka kina sambil maulah wadai kipeng hagan di ulah
pabukaan kina , juga hagan maantare jiran sakuliling .
Lepas sumbahayang Isya berataan duduk beranaian sambil mamasang talinga masing masing
mahadangi pengumuman Raya. Tiba tiba kakanakan malumpat kaaraian...isuk Raya!!!...malumpat lumpat
kakanakan...tarus malikit marcun dan bunga api...2 abang ku manyucuh mariam buluh. Hati Diyang Anje
terasa sakit yang amat sanagt..napang kada...beban mahadangi nya.
Imbah pengumuman bermula lah tugas nang Diyang kada suka tuh, Diyang manulung uma bamasak lauk
hagan diulah cicahan katupat Raya esok, sambil managgar panci ganal marabus katupat tadih. Dalam
hati Anje ..kanapalah Tuhan jadikan inya babini...kanapa kada jadi lalaki kaya abangnyaa nang 2 ikung
tuh...kada handak manulung babini di dapur. Astagfirrullahaladzimmmm..sekarang baru Anje tau
perbuatan/perkataannya tu ganal dusanya..semoga Allah ampunkan Anje.
Hampir jam 3.00 subuh hanyar Diyang Anje dapat marabahkan awak...asa rinmgkutan awak kauyuhan,
tagal Diyang Anje kada wane malawan kawitan, mun uyoh kah...sarek kah...sedih kah...sunyaan simpan
haja dalam hati. Ntah jam berapa Diyang taguringan....
Ilon jam di taweng jabok lima kali mambuat Diyang tailan, dalam kadinginan dinihari sayup sayup Anje
ndangar ilun urang lalaki dan babini managis, walau kada tapi kuat ilun nya tapi Diyang nandu banagt
suara sipa tuh. Imbah tuh kadangaran suara nang laki...suara ayahnya Diyang "Intan, abang pacaya mun
abang mati badahulu, Intan boleh hidupkan anak anak kita nag 9 ikung ini...mambari makan dan mambari
pelajaran, tapi abang mengaku mun Intan nang mati badahulu abang takkan dapat mahidupkan anak anak
kita tuh", asa marista Diyang ndangar luahan hati ayahnya. Mimang ayahnya tumat halus lagi bapanaykit
manggah, uma pang saikung nang kuat bagawe mancari rajaki, ayah tu aur sakit ha, guring gi n kada
hingkat barabah macam urang lain, inya batalangkup dibantal pang...kasian bangat mun mangganang
jalan hidup ayah. Kadangaran pulang tangisan umanya "InsyAllah Intan akan mamikul tanggung jawab ini
kerana Allah". Ayah Anje ni saja mahiau nang uma denagn panggilan Intan sebab talalo sayangkan
umanya nang bagitu taat setia ka suami...rajin manulung suami walau dalam keadaan yang amat susah
sekalipun.
Itulah tahun terakhir ayah dan uma Diyang bahari raya bersama, bulan Mei tahun 1974 berikutnya Ayang
Diyang anje telah di jemput kembali oleh yang mainjamkannya di Dunia ini. Uma nang sedang batianan 7
bulan tuh manggarong taduduk katanah, masa mendapat khabar tuh uma Diyang rahat manureh di kabun
gatah, Diyang Anje nang manuntie uma ka kabun. Kada dapat Diyang mancaritaakan batapa sedih pilunya
uma...tuhuk Diyang maikup tanagn uma mamabair uma bulikan, nasib baik ada urang nang manulung
Anje mambawa uma bulik karumah.
Hari ini uma dah boleh takuriheng, amanah ayah sudah ditunaikan nya, sunyaan anak anak dah habis
sakulah dan begawian berataan dan dah barumahtangga .Semoga Roh ayahnya terpilih dan di sertakan
dikalangan orang orang beriman..AMIN
warangan
kaganagan bagarit
Bandang nang karing hudah mula babanyuan.Injin kabutak hudah mulai disatat hagen dibawa mangabutak
tampat radihan. Banih paung hudah dirandam. Salang dua tiga hari lagi bakal jadi kapal kurek pang aku
mangureki lumpur awan timba wasik...handak manampak. lain pada maungut dada lagi gawian lain.
Handak ka pakan tia kada pati baduit lagi..duit upah mamukul (mamawah) parak talah hudah.
Dalam pada tamanung..kadangaran ngaranku dihiyawi matan barumahan..rupanya utoh ganal, amat halui
awan amat ganal hudah ada di barumahan. Masing-masing hudah batalasan siap awan kayu
pamungkang awan lading handak tulak bagarit.
"Napa diulah.....kami ni kada ada gawian ni tahulah" jar utoh ganal.
"Kami handak mambawa'ei ikam bagarit...handak kah tulak?" sambungi amat halui.
"Bagarit dimanak ?" ujar ko.
"Barang haja'ai...Mun ka bandang Utoh Punggok tu adaai lukuk burung pucung dalam padang purun
ninto...mun kada kasito kita tulak ka bandang Galoh di banat... samalam aku maliat banyak baburak awan
hahayaman disituk" ujar utoh ganal.
"Napang handak bagarit di padang bambankah di tanah galoh nintok?" takun ko pulang.
" laku batamuan ular " sambong kok.
" kadada ah...manang ada baular..aku hanyar haja kasituk ari Arba sudah, mangani'i umaku maambil
bamban. banyak dah bamban nang ditabangi hajan maulah bakul awan manyamat daun...." amat ganal
mamadahan.
" amun kayaitu hadangi satumat aku batalasan ". ujar ko.
Aku pun badadas naik ka rumah bacari talasan.
Imbah haja siap ako mamuruk talasan tarus ku cari lading hagan manyumbalih ulihan bagarit kayinak.
Imbah manyimpan lading ka pakit ako jen turun kabarumahan mancari pamungkang bakau ko sapanjang
ampat kaki...nintulah pamungkang ko nang paling harat. Satakat hari ito aku kada suah dikaciwakan awan
pamungkang bakau ninto. Kada siasiak aku tulak ka pinggir bangkinal mancari bakau hajan diulah
pamungkang..tiap kali bagarit masti balauk pang kami sakaluarga..amun kada hayaman..tantu
pucung..kada gen baburak tu paling kuman pang.
Imbahaja maambil pungkangan ako tarus maambil basikar burukko. Tarus kami baampat tulakan ka banat
badayung basikar kada bacapalan...batis hayaman haja pang.
Sakitar sukuk jam sapaiai kami ka pinggir padang bamban di tanah Galoh di banat. Kami pun bapacahan
tarus mangalilingi padang bamban. Bagamatan kami mahandap amun ada burung di dalam pupuhonan
bamban tadik.
Imbah haja kami dapat mangalilingi padang bamban tadi ako awan amat ganal jan mahahambat batang
bamban. Utoh ganal awan amat halui mahadangi di subalah sana hagan mamungkang burung amun ia
kaluar pada padang bamban kayinak.
Sadang rahat mahalau burung tadi kulihat ada buburak tangah bukah di hadapan amat ganal maampah ka
utoh ganal.
Aku pun bakuriak..."Utoh.. buburak tu.....!"
Utoh ganal takajut...tagal imbah tu tarus mamungkang buburak yang handak tarabang. Kada kana
pungkangan Utoh tadi.
Bila hajak buburak tu tarabang amat ganal jen tarus mamungkang sakuatkuat hati kaampah buburak
tu....tagal kada kana. Kada disangka-sangka amat halui hudah bukah kahadapan handak manulungi utoh
ganal mamungkang buburak tadi.
Tusssssssssssh. Kayu pungkangan amat ganal manganai kapala amat halui dihujung padang bamban
intang utoh ganal badirik.
"Adui......." Amat halui takuriak imbahhituk tajalapok dalam bandang.
"Hoooooi.........amat kana pungkangan..."ujarko tarus bukah kaampah amat halui. Amat ganal awan Utoh
Ganal jen turutai bukah kaampah amat halui.
Ku lihat kapalak amat halui badarahan. Pingsan hudah tajalapok dibandang.
"taruk amat ni kana pungkang nih....kayaapa am?" ujar ko manakuni ka amat ganal awan utoh ganal.
"Bawaai bulik badahuluk..."ujar amat ganal.
"Kaya apa handak mambawa bulik...napa handak dipadahakan ka kawitannya kaina?" sambungi ko.
"Kaiyina hulok" jar amat ganal. "Kita hadangi satumat..sampai inyak bangunai huluk " jar amat ganal lagi.
Kami bataluk tarus malapai banyu kamuha amat halui babarapa kali. Darah tarus kaluar pada kapala amat
halui. Salang dua taluk minit imbah tuk mata amat halui kalihatan takikijim sambil bagamatan basuarak.
"Umai-umai........sakitnyaai kapala kuk....." jar amat halui,sambil tangannya mahahar ka kapalanya. Masa
itu kapalanya hudah binjol. Darah kaya baranti kaluar hudah.
"Minik nya'ai kapala kok....." padah amat halui.
Kami pun umpat mauruti kapala amat halui babarapa minit.Imbah haja kaliatan amat halui inda sigar saikit
kami pun manakoni ka inyak.
"Kaya'apa pang mat ikam? hingkat jua ka bulik ikam? " takonikuk.
"Tahuam lih...hingkatai lukuk amun bagamatan..." jawab amat halui.
"amun daminto ayuhak kita bulikan ha lagi..." Utoh ganal mahuluakan.
Kami pun tarus bulikan ka rumah imbah maatar amat halui bulik ka rumahnyak. Imbah mandian patang tu
kami seperti biasa ka surauan.
Disurau kami mahadangi amat halui. Hilang kacaria'an kami disurau. Amun tida siamat halui ni la nang
paling bisa mangaradau samantara mahadang masuk waktu sambahyang. Hari itu ia kadaida datang.
Bilang takunai kami bataluk.Takuni punya takuni rupanya inyak tulakan ka klinik.
Imbah haja sambahyang isyak..kami sabarataan karumah amat halui handak mangatahui habar. Rupanya
kapala amat halui rabit taruk kana kayu pungkangan. Duktor diklinik manjahiti kapala amat anam
jahitan..lalu bakas jahitan tu digundol kaya bakam.
Imbah pada kajadian bagarit di tanah Galoh hari itu sampai wayahinik kami ampih tarus bagarit. JARAK.
Sunduk Lawang
Kisah Sunduk Lawang
Pagi tu di Pakan Bagan Sarai di kadai cina Aloha dihiga kalinik gigi kadai rencong. (Supaya tidak
menyinggung mana-mana pihak nama pembeli dirahsiakan)
Kaini kisahnya...jeng, jeng....
Pembeli : Tokeh, itu sunduk lawang ada jual ka?
Aloha : Apa itu?...tadak jual la itu barang.
Pembeli : Ada laaa...itu sunduk lawang nang kaini.(menunjukkan isyarat jari telunjuk kanan dimasukkan
kebulatan ibu jari dan telunjuk jari kiri..Macam isyarat lucah.Maksudnya jelas untuk menerangkan apa yg
beliau inginkan cuma Aloha tidak faham dan salah tafsiran.
Aloha : (Dengan suara yang tinngi)Lu cakap betul-betul aa apa lu mau. Jangan main-main aa sama gua.
Pembeli : Ia laa, batul la, aku handak sunduk lawang nang kaini.
Tangah batangkaran tu, aku lalu dihadapan kadai tu. Pambali tu gin mahiau aku. Ia gin bapadah ka aku
handak nukar sunduk lawang nang kaini sambil manunjukan isyarat macam tadi.Aku gin sambil tatawa
madahakan ka Aloha sidin handak nukar pengunci pintu nang buleh ditunjul-tarik.
Dan.....imbah tu gigir sakampungan carita "sunduk lawang nang kaini" sampai kawayah hini bila tajumpa
sidin.Sidin tu urang kampung kami jua nang kada suah sakolah langsung hatta sakolah dewasa.
Buburak
Carita Mualap
Ni ako bacarita pasal urang Cina Mualap.
Bahari ujar urang, ada baampat urang Cina hanyar masuk Islam, jadi disambat urang Cina Mualap. Dipa
ni imbah masuk Islam tu, rarajinan banar sumbayangan. Mun sumbayang tu, bajamaah pang, taga pasal
hanyar balajar jadi tarjadilah carita kaya ini.
Sato hari Cina Mualap ba ampat ni ka surauan, handak sumbayang Juhur.Kabatulan pulang ari tu, dipa
baampat tu jua nang ada, imamnya Haji Ijap tulak ka baruh. Jadi barataan tunjul-manunjul kada wani jadi
imam. Ahirnya, nang panuha ba alah, tarus ka hadap, jadi imam. Tangah husyuk sumbayang tadangar
bunyi tikus bukah di titiwa:
Cina 1 : "Aya, atak tikut laa!!"
Cina 2 : " Uit, olang sumbayang mana bule cakap!"
Cina 3 : " Ayaa untung wa tatak cakap"
Imam : " Hoi, lu samua olang cakap, tak bule luu"
Hehehe...napang, baratan batal sumbayang.Nasib baik ada angahnya Tatagok hanyar datang,
mamadahakan kampat-ampat Cina mualap tadi.
pupudakmatai
Maasie haja-Kisah Bujur
"Anak hayam dibawah tungkup tu cubaan dibariee makan" ujar Uma Utar pada si Asatluhaw laki si Uma
Utarnyak..
Takipek Asat luhaw yang tangah mandam dihiga lawang dapur.Gagarunum si Asat surangan sambil
mahambur jagongawan mangandah mahawar hayam jagau yg. mauur anak hayam yg. dibariinya.
Bakuciak sakali lagi Uma utar-Oh abahnyak tulakkam kakadai setumat-tukarrakan nyiur awan minyak
lamak ujar Umautar-ako handak maolah pupudak-lawas banar kada maolah tarasa rakongan ni handak
makan pupudak.
Asadluhaw kada banyak surah tarus maambil talasan dibanturan lalu mandi.Talah mandi lalu mamuruk
baju hanyar ,suroi dipaket tacungking kada katingalan tapi kasut lawas yang udah rumpis magun dipuruk
almaklumlah iamtan orangnyak.Asat luhaw mananjak basikal kapasar lambak diSG BP parak haja am dari
rumahnyak.Imbah betutukar tarus bulik.
Sampai dirumah hari mulai kadap lalu Asad bagagas pulang handak ka masigid.Dimasigid kakawanan
jaamah udah sampai .siAcil,Wak Min,Oos udah sampai hulu,tapi si Isa kada katampaian.Imabah
sambahyang Mahrib sunyaan bapandiran diambin masigid sambil mahadangi waktu Isak.Tiba-tiba
Asadluhaw mangawil abang Oos-tukang bang;"Bang!!! Isak udah masuk tuh!!?? Kalihatan Si Isa dalam
kadap mamasuki kawasan masigid .Abang Oos agak tuli sikit lalu tanpa banyak bersurah bingkas bangun
tarus 'Bang Isyak'Apalagik gigir samasigid karana sabujurnya waktu Isyak balum masuk siISA udah
bang.Silap punya pasal rakai sunyaan.Kanalah hadangi waktu sabujurnya.Imabah sambahyang ada
mutallah dengan ustat kampung.Tajuk mutalaah tantang puasa.Ada jua sapalih jamaah bangsa jawa.Wah
Min tarus batakun pada ustat"Betul ke makan disiang hari ditegah " ujar Wak Min pada ustat. Ustat
manjawap bujurrai diTEGAH, tapi adajua orang makan di padangTAGAH ,yang makan ditagah amun kada
kalihan orang kada apa amluko !!si Acil mahaharampot-gigir tatawan samasigit.
Sabulinyak dari masigid Isa,Oos,Wakmin sawat singgah karumah kulaan O0s.handak maniring
Utohgancang yang tangah garing kada hingkat makan.Bini Utuhgancang yang lamak putih mampilak
manyambat siUtoh lakinyak handak banar makan pais,tapi bini Utoh kada asap handak
manyuapkan.Napang ngam kada mau manyuapkan!! kada baik durhaka jar si Isak pada bini Utoh.
Ano.....!! abang ku ni handak pais tahik.Handak kada handak ko ulah hai jua ada ai ditanggar di dapor lagi
tuh jar bini Utoh kasupanan.Sunyaan takipek kahiranan ,kanapa am jadiannya si Utoh ni yang kada karuan
diinta.
"Mana pais nyak,udah masak kah balum"tiba-tiba Utoh bailon-yalah nipang udah masak! ujar
bininyak.--"Cubaan ai dirasaiee hulu kauu sunyaan nyamankah pais tu!!!?ujar Utoh lagi.Tarasa ako ingoh
nyak handak muak,handak muntah galiyanan ,rigadnyak."Dahandak" ako !!ujar bini Utuk.Tiba-tiba habang
muha Utoh kasarikan sambil besurah nyaring"Amon yang wagas kada handak makan apa lagik ako am
yang garing ni " marista kalihatan bini Utoh.Takuriheng kami sunyaan.Bujurrai bangat garing siUtuh nie
apa udah di luhawwinyak kita sunyaan atawa apaapa an naah.Minik ako.
Lawas udah disini beisur huluklah, ujar Isa pada Utoh.Ayuhak!!jar utoh,tarima kasih haja,berilaanlah
sambil basalama sabarataannyak.
Anje
Akhirnya.....
Jam di taweng jabok bailun 5 kali, Diang Anje tailan dari guring janak , bagagamat si Diyang manggarak
nang laki nyuruh mandi basisigar, stumat lagi masok waktu Asar. Nang laki mambuka saikit mata lalu
tagurinagn pulang..guring nang janak.
Diang Anje maungut surangan, tiba tiba bigi matanya tatireng baju gureng(night dress) warna mirah
lambut nang rahat di purok nya tukaraan nang laki sempena manyambut Ulang tahun perkahwinan nang
ka 18 tahun. Malam tadi nang laki mambawai Diang Anje seperanakan makan malam di Pizza selajur
nukarakan baju tuh. Hari ni Diyang Anje laki bini baastilah maambil cuti sempena merayakan hari tersebut
....kada tulak kamana mana , guringan pang dirumah barihat rihat. Kada payah bamasak saharian,
sunyaan makan di kadai haja...nang laki handak bauji uji haja wan Diyang Anje hari ni.
pikiran Diyang Anje malayang jauh....20 tahun nang lalu...
Habis waktu begawi pukul 4.15pm, Diyang mambawa bungkusan plastik baisi pakaian sukan ke jamban
opis, imbah basilih pakaian Diyang maambil air sumbahayang cagar sumbahayang sabalum handak
malacung lacung di padang kina, latihan main bola jaring. Itulah rutin sahari hari Diyang, mun kada main
bula jaring, diyang akan tulak balajar manjahit wan kaka Kustina urang dari nagari Banjar tuh.
Pakaian Diyang Anje nang handap tuh lah nang maulah hati Diyang kada karuan, tiap hari pasti datang
Awe nang bagawi di bilik subalah mama'ie' diyang. Dalam satahun jua Diayng wan Awe aur bakalahi tiap
hari. Diyang sarek banar wan Awe nang suka manjaga tepi tapih nya. Diyang mahantak hantak batis,
mahampas hampas mija kasarekan mun talihat Awe nang suka mangumen pakaian sukan Diyang
banci..banci banci..!!!
Suah jua Awe madahkan ka Diyang "kalu oghe nok nikoh nanti, ambo nok caghi tino hok tak ghajin paka
selaur/skirt dan rabuk (rambut) tak ghajin kerat" ....ceewahhhh!!!, macam la hensem sanagt!!!Diyang gen
kada hiran la!!!, ada dua tiga lagi pakwe Diyang rahat barabutan handak ka Diyang..:P...:)).
Parak satahunan jua Diyang bakalahi wan Awe...tiba tiba saminggu Awe kada handak lagi marawa diang
atau bakalahi wan Diyang, bah!! asa hawai gen ada, tatakon takon dalam hati kanapa Awe nih????..sakit
kah inya..???, aaahhhhhh...hijaakan inya.
Di handapkan carita (CARDAP)....dah jadi suratan Takdir akhirnya Diyang Anje wan Awe jadi nikah,
sesaat imbah akad nikah...Anje tarus jatuh CINTA wan Awe....kadada pandir sebungas bahasa...kadada
gambar saparuna lukisan untuk Diyang Anje lukisakan perasaan nya. Nang pakwe Anje dua tiga ikung
tuh....marimbat rimbat managisan kada dapat kawin wan Anje. Anje wahine bahagia hidup wan Awe, dah
puas dah bakalahian sabalum kawin, kini masanya inya badua hidup panuh cinta dan kasih sayang nang
kada bapanghujungnya.
Jam diteweng jabuk bailun lagi..anam kali,takajut Diyang dari lamunan panjang, bagagamat Diyang Anje
mamiciki awak nang laki sambil mahiau hiau nang laki nyuruh bangun mandi dan sumbahayang Asar .
Diyang Anje wan Awe bangun baimbai tulak ka bilik mandi, stumat lagi kakanakan bulikan dari
sakulah....burung tinjau wan buburak gin kada lawas lagi bulikan ka sarang masing masing malainkan
tatagok saikung haja hanayr bangun dari guring handak maraning bulan dilangit ...lalo babungi gok gok
gok..
Kiyaitulah kisah Diyang yang talalao banci wan Awe akhirnya lamas dalam kasih Awe.
pang5....
renungan: tampar bakuhup
Saurang pamuda hanyar bulik tumat luar nagara (hanyar habis balajar di obesi).Gasannya ai amun hanyar
bulik tumat obesi nih ungah awan balagak paan.Dalam kapala hutaknya tuh ada 3
takunan yang asannya kadada sipa hingkat nyawapi.
Sato hari tuh ,ia nympai pak imam di kampungnya...
pamuda: Pak Imam hingkatkah nyawapi takunan ko nih..?
P.Imam: Ako nih hamba Allah,awan izinNya ako narai nyawapi takunan mo tuh..
pamuda:Nyaran lih...?profesor awan banyak lagi urang yang handal agama kada hingkat nyawapi takunan
ko nih.
P.Imam:Ayuhak ako narai satakat kamampuan ko,Insya'Allah.
pamuada:kainih angahnya ai,ako ada 3 soalan..
1-amun nyaran Tuhan tuh ada,padahkan ka ako mana Tuhan tuh.?
2-napinya yang disambat TAKDIR.
3-amun syaitan di ulah dari api,napa depanih dimasukkan ka api naraka yang diulah tumat api jua,tantu
syaitan nih kadada pa'apa,pasal di ulah tumat unsur yang sama.napa Tuhan nih kada bapikir kaitokah...?
Kabila talah haja pemuda nih tadi basurah ,tarus kana tampar bakuhup si pamuda tadi...milang kalihatan
bintang pang...
pamuda:napa angahnya marah ka ako kah...?
P.Imam:kada marah kada pang...tamparan ko tadi to pang jawapannya soalan mo tadi.
pamuda:kada maharati pang ako...
P.Imam:kayapa inguhnya tampilingan ko tadih..?
pamuda:milang sakit banar angahnya ai...ilah handak pingsan ako...
P.Imam:amun kaito kawok caya'ai lih sakit tuh ada...
pamuda:caya ai...(sambil mamusut pipi nang kabas tuh)
P.Imam:ca'am padahkan ka ako kayapa ujudnya sakit tuh...,atawa kayapa rupaannya...
pamuda:ako kada taho madahkan kayapa ujudnya atawa rupaannya
P.Imam:nah ya nginto jawapan soalan nang no.1 tadih...kita sabarataan marasakan kaujudan Tuhan,tagal
kada mampo malihat ujudNya...
P.Imam:adakah malam tadih kawo mimpi atawa hudah taho arinih ako manampiling kawok...?
pamuda:kada taho angahnya ai...
P.Imam:suahkah kawok tapikir nang arinih kawo kana tampar bakuhup bat ko nih...?
pamuda:kada suah jua angahnya ai...(sambil napak pipinya nang kabas tuh)
P.Imam:ya ngintu TAKDIR ngarannya...jawapan no.2.
pamuda:mandaran jua jar angahnya...sambil takurihing.
P.Imam:tangan ko nih taulah dari apa...?
pamuda:kulit awan daging...
P.Imam:pipimo pang....?
pamuda:kulit awan daging jua...
P.Imam:kayapa inguhnya tamparan ko tadih...?
pamuda:sakit awan padih..
P.Imam:ngintu pang jawapan no.3, walaupon syaitan tuh dilah dari api dan naraka gen api jua,tagal amun
Tuhan bakahandak
makanya neraka tuh akan jadi tampat yang menyakitkan bagi syaitan...walaupun sama unsur asalnya...!!!.
pamuda: Allahuakbar...!!!
UtohKidok
Sonia...Saniah
Patang to, Pang5 kuriheng-kuriheng surangan sambil mahiut curut cap warek, di ambin rumahnyak. Sakali-sakali tangannyak manapak ka batis nang manyamukan. Pang5 magun haja taingat surahan awan kulaan bapandir si Tinjau,Ba wan Julak, pasalnyak malam ni cagar dipa handak tulakan ka kadai makan bangaran Carana jarr. " OO Pang5, ikam taholeh, Tatagok ada mahabari ada urang hanyar datang, ngarannyak Sonia, ummaiii...bungasnya, putungan awak manahap babanarrr!!" Ujar si Tinjau.
" Ayahnyak!! Napa kureheng surangan?? Kana waweh kah??" nyaring takonan bini Pang5, si Saniah.Takajut banar Pang5, imbaham tagugur curut dimuntong. " Cehh, kao pang Saniah,takajut baruk ako. Kadida apa kada am" jar Pang5.
Malam to, kada sawat makanan lagik, Pang5 lakas mamuruk baju, basaluar, baminyak arom..ummai iilah Karokh Khan tukuhnyak. Turun ka tanah tarus nyatat vispa antik, manuju ka rumah Tinjau. Imbah to dipa batiga tulakan ka kadai Carana, handak manireng Sonia nang bungas banar ujar si Tinjau tanghari tadi.
"Ummaiii..yai, saja lawa Sonia nih, burit ganal, awak manahap banar..ih ih ih, amonlah ako dapat!!" tanganga muntong Pang5 manireng Sonia manyanyi wan manari." Dapat napa nyak??" jar Ba nyaring." Dapat anunyak pang!! hehe jar Tinjau mahuluti. Pang5 kada ndangar kada, talalu kagum wan Sonia pa.Imbah to Pang5 lakas umpat manyalami tangan Sonia nang babau arom tuh.
Jam dah pukul 3.00 pagi, hanyar tiga ikong musang tadi taingat handak bulikan ka rumah. Sampai dirumah, Saniah mambuka lawang.Si Pang5 gen tarus barabah, tagureng.... sampai pagi isok dah pukul 9.00 pagi, magon haja lagi malalor.Si Saniah ada haja di higa, tangah basisimpun bantal.
Sakalinya tadangar Pang5 harungut...harungut " Sonia..Sonia...lawanyak ikammmm...nnnnnn" rupanya tamimpi inyak.Takajut Saniah, tarus manampar pipi lakinyak " OOii ayahnyak!! Ni Napa ma igau Sonia hah??"Saniah ba amarah.Napa bila kana tampar takajut Pang5, mausut pipi awan banyu lior balilihan di muntong.
" EEiihhh, kada! Ako daida nyambat Sonia, ako nyambat Saniahhh!!Ikam pang!" Jar Pang5 bapiragah." Cah ako taho wai anyahnyak malam tadih tulak maliat Sonia, bujur kah, bapiragah pulang!" magon haja Saniah sarek.
Nan pang Pang5 tarus bangun asa supan awan bini, ma igau baari siangan.Hahaha han apus muhaaa....
Lunta @tempirai
Ayuhakbapandir
Ulun ni hari-hari mangatik PC di upis,sesekali tu ulun mangatik jua internet explorel.Saja ulun manarai laman Banjar.Tahaga "Ayuhakbapandir".Ulun hingkat maitihi haja pasalnya banyak lagi staff di upis tu,asa supan jua.
Tangah hari tu,Urang bulikan ulun tarus mangatik Ayuhakbapandir,Balum sawat baca kisahnya hanyar niring ngaran udah tatawa surangan.Antara ngaran yg ulun ingat lagi wayahhitu Utuh kiwa,Utuh Bt5,Tapih rabit,Gadur bahari,Julak Anum dan banyak lagi.Imbah tu sabulanan ulun hari-hari mangatik ayuhakbapandiran.Takanatu dipa mangisahkan pasal babandang,kamalingan,babacaan,urang aruh bawa rantang dan banyak lagi.Dari kisah kisah ngintu ulun karap taganang kisah bahari yg kada hingkat lagi diulangi lagi demini.Asa marista bila ulun lihat Banjar wayahini yang supan wan keturunan banjar saurang,ilah handak ditimbai perkataan banjar tu.Tagal alhamdulillah wayahini kita sudah ada tampat bawadu-wadu,hingkat di magahkan dengan terdirinya PERTUBUHAN BANJAR MALAYSIA(PBM).Syabas... PBM.
Ulun udah mulai mangatik kisah-kisah di padiran yang bangarankan Lunta Kuyak.Mulaan tu tapikir,Ada juakah urang handak membacai kisah ku ngini.Sakalinya ada..,tatawaan lagi ulun saurang.Ilat gin udah hingkat dibujurkan bila mana maija dalam bahasa banjar ni ilunnya balain sikit.Sahari sahari ulun jadi rami.Maka ulun jadikan laman bapandiran ni aktiviti rasmi di upis.Balum sawat apa-apa lagi tantui hulu laman ngini di buka hulu.Sampaikan kakawanan di upis tu dari kada taho ulun ni banjar jadi taho.Wayahitu kada supan lagi handak bapadah banjar.Ulun sawat baparagah ka dipa Banjar ada laman web sediri.
Di bapandiran ulun ni bulih dikatakan udah banyak kulaan yang nandu,Nandu tulisan kada nandu muhanya.Ada pulang yang maulah Ajinomoto di yahoo.Ulun gin tulak baiyau di yahoo pukul 9.30 malam.Malam mulaan kada tahaba,Ulun bapasan di pandiran umpat batakun kayaapa handak mabuat di yahoo.Tinjau madahkan caranya.isuknya ulun babuat lagi.Hingkat babuat tapi kada hingkat basurah.Tiga hari ulun mancubai hanyar hingkat basurah.Disinilah ulun hingkat nandu lagi parak dengan kulaan di pandiran ilah Panglima,Tinjau,Tawing jabuk,Putih bagirap,Lissa Amira,Sauntilan,Excros,Ba,tataguk danbanyak lagi.Kalupanan handak bapadah,di yahoo ulun banyaran Tembirai.Jadinya siang malunta malam nahan tembirai.
Apa yg ulun kisahkan ni adalah satu kejayaan yang cemerlang.
Sekian hulu dari ulun.Ulun kada kisah carita ngini kada tabuat dalam CARDAP.Pasal ulun udah tuhuk mangarang carita kada sawat talah,Kakaringan idea.Yang ngini ulun tarus mangatik apa yg terlintas di kapala.
tinjau NASIB SI BURUNG TINJAU
klup! klup! klup! bunyi banyu bakudapan di higa pohon bamban di paparitan. ku itihi pinya yang rame banar anak papuyu tu bilang haja ah lagi. Umai ai karangga gin macal jua nih, maiguti batisku di pucuk hampalam talok ni.
Tu anak anak Haji Adul, kabila cuti sakolah kaitu pang, hayagau hayagau babawa lastik kada bakasut di padang tagah. Ako takutan luko tajijak papaci atawa halilipan banarai. Na..imbahan ia malihat dah ako, tangan nya mancalok pakit dah, masti mahahar batu handak malastik aku tuh. han napa, pakit kada babatu, pakit tumbus, apus muha. "Mana handak bacari batu di padang tagah tangah bandang nih oi anak Haji Adul". Kada mahari kada ia bahasa ku. Magunai bacari batu. Ai, pinya yang putih mancarunung tu ? batu kah, bah mun kaini mati aku di lastik anak Haji Adul tu. Ai, pinya bacium tangan pulang kakanak tu....nah imbaham takacak bigi waloh, heheheheh tajapai tahi hayam ancung. " jangan di cium haja, di kucup jari tuh". Mamburingsing muha anak Haji Adul. " Jin ha bulik mambaca buku lagi baik" ujar ku dalam bahasa tinjau.
kulir ako mahirani anak Haji Adul tu, tahoi ako ngaran nya, karap ako ndangar ayahnya mahiau ` amat '.
Sambil tarabang ako mahuhuluti si amat. " amat bau haring, muha tajiheng, batis bakuring, amat bau haring, muha tajiheng, batis bakuring "..............
Tasmak hirang
Sakai
terkenang kisah yang berlaku di terangganu, kisah Harimau marungkop panureh gatah
aku taringat kisah halam:
Saekong sakai ngarannya Ukoi, tulak ka tangahan hutan mencari'a rotan, yang umpatan tulakkan wan si Ukoi tu anak nya yang baru umuran 10 tahun, ngaranya si Etok. Rahat ralit manatak rotan datang Saekong Harimau marunkop si Etok. Bahamburan darah di higa si Ukoi ayahya..Ta'ambung nang ayah tarus bukah, takajut pang nereng si anak di ukang harimau singganalan. Ianya tarus bukah kaluar hutan, hingal-hingal kapanatan.Esoknya ia tulak marepot ka balai polis. Nang batugas tu pang takuni si Ukoi, "Kaya apa angah ni hingal-hingal kapanatan ilah di sasah Hanto","kada hanto, nang manyasah ako, Harimau polis ai","Anak ko gin dimati'anya". Takajut Si polis, "Bila tu",takun si Polis. "Hanyar haja Esok",jawap si Ukoi, "Bah amun kaetu pang balum mati lagi leh?"sambat si Polis."Kan ka esok tu imbah hari ini?"."yang aku padahkan ni esok yang dah lapas tu".Marah si Ukoi. "OOO..nginto bukan esok angah aii..tu semalam jah orang sini".Padah si Polis."oooo kaetu leh",jawab si Sakai ( sambil tajihing nereng muha polis).
lama si Ukoi tadiam menereng muha Polis, Nang polis tuhok mahadangi si Sakai menyambung Reportnya, si Polis gin batakun lagi,"Habis?."secara spontan si Sakai menjawab," kada habis Polis ai, ni ako ada membawa kapalanya lagi nang tinggal".sambil karubut - karubut mencaluk wadah nang basangkut di bahunya,nah diandaknya kapala anaknya nang tingal satatak di atas meja si Polis. Taambung si polis nereng. hi lalak ! jah si Polis.
pupudakmatai
Banjar terakhir
Tajuk Cardap ku :BANJAR TERAKHIR
Dihihingkatkan nai aku menulis untuk Cardap yg.kucintai ini.
Sadih ada mahinam jar orang,mungkin inilah banjar yg tahu babahasa banjar dijenarasi ku yg. terakhir yang
bisa bersurah dan berpander BAHASA PADATUAN/PANINIAN oh "BANJARKU".Mapelah lagi ikhtiar
ku nan mambolehkan anak cucu ku bebahas kaini.Kada mudah mancipta bahasa,marakai sanang ngai.Diarus
pemodenan,kauu mulai bepatak dan mungkin hilang hanya tinggal sejarahnya haja.Sadih udah
tantunya.Gagayap dimalam kadap mancariee sesuatu.Oh banjar kuyg aku sayangi.Kauu punya
keistimewaan,orang bahari ada manyambat Bahasa Cina Bahasa Nuraka,Bahasa Inggeris Bahasa
Dunia,Bahasa Arab Bahasa Surga,Bahasa BANJAR jua yang lamah lambut.Banaran liee.Ohh..bahasa
ku..BANJAR.Kahilangan mu kada ku kehandaki.Amun boleh salawasannya kau wujud dan terkenal didunia
ini.Banjar ku seindah jar orang bibiniannya yang paruna,bungas,harat,putih mampilak dan manis.Banjar ku
ditaguk oleh bahas lain"Melayu Malaysia".Duduk mandam dimalam hari mengingati mu-mahahar kada
karuan aku barabah kada hingkat mangijimkan mata apa am nasib mu di tampat lain kaya di tampatku di
BP???.Asa ngalih bahinak,asa handak barubuian banyu'mata karirip marasakannya.Siapa lag handak maras
ka aku dalam dilema ni.
Di kakadapan malam,dikadinginan ari..aku taingat halam aku hingkat bersurah dengan uma ayah kukulaan
tapi wayahini kada bisa lagi aku bersurah betitih dgn jenarasi hanyar.Ohh banjar ku..mangarrong sakali pun
awan siapa handak bepadah lagi.Aku bersurah orang takuriheng kada maharati.Handak babuat kemana am
wadah yang sesuai.Ngini haja yang aku tahaba diruangan Ayuhak Berpander di laman banjar ada lah jua
zaman internet jadi panamba jauh disudut hati.Hawai rasanya bila ku pandang kaya meniring jauh dilangit yg.
tinggi.Hakun kada hakun ku cuba jua besurahan pada kakanakan,pada siap haja yang sudi dan hakun
mandangar maitihi bahas ku yang lamah lambut nginik.Ohh banjar ku jangan nam mancicing bukah macam
zaman wwayahini meninggalkan kami jenerasi terakhir bersurah banjar..akan aku cuba jua menguasaie dalam
awak surang hulu untuk diperkembangkan sahingkat yang mungkin.
diyang kantoi
KANTOI
Mon Aug 5 21:43:12 2002
202.184.23.246
Ni carita diyang kantoi jaman baharikala, kira kira masa darjah lima dan anam.
Diyang kantoi ni pa macal jua urangnya, katuju malacong lacong, mun bagusti wan sapaadingan tu kira biasa la tu. Napakada abang 2 ikung , ading lalaki pulang nang dibawah diyang balima, mun diyang aur bawadu adu ka ayah gen kada baguna, tulak haja ayah bagawi, siap la diyang kana tinjak wan abang nang 2 ikung tu, kada buleh jadi ni, diyang gen kana la jadi macal jua.Ummai ai muyak nya ai, mun bakalahi sapa'adingan bagumpal gumpal...batumbuk..batampar , bahalulong bahintaung..cah !!! kada hingkat diyang madahkan lagi kiyaapa gigirnya kami, mun warek dalam Zoo nireng kami sapaadingan..maupang dikuyanya kami...tabalik warek nang manonton kami hehhehehhehe.
Alkisah dalam kaadan diyang nang macal, pawanian , gancang pulang tuh..bila diadakan pamilihan wakil "bula jaring" disakulah, diyang diantara murid nang tapilih, bukan sambarangan pulang tuh..diyang diandak dibahagian "depender"....kira urang kuat dan urang harapan la tu (masuk bakul angkut saurang hihihi), wayah itu diyang dalam darjah lima.
Awan gaya macho diyang gen bahabar nu uma ayah barita nang ma'araikan ninto. Ayah ni kira OK la, kada kisah. Uma tarus bamamai "ikam tu Yang ai, bulik sakulah banyak lagi gawian dirumah ni, bamasak, basisimpun, ingo ading, ulahkan susu ading, ikam ni kira nasib baik...nyamannnnnn haja disakulah dudukan , ako nih hulu kada suah kasakulah tumat halus lagi...bangun pukul ampat pagi tarus manyiang ikan puyu, kali, haruan,sapat hagan diulah ikan karing...ba bisin bisin banyaknya...Siang pulang ako nih kana basisimpun bamasak hagan ading ading, uma ayah bagawi mananam padi. Ikam tu taho lah Yang...pa badusa taho lah malacong lacong ditireng urang, lintuhut pulang mambangal kaya tihang jamban, praya...praya..gani'e uma ulah gawian dirumah ni...badusa taho lah...badusa". Ummai ai punya lah hibat mamaian uma, satumat irama tinggi, satumat randah irama padang pasir uma tuh, kaya urang rahat mangaji Quran..siap wan panjang handap nya...kaya batajuid pang. Napalagi kantoi la harapan diyang, tuhuk Diyang mamikirakan kayaapa handak mahabari barita sadih ni nu Ciggok.
Baisukan nya Ciggok gen mahiau sunyaan murid nang tapilih tadih hagan balatih barang sa jam dua. "Ciggok, diyang kada hingkat umpat la dalam pasukan bula jaring nih, uma kada mambariakan, uma nyuroh diyang jaga ading, mun patang (latihan waktu patang) diyang kada hingkat kaluar rumah", jer Diyang bawadu nu Ciggok. Napakada mancileng Ciggok Ramlee wan Ciggok Maimunah, "alasan jaga ading daida, ikam musti datang balatih, mun kada datang kina ciggok denda ikam".
Apa buleh buat, tiap pagi Diyang kana mama'e wan ciggok sabab kada datang balatih waktu patang, balatih waktu pagi haja. Waktu handak balawan wan sakulah lain (paringkat daerah) dah parak dah.
Diyang kantoi ungut ungut handak ma'akalani kiyaapa handak mamintare uma ayah, balatih waktu patang. Tabaraung pulang masa tuh darjah lima ada "papariksaan panilaian" , jadi Diyang gen badusta la nu uma (shhhtttt Diyang dah minta maaf dah) , jer Diyang patang ada "kalas tambahan". Bila uma ayah dah katuju diyang ka sakulah waktu patang, Diyang kantoi gen bapiragah lah mawa buku, pinsil dalam beg. Diyang mamuruk baju kurung batapih (shhhtttt dalam baju kurung tu Diyang puruk T'shirt...dalam tapih Diyang puruk salawar handap. Sampai haja ka Padang sakulah, diyang timbai baju kurung wan tapih, taros malacong kasukaan dapat mandusta'e uma dan dapat bamain bula jaring.
Tujuh hari lagi parlawanan ka sakulah Kuala Kubu Bharu, ummai ai bapaluh paluh Diyang mancari akal pulang kiyaapa handak mahabari uma ayah handak tulak ka parlawanan tuh. Tujuh hari tujuh malam pulang Diyang inda kada karuan rasa, maklum haja ah handak naik mutukah ciggok tulakan ka KKB tuh. Ciggok dah mahabari, pamain nang kira hibat, dapat naik mutukah Ciggok nang paling ganal, nang lain lain naik mutukah Ciggok nang halui, Diyang nih wan dua pamain sooter tamasuk dalam sanarai naik kurita ganal....hmmmm..kada sabar rasanya. DiCardap kan carita wan campur tangan Ciggok, dapat la Diyang tulakan ka KKB...Manang.
NI kisah uma pulang nang tulak bagawi "manabur baja", di Felda Sungai Dusun wan Sungai Tangi, pahadangan puhun gatah hingkat di toreh. Uma ni tulak bagawi susubuhan badarau wan urang sakampung naik LURI, bulik pulang dah jauh patang hanyar cangol karumah. Biasa la banyak haja kawan uma nang anak dara. Bila masa makan tangahari, maka bacarita lah kawan kawan uma pahadangan mahabisi nasi ditangan. Salah saikung anak dara tu bangaran Rusmah, inya nih aktip dalam "BELIA" di kampung, inya gen bacarita nu uma. "Ano Cik ai ulon ni mun patang sasakali pasukan Belia karap balatih bula jaring wan kakanakan sakulah Gadangsa, ummai ai walaupun kakanakan lagi tagal pintar wan hibat bangat pasukan tu. Ada saikung Diyang tuh, walaupun awaknya agak lamak saikit tagal ummaiiiii ai kada hingkat malawan ulon...hibat babanar"."Ooohhh kah, sipa jer ngaran nya Diyang tuh???" uma nakuni Rusmah. "Diyang kantoi" jer Rusmah.
"Hah?????....kiyaapa urang nya jer", uma nakuni panuh saspen. "Urangnya lamak saikit, bakulit hirang (sshhhhh tapi manis U), rambut nya kariting, mun kuriheng ada lasung pipit dihujung bibirnya". Uma diam haja.
Bulik karumah rahat Diyang bamasak disapur, uma gen mahiau Diyang, karas haja bunginya....Bah napa lagi Diyang gadibak gadibuk bungi dalam dada Diyang, ni musti ada nang kada kana nih, dalam hati Diyang kantoi. "Kasia ikam Yang...caam ikam bapadah bujur bujur, salawasan ni ikam bapadah handak tulak umpat "sakulah tambahan" tu bujur ka kada, bapadah bujur bujur, mun ako taho ikam badusta...kada mayo tanah ikam ku kapongi..ku pupuhi". Di handapkan carita patang tu jua Diyang gen KANTOI...ripu awak Diyang kana pupuhi uma, dasar uma kada magan diwaluhi, pantang banar inya, kaya inya bapantang tatamo tahun pang...pantang tatamo tahun baru, makaam baanak saikung inya...kada gen tahun hadapnya musti uma bapantang. Tagal Diyang Basukur Banyak Banyak nu Allah s.a t, nang bagus babanar, sunyaan anak uma "manjadi", kada manyusahkan uma ayah.
Barkat Diyang nang mawaluhi uma...kaputusan papariksaan Diyang darjah lima tuh, kada baik, Kantoi...ciggok mahadiahkan Diyang "bukah sakuliling padang" hagan satiap matapalajaran nang kantoi.
Sakian haja carita Diyang Kantoi nang KANTOI sebab mandustai uma ayahnya. Haaaa...mun ada kakanakn nang maca carita diyang ni, jangan sasakali mawaluhi kawitan..badusa taho lah!!!.
KD
MANYALAYA
Wed Aug 7 18:33:17 2002
202.188.10.109
MANYALAYA
Upal batakun ka nenek bini wan atuk laki. Takakana bagamat manyuuk, bakidip bapatak mamaraki handak manyuari ka nang tuha-tuha bahari, napa ‘pandinding’ ilmu panyangga diri ? Huhunyanyang, kalawasan mangiciki. Tapaning surangan batapuk dahi, bagintas jari, gagarunum bilang parak satangah lali. ”Napa jua pang tuntutan andika bahari ?” Bubuhan nang anum takarumus muha, tagicing gigi, garujutan kaning, kujub-kujub, takijim tabincalak umpat mahawasi, magun kada jua maharati. Gawian nang disambat turang MANYALAYA .Wasi tuha batagar nang jabuk di haragu, ‘barang’ tahagaan rahat mangukut bulanak manambak tungkaran. Dikariup, dipundut awan kain kuning bakasumba bungur. Napa ka inahulnya ?
Kucing marau laki, hirang mantuala saikungan nang pina katuju diingu. Babatis handap, batalinga capang, hidung mingar, sisingut labat. Mata bulat nyarak bila maningas, kada bakirip, habang mancirau ilah tataguk. Amun mangiau, mamburinjing cagat bulu awak mandangar. Kada magan di galah, dihanyakan haja, jauh sakali amun di pupuh awan sasapo, ngintu kucing ‘inguan’, jangan dihirani. Amun digalah gin, mancungkung, manyadin mambu-u haja. Kada bisa basisimban, dasar ‘binatang inguan’. Kada cagar ba-ugah, kada bukah mancicing ilah kucing-kucing lain. Kaina malam ada nang baulihan, ada nang bahilangan, ada nang kamalingan. Sarumahan sunyi suung kana pukau, janak guringan kada sing garakan. Si Maling umpat makan pahadangan mahungkar barang cuntanan. Kaina satuyuk tahi ditinggalakan. Gawian bilang baliwatan….. sapala intuh babanar ….
Urang bahari banyak nang katuju ‘manuntut’. Nang lalaki handak taguh, handak kuat, handak kabal. Gancang basahanan, tung banih dijujung di kapala awan layarnya, banih saguni bapangup dikilik maringgung kiwa kanan. Tugul manajak, talah satangah long sapagian. Batulang wasi baurat dawai, bahati karing, batalinga rinjing.
Takajut tasimpurut duktur, takuciak misi, injik dibahu, malitak patah jarum, kada lanjam. Ada nang handak baisi ‘Ilmu Panunduk’ bagawi nyaman aci tunjuk, ricuk-ricuk. Urang takutan, napa kahandak diturutakan. Akal mamilanduk. Napa jar sidin satuju tantan, ilah karabau di cucuk hidung.
Nang bibini handak, “Ilmu Pangasih” bapamanis disayangi laki. Napa jar bini kada kawa ditangati. Babahum saurang manurut sakahandak hati, nang laki karap dikalihumi, lalu nasi di padu sapariukan ‘ditangasi’. Bacari, manuntut satayuhnya ilmu nang kada karuan. Basusuk jarum amas gasan mamarunai pipi, putih mampilak kadada bakunat. Licin kaya hintalo bakupas, arai bangat amun disaro “Si Diang Bungas”. Di tangah kaning susuk bahalang, manghias alis nang lantik. Bagalung, basanggul tinggi pesen ‘aneka gorondo’
Di bawah dagu susuk malintang, kakaruncum, muha manis, kada suah marong, kukurihing tantan, bagigi amas kada bisa basasarik.. Tahi lalat ulahan ditambahi, talinga disubangi, jari diinai-i. Basusuk di bawah ilat gasan manyamani suara. Cacaringit bakuriak banyanyian, bilang sampai tamimpi-mimpi, karindangan. Maigau-igau, malalur kasiangan.
Nang basusuk di awak nyawa liat, ngalih mahadap mati. Ditimbak awan paluru amas, manjul kada mambari bakas, awan paluru pirak, matan takipai tapuracak, kada jua batamu ajal. Ditimbak, ditatak, disudat, diudar magun banyawa. Di gantal disumbalih kada pagat urat mareh. Dirandam ka sungai, kada kawa lagi maliwa. Paampihan, disudi awan buluh barincung sumpahan pamuga masa baguru. Sangsara hidup handak bamati. Tuntutan kaitu gasan dunia nang pana. Kada manyanangkan, kada manyugihkan, imbah ta-ulih bala, azab sangsara.
Saminggu sakali ‘haraguan’ diunjuki habuan, dibari pamakan saidang bajubung, sanyiru wawadaian, apam mirah apam putih. Diandak, ditagai di tangah ruang. Gagarungkap ilun kadangaran. Isuk pagi disingkai di bawah tudungan, dilihati, tatinggal idang puang, langis kada bakaliungan. Pinjung rumah ditungkali, baras kunyit dihamburi, bucu rumah dikulilingi tujuh kali, tihang ibu dipajari. Rumah bahari batihang ‘karas’, di tarah awan balayung.
Tumbak barajah bangaran Khalifah kana digaduhi. Kapiangan, amun kada diharagu jurang ‘mamakan’ tuan. Kaina mati nang tuha, kana ada nang manyanggupi - mahakuni. Amun kada disanggupi kaina bangalihan. Garing manahun, batangah bulanan kada jua tacabut hinak urang nang maharagu. Awak kurus manjaing, gigi jalanggaran, pipi limpap, mata calong, batis tatinggal tulang karing, daging kandal sudah kandur, dada lipir tinggal kurangka, kapala gipih, suara garut, basurah kada lungkas, kada babuku kada baruas lagi. Ta-ampar surangan di paguringan. Taganang Orkes El-Suraya Medan wan lagu “ Salimut Putih “.
Manggayau takamih di tapih, lancun saawakan, hancing saalaman. Magun kada mada lawan kaluung, mahantos bubur nasi kada maalang. Talah batangah purtin , mahaup-haup ilah saminggu kada tahaba makanan. Guring balampas kahangatan.
Ilat tajulur panjang sampai ka barumahan. Guring di padapuran. Disintak di ulur, sampai tapulilit di rasuk di galagar. Barabah surangan ‘mambarungun’. Bangun mancugat mamandiri ‘inguan’, ilah urang basurah surangan.
Dirut-dirut ilah ilun itik manyudur
Napa di hirup, napa di kinum ? Urang batakun,
Jar….banyu pucirin.
Muriri, galianan, mandangar
Napa tuntutan ? Napa ulihan ?
Napa maka manyalaya bangat ?
Mata cagat maningadah ka bumbungan.Awak dingin manganyim, kuku biru, palipatan karas. Nang suah kahantuan kawa malihat ‘Si Iblis’ baatui di alang, mahadang handak manyakak puhun gulu ‘tuannya’ karana pamakan kada di bari. Anak cucu takutanan, tajun bacuntan ka barumahan. Mana jalan kaluar nang ‘diharagu’. Kahulu kahilir sasarudup bacari bumuh, mangasiam minta ganiie minta tulungi. Bangsul bumuh lalu batakun. Siapa nang hakun manyanggupi bat kawitan ikam nih ? Anak cucu, ba-uling kada, ba-unggut gin kada.
Sakalinya bumuh sudah lawas manaho.
Hanyar sampai di muhara lawang,
Luman sawat malangkah watun,
Bau bilang manyalangsang.
“Sidin sudah kadada lagi.” Jar si bumuh.
Kawitan mangaroh ilah karabau kana sumbalih. Hinak habis, tabulaning tajujul bigi mata manciling. Satangguk mata urang datang maniring. Ada nang kapidaraan, maigau-igau kada mau taguring samalaman, katakutanan. Kayapa malaikat manyintak pahinakan ?
Takibar samangat, taungkap tulang bumbungan, tasilak hatap rumbia, takitar titiwa, mancuhung lubang tambus ka langit – bakas kaluar ‘barang haraguan’. Kayapa pulang maurus janazah, batakun ka tuan guru ka tuan Imam. Mapa mamandi, mapa mangapan? Hulat kalatikan, bahamburan, kaluar dimuntung, bagarak dihidung. Bau haruk sakampungan, saalamanan. Sambil mamandi sabuyung minyak engsen dikubuyi, bau bangkai magun mandingur. Satusaini dikapan lalu disumbahayangakan, awak nang tinggal sakaping papan. Ditangah halaman, bagarak-garak tabala, kakarubut tangan di dalam kain kapan…Takipik mamarina sapadangsanakan, wani-wani takutan. Saikung-saikungnya mandam. Mapa handak mambawa ka pakuburan. Balapan kakanakan nang gancang, tamam-tamam awak manyahan, mausung baumbaian sampai lantur buluh hauran. Pangusungan maumat-umat……Barat....Barat….Barat…Bawa bamandak, barantat satumat…takalirut muntung basurah surangan. Dihihingkatakan, diusung tarus ka tanah pakuburan. Manabuk liang gin batutunjulan, kada wani, kada hakon kaluko kapuhunan. Takajut sabarataan, tanah liat rumbih sing ganalan. Liang halui jadi ganal. Musim karing, kamarau panjang, tagal banyu magun mangkabau. Mapa mamatak tabala timbul. Dijajak dihindik hanyar mahu tinggalam. Tumbar urang sakampungan.
Tu pang jurang mun ‘ kada ditampan bumi’
Galitiran awak saikungan kadinginan, mancabi-cabi puhun gulu, ganal hinak, lamahan lintuhut mahadang ari mulai kadap. Sunyaan kada sabar, kulang kapik handak mantok badadas, badadahuluan maninggalakan pakuburan nang kada bakatalahan.Talqin handap ancap dibaca-akan pahadangan urang mula baisur.
Talah sapaju mamangan urang tuha bahari.
Parang kumpang nang disayangi paninian laki, simpak salawi matanya di asapi tiap malam Jumahat. Baju hirang dipuruk satahun sakali, dijarumati intang nang rabit. Batu guliga ‘sakti’ kawa bakunyung amun diparahi limau mipis. ’Batu hidup’ jar nang manaruhi. Karambit dumul ditakutani. Karis basapoh nang kawa
‘tarabang’ tapacak ka tawing saban minggu disintoki. Pisau lipat dilimaui. Kaca, papaci sarabanya baturang bahari di taruhi silip di dalam laci. Lading dumpu dikamiyani. Napa maka kaitu gawian urang tuha kita bahari ? Kamana tulaknya ilmu ‘kihal’ ? Kadadakah nang mawarisi gasan kita ari ni…!!!! Napakah ianya munafaat atawa mudharat ?
Pasan paguruan
“ Jangan pati talalo manyalaya batuntut Ilmu Kihal.
” Hati kada mau sanang. Pikiran kada tanang,
Hidup kada mau nyaman,baganangan,
Tuhuk bacari, uyuh bagawi
Ulihan kada dibarakati,
Ngalih mahadap mati.
Nilasakunta
Manyalaya KD
Wed Aug 7 22:44:12 2002
203.106.164.128
Bah! dasar bujur banar napa nang di kisahakan dika tuti orang bahari saja kakaitu haja pang napa kah leh! aur handak bahaharatan haja tagal kada mangganang akibat nang dudi.Amun mati nang karap jadi hantu nih bilang Banjar pang sako ,napang parian nya di kisahakan gin cakadanya bubuahan Malayo taho angkara nang kalakon tuh napa kah? Panjadian jar! imbah haja di tanam siang ti habis haja sanja alamat bakukus pang pakuburan, kada lawas ari makin sasain kadap iya hudah jaajaap pam bulik karumah. Amun hantu lalakian tak kukurang jua tagal amun nang bibinian saja mambari marma kapala pina curing kaya kukusan di muntung bajuntaian tanda nang hudah di untalakan ka laki wayah hidup bahari napa ,basuara pulang tu ........Aku minta ampun ayah nya ai!!!......jar, imbah tu tatawa ........parian mandangar tantu mamburinjing bulu awak batis gin asa kada bajajak di tanah lagi ,maka hantu panjadian nih kada kawa di tutulak kaya iblis mun di tantang saja di dapatinya banaran.Katalaluan tuti ada haja nang wani manakuni kanu si hantu .........kaya apa di ahirat si anu.......manjawap ai......Ratttt.....ratttt....rattttt heee heeeee napangada makin hangkui di tatawa akan nya banarai!
Di sasadangi haja parian nya handak manyalaya jua!
ba
Kaganangan Bahari
Wed Aug 7 21:50:14 2002
203.106.72.217
Kaganangan Bahari
Ako ni dilahirakan uma' di Sg Manik.Pt7D.Permatang Halt.
Saingatan ko la,,,,nang taho bahari tu kada lain.Bamacal pang.Pagi tulak sakulah.Patang bamacal.Rumah ko ni parak awan jalan kuritapi.Aktiviti harian to kada tanto.Mun musim banyu karingan dibandang,maikan pang.Mun malam ni,kada tanto jua,takadang to bisa ai mambanjur kali.Mun imbah mangatam,pahadangan urang handak manampak,(bahari padi tahun ngah ai....)kami tulakan bagarit burung.Mun kadada aktiviti lain mun malam ni,ada kakawanan mambawaik maliat talibisin(TV),kamana tulak?.To..ka Sg Tukang Sidin tu mun handak maliat talibisin.Babiskar haja tu tulakan.Biskar kada balampu.Mun ada gen sabuting jua nang ada.Mana nang ada balampu kana jalan dihadap.Mun nang dihadap to pina kada karuan,maupang ada nang tacabur ka parit 'kong'.Mun ada haja nang tacabur kadalam kong,talah nang dihadap to kana injing talinga.Napa am,sajanya baamalar pa.Tulakan to kada mun ramai,antara tujuh ka lapan biskar jua,taga masing-masing naik badua.Mun maliat talibisin ni kana bayar sakupang(10 sen) saikong urang.Taga nang tatapnya to ari carita malayo ari Jumahat malam,waktu siaran jam 10:30 malam.Bayangkan mun habis carita pukul barapa.Batangah malaman pang hanyar hampai karumah.Kakawanan ko bahari to ramai ai.Antaranya Mad Said Yadin,Zamuri Ladning,Amai,Utuh Haliling(galaran..)ito balah Pt 7D la..mun balah Pt 7C, Pt 7B,Pt 8 awan Pt 9 to,,Usup Ahmad(cucunya Hj Karim)Hakim,Abangnya Puraca,Atip(Anaknya Asan Tahrip mamarinanya aLLan),A'an,Ali Arshad,tamasuk lah Tinjau.
Ako ni bukanya apa,saja kaganangan kakawanan bahari narai.Asa mustahil sunyaan nya to baulang baasa.Mana sunyaan nya to wayah ni?.Kada taho.Nang ko taho Tinjau awan Abangnya Puraca jua nang ada.Tu gen parak maniga puluh tahon kada batamuan.Suah mamandir di Internet awan manalipon banarai.Tu gen Tinjau jua nang karap manalipon.Kakawanan nang lain to kada suah batahabaan lagi dah.
Dikampong bahari kada kaya wayah ni.Bahari tulak kasakulah bajalan batis.Tangah dua batu jauh nya rumah awan sakulah.Taga handak jadi urang,tapaksa la sakulah.Mun tida,jadi hanto pang.Sakulah bahari mula balajar jam 8:30 pagi.Napa am mun mahadang kakanakan nang jauh,ada nang dari Pt 10 gen ada.Nang ada bahari sakulah kada banyak.Tu pang satu-satunya Sekolah Kebangsaan Permatang.Sakulah ni kada mun harat banar.Sakulah paninggalan British.Cuma ada dua haja bangunan.Kacuali di akhir tahon 1967 hanyar diulah bangunan hanyar,hagan bangunan tambahan.Bahari sakulah to kadada bakantin.Nang ada dua buah kadai ganti kantin.Antaranya,subarangan jalan to,kadai Uteh.Nang sabuting lagi to,kadai Palui.Dua buah kadai ni pang ganti kantin.Tinjau taho banar kadai Palui ni.
Saat palih sadih ako sakulah disini(Permatang),ialah bila ayah baandah ka Simpang 4 Semanggol.Masa to rahat cuti Penggal Ke III.Jar abah ko"Kita baandah ka Spg 4 pulang umanya ai...."Mandirau darah ko,napa am tapaksa maninggalakan kakawanan sakulah,Paninian di Pt 4,Along Mohamad di Pt 6D,Pak Lang Dol di Kg Banjar.Ingui-ingui tangis,ako kada hakon baandah kalain.Tuhuk uma' mamujuk.Katuhukan nya ako baalah jua.Asa sadih banar ako maninggalakan kampung saurang awan kakawanan.Ari handak baandah to hibak rumah awan urang kampung cagar basalaman wan barelaan jar,ada nang batatangisan.Ako ni bilang kada karuan rasa pang.Kada sawat batamuan awan kakawanan,ada la batiga baampat nang datangan karumah,nang lain to kada taho di habar ako handak baandah kalain.Dari tarikh to,hampai wayah ni kada batamuan lagi dah awan kakawanan bahari.
Patang tu jua sampai di Pt 1 Simpang 4 Semanggol.Mimang kada jauh antara Pt 7D Permatang Sg Manik awan Pt 1 Spg 4 Semanggol,taga mun hati saurang mimang di Sg Manik kayapa am rasa.Sayu,sadih,,,,,sapanjang jalan ako to satumat manangis,satumat baampih manangis mangganangakan kakawanan.Wayah ni,,,mana kakawanan ko bahari?.............
tinjau
Kaganangan bahari jua
Thu Aug 8 00:07:15 2002
161.142.2.11
Aku nik di baranakakan di patangahan tahun 50'an di Permatang atawa Parit 7B, Sungai Manik. Arwah ayah ko asalnya urang Parit 6B Sg. Manik, umako urang Masjid Tinggi, Bagan Serai. Kaduanya bahari basakolah atawa mangaji pondok di Mesjid Tinggi sampai lah manyambung balajar ugama di Singapura. Imbahnya tu bulik ka Sg. Manik lalo kadua dua nya maajar ugama di Sakolah Agama Rakyat di Permatang tu tih sampai lah umur ko 4 tahun, imbah tuk uma ko ampih ma ajar, pasal aku ni ba ading lagi. Arwah ayah ko gin bagawi pulang di Pejabat Ugama Islam Daerah di Teluk Anson ( Teluk Intan ), kami bapindah ka Kuala Sungai Manik, damini kampong tu di ngarani Kampong Bahagia, sampai lah ka akhir hayat nya.
Kaluarga kami ni dari banjar kaluak, tapi, pasal salawasan badiam di Sg. Manik, aku hingkat basurah kada pilat langsung dalam ka dua dua inguh nih.
Babulik ka carita masa haloi sabalum basakulah, yang tadi tu mukaddimah nya banarai. Bahari tu leh, Parmatang tu saja rame', pasal nya kadida batalibisen lagi, letrik langsung ngai, banyu paip gin kadida. Jadi bila ada sukan Sakolah Parmatang ( sakulah angah lanjung ) atawa Ehtifal di sakulah Agama tu maka banyak urang datangan, kira la dari Parit 1 sampai ka Parit 12 urang turunan. Kadai Paloi tu hibak pang, lagi lagi imbah musim mangatam. Mudirnya bahari Ustat Hj Khalid. Sasakali bila malam tu tarang wan lampu gaslin, tu yang rame' tu, pasal malam malam lain nya bagalap haja pang. Mainan ko tu pang mangulung tayar biskar, mangulung.... napa tu ngaran nya ( tampat jari jari biskar ) kalumpanan ngaran nya, di gulung dangan kayu, muntung babunyi macam mutu. Bila panat mangulung, nah mamulur sasiur wan gatah nangka, kada payah basalipar, bukah budas haja, kada suah pulang tu tajajak papaci, bia di bawa kawitan ka kadai paloi, nah bapaluang makan es kapal atawa kuaci cap halang. bah, mun dapat es kapal tu gin bilang arai babangat.
Bibia umor ko dalam lingkungan masuk 5 tahun, kami bapindah ka Kuala Sg. Manik, di kabun gatah. Tanah arwah paninian. Masa tu jalan Sg. manik tu gin haloi haja lagi. Bas RIDA warna biru, bas nya gin handap haja. Arwah ayah hanyar mula bamantukah, Morris Minor, Bia handak manguna, malacung signal di pinggir lawang ( urang damini kada suah malihat signal mantukah bahari bisa malacung. Mun betri nya kada kuat, kana ulai dari hadapan. Aku kadida kawan, bakawan sadangsanakan pang. Sasakali kami di bawa kawitan ka rumah paninian di Bagan sarai, 2-3 hari. Bakubang pulang di paparitan, ujar urang Bagan Sarai, Taluk Ayak.
Tahun 60'an, aku mula basakulah di Sekolah Kebangsaan Sungai Tungku ( tungku dapor ) Basurah malayo gin kada pati ruhui. Mujur jua sakalasan banjar. Bahari darajah satu hanyar balajar mambaca ` Ali main layang- layang'. Bila mula basakulah ni lah aku mula bisa bakawan, sampailah ka darajah 6. Ngini lah jaman yang paling manis mun di ingatakan. Masa tu lah aku mula bisa maunjun, manangkoi / mahancau, manaut, manimba, mangacal. Taho lah mangacal ? mangacal tu manangkap haruan / kali dangan tangan haja, di caluk lubang haruan, di tangkap hidup- hidup. Mun musim mambuang banyu, panuh raga ganal. Talah ma ikan, balumba pulang di kunci air, tajun dari atas ilah Tarzan. bayang kan lah, punya lah tinggi, wani haja manajuni, tajun tirok pulang tuh, taga' kami taho dah di mana yang batunggul. sasakali, malam ada wayang gambar pertanian / ugama. nah, kada mambaca buku pang, dari patang lagi spekal nya dah hahalulung, kuciakan kakanakan kaaraian. cuti mangaji malam tu. al maklum lah kada ada talibesen lagi masa tuk.
Bia sampai musim hampalam, di Kuala tu hibak pang wan hampalam, hagan di jual ka cina. hampalam talok, bamban, putih wan kuinik, tuhuk dah ako makan hampalam. Kuinik bahari kadida yang bahulat nya. Hayam bahari gin kadida hayam haraguan bainjek, samua hayam kampong, tu yang jarang makan hayam.
Hingan di sini mayui luko dah, mun di tarusakan jua kina sampai ka jaman dah baligh, supan. Dah bisa ma eksen pa, bakasut beatle / A go go, suak elvis, surui mancungit di paket, tasmak plastik hirang ( 1.50 ) bia bajalan di pakan, malining dahi, hapak katiak, bapalohan pa ma iringi babinian bajalan dari balakang. Duit dalam paket kada sawat dua ringgit, luko tajajak pinggan cina di kaki lima, pajah kiraan, mapa mambayari.
Mayu dah.......barilaan lah.
ba.ra.nga
umpat mangganang waktu bahari...
Thu Aug 8 10:50:00 2002
202.184.41.16
Amun bacarita kisah bahari, sama haja kita ni leh. Tulak sakulah bajalan batis dua tiga batu, bajinting kasut, bacalumut batis, sampai disakulah hanyar babasuh, mamuruk kasut. Ako gen kaitu ai jua, kaluar rumah papagian masih kadap, babaya kaliatan jalan, bakumpulan dipangkal kampung, hanyar baumbaian tulakan. Salain mambawa kampil buku, bajinjing tiping sango, nasi awan hantaho basanga bakicap.
Amun diJohor ni bahari, kakanakan mula sakolah agama bila sakolah Malayu sudah darjah 3 atau 4, sudah bisa mambaca sasaikit, bajuju. Sakolah Malayu pagi , disambung awan sakolah agama disakolah yang sama. Sudah baisi biskar, jajarunju mailak licak, mailak akar kayu. Jalan kada mun kaya wayahini, ada jalan khas, hanya lorong disasala pohon gatah. Bahanu kana jua turun bairit biskar, napa biskar basumpal tanah, dikuit awan ranting kayu.
Aktiviti harian, bulik dari sakolah, bamacal pang, main kotak ruku, tutup botol, main galah, malastik burung, main kalayangan. Bamusim. Kakanakan bahari memang kreatif: pistol, kalayangan, gasing sunyaannya baulah saurang. Main biskar naik calok, tajungkang dalam parit suah haja. Biskar diandaki galumbungan (belon) atawa karatas kandal, babunyi ilah moto amun dijalanakan. Bah rami nya ai batinjak biskar, balumba ilah Formula 1.
Malam kada ada letrik. Lampu ayan pang. Lampu gaslin ada ai, tapi dipasang hanya bila ada aruhan. Karap ai jua umpatan maliat talibisen, kana tulak babiskar, umpat maliat dirumah urang, kira jauh jua lah, ada sako mandua batu. Bayar kira masok tong, kaya tong derma masjid tu lah, kada kiralah 5 sen kah 10 sen kah, hagan balanja bateri (generator) tuan rumah. Banyak jualah yang meniring, ilah panggung wayang. Paling banyak bila carita Malayo awan carita koboi.
Kaitulah labih kurang. Sama haja dimana-mana sekitar tahun 60an. Jauh bezanya awan wayahini. Kakanakan wayahini kada dapat marasani nang kaya itu. Kada dapat dibayangkan. Wayahini bangun haja kada lagi bakadap, kada lagi mandi disumur. Kalunyuran matokah, kada lagi bajalan batis, babiskar.
Segalanya telah banyak berubah…….
Kupiah
Bakisah bahari jua kalukok dapat masuk cardap
Thu Aug 8 19:12:22 2002
219.92.222.11
Mun diganang kisah lagi haloi bahari, asa marista ada jua, asa mambari tatawa ada jua. Kulaan AB nang lawas di AB ni tanto sudah malihat kisah-kisah jaman kakanakan KupiahSasak bahari. Antaranya : Kisah KS maulah duit palsu, kisah KS awan kurita tahi, kisah KS tatiring wayang hindu, kisah KS kakanak sugih (tajumpa sabuntil duit), kish KS naik biskar ganal kayoh bacalok, dll. kada kawa maingatakan.
Tagal ada sauting lagi nang kada dicaritaakan, supan kaina pacah rasia. Hari ini kada apa ulun mancaritaakan. Napangnya handak disupanakan awan kulaan leh. Kamungkinan parkara ini jua ada dialami kulaan nang lain. Parkaranya ialah KS ni mampunyai satu 'phobia' iaitu asa takutan yang
keterlaluan.
Nang ditakutani tu bukannya hanto atawa ular, tatapi polis awan saikung hindu pamanjat nyiur. Bayangkanlah, rumah kami tu bujur-bujur basubarangan awan balai pulis. Balai pulis Changkat Jaring tu pang. Kami diam di rumah kadai, lumor 12. Wayahini balai pulis tu tinggal tapaknya haja lagi. Kawasan tu dah dibangunkan sebagai kawasan gerai/restoran. Jadi mun kaluar rumah kada wani kada jalan hadap; jalan balakang rumah tu pang. Mun ada apa-apa hal nang parlu dilakukan di bahagian hadapan, dangsanak nang saikung tu pang jadi urang suruhan. Tagal mandakannya kawasan balakang rumah tu luas haja. Disitu pang tampat bamain. Nang herannya pulang, dah lapas ka balakang tu, kawa haja layau ke mana-mana sampai pulis gin kada kaingatan lagi dah !
Nang manjadi punca takutan pulis tu pasal kes makan di bulan Ramadan ! Pada suatu patang tu macam biasa la ulun ni bamain di hadapan kadai. Muntung tu sambil ingap-ingap makan wadai hagan kawitan babuka kaina. Tiba-tiba talihat saikung pulis tu manyubarang jalan saolah-olah manuju ka arah ulun. Bah dalam hati, aku ni kada puasa ni, habis ditangkapnya ni kaina. Napang pada bukah ha lagi tarus ka dalam rumah. Ranai samiut di pinjung dapur. Tu pang mulaannya.
Badi takutan tu baluman habis, tarjadi pulang kes kedua. Kali ini malibatkan hindu pamanjat nyiur. Di balakang kadai ada banyak rapon nyiur. Labat-labat buahnya. Hindu pamanjat nyiur tu datang kira-kira salang sabulan sakali maambil buahnya. Mancuntan kah, disuruh nang ampun nya kah, tahuam ulun kurang pariksa. Kami kakanakan karap mahuhuluti hindu tu. Mun talihat inya daripada jauh, lalu dikiyau ' Wakkrok boohh '. Lalu sarik ai hindu tu. Maka tatawaan kami sambil bukahan. Sakalinya hanyar katahuan makna wakkrok bohh tu ialah maliwat kalimut lambu ! Han, dimapa kada sarek sidin. Mun saurang gin amon dihuhuluti kaya itu, tahan batimpasan. Bapala banar !
Jadi suatu hari rahat bamain-main di balakang rumah (kada bapagar yaa am) kada parasan hindu datang. Dah parak maka hanyar tatireng ka hindu napang pada bukah mancicing ha. Dimapa kada takutan malihat awaknya nang hirang kaya burit rinjing sulih kada babaju. Salawar handapnya nang gubih di ikat awan talipinggang ganal. Pisau cakuk sing ganalan basisip dipinggang. Jar ko dalam hati ni misti handak disumbalihnya kah ako ni pasal mahuhuluti inya harito.
Bah parah mun kaya ini. Ka hadap takutan di pulis, ka balakang takutan di hindu. Masalah ganal. Tumat hari tu maka ulun jarang kaluar jauh dari rumah, takutan bahagaan hindu tu napa. Tagal caradik haja tih utak ni mamikirakan. Hindu tu datang sabulan sakali haja. Jadi pahadangan tu 'the coast is clear' jar urang wayahni.
Itulah saraba sadikit pangalaman masa haloi nang ngaleh dilupakan. Tagal mandakannya apabila ulun mula basakulah darjah sato, phobia nginto hilang dengan sandirinya.
tinjau
CARDAP - RAYA TAHUN 60'AN
Fri Aug 9 16:09:34 2002
161.142.2.11
Dari ambin ku liat hibak di tungkaran kakanakan saumuran ko babawa rantang. Ako nangguh tanto gulai hayam. Kakanakan tu halam mangaji nu uma ko, damini banyak yang dah tuntong. Yang babinian nya ku liat mina babungas dah, halam masa haloian nginto bahingusan. Bahadangan kawan lagi luko, hanyar baumbaian singgah. Bahari kakanakan ngaji mailangi paguruan hulu, hanyar bajalanan ka lain.
Ku itihi di halaman hibak wan ratik marcun, damaran gin magunai ada lagi yang manyala. Mariam cuntang kada ta hirani lagi. Fazidah Junid bagagantian ngan Saloma di radio balagu raya. Baju patihah yang ku puruk ni pugaan nam makai pagi ni, imbah di lubi kada suah di gagatuk, di taruhi dalam lamari, ada haja lagi bau ubat gagat. Halam imbah di tukar, di tapas uma hulu wan kanji, bah, tajam sait nya, mun tagatuk maui luka.
Di atas mija mancunggul Kapala Idang baandak dalam talam haja, di tutup awan tanggoi / sangai babunga bunga ulahan uma, rajinan bangat uma baulah tanggoi. Wadai nya, halua miskat, bahulu,wajik, putu, taho jua, napa napa kah lagi. Bahulu tu matan subuh imbah sahur rajin uma mamukul hintalo sampai pagi, kaito pang sarajinan tu parak raya.
Kami halam bia bajalanan ka rumah hurang, kada suah bainta duit, urang gin kada mambagie duit. Di paket marcun wan bunga api jua ada. Kami bajalanan saja bujur bujur bailangan, kada tapikir bacari duit raya. Yang tuhanya gin bujur bujur arai bila di ilangi, damini sapalih tu magunai manunggui talibisin ari raya, macam macam carita pang, tu yang asa kulir tulak ka rumah hurang patang raya.
Malam nya imbah haja maghrib bajurut pulang biskar ampah ka pakan, tulak maniring wayang. Di Teluk Anson tu ada 4 panggung wayang. Yang sabuting tu di galari urang panggung suku. Tiket nya 25 sen haja, di hadapan kah di balakang kah, sama haja., makai bangku kayu panjang haja. Carita nya 007, Tarzan awan koboi. Mun di panggung lain tu maka hibak urang aanuman bahadangan di higa lawang. carita Pendekar Bujang Lapuk pa. Amun di panggung sauting lagi tu carita Mat Sentul, Mat Bond. Yang babiskar babawa bini sambil mahambin anak haloi gin ada.
Ako kada di bagiakan kawitan uumpatan babiskar ka pakan manireng wayang, di hati tu bilang asa handak bangat umpatan urang. Tapi dua tiga hari raya, kawitan kada manyuruh mambaca buku, ayuha malam tu mambanam bunga api wan main marioam buluh. Masa tu kada suah tadangar urang masuk supital pasal mariam buluh pacah. Kami baulah mariam sing ganalan, kada suah pacah gin, sing hangkoian bunyi nya. Galaguian samalaman balawanan hangkoi, kalu yang bamarcun tu, di sambungi panjang panjang, parak 10 minit kalatuian hanyar ampih. Tumbar pang warik di kabun gatah.
Han damini kada tahaba lagi dah, hanyar mamagang marcun gin di tangati kawitan, panyudahnya kawitan yang main marcun.
Jadiam hulu....kina maulah pulang cardap 2
dangsanak
Banjar Wani
Mon Aug 12 18:03:07 2002
203.121.0.15
Kisah nani kisah bahari, urang Banjar handak tulak bahaji ka Makah, bahari mana ada kapal tarbang, kapal laut tu pang nang dinaiki. Jadi nya rumbungan nih dakatuhaie ulih si Haji Palui, nang paling harat, wani, alim awan pahandelnya lah.
Di pajalanan nantu, ialah bahari laut nih rame awan lanun nang marumpak kapal nang badagang nih. Hunyaan urang takutan, tu am sampai ka wayah hini, urang bejejal ma-atar kulaan nang tulak haji, begagerung pisin handak ma-atar urang mati ka kubur. Napa tu bahari banyak urang tulak kada bulik lagi.
"Bajage-jage kita nih" je Haji Palui ka jumaah sambil mambujurakan parang kumpang di pinggang di sini nih banyal lanun.
Kada kalawasan nya bahalulong saikung jumaah "lanun! lanun!" gigitiran takutan hunyaan jumaah nang lain kabila malihat sauting kapal lanun makin beparak.
"Ka-ipa nih Katuan?" batakun si Utoh Nyaring nang bahalulong tadi.
"Napa kawo ni burisit bangat, ce ambilakan ako baju ku nang habang dalam kampil di hige ranjang" ujar Haji Palui
Imbah mamuruk baju nang habang nantu, tarus situsaini Haji Palui cakah besamangat bekuriak "Allahhuakbar! ayo kita timpas lanun nang calutak nih"
Alhamdulillah jumaah Haji Palui manang, mangalahakan lanun kada saikung tatinggal, hunyaan mati ditimpas.
Kamisuknya bahalulong lagi si Utoh Nyaring "lanun! lanun!"
Nah ham gigilitiran pulang ngai hunyaan urang takutanan maka awak magunnai uyuh imbah batimpasan sumalam.
"Ka-ipa ni Katuan?, nani mandua buting kapal lanun" Utoh Nyaring betakun sambil takamih dalam salawar.
"Ceh! napang nang ditakutani, ajal di tangan Allah, ambilakan ako baju ku nang habang di hige ranjang" jer Haji Palui.
Sakali lagi Haji Palui sabarataan manang betimpasan awan lanun, kada ide nang tatinggal, hunyaan lanun mati ditimpasi Haji Palui awan jumaah nang lain.
Utoh Nyaring nang duduk di hige Haji Palui kaingatan kawanian awan taguhnya Haji Palui manimpas lanun, tarus batakun "O! Katuan, napa tang andika mainta baju habang amun handak bakalahian? patua panya nanih?".
"Oh, nantukah, ka ini tuhai, amun ako luka batimpasan, darah kada kalihatan di baju nang habang, amun ako makai baju lain darah kalihatan, tanto kawo hunyaan takutan bakalahian awan lanun" jer Haji Palui bewarah.
Kamisuknya, takipik lagi jumaah sabaratan kabila tadangar si Utoh bahalulong "lanun! lanun!"
Hunyaan jumaah sabarataan takamih kada behinip kabila malihat sapuluh kapal lanun beparak, sumaan malihat ka Haji Palui, napanya pulang akal hidin.
Dengan tenang Haji Palui betata ka Utoh Nyaring "Toh ambilakan salawar ko nang kuning di bawah ranjang"
TAMMAT....
dangsanak
Tinjau Besurah
Tue Aug 13 01:23:05 2002
61.6.143.239
Alkisah bahari ade tinjau nang bisa besurah, nang katuju mahuhulut urang lalu di hadapan rumah tuan ampunya.
Inya paling katuju mahuhulut bibinian nang lalu-lalang.
Taga bepadaan kada tahu napanya maksud nang disambat si tinjau nani. Nang disambat si tinjau ni warna ndarai.
Amun bebini lalu, "merah jambu" je nya, kaina ada nang lain lalu sambatnya warna nang lain pulang. Habang kah Hijau kah, macam-macam warna lah.
Di kampung si tinjau ada bibini betiga nang paharatnya nang karap malalui rumah tuan ampunya, beumbaian tulak-bulik bagawi.
Bewarah si diyang ka kawanannya "amun kaini esuk kita beistilah kada payah basalawar halui"
Esuknya lalu lah si diyang batiga di hadapan si tinjau kaya rajin.
Napatia papalingau si tinjau kada hingkat besurah lagi, kurihingan si diyang kamanangan.
Satumatan to, beiigal sitinjau salajur besurah "karinting!, lurus!, gundul!"
"Bepala kao tinjau" sarik si diyang sabarataan.
TAMMAT
UR
Cardap - Kagana ngan... .
RANJAU SAPANJANG JALAN
Tue Aug 13 22:33:14 2002
161.142.178.4
KU dungak ka langit…….hari asa muru di hilir, tagal dihuluk syuruk matahari tapancar habang. Asa dingin angin nang batiup di pagi tutih, baalun lambut bagiut manggugurakan ambun laki di hahujung daun. Ku dangar koro’okan hayam di kurungan handak kaluaran. Hayam pupuh (hayam jagau hagan saungan ) ingunan ku bakakuak gancang ilah suara panglima baawau bakuriak . Burung tinjau kuci’ikan bakicauan kaya dirintak bulu……. kada sing ampihan babunyi. Kaito pang amun hari mamadar siang unggas bakaciakan satiap pagi. Tagal pagi nih asa balainan sikit……
Umai…..kadadak rajakikah aku ari nih sakok,….dalam hatiku bapadah …..layau, jinton kadak manjadi baras. Macamana pun aku kadak mahirani parasaan ku…… Badadadas ku ambil pensil nang hanyar baasah tajam mancaronong taandak intang tawing japuk dihiga pamandian. Sauting timbak ganal baatal wan gatah ku bawa jua…… Aku tarus ka bawah rumah maambil biskar tuha paninggalan aruah padatuan nang tugel kaya kakanakan bakubang dalam parit tasandar ditihang rumah. Aduh!……….maladuk kapala ku tahantok kagalagar rumah. Nasib baik kadak bincol……tu pang amun kadak bahati-hati.
‘Kadak basarapankah huluk ikam Toh’,……ujar paninian ku. Bahiyau intang juruk dapor. ‘Nih, siap dah hubi bajarang wan sambal bilis padas…..lakasi naik cu ai’…… ‘Paraya ah….kainak singgah satumat dikadai angah Kilom’ . Aku tarus mangayuh biskar kadak mahadange lagi. Amun talalai kainah singgah di kadai angah Kilom…..kapohonan kadak mamakan nasi lamak wan kuih papudak. ‘Kopi susu sauting ngah!’…..ujar ku babiya sampai ka dalam kadai angah Kilom. ‘Ai…kada tayus tuyak maajarkah ikam mai Utoh ejol….anak muyid bahadang to..’ Suara pilat ilonnya tagitir-gitir….Ku liati cigu tuha wan cugi anum bapalahau basurah sambil mangopian sabarataan. Balum jua tulak ka tampat gawian. ‘Parut manggururik ngahai….mauntal huluk nih…bahh, anak murid kadak bukah kadah’….ujar ku. Angah Kilom ni bukan urang lain, bubuhan jua….tagal imbah kamatina bini, kawin pulang babinik anum. Tu nang longor kapala to….maniaga aur dihutange urang manjang. Macamana pun ditahuri urang hajak kainak. Imbah talah nginum wan mahantus kuih, aku baisur …..Kadak magan bahadang lawas-lawas umpatan maikut nang lain-lain to bapandiran, kainak kadak talah gawian saurang.
Kaciat kaciut….kaciat kaciut, bunyai rantai basikal nang kadak tapian baminyak ku naiki. Hagan mahilangkan rasa sadap hatiku pasal talalo mancaringit bunyinya tutih, aku batinghoi gancang …… Amunlah tangah kainih manunggang Vespa ilah rambut panyanyi anam puluhan, bajambul sarang tampua ….basalawar yengki katat……bahhh, tanto sidiyang bungas intang rumah simpang tiga to takurehing. Ceh!…..taganang jua dalam hati ku nih.., oh…kadak magan….kadak magan, biskar gin paninggalan aruah padatuan kaipa handak bamutur Vespa. Saan ku jangankan mangilar…mangilar…mangilar…maliati gin kadak rigi. Bukannya apa…masa kakanakan karapai bamain galah panjang, bahulut-hulutan, bakapong-kapongan……..bakubang dalam parit gin suahai wan kakanakan nang lain-lain sabarataan. Wayahnih……dah baumur tujuh belas tahun…handak pariksa hujung tahun nih jua. Saja minat ka inya to….muha kaya palakun Sarimah jar. Siapak nang kadak pinandu awan anak Haji Acit parut boroi, anak-anak dara bingking bunga baminanto urang ganal sabarataan. Taingat pasanan paninian….ujar hidin, ‘jangan bapirohot di dahan nang japuk….Amun kada nahap apa tagalimpas tabarubus ka bawah’.
Krataktaktakkkk!……takipik aku `emergency ‘ mambrek manjajak tadangsar ka tanah habang……Imbaham, biskar nang ku naiki talimbah rantainya. Aku baranti satumat, bacungkong mambaiki. Umai ‘ai….asa marista hatiku mangganang biskar paninggalan aruah padatuan . Aduhai….tayar dapan balakang….butak, baira-ira, ratak mahadang pacah kaya hintalok dirandam kadalam banyu tangah panas. Tiub tayar dihadap batampal tiga…..nang di balakang batampal ampat……Puhh!… amun pacah kada kasampaian sakok….Ni pang nang jadi kada karu-karuan. Talah mambaiki, aku tarus mangayuh biskar ka kabun gatah nang jauhnya labih kurang tiga batu satangah dari rumah ka ampah bukit baapit.
Dari sa pohon ka sapohon gatah ku tureh, langkah ku nang lingoh liso tasipak ka tunggul nang japuk. Rupoi, kaliatan diuntal anai-anai……ada can sakok musim nih kulat tumbuhan. Amun tauleh kainak disanga wan lauk waluh bajarang gin mayu haja diuntal . Tanto paninian bisa maulahakan. …padahan dalam hati ku …... Paluh awak ku kaluar mambaalaka baju nang kadak batapas bilang bamingguan….Arum panghor kaya gatah buku taparam didalam guni baja. Amun puteri bunian bacangol gin takutan mamaraki. Pencil tajam nang di asah asa tumpul. Aku bamandak, mancalok kadalam kucikan salawar tureng nang karas kajung,bataal wan gatah bagian pakacil bakas askar pencen maambil batu asahan. Di banir gatah baduduk…aku maasah manajamankan pisau tutih. Nyamuk karungungan mahurung awak ku….Maigut babiyal ka pagalangan ku. Kadak hingkat dihaga-haga….hijahakanlah, amun kaito rajakinya……Sabuting rokok ku kaluarakan, aku mancacak, kaluar asap bakapul-kapul. Bahh…asa ilah koboi bamandak taungut kaipa handak manangkap Red Indian manyuntan kuda …..Nyamuk nang baparak baugah jauh saikit awan awak ku. Kaito pang ……amun manureh gatah. …Kadah hiranlah urang nang manureh gatah lah nang banyak maisap rokok……..Sasakali ku tireng titikan susu gatah ka dalam cawan gatah, kadak bamandak ilah banyu hujan dihujung hatap nipah gugur ka tanah wayah hujan garimis. Parak talah udah manureh gatah, tatinggal tujuh lapan pohon ……
Ku sangka panas sampai ka patang….rupanya hujan di tangahari. Mandam aku, memang bujur sangkaan ku hintadi. Saan muru balalu…kuasa Allah siapak nang tahu. Rauu!….badasau hujan turun labat…mambasahi disasala daun mangalir, malayau ka ranting, ka dahan, ka pohon ……Susu gatah likat baubah cair kaya banyu susu….Habis samuan cair…….Asa handak malilih banyu mataku….tagatuk dalam hatiku. Ya am to….amun nasi manjadi bubur…..kawa haja diuntal, dihirup…..tagan amun susu gatah cair ……jadi banyu pang…. Dalam hujan nang labat…..ku kuatakan samangat, ku tarima hakikat….. Kaito pang kahidupan sapalih panureh gatah. Susah batambah lagi amun hari sahujan-hujan….kadak baasaplah dapur karing padaringan. Bayangkan amun nang baanak banyak…..taka hubi bajarang jadi makanan. Samuanya mauji katabahan hati tagal nang mambari talalu hati marista……. Sabujurnya aku mangumpulan duit hagan yuran pariksa sijil tinggi palajaran hujung tahun nih. Ampih sakulah di tingkatan anam atas, awal tahun to….kadak cukup mudal….kaya mayu handak babali buku…wan balanja harian. Sakulah jauh. intang kampong nih ada ai kakawanan nang sakulah nang sabayaan. Aku balajar saurangan…tapintang kakawan nang maras maunjuki nota-nota. Uma bapa kakawan sapalih sugih,bakabun banyak. Kadadak masaalah pasal duit. Siapak lagi nang kawak diharapan. Maharapakan kuitan ……ading baading banyak, tu pang bagana awan paninian. Hijakanlah aku badikari saurang, kadak manyusahkan urang, kaito pang tumatan umur lapan tahun. Aku kada rigi dipadahakan urang ilah ‘Bapingkut Dipiluntang.’ Banyak pasoalan bamain dipikiran ku…..macam-macam ganangan gin padahan hati ku wayah hujan nang labat tih. Bukannya banyak bangat …..dua puluh lima ringgit hanyar mayu hagan manahuri duit pariksa. Hari ni kadadak rajaki……….. Awak ku asa kadinginan, dalam hujan nang labat, basah jinton bajarijihan wan parasaan nang kadak baputus asa aku bulik, muga baisukan ada harapan hagan ku…..…….
Banjarharat
CARDAP - Raja Kalingau
Wed Aug 14 23:16:23 2002
219.92.48.183
Haratnya Banjar
$$$$$$$$$$$$$$$
Arakian tasurahlah kisah sambungan nang aritu di nagari jauh bangaran Banua Kalingau( Ingat lei lagik?).Ada gen ngaran rajanya RajaTungkoJulak(RTJ)lawanan parmaisurinya bangaran ParmaisuriDiangMainggang(PDM).Walau gen nagarinya subur, rakyatnya makmor taga suman satahunan ni tagak sunyi saikit. Sababnya dihabarkan bahawa P.DiangMainggang kada pati mau makan lagi. Napa haja dimasakakan ulih tukang masak istana sunyaanya pahit lior jarnya.Sunyaanya kada sadap.
Katuhukanya PTungkoJulak bahabar ka rakyat - barangsipa hingkat maolah masakan nang sadap awan disukai ulih parmaisuri inya akan dibagi hadiah.Syaratnya sanang haja - sipa sipa gen bulih masuk maulah masakan maikot 'kreativiti' masing-masing.Tapi amon parmaisuri kada hindak mamakan? - hukumnya : gulu ikam pagat!Ujar Raja Kalingau.
Mulai aritu banyakkai nang umpat batanding mamasak hagan parmaisuri.Nang Cina manarai bamasak nasi hayam ,mee sop,bubur hayam, mee kungfu,tapi parmaisuri kadida salira - hukumnya? Gulu ikam pagat, mati.Nang Kaleng umpat juak manarai masak nasi bariyani,hayam masala,wadai maruku - tapi parmaisuri kada hakon juak mamakan. Hukumnya? Pagat gulu juak,mati.Ada juak nang mamasak burger,ruti John,Hotdog, tapi parmaisuri kada hakon juak.Nang Jawa umpatan juak mamasak luntong,pacal awan tempe, kaluko ada rajakian dapat hadiah jahtaga malangnya ParmaisuriDiangMainggang kada juak talior - nah pagat juak gulu hidin, mati.Sawat maniga bulan hudah, parmaisuri magun kada pati hakon makan. Awak gen dah jaing kurus, kapala tukang masak gen banyak dah panggal ditimpas DM.
Sampai bulan kaampat datang saikong utoh tumat Banua Banjar jah, datang jauh samata mata hagan mangganie Raja Kalingau.Kaluko taparukoi jar, dapat juak hadiah.Urangnya haloi haja ngarannya gen Utohaloi El-Banjari.Ujar UtohHaloi, "tuanku, patik taho jer kiapa handak magie parmaisuri tu makan.Ijinkan patik maolah masakannyak" Ujar Raja Kalingau " Haa mun dintu ayoha dilakasi.Tapi kawa juak kah ikam.Hakonleh pagat gulu, amon kada hingkat maolah parmaisuri makan kaina?"
Sampai arinya,Utohaloi gen mula bacari akalan.Dari pagi sampai tanghari Utohaloi magun kada kaluar dari dapur istana.Ujar RajaKalingau baamarah" Cehh! Napanya ikam nih Utohaloi, jar mu bisa bamasak.Ni tanghari dah, lauk balom bangsol lagik.Ni mau haja pagat gulu saikong nih!.
Utohaloi salamba basurah" Basasabar Tungko ai.Hadangi ha satumat lagik, bangsollai lauknyak.Tanto punya Parmaisuri kacior banyu lior".Hadangi punya hadangi sampai ari patang parak kadap dah, Utohaloi magun kada kaluar dari dapor .Raja Kalingau awan parmaisuri asa kada tahan lagi mahadangi. Parot gen asa garurukan banar tukuhnya, mapa tumat pagi tadih sampai ka patang balom makannan lagik.
Kalinyak situsaini mandingor bau arrom tahiut ka lubang hidung ParmaisuriDiangMainggang. " Ummai yai arromnya! bau napa ngini hah? Sipa nang bamamasak nih?.Bahh gigir urang saistana Kalingau tuh, tacium bau arom, tumat dapor datangnya.Rupanya Utohaloi nang bamasak.Lakas haja Parmaisuri batakon," Hai Utohaloi, napanya dimasakmu pina arom banar baunya.Behh mun kaini kacior ako.Ayoha lakasi napa lauk mu ako handek banar makan nih!.
Ujarnya Utohaloi" nangini IKAN WADI BARANDANG tuanko ai, patek ambil tumat di rumah ulahan bini patik.Nang dihiga tu pulang KALI BABANAM lawanannya banyu santan awan bawang bapicik, dibuati saikit cabai parawit.Ayuwai ha mun hakon tuanko silakan makan awan PULUT nih.
" Umak ummaaakkk ai! Nyaman nya ai!! Mun kaya ini lima pinggan gen kada mayo Toh hai" Ujar Parmaisuri sambil baiya mahantos lauk ulahan Utohaloi.Raja kalingau gen umpatan juak.Nang manteri/hulubalang balilihan banyu lior maliatakan urang makanan wadi barandang ulahan Utohaloi.
Malam tuh hanyar pugaan parmaisuri mariga kakanyangan limbah mahantos lauk ulahan Utohaloi.Limbah makan disurungi pulang lawan WADAI KIPENG,KALAKATAR lawan BATIL PISANG.Behh tasandar ka taweng Raja awan Parmaisuri kakanyangan.
" Mun kaya ini lauk ulahan ikam, saja harat ikam nih.Kada jadi ako manatak gulu ikam Toh hai.Isok papagian ikam datang maambil hadiah mantukah Proton WAJA indeh ko nih.Mon hingkat ikam taros haja badiam di sini jadi 'Chef' Istana Kalingau, hakonleh. Suman aritu, Utohaloi El-Banjari jadi masyhor di saluroh Nagari Kalingau sampai barataan urang Kaleng bisa makan ikan wadi awan wadai Banjar, sampai kada mayo mayo ikan sapat hagan diulah ikan wadi.Itu pasal damini halin bangat handak bacari IKAN WADI di sia lehh.
Han napa haratnya urang Banjar!!
Tungo raja Kaling : Kiyaini Tuk Moh ai pamaisuri kasayangan ko Putri Sonia Ammira ni kada tapi wagas, caam di pariksa kanapang maka kiya itu,
Tuk Moh gen maasap kamiyan, bakijim mata ...muntong rimut rimut mambaca mantara, lalo maniup asap ka muah Putri Sonia Ammira.
Tuk Moh: Ampun Tungko adapun dari tilikan patik, Tangko Pamaisuri ni kana buatan urang, daida ubat Tungko ,tagal Tungko bakal dikaruniakan saikung putra atau putri.
Ummai ai asa magah pang sang Raja kaling kaungahan wan kasukaan al maklum hajaah Aruah Pamaisuri nang partama dah mangkat kada maninggalakan anak, maka hulubalang Buburak gen dikiau Raja Kaling lalo bapadah nu hulubanlangnya...
Raja Kaling : hai hulubalang, silalah ikam tulak ka saganap panjuru Nagari, habarakan ka rakyat Beta nang Beta ni kada lawas lagi handak dapat putra/putri, Pamaisuri Beta rahat kada tapi sigar nih, inta rakyat gani'e mandoakan kasalamatan Tango Pamaisuri wan bakal anak nang akan lahir kia.
Sartamarta Mintuha Raja Kaling gen dihabari jua. Ummai ai Paduka Tangko Julak wan Pamaisuri Diang mainggang gen kasukaan, mainggang inggang Tangko Pamaisuri bahabar kasana kamari.
Bila ganap 7 bulan Putri Sonia Ammira batianan, maka Raja Banjar wan Pamaisuri Diyang Mainggang gen tulakan ka Banua Kalingau handak maitihi kaadaan Putri kasayangannya salajur handak aroh "mainggang parut" manujuh bulan jer.
Maka Raja Banjar gen manitahkan ka Panglima nya Taweng jabok agar ancap ancap basasadi handak tulakan ka Nagari Kalingau.
Arakian maka balayarlah rumbungan Raja Banjar, Pamaisuri wan Panglima dan hulubalang sakalian. Rahat Raja Banjar wan Pamaisuri barihat rihat , tiba tiba kadangaran Panglima Taweng jabok bakuciak....lanun ...lanun jer. mai ai takipek pang Raja Banjar wan rumbungan Diraja, talawan juakah Panglima taweng Jabok wan hulubalang nu lanun nang singbanyakan tuh.
Bila kumpulan lanun dah sasain baparak, maka Panglima Taweng jabok gen maricok maunjuk karis kamuha katuha lanun, mun kada silap ngaran katuha lanun tuh Utoh Kidok...sambil bakuciak.
P Taweng J : Hooiiii katuha lanun, walaupun muhamu kada ku nandu, tagal lubang hidung mu nginto tattap manjadi pujaan hati ko (sambil manapok napok dadanya garigitan pa).
Katuha lanon UK : hahahhahahahhahahahahahhha....mantang mantang la lubang hidong ko manchuhong ilah sarombong kapal mu ngini, tagal aku langsong kada takutan wan ikam. Nih ha caam tireng kunat kunat nang singbanyakan di muha ko bakas kunat ako balawan, tagal ako kada takutan kada nu ikam...ni nihhh caam tireng mataku nang tinggal subalah ni, subalah lagi dah picak kana timbak...ako kada hiran...aku gagah wan gancang napa...
P Taweng J : manggaru garu kapala mancari akal. OOhhh dinto kah caritanya, caam ku nireng kunat wan matamu nang picak tu, saja ikam ni gagah wan hibat urang nya...caam baparak aku handak manireng.
Babiya katuha lanun Utoh Kidok baparak haja lalu maungkai muha wan matanya nu Panglim Taweng jabok , situsaini disuduk nya mata Utoh kidok nang subalah lagi...lalo maninjak awak Utok Kidok mancabur gugur kadalam laut. Napaada imbah malihat katuha dah manggarong gugur kadalam laut...imbaham bukahan lanun nang lain nya, maka tasalamat lah rumbungan Raja banjar tadi dari rumpakan lanun (sorry aaa UK...kih kih kih)
Imbah 7 hari 7 malam sampai la rumbungan DiRaja kanagari Kalingau. Maka sukacitalah
Marinaan Kalingau
Sambungannyak
Fri Aug 16 15:53:47 2002
219.92.48.177
Sambungan:
Raja Kalingau wan Parmaisuri Diang Mainggang balom lagik sampai ka palabuhan.Kurang labih 1000 kilo notika tumat palabuhan kapalnya dihadangi lagi sakumpulan lanon nang hirang-hirang awaqnyak.Ujah panglima Taweng Jabok : nahh ni kita tapaksa bakalihian lagik nih.Maka hulubalang Raja Kalingau sunyaan takutanan.banyak nang galitiran lintuhot awan takamihan.Jarijihan atas lantai kapal .
Ujah PanglimaTawengJabok: Hayo hulubalang! Lakas ambil salawar kuning ku di bawah ranjang!Imbah parak 4 jam batimpasan maka mananglah pasukan Raja Kalingau karana kapintaran PanglimaTJabok tadi.
Situsaini pulang tarabang saikong burung Tatagok bahinggap bubujur intang Raja Kalingau lalo bakuriak : HABANG! BIRU! KUNING! Bahh amarah bannar RajaKalingau tadi.Hulubalang tatawaan sunyaan.hahahaha PadukaTungkoJulak makai sapindal habang! Parmaisuri makai sapindal biru! PanglimaTawengJabok makai sapindal kuning!! Sama awan jalor gamilang!
Merdeka! Merdeka! Merdeka!
DSS
Re: Sambungannyak
Fri Aug 16 17:17:58 2002
161.142.178.4
Mandangar surahan nang kaito, mambarik sarik Raja Kalingan...lalu dihiyau Bumuh Agung Sang Nilasakunta....Maka am Sang Nilasakunta manjampi.......*(&*GJ^RRHJH$@$$%#%$%$^%&^auqw....=== puhhhh....Jadi batulah burung tataguk...to nang intang Kuah langkawi tu adaing baadingnya....
Barita Puteri Sonia Ammira batianan sudah dihabarakan kasaluruh panjuru nagari. Semua orang kampung dah tau. Sakalian rakyat sunyaan arai babanar, maka taoleh jua Tangku Raja Kaling awan anak. Itu pang jah, barakat Tangko Raja kaling rajinan mauntal akar tungkat ali, urang lain manginum banyunya haja, tapi tango raja kaling ni aci runggut haja pang kaya merunggut hampalam. Labih uajarab kaya itu jar Paduka Tangko.
Arakian caritanya, tagahan Puteri Sonia batianan, tengko puteri asa masam jar rakungan, mangidam mintaan yang daidalam parut tu pang. Maninjak-maninjak. Tengku Puteri Sonia, sejak batianan ni maka am gancang banar makan. Napa pang kanyamanan makan masakan tukang masak istana si Bajarharat. Hari-hari bilang kada mis wadi barandang, kali babanam awan wadai-wadaian batil pisang, sarawa waloh, kalakatar, wadai kiping. Bahanu banjar harat sawat jua maulah tapai pulut hijau. Bah bilang tahambur liur tangko puteri kicap-kicap kanyamanan. Tapi yang didalam parut masih masih haja maeninjak-ninjak. Jar Tuk Moh, yang didalam tu tatalu kapingin handak mamakan ikan terubuk masin Sarawak.
Imbah dihabarakan awan Tangko Raja Banjar, baginda kada balingah lagi mahabarakan awan Panglima Kucing Marau (penolong Panglima Taweng jabok) tulak mancari ikan tarubuk tuh. Maka panglima Kucing Marau sibuk pang bacari belon handak tarabang ka Sarawak handak mencari ikan tarubuk masin. Tapi jar urang wayahini belon kada dapat tarabang . Jerubu jar. Jadi dihabarakan pang kasaluruh nagari, mana tahu ada siapasiapa yang dapat manolong mancariakan iakan tarubuk masin nih.
Dihandapakan carita, maka adalah saorang rakyat, Diang Paruna yang hanyar bulik dari Sarawak. Jadi dapatlah Puteri Sonia marasani ikan tarubuk masin Sarawak. Kada lagi dah nang didalam parut ti maninjak-ninjak.
DSS
nyambunge...
Fri Aug 16 17:27:58 2002
161.142.178.4
Magun hajak kakurangan.....'kanapa nih asa kadak padas...'ujar puteri.....Oh kekanda.....kanaak nih...hiyau pang tukang masak si Utoh haloi.....to!...Maka am basasarik....Raja Kalingan....bapadan awan Utuh haloi....Utoh haloi manggalitir...Umai ai...panggal gulu sakok ako nih...dalam hatinya...Lalu dapatlah Edabul si utuh tih......SAHANG TUANKO.........
xk
Sambung lagi
Fri Aug 16 21:49:38 2002
210.186.138.102
Isoknya Utoh Haloi gen mamasaki gulai iwak haruan bakambuh sahang sasudu tunik cap gajah.Wayah makan tu Tungko Puteri gen mandirup dirup mahirup kuah gulai.Oii jar nyamannya ai gulai ulahan Utoh Haloi nih.Talah lima mangkok licin dimakan nya.
Sakalinya papagian lamisoknya Tungko Putri sakitan parot, awaq humap tu yaam kaiyaan banyak bangat makan sahang. Bakantot sing kada baranti kada. Lipuss lipuss bakantot babau sahang.
Putrilimaupurut Putrilimaupurut
sambungan nyak...
Sat Aug 17 08:33:26 2002
202.184.41.16
Arakian di panjangakan lagi kisah ngini, maka Diyang Paruna gen manjulong ikan tarubuk masin matan nagari Sarawak nu Panglima Kucing Marau hagan disantap olih tangko Pamaisuri nang manangis taisak isak dibilik paraduan nya, manangis talalo mangidam handak makan ikan tarubuk tadi la...takutan inya kada dapat santap sabalum mamputrakan kandungan nya jer.
Alkisah bila dapat haja mahiut bau arom ikan nginto, sigar lah mata Tango pamaisuri, tabuncalak kaaraian, Tangko Pamaisuri gen batitah nu tukang masaknya SiBanjarharat. OOohh Toh, ikam mun handak bamasak ikan masin Tarubuk tu...baimit imit la...masak babaya mayo beta santap haja lah...
maka Tasabut lah kisah Kucing Marau pulang, spesis Kucing pang..bah manggarong garong bungi miaw nya...sakalinyaan inya gen taingin babanar handak umpat marasani kanikmatan ikan masin tarubuk tu jer, mun dasar kucing , kucing jua...kada magan tahiut bau ikan.
Dicatiterakan olin nang ampunya carita, pada suatu malam nang kadap, bagagamat Panglima kucing Marau mandatangi Tukang masak si Banjarharat handak mainta saikit barang ikan masin tuh ...talalo handak marasani napa...mun arom ikan tuh mandingur dingur kanikmatan, sampai balilihan banyu muntongnya mangalahkan Tangko Putri pulang tukohnya. Si Banjarharat gen paning kapala @ minix mikirakan...mun duijulungi jua ka Panglima Kucing marau, inya kina dituduh kada amanah wan gawian nya, mun kada dijulung...banyu muntong P. Kucing marau tuh dah bajarijihan dah..habis basah lantai dapur Istana.
P.Kucing Marau : Tulung la Banjarharat ai..kasian la dihako ngini, mun kada mambariakan jua, biarlah aku tulak mambawa diri ku ini, jauh bakalana...bakunyung ka Sarawak...sanggup kah ikam malihat pandaritaan ko.
Si banjarharat : hmmm kina ako mikirakan...
Akhirnya dicuntan la saikit ikan tarubuk nginto, hanyar bamandak banyu muntong Panglima Kucing Marau tuh.
Shhhttttttt...bagagamat lah bakisah tuh, takutan katahuan Tunko Pamaisuri kina...maupang kina inya bahntak hantak batis kina takutan ancap habis ikan nya tuh, ataupun kina kana balah parut Kucing Marau handak mambuktikan inya kada manyuntan Ikan tarubuk masin tuh.
Sakian haja untuk kali ini
dangsanak
ngaradau, kada katuju jangan dikatik
Mon Aug 19 18:08:27 2002
68.33.11.145
CERITA INI HANYA REKAAN SEMATA-MATA, TIADA KENA MENGENA SAMAADA YANG MASIH HIDUP ATAU YANG TELAH MENINGGAL DUNIA, NAMA DAN TEMPAT HANYA KEBETULAH SAHAJA.
Alkisah bahari Raja Tengku Antin (kada bekulaan awan Raja Tengko Julak) nang manjadi Raja
di Banua Kaliwancuhan. Parmaisuri hidin bangaran Ratu Diang Maingkang
(kada bekulaan awan Permaisuri Diang Mainggang).
Sahari to, Parmaisuri jatuh garing, bekuringan saawakan, babau haruk mandingut-dingut saistana-an.
Hunyaan urang manjelujuk kada hakun beparak awan hidin. Napato ngalih hai Raja Tengku Antin handak
beparakan awan nang bini. Tuhuk betatamba bumuh istana, kada jua mau ampih kuring Parmaisuri.
Katuhukannya Raja Tengku Antin gen behabar ka rakyat, sasapa nang hingkat manambai Parmaisuri,
di ulah hidin Raja nang mawarisis takhta hidin. Taga amun kada mau ampih kuring Parmaisuri,
urang nang hakun manambai nanto akan ditatak gulunya.
Mandua-tiga minggu dah kada ida nang wani manambai Parmaisuri, napato takutan pagat gulu, kaluko
kada mau ampih kuring Parmaisuri.
Sampai minggu nang kaampat hanyar ada urang nang wani handak manambai Parmaisuri.
Urang dari Banua Banjar jeh, harat pisinnya urang nih, wanian napa.
Raja Tengku Antin betakun " Sapa ngaran mo? dari mana kawo datang? "
"Ngaran ko Haji Palui, dari Banua Banjar" ujar urang nang wani tadi.
"Ako handak mancubai manamba Parmaisuri" ujar nya lagi.
"Ayuhak! diancapi, taga amun kada mau ampih kuring Parmaisuri,
pagat gulu mo ku tatak" Raja Tengku Antin bewarah.
"Tengku, kuring Parmaisuri saawakan nanih hingkat diampihi amun
Tengku maijinkan ako bahira' intang muha Parmaisuri" Haji Palui besurah.
"Buyuko! kawo Haji Palui, wani kawo handak behira intang muha Parmaisuri ku" Raja Tengku Antin sarik.
"Besasabar Tengku, nanto haje caranya nang hingkat manamba Parmaisuri, kada ida cara lain" jer Haji Palui
Imbah dua-tiga minit bepikir, hanyar Raja Tengku Antin maijinnakan "Ayuhak, kawo
behira intang muha Parmaisuri ko" jer Raja.
Imbah haje Haji Palui bahira intang muha Parmaisuri, situsaini ampih kuring saawakan hidin kada lagi haruk.
Arai yai Haji Palui napa to hidin hingkat manamba Parmaisuri, takurihing maingatakan handak jadi Raja napa.
Imbah sigar Parmaisuri, maka bekuriak Raja Tengku Antin ka panglimanya nang bengaran Tawing Nahap
(kada bekulaan awan Tawing Jabuk)
"Tengku, napa handak ditatak gulu ko, ako berjasa awan andika manambai parmaisuri, mana janji andika handak manjadikan ako Raja ?" gugulitiran Haji Palui betakun.
"Ako, kada mungkir janji kada , ce dipikirakan napanya salah mo?" ujar Raja Tengku Antin
Pang5 Sindu
parang banjar
Tue Aug 20 13:52:13 2002
202.184.41.16
Haji Palui marasa mawah banar, napa am handak dipanggal gulu. Ungut-ungut batupang dagu dipinjung panjara. Sasatumat bangun, galiur-galiur dalam bilik kurangan nang halus, mamikirakan napa salahnya maka Raja handak jua mamanggal gulu, kulihal ianya sudah barjasa manambai kureng baginda parmaisuri. Bahanu babarubuian banyu mata mangganang uma Palui dibanua.
Arakian, kisah palui handak kana panggal gulu, tahabar sampai ka Banua Banjar. Maka dihabarakan oleh Panglima Taweng Jabuk ka Raja Tengku Julak. Napa tia Raja Tengko Julak situsaini basasarik, bacakak pinggang, manciling mata, “ Cis, bah cakahnya pang Raja Tengku Antin wani handak mamanggal gulu Haji Palui rakyat beta!”. Langsung, mambari parintah “Wahai Panglima Taweng Jabuk, himpunakan segala hulubalang banjar, ayo kita sarang Banua Kaliwancuhan”.
Maka bahimpunlah sakalian jagau Banua Banjar, sindo-sindo barataan, mamanting sisingut. Panglima Taweng Jabuk, Panglima Kucing Marau, Pang5 Tubeng, Utoh Kidok, Utoh Rijol bilang basamangat banar. Kaina Raja Tengku Antin ai, “ku panggal gulu ikam awan parang kumpang ku ngini” jar panglima Taweng, “Ku suduk jua awan lading nih” jar Panglima Kucing Marau. Utoh Kidok yang terkenal awan tampar bakuhupnya kada katinggalan mangaliitir tangan panuh samangat.
Sasampai di Banua Kaliwancuhan, maka terjadilah paparangan yang amat dahsyat, bakalahian batimpasan. Banyak ai nang matian, putus tangan, luka saawakan, tapi kada katampaian badarah kerana sunyaannya mamakai baju awan salawar habang. Taiga hari tiga malam baadu, basilat hanyar ampih, itu gin bila Raja Banjar Tengko Julak dapat mangalahakan Raja Tengko Antin, napa am parang banjar Tengko Julak taandak digulu Tengko Antin, basasadi handak manyayat ha lagi. “Cis Tengko Antin, bapala banar ikam handak mamanggal rakyat ko, Hj Palui. Lakasi pang padahakan napa salahnya sidin? Amun kada ku panggal pang gulu ikam nih. Ayo padahakan!” garatak Tengko Julak.
“Aa …aa…. aa …. kaini Tengko Julak ai.” jawab Tengko Antin mangayumuh katakutanan kata takaluar aksara.
“AYO PADAHAKAN .. “ ulang Tengko Julak, hangkoi sahahakoinya….
Amun di kikira sapa nang kada taho Lebuh Raya Utara Selatan Plus napa kah jar.1980an magunai dalam olahan kada sadikit kontraktor nang ta umpat awan sub-subnya palian banyak pang paloh bubuahan garabakan gugur ka bumi wayah mangawi projek tuti.
Sudin Paver operator,Sardi pomen jentera Barat kaduduanya magun bujangan umur tih papantaran haja dalaman 25 tahun wayah itu.Nang badua nih tih kana bagawi di sektor selatan intang Air Hitam ,Johor.Pabila hudah bagana sa kabin bagawi sasamaan batambah rapat ai ilah badangsanak tokohnya tu.Ari ahad cuti jadi bila kada bagawi di pakan Air Hitam tu pang tampat malipak sambil balilihat tampat urang.Pakan tuti kada mun ganal tagal bila ari cutian dasar baurang banar papasing nya lah kalo awan urusan sarabanya ai toha anum samunyaan ada.Si utoh Sudin ni ta macal saikit pada nang saikong lagi tuh,kada hingat batamuan wan Diyang anum nang pina bunggas basadinan manatar ha ilah hayam jagau hambil ba u'uko baik jua kada kungkuak lah hai, kada tahu ai jar tuh kaluko ada nang karindangan matan bapala am maunjun iwak sapat dasar pangurat! tahu di rami pang canang bisa mangganang panyakit nang dudi.Ari makin balalu kada karasaan parak dua bulan hudah si utoh badua tuh bagana di banua urang.Pantang waktu ta luang Sudin karap pang hilang manyaurangan maninggalakan si Sardi pakaian di liat sasain bingking mandingur bau minyak arum parak mangalahakan perfume D Rafidah Aziz kaluar papagian alamat kadap pang hanyar canggol. Sakali di himati leh si utoh Sardi hanyar bapadah.........Tangah gila cintan wan si Diyang Jar!! "Nanti hari minggu ni aku bawa lah kau jumpa endut aku tu boleh kenal-kenal" jar Sudin kanu si Sardi pina arai ha tokohnya.
Ari nang di hadang gin hampai........Ayu ai bacara handak manjaga hati kawan tih di turutakan ai.Kurang labih satangah jam lah mun naik bas tumatan di Pakan Air Hitam tuti hampai am ka kampong Si Diyang nang tangah karindangan lawan si Sudin Malayu selangor. Kanapa Si Utoh Sardi asa kada sadap hati......"Aku seganlah Din nak singgah kat rumah endut kau tu biar aku tunggu kau kat kedai kopi tu aja lah" pinta si Sardi nang panyupan tu kanu nang kawan."Kau tu memang Di,nak jumpa perempuan pun takut apa punya kaki lah ni" sindir si Sudin sambil badadas pina kada sabar lagi handak badapatan lawan si jantung hati waloh bajarang.Sabuah kadai kopi kampongan barumbung pang urang nya tangah nginuman baik jua ada sabuting lagi bangku nang puang hingat lah si Utoh Sardi baduduk urang tih pina cangngangan nai kada pinandu napa kalo. Cah napa pang kada manyuntan jua ha .......jar hati si Utoh Sardi.
"Ading nya banyu napa nang di inta tih?" takunan tukih kadai lamah lambut enguh Amuntai.Nah hikamam ta kapadang Banjar pang aku ni tih bah hidup am ...fikir si Sardi. "Kopi kaw jadiam abang nya ai" jar pulang.Bunyi paripisan situ sini basurah Banjar pina karamian banar napa.
" Amun aku kada mahukumakan si Bangsat tu jangan di sambat ngaran ku Ipin!!!" hingkau saikong umat sambil mahantak meja habis garancaian sagala napa nang ada di atas meja tuti baik jua kadada nang pacahan saja sarik banar tokohnya.Barataan tarangngakan manireng muha si Ipin Utoh Sardi magun ai kakariweh kada tahu dikisah."Banaran tu abang nya ai mun kada disakiti bilang talalo banar kakanak tu kaina" jar nang lain nya pulang cagar manambah barau di hati si Ipin.Parian nya ada nang handak ba daing lawan si Ipin ni balom tantu manang sako.Di kampong tuti sapa nang kada pinandu awan si Ipin tumat kakanak haloi hampai ka nang toha nya samunyaan tahu, urang nya ba awak sindo ,umur dalam lingkungan 30an hanyar ba anak dua ,kada kawa tapasihol saikit panyarikan ,ba samangat ka Banjaran ,lading balati kada suah pisah cagar bamatian pang!! " Tu nya Tuh......Ayuha handak hujan....hujan ha ari ai!!" jar Ipin hambil barangkat manatar ba ampah ka Sudin nang tangah rami bajalan bahampang awan si Diyang kuntum manuju ka kadai, misra banar di liat tu urang dua laki bini gin cakada daintu saja cakah wan a arainya mambadaie jadi kamuar urang.Umai parian lambat ba tata ni alamat lumpi pang si Sudin di karja akan Ipin ta fikir leh Sardi.Badadas Sardi manunti ........"Bangsat banar ikam nih mun kada di ajar maka am!!!" jar Ipin mambulinggas ilah sarigala kalaparan.Babaya Ipin handak ma ilai panampar ka muha Sudin di halat leh Sardi sambil manyangga tangan si polan......."Sabar Bang ...Sabbbar!!"Jar Sardi ba enguh malayu mamadahi Ipin.Muha si Sudin basadinan wirai parian nya di toreh gin mau kada badarah lagi katakutanan napa, Si Diyang Kuntum lagi am takurisit hilang bunggas nya hanyar padan wan muha." Hoi sapa kau ni ha ?? barani camporrr nak sakit sama ke!!!" Hangkui hingkau si Ipin kasarikan. "Ako Sardi Banjar kaya andika ai jua!!" jar Sardi makin bawani ." Nah imbaham manggisit takalahi sapawargaan " jar si Ipin pulang bamula pina lamahan bila tadangar Banjar jua."Aku babanyak minta maap abang nya ai.......bacara kada ba pinanduan pang .....mun kada hudah lawas ku kuya akan kanu andika angkara kakanakan nih......Tagal dika jangan gaduh ha parian nya si Sudin nih kada jujur wan si Diyang langkar nih kada sarana andika kaina aku surang nang mahukumakan nya" bah gilir ni harat Sardi tokohnya." Ikam tumat dimana asal?.......Silangor abang nya ai......sama ai wan si Sudin nih tagal inya ni Malayo Sg.Ganal.......Amun damintu pinandulah ikam di Iskandar nang bagana di Tg.Karang tuh?.......Bah napang kada pinandu pangkat mamarinaan haja jua.........Uma,uma dasar maggisit banar ari ni ta kalahi sapadangsanakan.......Allahuakabar".
Manjadi ilmu karamput si Sardi ari ni.....Badapatan awan Iskandar nang di sambat si Ipin tuti gin cakada suah mamarina nangapa kuang.Urang banyak dalam kadai kopi magun nai tarangngakan papasingnya napa pulang jar itu maka lain banar si Ipin kada kaya nang masih jarang nang kada marasa tamparan si polan bila bahantup damia paling kurang dua bakas hinggap ka muha." Imbahnya dimapa am abang nya si Sudin lawan Diyang nih?..........Amun hudah jar ikam kaya tuti ayu ai napa pang kita hija akan ai hulu". Badua dangsanak batarukuian haja tokohnya, hanyar pina basari muha si Diyang Banjar cagar balaki Malayo bapala banar!!
"Walau kaya apa gin ikam kada ku lapas kada Di ai kita karumahan hanyar malilit pandiran napa kah?" Jar si Ipin babawaan karumah.Imbah tuti napangada ah surah malatui-latui malilit ta sandar si Utoh Sardi kakanyangan kana gangan tongkol wan iwak pupuyu ,sapat karing barandang palian, talah dua piring bajubong mariga ai lagi napang bilang lawas banar dandaman kada ta oleh masakan Banjar.Saharianan Sardi balukup di rumah Ipin parak mahgrib hayar di atar li Ipin wan motor kapcai bulik katampat projek.Sudin ta pampah bini Banjar si Sardi batambah Kulaan ranai karutok.
Barilaan!
D'jambak
Cardap PM Singapura vs Raja Siam
Thu Aug 22 16:21:48 2002
161.139.102.110
Satu hari tu PM Singapura tulak ka Siam karana gawian. Imbah tu disubalah malam di adakan makan malam di Istana Raja Siam. Sambil makan maka bapanderanlah PM Singapura awan Raja Siam. “Nyamanleh hundang naya, ganal-ganal,manis lagi. Amun urang Siam apa diulah awan kilit hundang nayak tuanku?” Ujah PM Singapura (PMS).
“Amun kami disia kulit hundang nayak di buang haja “ ujah Raja Siam (RS) sambil takurihing. “Oooooo kaitu leh, amun di Singapura kulit hundang nayak kami recycle dan diulah karupuk, imbah tu diesput ka Siam”sambung PMS. “Ooooooo” ujah RS sambil tangangak muntung. Imbah mamakan hundang PMS manguyak buah limau dan batakun . “Amun di Siam kulit limau nayak di ulah napak tuanku?”. “Kada diulah napa-napa ai, dibuang haja PMS ai” padah RS. “ Oo amun kami di sana diulah banyuk oring. Imbah tu diikput ka Siam” piragah PMS.
Imbah makanan kulaan badua tu dihidangkan awan gula-gula gatah sabagai pancuci muntung. Sambil manguyak kulit gula-gula dangan PMS batakun lagi kapada RS. “Amun di Siam gula-gula imbah di kiul di ulah napa?”. “Dibuang haja” ujah RS. “Ooo kami di Singapura gula-gula nayak direcycle di ulah kondom dan di isput ka Siam” ujah PMS dangan ungahnya. “Karajaan andika ulah apa awan kondom yang imbah dipakai?” takun RS kapada PMS. Ujah PMS “ kami kada ulah napa-napa ai, dibuang haja”. “Ooooo kaitu leh., amun di Siam imbah manggunakan kondom kami recycle jadikan gula-gula gatah, imbah tu di isput ka Singapura” ujah RS sambil takurihing.
Erkkkk!!! Habang muha PMS karana kasupanan. Bulik haja ka Singapura, pian tarus mangharamkan gula-gula gatah di Singapura sampai la wayahini.
Dari sia jualah gula-gula gatah di haramkan panjualannya di Singapura.
Bunlerterapongsak Sambungan
Thu Aug 22 16:34:53 2002
219.92.48.228
Betakun lagik PMS ' ni pakaian di Siam ni lapas dipakai diulah napa? Ujar Raja Siam , 'kami buang narai. Jar PMS' Oooo amun di S'pura kami recycle ulah kain diekspot ka Siam.
Jalan punya jalan sampai ka balakang jamban Raja Siam.Dipa badua bakamihan di situ. Batakun pulang PMS ' napa andika bakamih taros ka lungkang tu. Banyu tu sayang bangat , mun kami di S'pura kami recycle ulah banyu nginum. Diekspot kaSiam. Lalu bakuriak Raja Siam ' Cehh luyar burok punya PM S'pura! Kabila ikam maekspot banyu kamih ka Siam??Kami di sia banyak haja banyu nginum.Yang kami taho rakyat mo sandiri yang manginum banyu ninto!
Napang ngada pina supan banar PMS.
sahang buah tangan RS
Thu Aug 22 17:25:48 2002
202.184.40.125
Imbah talah takuliling melawat Siam, PMS maminta diri handak bulik. Jadi RS pun maunjuk buah tangan hagan dibawa bulik. "Napanya isinya nang ngini, asa pina barat banar, bagoncang pulamng tuh?" PMS batakun. "Kada apa-apa an, ngini pang nang kami dapat mangumpulakan banyu kamih rakyat Siam. Bawa ha bulik, hagan direcycle diulah banyu Newater" jar RS. "Babanyak tarima kasihlah " jar PMS.
Tammat.
PANCHAU CHARITA HANDAP
Thu Aug 22 18:08:13 2002
202.188.130.254
Sambil ba’aangin Mail duduk di bangku bawah pukuk hampalam di halaman. Asa rami ai ia ma itihi hayam mamatuki umpan jagung awan nasi labihan nang dihambur.
“Oooo abahnya kabila lagi handak basisiap?, arinya sasain parak nih,” Aloh managur. Mail kada manyahuti. Aur malihat hayam nang pina bapatukan/barabut umpan.
“Oooo abahnya,” Aloh mahiyau sakali lagi.
“Napanya?”
“Arinya parak dah nih, kita balum basisiap lagi.”
“Maraha hulu, kada ngalih banar ah, isuk lusa’ bulih haja.”
Hayam makin banyak datangan, bararabut. Banyak mana gin umpan dihambur. Habis.
“Kuluh banar hayam ni.” Mail baharungut lalu ma’ambil lastik diatas rasuk.
“Hagan napa tu?’
“Hayam jagau tu saja handak kana”
“Ai,, jangan maulah kada karuan lah. Paa ustat hudah bapasan, dah parak arinya ni jangan bacari pasal.” Aloh mambantah.
“Bacari pasal napa pulang?” manciling mata Mail. “Ako handak ma’ajar sijagau tu banarai. Nang lain kada sawat mamatuk diulahnya.” Mail lansung ha ma’inat lastik maampahakan ka sijagau.
“Kiuuuk!!”
Bakaciuk hayam jagau tu kana lastik Mail. Tajumpipir, kasakitan napa.
“Aii handak kana lagi nih.”
“Kiuuk!!!”
Sunyaan hayam nang talungguk tadi tadiam. Kapala cagat, huhulingang satumat. Mail kada baranti malastiki jagau tuh sampai ia bukah.
“Hudah hah tu abahnya ai.”
“Cuba itihi hayan urang nang parak rumah kita ni. Dihija’akan balapas, makan dihalaman urang. Bila wayah manyumbalih hayam, kada ingat handak basadakah,” Mail manggarunum.
“Niatakan sadakah jadiam abahnya ai”
“Sadakah tu biar batampat Loh ai. Amun batahunan kayani , kalawasan nya hayam kita kalaparan. Urang lain nang untung.”
Nang dudi-dudi Mail basadia haja wan lastiknya bila maumpani hayam. Bila datang haja hayam urang , dah tantu kaciukan pang kana lastik Mail. Ada nang badarah. Mail kada kira. Inya puas. Jer nya kaitu pang cara malajari hayam awan urang paparakan nang kada tahu di bahasa.
Ari handak tulakan ka Makah sampai. Banyak ai kulaan nang ma’atar Mail wan nang bini ka airport.
Salawas di Makah kadada na apa2 nang ganjil. Mujur jua Mail kalumpanan kasukaan nya malastik hayam sabalum ka Makah, mun tida kah mau pang banyak burung marpati di Masjidilharram tu kana lastik.
Sampai haja waktu baniat haji, Mail tatap barasa lapang, puas awan barasa kadada bahutang apa-apa. Ia dapat ba doa’ puas-puas , mudah-mudahan mendapat haji mabrur. Wayah wukuf di Arafah, masalah kahangatan kada tapi dihirani Mail, kayaitu ai jua jemaah-jemah nang lain. Mail kada hingkat mangatahuani apa-apa ujian nang dihadapinya.
“Handak maluntar ka toh?” ada saikung kawanan managur Mail wayah di Mina.
“Heeh.” Mail manyahuti. Asa arai gin ada.
“Surangan haja kah?”
“Kada, awan bini ko.”
“Mudah-mudahan salamat.”
“InsyaAllah…..”
Sampai di Jamrah. Manusia ai maka hibak. Mail wan nang bini bagamatan nai bajalan manuju ka JamratulAqabah. Salasai maluntar jamrah partama. 7 bigi batu saikung.
Isukan nya Mail wan nang bini tulak maluntar katiga-tiga jamrah. Salasai. Mudah haja.
Ai…… kada surut-surut manusia ni. Jer Mail dlm hati wayah tulak maluntar hari katiga. Sadangan nya badiri parak jamrah, Mail ancap maangkat tangan handak maluntar. Kada disangka wayah tu macam kilat datang batu kaya hintalo hayam mahantam dahi Mail. Kada tahu siapa mahumbangakan, maklumlah jamrah tu macam bulatan, bakuliling manusia maluntar. Adui ai sakit nya. Mail manukup dahi wan talapak tangan. Darah mancurat. Aloh nang badiri di balakang Mail bilang kapiangan. Lakas ia manarik lakinya tumatan manusia nang bahimpit-himpit.
“Kanapa ni abahnya? Ya Allah ai badarah ni.”
“Aduuuuuuuuui ai..” Mail tarus haja manukup dahi nya.
Ada ai jemaah manulungi tapi Mail lakas barangkat. Malu,
“Kanapa abahnya?”
Mail tarus bajalan ancap. Dalam hati mamikirakan napa lah tulah nang ko dapat ni. Bukan main barat Mail mamikirakan , karasaan di kapala badinyut-dinyut. Darah magunai malilih. Sapu tangan bilang hingkat dipulas.
Sambil baduduk Mail mahadapi nang bini. “Astaghfirullah ‘al ‘azimmm, ako ni banyak banar dusa ka’ anu hayam Loh ai.”
Aloh takatup muntung, balum hingkat mahabarakan napa-apa. Basadinan tabayang lakinya suka malastik hayam.
Alhamdulillah, alhamdulillah………,” Gamat ha Mail bailun.
“Ayuha bataubat.” Aloh manyahuti, asa handak tatawa gin ada.
“Alhamdulillah…alhamdulillah….” Nintupang di ucapakan Mail sapanjang jalan bulik.
Sampai di khemah magun ai manyambat alhamdulillah. Kakawanan gin hiran.
“Kanapa toh?” saikung batakun
“Alhamdulillah.”
“Kana batu kah?”
“Heeh, Alhamdulillah.”
“Kana batu gin Alhamdulillah…”
“Ako dapat balasan. Alhamdulillah”
Sebarataan lihum. Musti ada kisah tu. Dahi gin badarah. Dipa handak tahu caritanya, kaina ha hulu. Mail sakit lagi tu.
Wallahu’alam. Lunta CARDAP-ADOL WAN KAKA DIANG
Thu Aug 22 21:27:16 2002
210.186.96.159
Si Adul garing lampuyungan,paha tampiaan,jalan cinkui-cinkui,rakungan keringitan amun sanja
lalu muriyat.Amun malam ngalih handak guring.Limbah subuh tarus ka bandang bagawi.Nang bini
tulak dudi,gawian di rumah banyak,manyusui anak,batatapas,marakani hayam,mananggar nasi,
maulah sanguan cagar bataharian.Kakanakan kuciakan minta dibarakani.Kaini pang hari-hari
kehidupan Si adul awan nang bini wan sembilan anak.
Parak maniga bulan Si Aduol kada ampih-ampih.Takana arinya tagak babangat.Kusor-kusor kahulu
ka hilir kadarat kabaru Si Adol tulak bacacarian tataba.Tulak ka kulinik, Adul kada wani 'kina
dicucuknya ako' jar Si Adol.Batakun ka urang bacarian tatamba.Batakun ka Julaknya, kawo
taranjah baturang bahari jah.Batakun ka Ahim,kamih pambarangan.Batakun ka Amuk,takana haraguan
urang.Kauyuhan batakun,batakun pulang ka kaka Diang,jarnya ada kahandakan ni..,'ada urang
mahandaki kawo dol ai' jar kaka Diang.Nangarkan sambatan kaka Diang tu Si adul takarumus takurihing
kaaraian.Ujar di hatinya 'Ada jua urang mahandaki ka ako leh'.
Kaka diang diam saurang jua nang laki kada eda lagi,taho am kada mantok-mantok parak malima
tahun udah.'Kada magan mawah-mawah dol ai ako hingkatai manamba'e' jar kaka Diang.
Limbah-limbah nginto Si Adul sisutaini bawagas.Eelah kada garing.Awor racap ka rumah kaka Diang.
Amun sahari tu kada magan kada tulak ka rumah kaka Diang.Babawa banyu penawar,mayan,papajar.
bah kada hingkat bapadah lagipang.
Urang malonggok ia magun manajak,urang maradih ia hanyar manampak,urang mananam ia maradih.
Nang bini imbah talah gawian tulak bacari iwak,malihati tempirai di lohoran.Takana mananggok di puntalan.
Masirta niring,handak dipadahkan kina dipadahkan urang maawor-awor urang.Si Adol kada eda tarait
awan nako,bakula kada jua dangsanak gin kada jua.Amun masing-masin maharati dasar "bakulaan"
kada apa.Bapuruk baju nagaras "KULAAN"tapi tupang,bila dirawa saikit haja nang kada bujur,baammarah.
Lalu sarik,lalu bacacari salah pulang.Amun bacacari cagar baingatan kada apa.Ya am tukahai "KULAAN!
KULAAN!".
Si Adol makin hari makin ungah.Kaka Diang lagi babingking.Tulak ka urang aroh,lautan,ka kadai kamana
haja,jalan taunggit-unggit pinggang ilah karangga,bacalak kaning eilah bulu hayam,bapupur eilah kundur,
basanggul eilah balung hayam jagau.Jalan ilahkan itik nila.Mangkaranan tukang pangantin pa,Kaka Diang
sajanya harat.Amon tabararung wan Angahnya Panglima,Tawing Jabuk,Tungko Julak, Ujik, kacawai-cawai
tangan ngawai.Limbah tu mun sawat bapandir eilah tinjau pang.Walau kaka Diang kaya itu,tapi inya bagus..
Malam malajari kakanakan ngaji,patang bajual wadai.Amun di urang aroh tu ia pang yg sibuknyamun kada ida
ia kada rami.Bibinian inya pang katuha bahidangan,batukang pangantin,bazanji sunyaan bulih.Sabarataan
urang pinandu wan kaka Diang.Halam suwah kaka Diang tajurungkup basikar bahahar bangkit,mantingil dahi,
lantuhut tapalicuk parak sabulan tasandar di rumah.Habis satabukan urang taho,kada putus urang manjarahi.
Nang tulak manjarahi tu ada yg babawaan wadai kiping,bubur,tuop ada jua nang babawaan buahan ilah
hampalam,kustila,samangka banyak pang lagi bawaan urang.
T T Wa
RENDAP-Makanan Tradisi-Tapai Banjar
Fri Aug 23 00:01:15 2002
210.186.51.80
Makanan Tradisi - Tapai Banjar
Dalam malihatakan bubuhan kulaan banjar warga AB maulahi cardap, bah asa rami banar mambaca’einya. Bilang tagulimpas ilat ma’inda-inda akan sambatan nang sapalih tu bilang kada suah mandangar, nang sapalihnya pulang bilang kalumpanan ai hudah. Kaya apa kada kalumpanan amon kadada panyaungannya, kada ai hingkat mandaras surah-surah nang bahari kala, kaya sambatan aruwah paninian bahari.
Dalam aur takuriheng awan tajiheng mambaca’ei carita ulahan kulaan, idabol kadada jua taulihi. Bah asa tapakalah ai. Bilang takipek jua ai nih, nasib balum lagi ka tahap bahintabul mahantak batis. Halam asal ada haja cardap hanyar nang diposting leh kulaan, lakas haja idabol handak maandaki cardap ulahan saurang ka AB. Baranghaja idabolnya, janji posting, sapalih tu’ bilang mangaradau pang. Tahun ni pina ngalih banar tukohnya nih.
Taga ada lah barang saikit idabol dating, tuhuk jua mamikirakan, taga’ kada apa ai luko ah, jar urang wayahini amun hudah kadada barutan lagi, tali pinggang gin hingkatai dihambatakan. Tu makamam, bilang handak pajah ai kiraan nya.
Cacarita bahari kala hudah bangsulan, sauting-sauting cangolan, carita cinta gin dah ada dua talo uting nang bangsul, jadi ulun handak bacarita pasal makan ha pulang… luko ada nang taliur mambaca’ei, malaran jua.
Makanan tradisi urang kita Banjar nih bilang banyak ai. Wadai kipeng, Kekicak Wadai Gayam, Tapai Hijau, Cangkarok, Pupudak, Kararaban, Katayap, Balungan Hayam, Pais Pisang, Kalakatar, Papari, Wadi’ dan banyakai lagi nang kada suah tatamu (wayahini).
Sauting makanan tradisi Banjar nang miming kada asing lagi, tapai hijau. Bukan kadada urang lain nang bisa manapai, ada, Malayo gin bisa ai jua manapai. Taga amon tapai nang bakala hijau nih saja tapaian Banjar pang, kadada bangsa lain nang bisa maulah tapai hijau, pada urang Banjar haja’ah nang bisa’. Nang bisa mamakan tapai hijau ni saja banyak. Amon nang suah marasani atawa mahir mamakan tapai hijau nih, asal tatamu haja, kada bagawar pang, tapai pang nang dilumu’ sampai talah dua talo bungkus, kada kira Malayo, Jawa’ atawa Cina’ hajakah.
Urang Banjar nih kada suah manapai kada kakaruan. Amon manapai tantu sagan baarohan, kada kira aroh ganalkah, manyalamat atawa mahawol haja kah, tanto pang manapai (bahari la…kiranya gasan sapesel okasyen…., wayahini kurang ai hudah). Mun tida hagan dibawa kasurau amon ada Mulud (Maulud Nabi), ba marhabanan, aroh tulak bala’, manyambut Nispu Sya’aban, Ba’asyuraan atawa pupuloran imbah babacaan di surau.
Manapai nih kana ada timing nang bujur awan tapat. Inya kada talah atawa siap basadinan. Kana pang mahadangi dalam talo hari hanyar jadi tapai, hanyar inya manis mancalingit. Amon dua hari ha’ hanyar sampuk ragian, kada pati nyaman banar lagi, manis-manis buah haja’. Lagi pun amon sampuk ragian tapainya pa asa karau saikit. Jadi amon handak manapai, parlu ada parancangan nang kira-kira rapi jua’, sambadaan pulang masa bahari kadada ba balinder kaya wayahini. Sarabanya kana ulah cara bahari pang, cara tradisional.
Baras pulut urang bahari kada suah manukar, lain wayahini, tulak haja ka suparmaket bacacari awan batutukar, sadinan pang taulihi. Bahari di rumah urang Banjar di kawasan bandang, banih pulut ada haja bataruhan dalam saguni dua’, dalam guni tureng pulang tu’. Jadi amon handak manapai atawa kahabisan baras pulut, banih tadi dijamor pang barang sahari duak. Imbah dijamor banih tadi diatar pulang ka kilang banih sagan dikilang. Jadi kana bapadah pang ka tukang jaga kilang, nang banih nang diatar tu banih pulut. Mun tida kacau pang banar. Luko tacampur awan baras Jawi, ngalih kayina, silap-silap tapai kada mau jadi, pajah pang amon kayaito.
Imbah dikilang baras pulut tadih dibasuh dalam bakul jajahan sampai lingis. Imbah talah dibasuh baras tadi diti’isakan dalam bakul bamban ai juak. Proses satarusnya mangukus baras pulut tadih. Bahari amon mangukus baras, kukusan tu makai kawah tuli haja pang, ditanggar atas tungko batang pisang atawa batang nyior.
Apinya pulang, makai kayu api tradisional pang, kayu api nang mahir dipakai kaya tampurong nyior, handayang nyior, upong atawa sabut nyior. Kada kaya wayahini, tungkunya gin siap awan dapur gis. Biasanya amon di kampong atawa di bandang baistilah pang dikumpulakan sagan baarohan atawa bila bamasak banyak. Amon nang rajinan ada jua basimpanan kayu bakau. Taga kayu bakau ni kana jamuri hulo, imbah tu ditungkihi awan kapak dan dijamur lagi sampai karing. Biasanya kayu bakau nang hudah siap batungkih disusun di bawah barumahan jadi amon hujan kada basah.
Dalam proses mangukus baras nih ada jua pantang larangnya’. Amon baruko kada magan malikit ruko’ ka api di tangaran kukusan nih, pamali jar, kayina tapai kada sampuraka atawa kada mau jadi’. Imbah tu amun handak maungkum api dipananggaran kana diapiki pang, kada magan ditunjul awan batis, pamali jua jar, kayina tapai kada jadi’, silap-silap mau pang kukusan kada masak, bangking atawa karas kaya baras.
Samantara mahadangi kukusan pulut tadi masak, pawarna awan parancah sagan maulah tapai kana sadia akan jua’ pang. Warna hijau tapai Banjar sabujurnya datang dari parahan pucuk katu’. Jadi pucuk katu’ ni kanalah diputik badahulu’. Imbah tu hanyar ditumbuk dalam lasung batu’. Pucuk katu’ nang hudah lanik imbah tu dicampurakan awan banyu, imbah tu di tapis awan tapisan. Jadi ambil banyunya haja. Wayanini kada payah kalatoyan lagi manumbuki pucuk katu’ dalam lasong batu’, buat haja ka dalam balinder, kada sawat lima minit talah maulah gawiyan nang ngini.
Ragi’ pun sauting lagi rancah utama dalam maulah tapai. Ragi’ nang ditukar atawa nang hudah lawas ditaruhi, kana dijamur kahangat. Bahari ragi’ sabuku-sabuku pang, ragi’ nang sarbuk baluman ada lagi diulah, dikadai maginnya kadada. Jadi ragi ni dihancurakan manggunakan pa’ayakan. Cara mahancurakan ragi nang sabukuan tu tadi’ nyaman haja, digisangakan haja ka pa’ayakan tu’ mamparupoi ai nya rupoyan tarus ka pulut nang hudah imbah bakukus.
Sauting lagi rancahnya nang panting, banyu sahang. Bahan utama sagan maulah banyu sahang ni makai biji sahang puteh. Nang ngini gin kana tumbuk ai jua sampai linik. Imbah tu buati kabanyo, laluan ditangarakan nai ka api sampai manggurak.
Kukusan pulut tadih, amon hudah masak diangkat ai matan tangaran. Pulutnya dituang ka dalam talam. Imbah tu tuangi ai banyu hijau nang diulah matan pucuk katu’ tadi. Haru sampai hajaunya rata’.
Talah maharu banyu pucuk katu’ tadi, giliran ragi ai pulang diandaki. Banyak saikitnya ragi nih saja parlu kapada ka’ahlian urang nang maulah tapai tadi pang. Mana yang bujur-bujur ahli manapai, bah sambil bakijim gin bisa dah ma’agak sa’apa-sa’apa ragi nang handak dihamburi ka pulut tadih. Imbah tu hijaakan pang pulut tadi dingin saikit. Amun kada dihijaakan dingin luko kada hingkat mangapal banarai, kahangatan napa.
Amon dah asa dingin saikit, paruses satarusnya mangapal pulut tadi pang. Sabaluman mangapal, talapak tangan diculup ka banyu sahang tadi. Sababnya supaya nyaman mangapal, pulut kada barikit ka tangan. Nang kaduanya sahang awan ragi akan balawan, tu pang nang maulah tapai Banjar manis mancalingit. Matiam kukusan pulut tadi kana hijaakan dingin saikit, mun tida kahangatan pang. Tangan maginnyai asa mambarangat diculupakan ka banyu hangat.
Mangapal pulut ni gin kana ba apik-apik, kada magan talalu kuat mangacak, kayina pisit banar kapalan. Amon pisit banar luko masak sapanggal haja tapai. Amon kada pisit, kada sampuraka pulang ulahanya, kayina luko aur diwada’ urang banarai, atawa disambat urang purici’, napaka asal digiming saikit mamparupoi inya rupoyan, jadi kana apik-apik pang mangapal. Amon nang dah ahli, kada payah dipadahakanai, baik tantan ai ulahanya. Ganalnya kapalannya gin bungas, satakat dudua suluman jua sabigi tapai, talah dimakan.
Imbah dikapal jadi babigi-bigi, pulut tadih dipundut. Pamundutan ni ada nang makai daun pisang ada nang makai daun kaladik. Amun makai daun pisang, tabungas la saikit, taga amon daun kaladi saja antik tukohnya, nukoh banar.
Bilangan tapai dalam satiap pundutan ni bagantung ka tukang ulah nang maulah tapai, ada nang suka mamundut dua bigi haja sapundutan, ampat, anam atawa lapan bigi sapundutan. Nang mana rajinan maulah dibuati dua bigi sapundutan, jadi amun pundutan dibuka hingkat ditalahakan sabungkusan, kada la balabihan, amon asa handak lagi buka lagi sapundutan. Nang takutan tu bukan apa, amon balabihan,kayina labihan tapai nih pa bari-bari suka’ banar mahurong, tu am nang alang-alang tuh, amon talah kada la aur disimpuni, taruhi manaruhi, luko ada nang galianan banarai, tu makamam langsung kada mau manjapai tapai labihan urang lain.
Mana-mana nang handak lakas imbah ayuha buatiha sabarapa bigi nang muat sapundutan. Amon kada talah, nang hudah babuka tu ditaruhi dalam pati’ ais, tahan ai ia’. Wayahini tapai nang dijual dipasar tani atawa pasar malam kada payah dikapal lagi tukohnya, mimang kada can lagi dah amon handak manamuani’. Nang ada hudahlah putih, dalam tapawe pulang tuh.
Tapai nang imbah dipunduti, disusun baik-baik dalam ayan (kada kira ai ayan atawa ayan palastik). Di atas susunan pundutan tapai nih diandaki cabai karing barang lima anam hular.Imbah tu tukupi hulu awan kain atawa tapih nang barasih. Sudahnya tukupi pulang awan talam. Imbah tu ambil kapur makan, calitakan ka ayan awan talam tu tanda pangkah sambil basalawat, jar uma mananda’ei tapai supaya jangan diharu kuyang awan hantu syaitan, maklumlah banda pajaan.
Tapai nang diulah akan sadia hagan dimakan dan dihidangakan dalamasa dua hari satangah ka tiga hari imbah diulah.
Sauting lagi pituha urang bahari, babinian nang cuti sumbahyang kada magan manapai, kayina tapainya babalang habang, ada suah tajadi tapi wAllahu aklam napa kah hikmah nang sabujurnya.
Nj Mandakai Himpalam
Fri Aug 23 09:46:31 2002
161.139.102.110
PANJAT POKOK
Saikong kakanak halui sadang bakayukut mandakai himpalam dihiga rumahnya, kada lawas imbahtu lalu Sidang kampung dibawahnya sambil maithi kaatas :
"MasyaAllah" ujah Sidang sambil manyuruh kakanak dinto turun kabawah.Turun haja kakanak ninto, sidang tarus bamamai . “ Hoi Utuh, kaina amun handak mandakai puhunan ,puruk sapinda dahulu. Ni mambari supan banar kalihatan pa***nya. Anuk ni RM5.00,jin tulak manukar sapinda” ujah Sidang.
Imbah bulik karumah, Si Utuh bakuya nu anu umanya pasal Sidang mambari’I inya duit RM 5. Papagian isonya, umanya utuh sudah mandakai himpalam dihiga rumah dangan kada mamuruk sapinda sambil bapikir dikapala “ Amun Utuh yang halui awak di bari’I RM 5 olih Sidang, dimapa awan aku yang ganal awak naya, paling saikit RM 20”.
Kaya sumalam, Sidang gin lalu dihiga rumah sambil tatiring ka atas, bah takuciak Sidang sambil takijim bagi mata.
memandang keatas.
"MasyaAllah bungulnya " ujah Sidang dalam hati samnil tajumpipir handak rabah takajut. “ Oi Galoh lakasi turun”. hiau Sidang
Galoh umanya Utuh barasa rame di dalam hati manangguh jaratnya mangana dan baulih RM20.00 juak dari Sidang.
Turun haja si Galoh, Sidang tarus haja mancarucus baucap “Andika awan si Utuh anak andika sama haja bungulnya,amun sudah tahu handak mandakai puhunan , puruk sapinda hulu, ini kada basapinda lansung…... kada karuan bangat parangai.
Imbah haja bamamai Sidang tarus manyaluk pakit dan maanu duit sambil baucap “ Nak 20 kupang, jin tulak kakadai manukar pisau cukur,bulik kaina cukur anunya,panjang bangat"
Bah si Galoh asa kada bamuha, bukah tajumpipir maninggalkan Sidang surangan……
HUJAN garimisan, hari samakin handak kadap. Sanja kala hahabangan kaliatan di sasala popohonan.. Utoh Kandar magun hajak lagi kadak baugah tampat, taungut duduk intang pohon hampalam ganal di hujung bandang. Hatinya marista ….bukan napa kuitannya baiya-iya bangat handak mangawinakan awan anak Haji Angah Lanting Baah. Hatinya wayahnih balum handak lagi kawin….kadadak nang sasuai. Tu nang sarik to si Utuh Kandar……..Taganang si Utuh Kandar pasal pandiran tangahari tih…….”Amun kawin kan sadap”….ujar Alongnya saja manyadapakan hati si Utoh Kandar. “Bahh…wadi lagi sadap Long ai….amun disanga wan lumbuk babawamg………..tambahe nasi hangat…..”Garigitan wan suara raat. “Kainak bauleh anak toh hai…… rami, umak kawak manggganie maingonakan…. Kan kaluarga Haji Angah Lanting Baah to urang baik-baik……’’. Cheh!…..baingon lambu gin kawa jua ….kawinakan baanakan,…. amun ganal dijual pang, kadak payah basusah mak ai….’’ Ujar Utoh Kandar tarus badadas ka luar rumah. Kaito pang macam-macam alasan…..Tu pang nang mangacau pikirannya sampai kadak tapi karuan..
Tatiba arom panghor masuk ka lubang hidungnya, ilah ada urang mamaraki ka inya. . Utoh Kandar bapaling ka balakang. Pangitihannya kada bagarak-garak bangsol saikong babinian nang bungas bingking nang kadak suah diliatinya.. Awaknya nang langsing, rambutnya nang panjang mangurai, kulitnya licin, putih mampuhak, bibirnya nang habang……mandirau-dirau di dalam hatinya.. Ditambah pulang wan lihuman manis si diyang tutih.. “Umai bungasnya, kadak suah taliat kainih….Putri Lindungan Bulan juakah atawa putri bunian…”. Tagal kabungasan si diyang kada purnak, banyu matanya malilih landas imbah lihumannya dibalas Utoh Kandar.. Utoh Kandar tarus marawanya walaupun asa kadak sadap hati awan tabangsolnya si diyang tutih baaruman pulang baunya. Asa mamburinjing bulu gulu si Utoh Kandar. Ujar patua paninian amun bajunggeng maliat, tanto tahu hanto ka atawa urang kah. Kalokok takantot mancipbrot pulang amun bajunggeng…..mambari supan pulang amun diitihi si diyang…..rakai ..rakai..kadak magan luahan hati si Utoh Kandar tutih.
"Siapa ikam ni? Kanaak ikam manangis?"
Si diyang tutih kada sing jawapan tagal tarus inya manatap muha Utoh Kandar kaya sudah lawas bapinanduan.. Lawas Utoh Kandar mahadange jawapan akhirnya si diyang tutih basuara.
"Kanapa Din tinggalkan Lis kadaka kabar barita, Bahinip, bapatak kah…... Lis bujur-bujur karindangan nih wan Din. Napa salah Lis?" ujar si diyang nang mambasaakan awaknya Lis.
Takajut Utoh Kandar mandangar surahan Lis. Bila masa pulang aku pinandu awan inya nih?. Ninih sako tahancat akal …….. Hmmm... sayang saribu kali sayang. Urangnya bingking, tagal ada masalah mental pulang. Wangal napakah…..Ruginya aku. Amun kadak, tanto aku 'ngurat' , padahan dalam hatinya.
"Err... maap hajalah Lis, aku kadak pinandu wan ikam. Ngaran ku bukan Din, Sakok ikam nih, tasalah urang napakah. Amun kadak pacaya takunik ha Sidang Sulaiman to….rumah kadak jauh kadak, parak haja……..
"Maapkan aku. Tagal….. muka mo mahirip ilah tunangan ko, Lawas sudah mahilangkan diri. Sampai wayahnih kadak tahu dimana bagana….," cerita Lis. ‘Dimana bagana…?” ujar Utoh Kandar. “To…..intang hujung kampong parak rumah Angah Sabran Maongel……”. Tamandak tapikir……ujar dalam hati Utoh Kandar nito rumah kosong, udah kadak batuan lagi, hanyar pindah ….patutlah kada suah batamuan…..sakok. Utoh Kandar marasa maras wan nasib nang di tanggung Lis. Si Utoh Kandar maharti masalah nang manimpa Lis, tagal, apakan dayanya. Awaknya jua mangalami nasib yang sarupa. Sakok ini kah….. judoh atawa tapintang narai..?
Samingguan balalu. Imbah partamuan pamulaan tutih, pahubungan Utoh Kandar awan Lis samakin rapat. Bila hari handak sanja si Utoh Kandar wan Lis batamuan. Si Utoh Kandar marasaakan nang awaknya nih udah jatuh cinta buat kali pamulaan. Hatinya tarpaut nang pada pangliatannya si diyang ni pang nang mamahami dirinya. Rupa-rupanya, Utoh Kandar kadak batapuk sabalah tangan, Lis jua manyimpan parasaan anu Utoh Kandar. Utoh Kandar hanyar saminggu bapinduan …… tagal, jauh di lubuk hati Utoh Kandar magun nai ada sauting kamusykilan pasal diri Lis tutih. Ada sauting nang magun manjadi takunan……. Pada partamuan pamulaannya si diyang Lis bapadah jua bajanji ka Utoh Kandar, amun batamuan pulang di tampat nang sama, waktu nang sama haja …Utoh Kandar kadak bulih bapaling ka balakang bila mahadange si diyang Lis datang wan bulik.dari situ….tu pang syarat Lis hagan Utoh Kandar bila batamuan. Kaito pang partamuan-partamuan satarusnya……... Suah Utoh Kandar batakun tagal amun taliat kamurungan di muha Lis kadak jadi rasa sarba salah . Kaloko marajuk ….kadak batamuan lagi……
Bukan nitu haja, satiap kali Lis bacangol di situ panghor awan bau-bauan harum. Tapintang ada jua babau haruk kaya bangkai asa kadak kawa bahinak, padak hidung. Bau harok mangalahakan hintalok tambok. Tagal, saan Utoh Kandar kalokok bangkai tikus mati diukang kucing marau atawa ular tadong mati disamar tataguk, gugur mati ka tagah dihadap to. …….Satiap partamuan biasanya di satiap hari handak sanja, Karap haja Utoh Kandar maliat muha Lis nang habang ilah manahan sarik bila azan maghrib wan isyak kadangaran dari masjid nang kada jauh intang tampat partamuan. Timbul di hatinya asa takutan wan baasan pasal asal-usul si diyang Lis. Sampai suatu hari si Utoh Kandar banikat mamalingakan muha maliat Lis imbah partamuan pada hari tutih…..Bulan mangambang panuh…satumat kadap satumat asa tarang di lindungi awan…..
"Salamat tinggal, sayang," ujar Lis sabelum bainsur ……. Babiya Lis bajalan babarapa langkah, Utoh Kandar tarus mamalingakan muha maliati…….. Utuh Kandar tajakut bangkoi taliat `mancigir’ saikong lambaga nang mangutanakan bangsol babau bangkai badiri di balakangnya. Matanya mancirat mancorong habang…..Manggalitir saawakan si Utoh Kandar maliati lambaga tutih mangilai-mgilai handak maragap ka Utoh Kandar……Hulat-hulat ganal sabasar jari kalingkingan kaliatan takaluar disasala muntungnya, gugur barabakan ka batisnya.. Batambah galianan…..manggalitir batis takarucut si Utoh Kandar bainsur ka balakang mailak hulat-hulat kacipulan kaluar.
"Din, kanaak Din tinggalkan Lis, kadaka kabar barita. Lis bujur-bujur karindangan rindu nih awan Din. Napa salah Lis?" ujar lambaga tutih mangilai-ngalai baduom , takamih wan tatangis si Utoh Kandar. Saikit saikit lambaga tutih batukar muha…….ka muha babinian nang bingking ……Lis..., narankah napa nang ku liat nih?. “ Saja bujur…….aku lah babinian taakhir……aku kadak sawat kawin hanya ikam haja nang kawa maliati aku……..’’ Salawasan nih rupanya si Utoh Kandar bacinta awan hanto?. Kaganangan si Utoh kalainan kaanihan diri Lis sabalum nih. Lamah saluruh awaknya………….
Bakayukot si Utoh Kandar bagagah, manguatakan samangat…..kada magan di hadange bukah wan langkah saribu. "Hi hi hi hi.... Hah hah hah hah...," kadangaran mangilai tawaan Lis bila Utoh Kandar bukah lintang pukang. Tadangsar, tabarubus tamasuk kadalam bandang, kadak mahiran ni lagi….bajauh intang tampat bahanto.
Utoh Kandar kagaringan uyuh. Tohok baubat mamulihakan samangat. Maracau-racau…..Maniga hari hanyar ampih. Gigir sakampongan urang bacarita Utoh Kandar batamuan awan hanto…..Memang bujur….ditampat kajadian to bahari ada urang nang mati babunuh diri. Pasal kada handak dikawinanan awan lalaki pilihan nya….Memang bujur nang si diyang to bangaran Lisa Amira nang kaya dicaritakan ka Utoh Kandar..
Satahun tatah balalu, Februari bacangol pulang….asa kaganangan kisah nang manyaramakan. Wayahnih hanyar si Utoh Kandar kawin mamilih pilihan saurang hagan pasangan hidup ilah babinian banjar taakhir nang suah batamuan halam mahirip muhanya……..Baisukannya, Along batakun ka Utoh Kandar….. “Malam tih di sangalah wadi barian umak……?”. “Sadaplah…..!. “Cheh!….wadi kadak sadap lagi Long ai….bujur jar andika halam, cakak dari dulu lagi…” ujar Utoh Kandar. Tatawaan badua ading “Han tiak….kada paasian”. Ha..ha..ha..ha haaa…..tatawan badua baading………………….Nang si bini takurehing ungah sambil mangibit si Utoh Kandar.
Ako ni pa kada suah bacainta matan halus sampailah habis SPM, jer uma mun inya taho ako bacinta atau manulis surat cinta makaam handak dibarantiakan sakulahko, manggani'e uma manurih jer. OOohhhhh no no no...kada hakun ako baranti...kada rigi ako jadi ciggok sakulah di kabun tuh...kada rigi ako. Dah la muha kada bungas...hirang pulang tuh, mun kada basakulah...kada bailmu ya'am sain kontrek panurih gatah sampai ka tuha la ako.
Umor ko 18 tahun ,dah rajaki ko murah..dapat jua bagawi gomen, walau taraf gajih SPM jadiam..hingkat jua aku babakti kapada kaluargaku.
Jeng jeng jeng (muzik pambukaan nih)...
Ini lah Cinta partama ko, ada mamat Malaka tuh nang rajinan maindap indap ako rahat ako bagawi (opis met la tu...), hari hari inya datang ka tampat ako bagawi mambawaakan makanan kah....nginnuman kah...mun ako dahindak maambil...pirrrrrrr ditawaknya kadalam tong sampah. Takajut warek la ako, ni kes paksa nih jer hati ko. Mun aku dahindak nginum ditimbai'e nya pulang banyu tuh kadalam sink. bah kaya apa akalan ko nih...ni kes muar nih. Walaupun mamat nih baik tagal ako asa takongkong, hari hari inya manjagai ako, kada magan aku bepandir wan lalaki lain. Sakit hati ko, asa handak kutimpas ha. Handak dating wan ako surry la (sorry la)...ako ada parinsip saurang, mun kaluar badua duaan ako dahindak, mun handak tulak nireng wayang kami tulakan ramai ramai wan kawanan sarumah atau kawanan saupis...kada kira lalki babini.
Sabujurnya partama kali ako handak tulak bagawi nih abang ko panuhanya bapadah ka ako, jer mun handak mancari laki, 3 nagari ni kada magan dijadiakan laki "Kadah, Kalantan wan tarangganu"...jer abang ko kaum ni hidup kuat bapuak puak, kada rigi bacampur wan urang luar jer. Mungkin jua pangalaman hidin nang babiniakan urang Kalantan dan bagawi/bagana disana. Ako mahi'ihakan haja.
Ako ni daida kaksih urang luar dari kawasan upis ako bagawi, daida masa handak bakanalan wan urang luar. Jadi paminat ko di kawasan wadah bagawi haja...tu nang gigir saalaman mun kami bakalahian hihihihihi.
Ako nih bakawan wan sipa sipa haja lalaki babini, jer urang napa??? "peramah????"...labih kurang kaya itu lah. Ada saikung abang Nagari Sambilan tuh...umur hudah 27 tahun kada kawin lagi, kada taho kanapa maka lambat hanyar kawin. tagl hari hari ako ndangar inya bakirim atau manukar saurang "numur waweh"...cihhhh kada magan dijadikan laki urang kiya ini. Kawanan lain aur gigir manuntut hutang ka hidin, jadi hati diyang dah rijek lalaki kiyaini. Sato hari saikung kawan lalaki nang sabaya wan diyang jumpa wan diyang mambawa hajat jer. "Inchum, abang NS tuh dah lawas bakanan wan ikam, lawas dah mambujang ..sampai masa dah nak kawin jer", napa jawapan mo Chum ai. Aku tamandam satumat...kiyaapa handak manulak lamaran muntong urang ngini, lalo aku dapat akal. "Caam ikan takuni hidin adalah basungkuk (songkok) inya tuh...tagal dalam hati ku handak nyambat "sumbahayang jua kah mamat nih". Imbah nakuni mamat NS nih bahabar pulang kawan ko ka ako jer "Ada ai sungkuk dirumah jer". Kih kih kih....tatawa ganal ako, mun satakat nyambat sungkok ada dirumah...labih baik padahkan sungkuk ada dikadai. Imbah bulik kampung hujung bulan tuh kupadahkan ka kawan ku tuh, uma kada tapi suka urang NS jer ko maulah hilah. Diupis ko nih mimanag ada surau, katahuan haja sipa sipa nang janis panyambahayanagn dan janis kada sumbahayang wan puasa.
Ako nih walaupun kada bungas kada...hirang pulang tuh, tagal aku ada parinsip saurang. Ako handak lalaki nang basumbayahang 5 waktu sakurang kurang nya hagan jadi pamimpin rumahtangga kina, kada bajudi, kada marukuk, bagawi biarlah sataraf wan ako...sababnya mun taraf gawian nya kurang dari ku, aku takutan laki ku marasa randah diri...,mun talalo tinggi pulang takutan ako kada bisa bagaul dibawa katangah ka pinggir jer urang...sadarhana haja..itu lah idabol ko.
Kada lawas saikung kawan pulang nang batamo wan ako handak mambawa hajat kawan ko nang lain pulang, jer urang ni NS jua...nangini lagi tuha 32 tahun umurnya...(sunyaan kawan kawan ni bagawi saupis), nangini lagi tarok, awak babau asap rukuk (dalam hati ko mun ako kawin wan urang ngini maupang asa maikup rukuk ha tiap malam hihihi), kada suah aku tabaraung wan inya sabalum masuk surau kami, mun bulan puasa tapintang ada bungkus Maggi dalam tong sampah...kada mungkin bakul sampah makan maggi, dah la tu aur manikam waweh haja gawian...ohhhhh..no no no. Mun aku handak kawin awan inya maupang anak ku kina bangaran mat waweh atau siti nur waweh...kada magan ...kada magan.
Nang saikung lagi nih gen urang NS..nangini urangnya agak hinsem, cara basurah bagus, batanggungjawab wan tugas nang dibariakan, rajin..hati gen bilang badabar dabar mun nireng kahinseman nya...tagal satu haja nang mambuat ako asa takilan, inya ni gen suka manikam waweh. Ako dahindak katurunan ko makan duit hasil judi..ako kada hakon, biarlah kina anak anak ko makan makanan halal walaupun kada sugih..itu lah Doaku satiap hari.
Jeng jeng jeng....
Alkisah datang lah satu mamat Kalantan..inya nih bagawi bujur bujur disubalah bilik ko bagawi. Tagal daida parsamaan langsung wan jiwa ko. Napa haja nang ku ulah jadi kalahi wan inya. Pakaian ko jadi kritikan...kasukaan ko basukan gen jadi kritikan nya. Bilang satiap hari kami bakalahian, kada main main..sampai mahantak hantak batis kasarekan, sampai mahantak hantak mija punya la muar nireng muha nya. Aku salalu ingat pasanan abang ko...kada magan kawin wan urang Kalantan, jadi batambah tambah muar aku nireng nuhanya tuh. Tapi mungkin sudak ditakdirkan Tuhan akhirnya mat Kalantan ni bapadah ka ako suatu hari, handak manjadikan ako ni pamaisuri diang malacung nya. Kupikir pikir parak maniga bulan hanyar hati ku tabuka hagan inya ....ako basumbahayang Istikharah, mimang ngini la lalaki nang handak ku jadikan laki. Inya nih kada suka basimbang simbang wan babini kada karuan, kada manikam wawaeh, kada marukuk ...tiap hari aku nireng inya masuk kasurau bila masuk Waktu...pandiam pulang tuh, walaupun a muntong nya rajinan komplen ako tagal inya ni lamah lambut basurah...mun ako mahantak batis ka ..bakuriak kah...inya sabar haja.
Tasabut la kisah mamat Malaka nih (mamat pertama), inya kada mau langsung baundur diri, nang lain lain tu manarima kanyataan nang ako kada suka nu inya sunyaan, makaam bilang hari hari inya baamarah ka ako, suah aku diragapnya dihadapat mamat kalantan nih..jer nya ako nih inya nang pandahulunya mangurat. Napa lagi basilat kunta la ako kasarekan. Suah jua mat Malaka nih mahampas duit RM2,000...pandahuluan jer sabagai hantaran, sunyaan ni di ulah nya dihadapat mat Kalantan ni. Mai ai bilang sakit banar hati ko. Suah jua Mat malaka ni maumpati ko bulik kakampung, walaupun ako basasarek..diumpati jua kakampung....gigir urang kampung nireng ada urang lalaki datang karumah, uma gen sarek jua ka ako..mamaluakan jer. Minix ako...tapaksa jualah mambagiakan inya bamalam karumah malam to(dah parak sanja masa tuh), kasian pulang...jauh pang kampung ni. Nang mat kalantan ni pulang bilang manggitir jua kasarekan sampai managis (hihihi...glamer U), akhirnya inya bulik kakampung inta umanya masuk maminnag. nang mat malaka gen handak masuk jua maminang...ummaiiii aiiii, singbanyak kan babini bungas kanapa pang ako jua nnag dirabuti ..kih kih kih...lawak...lawak.
Satu lagi nang jadi batu panghalang, abang ko baamarah, kada mambariakan ako kawin wan mat kalantan, jer mun ako handak kawin jua wan mat kalantan inya dahindak jadi WALI...ummai ummaii aiii..., nang abangko ni katuju bangat wan mat malaka.
Dihandapkan carita satalah uma gen campur tangan hanyar lah sunyaan bajalan lancar. Jer uma "pasangan saurang...cari'e lah saurang, ako dahindak mancariakan..ako takutan kina mun kina dudi dudi aur bakalahian atau kada bahagia, ako dahindak disalahkan "
Walaupun dah salamat ako banikah wan mat kalantan ni, tagal ako salalo jua katakutan, nang mat Malaka sampai wahine aur managur aku ha...tuhuk bukah mun tatireng sidin, takutan tabaraung wan ayahnya.
Akhirnya aku gen kawin wan urang subarang Nagari...(kada subarang lautan kada....)
diyang kuntum
Sambungan carita sonia ammira...
Fri Aug 23 23:20:59 2002
202.184.28.127
Maka tasabut lah kisah putri Sonia Ammira nang manunggu hari handak baranak, arakian jer nang ampunya caritera, hari hari disubalah patang bauji uji la sang putri wan Paduka Tungko Julak adanya. Tapintang dudukan di ayunan didalam taman sambil mancari cari nagaran Putra/putri nang bakal akan dilahirakan kina. Tungko Julak gen bilang kambang lubang hidung kaungahan handak jadi Ayahnda jer..maklom la..umur sasain tuha..ni lah hanyar dapat rajaki dapat anak partama.
Kadangaran sayup sayup badua laki bini tuh mandindangkan lagu Uji Rashid wan Hail Amir, diantara kata katanya ialah...
....lalaki parampuan...
kita tarima saja...
rahmat dari Tuhan...
itu yang utama...
Sasambil mamikirakan napa ngaran anak nang hagan di bari'e kina.
Tungo Julak : Dinda mun lahir Putra kina, napa jer handak kita julungi ngaran, mun Putri pulang napa gerangan ngaran nang dinda suka.
Putri : Mun kiyaitu kanda pikirakan ngaran putra, dinda pulang mikirakan ngaran putri.
Almaklom hajalah...di nagari Banjar tuh daida magun "Ultrasound", harapkan ninibidan lanjut haja...tu gen tapintang bujur tapintang kada bujur tilikan hidin, nang didalam parut tu lalaki ka babini.
Pada satu patang nang hanup, udara nang nyaman rahat kacipus kacipus bahambus, nun di kajauhan kalihatan Burung Tinjau baigal igal kasukaan nireng 3 diyang rahat mandi di parit 1 sungai Sireh, Burung tatagok pulang rahat kirip kirip bigi matanya hanyar bangun dari gureng....tiba tiba sang puti gen bawadu wadu ka Paduka Tungko Julak, jer sakit parut wan pinggang. Napa lagi bakuciak pang Tungko mahiau Dayang pangasuh lalo mambawa'e Tangko Pamaisuri kabilik paraduan. Makam ninibidan Lanjut gen di titahkan ancap mangadap.
Ninibidan : Ampun Tungko manurut tilikan patik , kada sawat Burung Tinjau bangun isok pagi, InsyAllah lahirlah putra/putri tuanko. jadi kada sawat la Burung Tinjau tu baigal igal bakuriak kina...
Mai ai bilang kada hingkat duduk pang Tungko Julak, stumat asa handak tabaherak...stumat asa handak takucil..ju'uk ju'uk bajalan, muha gen takurinsing ha mamikirakan kasalamatan Tungo Pamaisuri wan nang bakal cangol stumat lagi.
Tangko Pamaisuri gen stumat pingsan..stumat sadar...bilang kauyuhan wan kasakitan nang amat sangat, bapaluh li'iran saawakan manahan kasakitan, tapurarai banyu mata mahambur di pipi..mai ai...kasian nya ai. Dengan takdir Allah cangol la saikung putra nang di hadangi tuh...Tungko putri gen taguringan satumat kauyuhan pang, kada sawat 10 minit asa handak tabaherak pulang Tungko Pamaisuri, sakalinyaan cangol lagi saikung putri. Mai ai Tungko Julak gen punya lah arai....kambang kuncup hidung kasukaan tagak nya, nang diharap harap saikung, sakalinyaan 2 ikung nang cangolan.
Arakian minix la kapala 2 laki bini tuh handak mambari'e ngaran. Putra putri ngini muha sarupa, mata gen sama...lentik bulu mata...bibir gen sama paruna bak limau saulas, hidung gen sama...hidung kaya muntong saludang jer, nang balain tang tahi lalat haja. nang putra batahilalat di bawah mata....nang putri pulang batahilalat diatas bibir kiwa. Olih karana rupa nya pina sama, jadi ngaran gen handak jua paparakan.
"Dinda ...apa kata mun kita ngarankan Putra Halim...putri pulang Putri halimah atau pun kita ngarankan putra Putra Syafiq..nang putri kita ngarankan Putri Syafiqah" jer Tungko Julak ba ia ia.
"Dahindak la kanda...ngaran tu kaya ngaran urang kampung haja..biar la kita ngarankan ngaran nang glamer kaya ngaran putra putri"
Minix la kadua laki bini tu maijas ngaran..akhirnya...
"Dinda apa kata mun kita ngarankan anaknda putra wan panggilan PUTRA JUNJUNG BUAH dan nang putri kita ngarankan PUTRI JUNJUNGAN BUIH"..kan nagaran tu saakan akan sama...
Satalah baminix minix kapala akhirnya dipersatujui la oleh tanmgko Pamaisuri akan ngaran itu.
Arakian jer nang ampunya caritera...hidup lah aman bahagia kadua Raja wan Pamaisuri itu wan kadua dua ikung putra putri, itu lah haja 2 ikung nang dapat dilahirakan wan Tungo Pamaisuri, sabab Tungko Julak gen dah kada tapi gagah lagi dah walaupun Tuinko Pamaisuri masih anom lagi.
sakian haja dimaklumkan
T T Wa
RENDAP-Makanan Tradisi-WADI' SAPAT
Sat Aug 24 00:46:36 2002
210.186.60.245
Makanan Tradisi – Wadi' Sapat
Sumalam hudah manapayan kita leh, dudua hari lagi sadangannya ai dikutil. Bujur jua jar Diangnya Pupur Dingin, bulihaja disusun dalam palangat atawa dulang nang dilapiki daun pisang. Amon ada nang handak ayohaja disurungi dalam pipiringan. Sadia akan haja susudu’ hagan manyulum tapai ka muntung, tida’ gin banyu kacawan haja gin jadi sakibit sakibit ma anu tapai nang hudah disurungakan, bah rame pang mamakani tapai.
Jadi imbah manapai, kita maulah wadi ha pulang. Kaya apaam? Bahari wadi ni macam-macam iwak kai nang hingkat diwadi’, janji iwak darat haja, sunyaan kawa diwadi’. Ikan Tampakang, Kali, Haruwan, Talapia awan Sapat. Wadi’ nang paling popular kadada lain pada wadi’ sapat pang. Amon disambat pakasam, bilang barataan ai tahu’, maklumlah di sakulahan gin hudah haja dilajari alang-alang manyaluk pakasam jar.. biar sampai ka pangkal langan ( kada pagalangan kada… sampai ka siku pang mancaluki guri wadi’….).
Tagal amun urang banjar ni pakasamnya (wadi’ ti pang) saja pina balain pang saikit pada urang lain. Sabarmula mawadi’ gin hudah balain dah. Taga ulun handak ma andiyandikan kayapa handak maulah wadi’ sapat haja di sia’, amon sarabanya dipadahakan atawa dibuat kasia,luko haja’ah talalo panjang. Luko ada nang muar pulang mambaca’ei.
Ikan sapat ni dikiyau sapat siam, ganalnya bilang satabah pang. Sapat siam ni nang banyak di bandang pang bahari, bukannya di lain kadada basapat siam, kaya di lumbong awan bakas lumbong gin ada ai basapat, taga kada batuyok kaya di bandang. Taga ngini kisah bahari jua pang, wayahini ngalih bangat amon handak bacari sapat siam nang ganal-ganal, mun ada gin asa nya kada nyaman lagi dah. Amon dirandang budas haja gin asa hanyau, a’asa rumput. Amon taulihi di bandang bah bilang haloi haja saisnya, kakaya sapat runggeng nang bahari diulah umpan banjur, amon mambanjur haruwan. Amon diulah gariting hingkatai dipapalar, jangan kadada langsung, takutan kapuhonan banarai aur kaganangan sapat karing barandang atawa babanam.
Amon bubuhan ulun bahari, sapat habuan mawadi’ nih baistilah pang dipilihi. Kalas A haja nang dipilihi. Kalas bawah kada aci, nginto gasan diulah garinting jua pang. Sapat siam kategori A nih nang ganal-ganal pang, biasanya satabah atawa bilang sapipiringan haloi pang saikong-saikongnya. Imbah tu’ nang hidup haja nang dipilih gasan di wadi’, amon sapat nang hudah mati’ otomatik diasingakan gasan diulah garinting.
Iwak sapat ni amon handak maulihi, cakada hingkat di u unjuni. Nang karap urang maulihi sapat ni awan Timpang, Malunta, Mahanchaw @ Manangkoi, Masang Lukah, Manampirai, Ma aring @ Mamukat atawa bakacal haja gin baulihi ai jua’ awan manimba kubang atawa paparitan nang hudah karing banyunya di tangah bandang.
Sapat siam nang hudah dipilihi imbah tu disiangi atawa diparuti pang. Amon bubohan kami manyiangi iwak sapat nih baistilah pang bapandalan, maklumlah banyak iwak nang handak disiangi. Imbah tu kada magan makai pisau, mau kada taulihi manyiangi/mamaruti iwak. Jadi baistilah pang mamakai parang duku’.
Amon manyiang atawa mamaruti iwak tadi dibuangi pang sunyaan sisiknya’, ikongnya awan duri’-duri’ iwak nang tajam gin habis lingis dibuangi. Imbah tu kapalanya ditatak hingan parak isangnya. Parut iwak tu imbah tu dipicik, bangsulanai isi parutnya. Amon iwak tu bahintalo, baistilah pang diasingakan hintalonya, dibuat kawadah nang lain, biasanya ka dalam ayan pang.
Hintalo sapat nang hudah dikumpulakan tadi’ pa sadap amun dirandang budas, kaya marandang iwak sapat pang, atawa amon ditumpi’ gin sin sadapan. Makan awan nasi hangat-hangat atawa dikilau kaya ito haja gin sin nyamanan. Salain dari dirandang awan ditumpi’, dibuat ka gangan pisang anom, gangan tungkol atawa gangan susupan gin nyaman ai jua’.
Iwak sapat nang hudah lingis diparuti @ disiangi tadi, imbah tu bibasuh lingis-lingis. Biasanya mau sampai maniga kali mambasuh. Darah iwak kada magan ada, mana-mana sisek nang tatinggal dibuangi, duri iwak nang tatinggal gin dibuangi pang sunyaan. Imbah lingis dibasuh, iwak sapat tadi diti’isakan dalam bakul, bahari dada bakul lain pada bakul bamban, amon bakul rutan tu bilang kaganalan banar.
Samantara iwak sapat tadi lingis dibasuhi, banyu anggaran manyu gasan mamaja sunyaan iwak sapat tadi dah ditanggar ka api. Biasanya manjarang banyu tu di dalam kuantan ganal. Andaki uyah dalam banyu nang ditanggar tadi’. Hija’akan sampai ia manggurak. Banyu uyah ni salilikatnya pang amon ba’ulah, sampai uyah kada mau lanah lagi hanyar ampih ma’andaki uyah ka dalam tanggaran tadi’. Amon dah kaya ito, tapis banyu uyah tadi. Buangi uyah nang kada lanah awan raki-raki nang ada atawa tabuat ka dalam tanggaran tadi’..
Iwak nang hudah diti’isakan tadi, bila hudah tiis dibuat pulang ka dalam wadah, biasanya guri pang bahari tu’, amon nang muden saikit adala bubuhan nang baisi balang kaca bakas wadah kacang tumbok atawa gula batu bintang bahari. Baistilah pang manukar di kadai Cina. Imbah tu banyu uyah nang hudah ditapis tadi dituangakan ka dalam wadah nang hudah baisi iwak sapat tadi. Imbah tu tukupi wadah tadi pisit-pisit. Paruses ni hanyar paringkat pamulaan. Pajaan iwak dalam banyu uyah ni kikira dalam talo ampat malam la, sampai daging iwak sapat tadi tasisit karucot kauyahan, kikira dagingnya pisit pang.
Jadi pahadangan daging iwak tadi pisit, kana la bakikira handak baulah ramuan wadi’ tadi. Ramuannya kada ngalih kada maulahnya’. Ramuan nih dikiyau SAMU’. Samu’ wadi nih diulah matan baras jawi. Sukatannya makamam bagantung kapada pangalaman urang nang bisa awan ahli atawa mahir mawadi’. Jadi baras ni tadi disangak di dalam rinjing sampai babau arom. Arom baras basanga pang. Kada magan sampai hangit, disanga angka-angka haja.
Imbahitu’ baras basanga ni tadi’ dibuat pulang ka dalam lasong, imbah tu ditumbuk awan halu’ @ antan. Bahari saban bigian rumah banjar baisi lasung awan halu’. Banyak ai kagunaannya, manumbuk baras jawi gasan ma’ulah tapung baras, manumbuk kacang hijau gasan ma’ulah putu’ kacang, manumbuk baras pulut gasan ma’ulah tapung pulut. Halu’nya tapintang dipakai masa manumbuk batang purun gasan malipirakan batang purun sabaluman dianyam jadi tikar purun. Amun kada tapakai gin lasong tu’ ada haja akalan kakanakan bahari, maambil lasong gasan maulah pambarat (manindihi) mariam tanah bila parak ari raya’. Halu’nya tapintang diulah panyunduk lawang. Kan ka kareatif urang bahari.
Baras nang ditumbuk dalam lasung tadi amon hudah lanik dikaut ka dalam ayakan gasan diayak. Nang tatinggal di dalam ayakan dibuat ai pulang ka lasong, tumbuki pulangai sampai lanik, kayaito pang parusesnya sampai imbah. Bila hudah siap samu’ ni tadih, wadah atawa guri pajaan iwak tadi dibuka’ei. Iwak nang hudah dipaja tadi dikaluarakan, imbah tu diti’isakan pulang sakali lagi’. Wadahnya (guri’ atawa baling) dibarasihi atawa dibasuh lingis-lingis, diti’isakan jua, imbah tu di lap kari-karing.
Pajaan sapat nang hudah tiis, taga kada magan talalo karing tadi diipi’i tunggal ikungan, tiap kali ma ipi’i tadi, iwak sapat nang hudah bapaja’ tadi dibuat kawadah nang baisi samu’ tadi. Rata akan awak sapat bapaja tadi saikongan awan samu’ tadi. Imbah tu disusun pulang baik-baik awan apik-apik tunggal ikungan ka dalam guri atawa wadah mamaja’ awak sapat sabalumannya tadi, nang hudah dibasuh lingis-lingis awan hudah dikaringakan tadi.
Bila hudah talah manyamu’ iwak sapat tadi awan talah manyusun, amon handak jua dituangi banyu uyah, ayu ha dituangi saikit banyu uyah tadi ka dalam wadah pajaan iwak tadi. Amon kada handak, tarus ai andaki cabai karing barang lima anam hular. Imbah tu andaki uyah kasar satuyok kikira hingkat manutup iwak sapat nang hudah basusun ti tadi atawa muhara guri atawa wadah mamaja wadi’ tadi’. Imbah tu tukupi ai pulang wadah tutadi pisit-pisit. Amun kada pisit mau pang wadian andika bahulat, garuwitan pang hulatnya. Amon ada nang galianan mau pang jara’ mamakan wadi.
Dalam talo minggu bulihai dah dibuka amon asa handak banar marasani wadi’ nang diulah. Taga lagi lawas dipaja atawa ditaruhi, lagi nyaman wadi’ ni tadi. Baunya bilang mampahur pang amon dirandang atawa ditumpi. Bah saja tailor mambayangakan wadi’ hangat-hangat dimakan awan baras hanyar, bakuah waloh bajarang. Banyu pajaan wadi’ ni gin amon diambil, lalapakan cabai parawet awan bawang dua tiga bigi, bah ai nyaman pang diulah cacapan amon mamancok hampalam anom. Masya Allah nyamannya ai…
ujik jabis
hintalo bajarang
Sat Aug 24 09:36:13 2002
161.139.165.17
Hintalo bajarang
“Noi, ikam nih saja bapala taholah. Ca am diganangakan urang dihiga”, ranai garutuk Inoi dimamayi Udot lakinya nang basisingut labat tuh rahat mantuk ka rumah. “Hudah balinguan aku madahi magun jua kada ma’asi…saja talinga rinjing ikam nih. Mun urang lain mau batumbi dahi ku dikil”, Udot magun bamamai. “Inta ampun lah bang ai. Dudi-dudi kada lagi dah”, ilon Inoi bilang maras banar bunginya. “Cah..mun surahan ikam tu ti kada pacaya ako,” garunum Udot. “Nanginih babujur bang ai. Kada dusta kada,” ujar Inoi pina ba'iya banar tukohnya. “Ok..mun ikam babujur handak baampih aku maafkan...lain kali daham bakantut lagi dalam kurita taholah. Mun kantot ikam arom kada apa jua nih bilang handak muak aku..handak raum gin ada”, ujar Udot pina balambut ilonnya. Inoi ranai mandangarakan. Inoi taho itu salahnya. Kada hingkat bakulim lagi dah. Kali nih Inoi babujur handak baampih..nahap hudah pandirian. Kada hingkat diugah-ugah lagi dah. Muyak hudah Inoi dibihau awan lakinya. Bilang sunging talinga.
Nang sabujurnya Inoi nih katuju babanar mahantos hintalu bajarang. Napang mun tahaga tuh bilang kada hingkat ditangat-tangat lagi dah. Sabigi-sabigi hintalu disulum ka muntong...kada aci mamah sako...aci taguk tarus. Akibat katuju mamakan hintalo bajarang ni lah Inoi nih jadi pangantutan banar. Libut-libut bakantut. Baunya makaam..harok babanar.
Parak malima bulan hudah Inoi kada mamakan hintalu bajarang. Inya gin ampih hudah pangantutan..mun ada gin kada am karap banar. Mun tulak ka urang aroh gin kabila dijulungi urang awan hintalo bajarang kada diambil kada. Dihijakan banar ai di atas meja.
Aritoh Inoi pugaan mambawa kurita surang ka wadah gawian. Kurita kancil seken nang hanyar ditukarakan lakinya hadiah pasal inya ampih pangantutan. Maginnya ai banahap azam Inoi. Sayang banar Udot nu Inoi damini. Wayah rahat Inoi mandaribal kurita handak bulik matan bagawi tarasa lain kurita nya..asa injin garagaian tukohnya. “Nih kada magan nih. Kana dibawa ka bengkel nih..mun kayina tamandak tangah jalan hapus muhaku,” ujar Inoi dalam hati. Sampai haja ka bengkel Inoi gin tarus bapadah nu pomen akan masalah kuritanya. Pomen ba’iya mamariksa kuritanya.
“Kaka, rakainya nih intang injin ka ai. Taruk nih..hawat gawian nih. Rasanya lambat nih hanyar talah”, ujar pomen.
“Kada kisah ding ai. Hadangi ku pang sampai talah”, ujar Inoi pulang.
Palingau-palingau Inoi maniring sakaliling. Sakalinya Inoi tatiring ada warung makan kada jauh matan bengkel tuh.
“Bagus jua nih. Pahadangan kurita talah dibiki’i jaka aku nginum ha hulu..malaran jua”. Inoi gin bagamat bajalan maampah ka warung tuh. “ Ngah..teh tarik sato”, Inoi bakuya nu tukeh warung. Inoi gin baistilah mancari meja kusung gasan baduduk. Duduk haja diitihinya ada hintalu bajarang baandakan diatas meja. Umai maka kada karuan rasa si Inoi. Tarus taganang lawan kanyamanan inguh hintalo bajarang. Manciar muntong kacar liur Inoi. Bilang dandaman banar hudah. Paparutan gin inda galurukan tukohnya inta diisi’i. “hantos ka kada..hantos ka kada”. “Lakiku bukannya ada disia gin. Mun ako mamakan kada katahuan kada. Asa kapingin banar nih”. Salawas nih Inoi baparagah banar ai kada mamakan hintalo bajarang. Pasalnya lakinya ada dihiga. Tu nang kada wani mamakan tuh. Mangilar jua am. Inoi bagamat manjapai hintalo bajarang tu ti. Diambilnya..dikuritis kulitnya...umai tarus disulum ka muntong. Bilang gaha’ banar tukohnya. Talah sabigi mamamah sabigi pulang diambilnya. Kada karasanan parak maanam bigi hudah dihantosnya. “Ergghhh”, Inoi kakanyangan. Puas banar Inoi. Talah manahuri Inoi gin babulik ka bengkel tuh. Kada saapa imbahtu basadinan tadangar hanponnya babungi..tritt..tritt..trittt. Hancap Inoi baucap. “Helo..helo..”. “Helo...Noi...nih abang nih. Ikam dimana nih”, tadangar suara lakinya di hanpon. “Ako di bengkel kurita bang ai. Tahuam napakah tadih rahat mandaribal tarasa pina balain banar bunginya..tarus ku antar ka sia,” ujar Inoi pulang. “Kayini ha..ikam hadangilah disana. Ako datang ma’ambili ". “Ayu haja”, balas Inoi. Kada saapa imbah tuh bangsol lakinya. Tarus Inoi manunti’i langsung babuat ka kurita. Pahadangan handak sampai ka rumah Inoi tarasa sakit di paparutan. Parutnya galuruk-galuruk. Handak takantut tukohnya. “Umai napa nih..handak takantot banar nih. Mun aku takantot nih mau tahungkar kisahku mamakan hintalo bajarang tadih. Sunging pang talingaku dibihau lakiku. Kada magan nih”, bilang tapaluh Inoi manahan kantot. Inoi tuhuk manahan kalimutnya daham tabuka lawang. Duduk gin kada tapi karuan lagi dah..kulang kisar tukohnya. Takariut muha Inoi manahan kantot. Parak sampai ka rumah Udot bakuya “aku nih ada surprise hagan ikam..tagal mata ikam kana diikat hulu lawan kain hirang nih.” Inoi maangguk haja. Kada kawa basurah lagi dah..takurihing banar ai. Sampai dirumah imbah maandak kurita Udot gin ma’irit Inoi masuk ka dalam rumah.
“Sabarlah..kayina mun sampai dirumah hanyar ku buka ikatan nih”, ujar Udot bakuya. Sampai ka ruang tamu Udot bakuya lagi “Noi aku handak bakamih satumat..ikam hadangilah disia. Daham dibukalah ikatan tuh .” Udot gin badadas bajalan ka jamban. “Nih paluang bagus nih. Aku nih handak bakantot banar nih. Kada hingkat ditahan-tahan lagi dah .Jamban tuh jauh dibalakang. Mun aku bakantut gin kada inya lakiku tahu”, Inoi bakuya dlm hati. Inoi baiya mahawasi mandangarakan langkah lakinya. Kabila hudah yakin banar lakinya hudah babuat ka dalam jamban Inoi gin bahimat malapaskan kantotnya tuh. "Buuutttttttt...buutttttt...buttttttt”, umai maka panjang harakatnya. “Aaahhhhhhh..ampih sakit paparutan”, muha Inoi takurihing kanyamanan.
Kada saapa imbahtuh datang lakinya. Tarus dibuka Udot ikatan dimata Inoi. Takirip-kirip mata inoi sambil digisang-gisang lawan tangan ma’itihi di sakaliling. Sakali ditiringnya diruang tamu tuh panuh hibak lawan urang. Masing-masing ada baisi hadiah. Umai hanyar Inoi taganang nang hari nih harijadinya…..umai maka kada manggarong ha lagi Inoi kahabangan muha.
Nj
Cardap-Utuh Gadur Drebal Teksi
Sat Aug 24 09:45:20 2002
161.139.102.110
Utuh Gadur Drebal Teksi
Utuh Gadur bagawi sabagai derebar teksi. Inya suka banar mancari duit, kada mangira masa tatapi rame bangat mambawa teksi di waktu malam. Imbahtu amun ada pasinjil naik, inya maandaki harga mahal-mahal. Pasinjil kana bayar juak tambang karana takutan mahadangi teksi lain surangan.
Handak dijadikan carita, di satu malam tu, si Utuh Gadur tangah mahadangi pasinjil yang handak dijadikan mangsa parak stesen bas di higa suparmarkit. Si Utuh Gadur ni saja handal, inya akan mahadangi bas espres yang sampai waktu tangah malam. Tatapi lawas bangat mahadangi pasinjil kada ada juak yang datang, si Utuh gin asa muyak, ianya manyatat injin hadak bulik, tangah manyatat injin teksi, datang sabigi bas dari utara singgah , tapi surangan pasinjil haja turun, galuh bungas pulang. Takurihing Si Utuh Gadur nila tatiring galuh bungas. Mangsa ujahnya di dalam hati . Si Utuh baancap kaluar dari teksi dan mamaraki galuh yang bungas lagi bingking tu. Bila parak ujah Utuh Gadur dalam hati “ Bah bungasnya galuh naya ,sakali itihi macam sidiyang malacung”.
Galuh nintu mambawa kampil halui haja jadi si Utuh Gadur maoper handak maantar inyak bulik takutan banyak urang macal di situ. Ujar Si Utah “ Oooo Galuh, handak bulik kamana, ni ulun handak maantar”. “ Ayuhak, ulun handak bulik kahujung tabuk tu” jawab Galuh. Imbah tu naik lah si galuh kadalam teksi si Utuh dan duduk dibalakang. Rumah si Galuh ini kada jauh bangat ,mamparak 30 minit haja dari stesen bas tapi jalannya taruk habis, balubang-lubang.
Si Utuh ni asa mangantuk bagi mata, habang sudah. Jadi inyak asa handak bapandir awan si galoh naya tatapi si galoh ranai haja, supan luku fikir si Uuh. Masa Galoh bahinip dalam teksi tu, bau teksi arum sa arumnya. Mandi minyak arum luku si Galoh naya. Sapanjang maantar si Galoh ka hujung tabuk, kadua-dua ikong ranaian kada bapandir,kada ada garutuk-garutuk.
Labih kurang 15 minit ,teksi yang Utuh driber talah masuk kakawasan hutan, kadap bangat malam nintu, kada babulan. Jadinya Utuh mandariba bagimit-gimit takutan talanggar lubang.
Jeng..jeng..jeng….tiba-tiba si Utuh Gadur tacium bau haruk Haruk saharuk-haruknya. Mulanya si Utuh ni ranai haja tapi makin lawas makin haruk. Si Utuh mula asa kada nyaman bagana. Si Utuh cuba maitih si Galoh dibalakang awan carmin hadapan tatapi si galoh tu ranai bahinip haja, tunduk lagi. Bau haruk makin tarok jadi Utuh mandaribal teksinya makin lajuk. Hati Utuh sudah kada karuan. Tambah kadap lagi. Kada lawas imbah ninto teksi Utuh sampai dikawasan kubur. Lapas haja kawas kubur…..tup-tup si galuh manyuru si Utuh baranti. Dari jauh Utuh maniring ada cahaya lampu macam dari rumah haja. Bapalohan awak si Utuh. Imbah tu Si Galoh batakun bayaran tambang. “ 3 RM haja” ujah Utuh awan gagap takutan. Sabujurannya amun jauh kaini Utuh akan mancas sampai RM 20 tapi karana takutan inya gin tasasul-sasul madahkan harga.
Imbah mambayar, si Galoh ancap bukah kaluar, Si Utuh asa ungah, bau haruk gin kadada lagi, udah hilang. Tangah Utuh handak baundur,tiba teksinya di katuk dari balakang…Utuh gin badadas handak mandariba….takutannnnnnn …tiba-tiba tangan Si Utuh tatakan punat lulungkang teksi…tarus haja kaca lulungkang turun dan Utuh tatiring pada si Galuh tadi. Si Galuh masih ranai lagi. Tiba-tiba Si Galuh baucap “ Barealan bang ai,jangan sarik yang bau haruk tadi sabanarnya ulun takantut sabab handak tabahirak, sakit parut, lagipun siang tadi mamakn banyak hintalo”. Imbah baucap haja Si Galuh tarus bukah bulik karumah dan si Utuh tangangak muntung ….lega ada sarik pun ada…
Tamat
Pupudak..Matai
CARDAP- Al-Kisah Kitar Semula
Sun Aug 25 01:20:29 2002
203.106.199.74
Wahini bahimat banar gamin bakimpin Kitar Samula(Recycle) jar.Maka kada -mun ratik bilang hibak dimana-mana haja marusak alam sakitar.Ada jualah lako bakitar saikit kualiti alam.
Sabujurnya dijaman teknologi moden nih panyumbang ratik satiap urang kababanyakan banar.
Mun wayah tahun 60an 70an halam kada kaito lako.
Masa tu butul hagan naginum bilang sunyaannyak kaca.Lapas guna ada haja butul puang tu ditukari oleh apek butul.Mun wahini banyak plastik,kartas makanyak am sakali pakai haja.Bukan nginto haja,butulnya gin bulih guna hagan mbawa sanguan banyu kopi,teh kah katampat bagawi,kada kira aii kabunkah sakulah kah.
Wayah kapasar pulang mun kada manginting bakul kada kapasar jar urang.Jadi apayang ditukar kada payah dipundut tarus haja dibuat dalam bakul.Mun wayahini bilang banyak plastiknyak dari tukaran,sampai dirumah hanyar lagi plastiknya udah ditukun katong ratik.
Mun mambawa sanguan makanan ,bahari dibuat dalam rantang,tapawi,upih.Sunyaannya kada dibuang.Mun wahini bilang plastik,kartas,polistrin dimana-mana haja bahamburan panyumbang mambanyaki ratik.
Tu balum lagi baanak halui,guna pampers pakai buang mun sahari sadozen,sabulan udah banyak takumpul mamanuhi tampat lupusan ratik.Cara sanang lako,mun bahari lampin kain lagi bagus lagi hygine hingkat dipakai baulang kali.Kada mambazir lagi ekonomi,tapi handak sainglah saikit,batatapas,manjamur didadaian,malipat nang lagi saing pulang -malubi.
Halam rajin saputangan bilang jadi kamastian mun urangnyak pambarsih ada haja didalam paket atawa di kampil bibinian.Imbah mangasat muha nang muring kah,mangurik hidung kah,mamaus harakan kah bulih dibasuh guna lagi.Harat lagi dilubi tiap ari.Wayahini bilang guna tisu haja.Mapa pang kada hibak kartas tisu dimana haja.Makin marakai alam dimana jar pang masra alam.Sambatan kada kaya disurahkan(Cakap tatak serupa bikin jar kaling kah cina kah)
Jadi kita sunyaan sabujurnyak panyumbang ratik dalam kaadaan wayahini.Sabujurnya nang bulih diapek,labih ekonomi kada urang mahirani lagi,handak nyaman sudah sugihan lako udah.Makanyak auran haja maadakan kempin hagan manangani masalah,yang asal puncanyak kita barataan umpat cara hidup wayahini.Kasimpulanyak Cara lawas tuh ada baiknyak bulih di praktikkan wayahini pulang.
Sabuting lagi,mun najis urang tu bahari lagi udah diguna samula hagan mambajai tanaman dipohon gatah.Mun hagan sayuran gin ada,tapi mun katahuna manjalujuk mau.Newater Singapurak tu kitar samula jua,banyu pucirin,najis sagalanyak.Tapi Mufti Perak udah manyambat kada suci,bujurlah tu.Kita musti maasie patua agama.
Kaitolah wahayahini tapaksalah diadakah undang-undang kitar samula.Undang-undang ratik,undang-undang Salukut dan sabagainyak.
Barilaanlah.
ba.ra.nga
Baah
Tue Aug 27 12:41:58 2002
202.184.40.125
Wayahini aur hujan haja tiap patang. Amun bahari wayah halui, masa dikampung, amun sawat bamingguan titir hujan hari-hari, baah pang, caram saalaman. Amun kada tapi dalam, hihinggan lunuk batis rami banar kakanakan, main banyu. Tapi amun hudah dalam, sampai pinggang, kada dibariakan kawitan lagi bamain banyu. Amun kada ada baisi sampan , maulah lanteng. Lanteng buluh kah atawa lanteng batang pisang. Kada mun ngalih maulahnya, digampirakan haja barang tujuh lapan batang buluh, dihujung awal dipangkalnya digapit awan dau batang buluh/ kayu, diikat nahap-nahap. Kawa haja dinaiki dua tiga urang. Amun batang pisang, amun hagan surangan sabatang nang ganal gin jadi, aci tunggang haja, amun handak bagus lagi, digampirakan tiga ampat batang dicucuk awan batang gatah/ kayu sasadang ganalnya.
Halam tu, amun baah sampai tiga ampat hari, bisa ai jua nang kana pindah ka tampat yang labih tinggi. Dibawa bot askar pindah kasakolahkah, ka balai rayakah yang kada caram. makan nasi kawah 3-4 hari pahadangan baah. Rami macam baaruhan ganal. Masak gotong royong, guringan balamparan masing-masing kulawarga bacari wadah paguringan.
Sasadang handak surut, masih hihingan lintuthut, banyu baah mula babau, rumput awan kayu nang caram mula buruk. Masa tu ikan, nang layau dari sunagi, banyak nang mauk. Maka am macam pesta pang, urang bacari ikan. Makai tombak atawa manyauk hajakah. Bilang tumbar sakampung amun bulihi ikan ganal, ikan tapah 5-6 kilokah, (bahari kira kati, kada kilo kaya wayahini), baung kaya lunuk batiskah. Amun sudah mula karing, bacari pulang ikan nang taparangkap dalam lupak-lupak awan paparitan.
Bila baah sudah surut, sibuk pulang mambarasihi kuliling rumah. Banyak pang, kayu-kayu nang hanyut tatakang dibarumahan, kulilingan rumah. Bahari rumah urang sunyaannya batihang tinggi, amun dikampung ulun kada mun baah sampai ka lantai. Amun dilain ada ai, sampai lipus hatap, atawa yang sampai rumah runtuh dihanyutakan.
Kaya itu pang bahari, tapi wayahini kada suah lagi baah dah.
Lunta
Cardap adol wan kaka diang2
Fri Aug 30 00:00:42 2002
210.187.151.204
Pantun urang bahari pisang awak jatuh ka tahi lawak-lawak jadi kelahi. Tumat kaka
Diang ampih, urang bapakatan baulah aroh nyalamat. Masing-masing sibuk, ada nang becari kayu api, bebawa kuantan cagar masak gangan. Ada nang bebawa gerinting awan wadi,mawa pais, mawa baras, pulut, gula, bah banyak pang keperluan. Baras haja dapat dikumpol malima guni. Gula dua gadur. Ada nang kada sawat datang berkirim duit. Si Adol maambil kasawatan dalam kasibokan orang banyak. Ia pang ilah tuan rumah.
Besaru orang, bakakawut baidang sampai bajarijihan paloh, tapacul-pacul baju. Kakanakan kada sabar nyaro u..ngah! u..ngah! Minta di barakani.Lagi di saro lagi Si Adol tagak baungah lagi kuat begawi..Cagaran aroh menyalamat haja tapi ilah aroh ganal. Ya am tu ka hai ngarannya babarkat.sunyaan datang awan niat bersih,bujur,badoa cagar kasalamatan. Bantuan kada am pati kaipa, garinting, wadi, , uyah napa pang. Tapi itulah nilai kebersihan jiwa dapat bermuafakat seluruh kulaan kampung, kariah, satabukan, sa nagrian sanagaraan.
Limbah doa selamat selesai, Tuan Haji Ijai selaku katuha kampung, Imam Masjid juga Tuan Guru, dibagi laluan untuk bapadahan kepada orang banyak.
Assalamualaikum wbth, bapak-bapak, kaum ibu dan seluruh anak-anak. Ako sebagai katuha barasa arai bacampur marista dalam majlis aroh ini. Arai sebab senyaan bersatu berpakat bagawi dalam urusan baarohan. Bila Tuan Hj Ijai besurah senyaan teranti, panjang gulu melihat ka arah Hj Ijai maambil perhatian. Dalam papadahannya, ia sawat jua marawa beberapa perkara nang kada ilok. Ia bapasan ka kakanakan amun handak berjaya, taat pada 'kuitan' dan pelihara solat lima wakto. Urang tuha jangan baulah nang kada baik, kaina kakanakan niring ia mengiringi. Babinian jaga kehormatan diri, jangan bisa manguya’e urang, bebawa muntung. Muntung lantih caramaiyan. Kaina jadi fitnah.
Musim ngatam jangan bajudi, batikam waweh, kaina kada sing duitan. Kulaan di jarahi kaina kada nandu, nang sugih melihati nang susah,.nang susah malihati nang ngalih. Jangan sampai kada nandu paninian, kada nandu mamarina, kada nandu Si Julak kaluku baulehan ! Kada mau sanang saumuran.
Durhaka pada paninian, pada mamarina pamali. Naran sanang ditiring kurita ganal,rumah ganal. Kapala minik,sampuk bulan bebayar hutang babunga pulang. Kada mayu duit.
Ada nang kada ngaku kula pasalnya kula tu susah miskin ka hai. Amun nang sugih pawarangan gin ilah kawitan. Kawitan jauh di pinjung. Ada nang kada suwah ka rumah paniniya sampai nang nenek mati. Asap babanar.Lalu ha bauulah. Nang ada kuasa, bapangkat jangan talalo-lalo, jangan pamalar. Iringinlah resam padi lagi baisi lagi tunduk. Jangan ilah tambuan bisa manyangat urang.. Bila dirawa sarik. 'Bahumku hak kawo napanya tahu' aku ketuha. jar Haji Ijai.
Aku kada hindak nang jadi katuha, Imam, amun ada nang ada hingkat mangnganti’e kada apa aku turun. Kaina padahkan nurang aku handak seumuran. Sambati turang aku ni 'kararas pisang'. Awak kada pati wagas, bisa garing kadaraan, mata kada pati hawas talinga kada pati nangar, bisa kalupanan. Surah ta balik-balik. bilang memari banar. Bila nangar Hj Ijai bapadah kaito Si Usop bangkit, 'Ooo.. kada..,kada magan Pakjinya, kada magan'. Sampai simpak parang di hampok ka puhon niyur.. Usop naran-naran kada hindak orang lain jadi katuha.'Kaina mun aku kada ida napa Sop'hakon kauleh ganti’e ako'.jar Hj Ijai ka Usop.
'Naran jar anika, mahakoni.., ako kada' balas si Usop.
Tatawa ganal Tn Hj ijai, nang urang lain mandam malihat si Usop bahampas parang tadi. Tn Hj Ijai meneruskan ucapan. Kepada urang banyak. Anika-anika, jangan taksub babangat ka aku salaku katuha. Mun aku kada bujur padahkan. Aku gen urang jua,kada malaikat.jadi katuha,jadi imam,jadi sidang,jadi tukang panyunatan fardhu kifayah.Mun ada nang labih baik ako kada payah.Taho kah.
Kada kita batunjul-tunjulan ka hadapan amun handak sembahyang. 'Anika kaha jadi imam, o.. kada aneka kah jadi imam'. Katuhukan batunjulan ada jua pang sa ikong ka hadapan jadi imam. Bahari gin kaito ai, Imam Shafie, Hanafi, Hambali, Ghazali masing-masing batunjulan bapadah, kada pandai.Bujurai ulahannya kada sama tagal ngintu parkara ranting jua,pukoknya sama ai jua.Ada leh bubuhannya tu barabutan jadi katuha?
Amun sabarataan mairingi resam kaini Insaallah selamat, bahari damini dan salawasanya diberkati tuhan .
Salasai haja Hj. Ijai basarah urang sabarataan gin bangkitan basalaman wan Hj. Ijai.Si Usop maragap-ragap Hj. Ijai sambil sasigan nangis.Sesakali tu tadangaran ilun di padang jajuhut “hidup Hj. Ijai!!hidup Hj. Ijai!!
dangsanak
lawak 18kadaSX
Fri Aug 30 18:20:36 2002
12.222.245.138
CERITA INI HANYA REKAAN SEMATA-MATA, TIADA KENA MENGENA SAMAADA YANG MASIH HIDUP ATAU YANG TELAH MENINGGAL DUNIA, NAMA DAN TEMPAT HANYA KEBETULAH SAHAJA.
Alkisah bahari Raja Tengku Antin (kada bekulaan awan Raja Tengko Julak) nang manjadi Raja
di Banua Kaliwancuhan. Parmaisuri hidin bangaran Ratu Diang Maingkang
(kada bekulaan awan Permaisuri Diang Mainggang). Baginda bedua nih ada beisi saikung Putri nang bungas, paling rupawan saalaman. Ngarannya Putri Pupur Hangat (kada bekulaan awan Pupur Dingin). Kabila Putri nih akil baligh, inya nih takana sumpahan, sumpahan si Haji Palui nang halam ditatak gulunya imbah manambai Parmaisuri (ingatlah lagi?). Puteri nih kada hingkat manjapai apa-pap gen, hunyaan lanah kaya iskrim. Napa to hunyaan urang kada wani beparak, takutan amun tajapai si Putri nani kaluko lanah awak.
Ngalih, minik Raja laki-bini mammikirakan, kaipa Puteri nang saikungan haje nih, malang nasibnya, hawai, kada ida urang handak mangawani. Kalawasannya Raja mahiyau Bomoh di Raja mainta pendapat hidin kaipa handak manambai Tuan Puteri. Jar Bomoh, sumpahan hingkat dihilangngakan amun Puteri hingkat manjapai barang, imbah dijapai inya kada lanah, taga Bomoh gen kada taho, napanya barang nya.
Jadi, kaya rajinlah, Raja tarus mahabarakan ka rakyat, mana-mana lalaki nang hingkat mambawa barang nang kabila dijapai si Puteri kada mau lanah, inya diulah hidin manatu, jadi pengganti hidin amun hidin mati.
Maka belera urang lalakian hunyaan datangan mambawa barang nang nga nga pang hagen dijapai Si Puteri, harapan wan angan-angan tinggi hunyaan.
Arakian, kahadapan saikung lalaki nang kada panyabar,
Raja tarus betakun : "Napanya nang kawo bawa tuh?
Lelaki #1: "Ako mambawa batang logam titanium, logam nanih paling karas di dunia, nih nang diulah urang kayu golf, bateri, kereta kebal, senapang awan kapal tarbang".
Raja: "Ayuhak bawa kasini, hingkat Puteri manjapai,
Lelaki #1: Silakan,..... imbah Puteri manjapai haje, situsaini lanah. Tatangis si Utoh, napa to kecewa, Raja awan Puteri gen marung kecewa.
Imbah to datang pulang saikung lagi handak manarai. Raja tarus betakun: "Napanya nang kawo bawa tuh?
Lelaki # 2: " Ako mambawa batu intan, batu ni nang paling karas di dunia, batu ni bukan haje diulah perhiasan, taga diulah hagen manatak wasi awan diulah alat magurik tanah nang karas hagen mancari minyak.
Raja: "Bawa kasini, Puteri handak manjapai"
Lelaki #2: Silakan,..... imbah Puteri manjapai haje, lanah pulang ngai, tatangis lagi si Utoh nanih, Raja wan Puteri gen marung kecewa.
Kaitulah sahariyanan, imbah saikung, saikung pulang mambawa barang nang hunyaannya lanah kabila dijapai Tuan Puteri Pupur Hangat.
Akhirnya tinggal saikung lalaki nang datang beinggang kada mbawa apa-apa,
Raja: "Hey, napanya nang kawo bawa nih, pisinnya kada ida apa ditangan, datang beingang haje"
Lalaki nih ngaranya Utoh Cidok (kada bekulaan awan Utoh Kidok), jer nya : " Ada ei ako mbawa barang, taga ada dalam pakit salawar ko nih"
Raja: "Amun kaito, kaluarakan, nyaman pang Puteri manjapai"
Utoh Cidok: "Kada magen Tuanku, amun Tuan Puteri handak manarai manjapai, haharlah pakit salawar ko nih" jer nya.
Raja: "MMMMM, amun kayaito ayuhak.... Tapaksalah Puteri mahahar ka pakit Utoh Cidok. Puteri papalingau kada taho napanya nang dijapainya dalam pakit Utoh Cidok. Satumatan tuh Puteri tajapai sesuatu.... takipik, muhanya situsaini habang manahan supan. Si Utoh Cidok gen tarus takurihing, Puteri tarus manarik tangannya kaluar, bukah supan.
Raja hairan, tarus betakun ka Puteri: "Oh anakanda, dapat lah kawo manjapai barang nanto?"
Puteri: "Dapatai..."
Raja: "Lanah lah?"
Puteri: "Kada, Karas...."
Raja: "Amun kaito ako maistiharkan Utuh Cidok nih jadi manantu ko, isok ku nikahakan awan Puteri Pupur Hangat"
Utoh Cidok: "heheheheheh"
Napa yo Utoh Cidok gulihikan tatawa? napa barang di pakitnya kada lanah? tangguhi napanya nang dijapai Tuan Puteri, panya nang andika pikirakan.........hehehehehehehe.
Barang to ------ coklat M&M "Lanah di muntung, kada lanah di tangan" (Melts in your mouth not in your hands)
Hanyaram dua malam arwah Hjh Marsitah bulik ka rahmatullah tagal bilang gigir hudah sakampongan mamadahakan hidin mati jadi hantu jar.Pabila bamula sanja haja sintup pang barataan kada nang wani nya turun pada rumah katakutanan napa.Pada Mawi saikung jua nang kada pacaya kisah-kisah urang tutih.Asa mambadae jua sapang garang si Mawi nito, sakampungan urang pinandu, Mawi si jagoan Kuntau Banjar kada saikung badua China kominis nang di sumbalih hidin wayah paparangan Sg.manik manantang bintang tiga bahari bakas murid Patuan Guru Hj.Bakri kalo tuh....he,he!
"Ai Mawi cagar kamana garang basasanjaan nia.....?" tagur pakcil Emoh pabila talihat kalibat si Mawi lalu di halaman hidin. " Kamanang lagi mun kada gasan mamalami rumah pusaka
lawas tuh kakaknya ai.....bacara umanat ya am, di napa tuh ai" jar Mawi tih pulang. " umai wani haja lah pina manyaurangan kadamia......kaluko ah" pakacil Emoh. " Cah napa pang kak ai ......maniga puloh ikung kominis lagin ku sumbalih nia pulang am baya hantu tutih ha.....Ayuha amon bujur dika mak aji Masitah ai mati jadi hantu datangi ako malam nih kayina taho tuh langit randah kada nya!!" hangkui suara Mawi sambil manapuk dada tanda wani napa.... Tuhuk jua pakacil emoh mamujuk,manangati cakada nya mahirani...ai urang harat kalo!
Mangunyur jalan si mawi maninggalakan halaman rumah pakacil emoh ari tih sasain sanja sapamadaran nasi hampai ka rumah ganal pusaka tutih, jauh pada urang di panangahan kabun gatah andaknya.Lampu minyak gas di likiti ,kalambu hudah di gantung, uho...uho bunyi batuk Mawi pahadangan mata mariot.
Rahat bamula hayal handak barabah kanapa pulang parut si Mawi asa mangalagusak talalo kabanyakan mamakan gangan pisang mangala siang tih kalo malam labaram.... ah kada jadi nih .....maka pambahirahan tajauh jua saikit pada sarambi, tuh intang parit di pulaui rapun bamban tagal hakun kada hakun bacara pambawaan parut saurang jua napa tu
ai.Kacamplongan am gugur ka banyu parit angkara hajanan si mawi bapala banar!
"Oooo Mawi ikam tih kapingin badapatan lawan ako kalo tih" sabigi suara Hjh Marsitah wayah hidup. sakali di itihi leh Mawi putih batalakong pina kakancawai manatar mamaraki inya. " Nah amon dayinto banaran jau tuh dika nia mati jadi hantu......malalain haja ilmu nangapa kuang nang dika pakai kajadian kadamia?" jar Mawi bawani tagal bulu awak bamula mamburinjing. " umai lah Mawi kapupurunan ikam lawan diako......ayu kasini nah......he,he,,heee" sittt....Mawi mancabut ka parang bungkol nang bangaran kajang rungkup.....rawis kahadap,kakiwa,kanan kada mambari bakas...... " hudah ha Mawi ai napang bapanapanat.....caka kita bagayaan ....matan rami....he,hee,heee" .
Tumbar hudah paloh saawakan .......bunyi tatawa hantu Marsitah maulah Mawi kada katahanan.... bumi di jajak asa ba ambul.....napa lagiam.... bis...Mawi bukah naik ka atas rumah tarus babuat kadalam kalambu bakalumbun di tilam buruk samalaman tantan kada taguring.....kada apa jua ....burit nang kada babasuh nito pulang di mapa am?
Esuk manyubuh hudah hampai si Mawi karumah pakacil Emoh.........Gilir nih tadalak am ako kak ai....dasar banaran ujar dika.....hantu kada kawa di timpatimpas....umai mawi burit tutih di basuh jua ah hudah......ha,ha,ha ganak tatawa pakacil Emoh manambahi barau di hati Mawi......Hapos muha!
ninianom Akibat kada paasian.
Thu Sep 9, 2004 9:49pm
202.184.41.61
Pagi tadih masa tulak baumbaian ka sakulah wan Jurinah, Abib, Iros , Paridah wan Intan, dipa nih madahkan ka diyang, jer malam ni ada carita Malayo di TV batajuk "Jalak Lenteng". Biasa lah satiap malam Sabtu ada carita Malayo nang di hadang hadangi urang kampung satiap minggu. Rumah nang paling parak ba TV ialah rumah Wak Sanip, kira urang kayalah di kampung tuh. Rumah nya dari rumah diyang mun bajalan batis kira kira 20 minit, kada la jauh bangat tagal nang kada rame tuh ialah kadap, dah lah daida basuar, jalan nya pulang kanan kiwa tagah. Ada jua jalan nang agak baik saikit, kira jalan ganal laaa...tagal pulang kana manampah jalan kubur, tu nang asa mamburinjing gulu tuh bila maingat ingatakan.
Kaya malam malam Sabtu nang tadahulu, tuhuk la diyang ni marayo ka uma ayah handak tulak manireng carita malayo. Uma ayah diyang ni kada taho lah pesen apa..kuno bangat...jer uma ayah BADUSA babini bajalan tangah malam, tu nang asa marista bangat tuh, padahal kawanan babini diyang nang lain kada suah taliung tulak manireng carita malayo, bukan kawan kawan haja nang tulakan uma ayah dipa gen umpat tulakan, mawa tikar bagulung nang di kapit di katiak hagan dudukan saparanakan kina.
Diyang dah baajam, malam ni diyang musti tulak jua, jer kawanan diyang carita "Jalak Lenteng " ni saja best. Biasa la mulaan nya diyang marayo ka uma ayah handak tulak. Jer diyang " sakaliiiiiiiiii hajaaaa". Napa jawapan uma?? "jen takuni ayahmo". Tulak pulang ka ayah, ayah pulang manjawab "takuni uma mo",...parak saratus kali diyang nakuni uma ayah, jawapn sarupa haja. Diyang dah manangis dah, marista wan kasarekan, napa kawan dah bapuluh kali mangiau diyang , carit adah handak mula. Akhirnya ditinggalakan kawanan diyang, putus lah harapan diyang handak manireng carita "Jalak Lenteng"...manangis la diyang sampai taguringan.
Baisukan harinya kawanan tolong mancaritaakan carita malam tadih, sadih bangat hati diyang kada dapat manireng carita tuh, jer carita nya sadihhh bangat, hiro wan hiroin nya bungas wan langkar jer.
Minggu ni pulang jer carita lakunan P.Ramli, carita "Uma Mintuha ku". Diyang ubah tektik hanyar...hanyar mamukul 5.00 patang, diyang badadas bamasak masakan kasukaan ayah uma, basasadi, sunyaan lauk dah tahidang dibawah tanggui. Malam nih diyang bujur bujur inta balas kasihan uma ayah, tagal macam minggu minggu sabalumnya, jawapan ayah uma sama haja "takuni uma mo..takuni ayahmo...". Bila dah muyak mandangar kawanan mangiau diyang, apalagi malacong la diyang umpat kawanan, bukah mancicit, kada manireng balakang lagi dah..dalam hati takutan jua, mana tau ayah mangapongi diyang kah....mamupuh diyang kah.
Carita gen bamula....hanyar 10 minit carita bamula, cuntang gen kalinting kalinting babungi inta di andaki duit, diyang bapiragah kada mandangar haja..napa sakupang gen kada baduit, umpat kawan kawan haja, duduk gen bakajal di atas tikar bawaan kaluarga kawanan diyang. Bila carita bamula, urang sakuliling gen mula basurah jua...panuh parasaan...mun dalam carita tuh, si mintuha jahat, bah alihai....nang panuntun gen umpat manyariki si palakun tuh, muyak nya ai...mun sadih pulang, ummai panuntun sakuliling bahimat manangis..kira bujur bujur maikuti carita. Diyang ni asa muar bangat manireng kalaku panuntun nih, diyang handak manireng carita dalam pilem, tagal urang nang luar pilem pulang nang bahimat himat baamuk amuk kada tanto pasal.
Kada lawas, carita bamandak stumat, sabab handak manayangakan "Warta Barita". Pahadangan warta barita tuh, urang nang baduit tulak batutukar makanan nang dijual anak anak Wak sanip. kada taho kanapang situsaini tarasa handak bakameh, jadi diyang gen tulak la higa rumah Wak Sanip kadalam parang tagah. Hanayr habis bakameh masa handak mamuruk salawar halui, malqm tuh diyang batapih wan babaju kurung, situsaini tatireng babini tuha batalakong maikup kampil, hanyar bulik dari surau tukuhnya...ummai dalam hati diyang baharungut " saja alim urang tuha naya, urang saparanakan manireng TV, inya surangan tulak ka Masigit atawa ka Surau mambaca kitab wan sumbahayang". Balum gen sawat diyang handak batapih..situsaini diyang manireng urang tuha tuh tarus ha malanggar rumah disubalah rumah Wak Sanip...tarus ha bajalan..tambussss...sampai ka subalah sana rumah, napa lagi takipik diyang..diyang ingkuti haja tapih taros bukah masuk disasala kawanan tadih, manggatar pang kada hingkat baucap lagi. Kada taho lagi napa sambungan carita "Uma Mintuha Ku"....kada hingkat bapikir lagi dah, urang sunyaan kada taho napa nang diyang hadapai tadih, diyang gen kada hingkat duduk lagi, badangkak haja katakutan.
Samingguan diyang gareng, jer uma diyang aur maigau haja, satumat takuriak, stumat manggatar, bilang gigir sakampungan. Uma kada katuju maambili Bumuh hagan maubati diyang,pasalnya uma ayah kada pacaya bumuh lagipun jer ayah uma syirik, Tagal urang kampung bakaras, lalu di ambili bumuh maubati diyang cara kampung.
Bila dah ampih, awak diyang gen talalo lamah, parak 2 minggu diyang kada kasakulah. Di malam nang kadap lagi sunyi diyang tapikir, mungkin napa nnag diyang alami nih, adalah balasan Tuhan atas ulahan diyang ssaurang, KADA PAASIAN WAN KAWITAN
DM DM, AB wan KULAAN
Mon Sep 13, 2004 7:51pm
202.184.41.61
Tahun 1999 pugaan diyang baulih komputer nang dijulung Bos sabab Bos baulih komputer hanyar. Atas jasa baik Bos jua sidin mausahakan diyang dapat talian Internet. Masa tuh kada banyak magun komputer nang di andaki dalam makmal, wahine alhamdulillah Dekan bapikiran tabuka manjulungi komputer hanyar kanu pakarja masing masing .
Bila diyang dapat talian Internet, parkara utama diyang ulah ialah mambuka ikaun email, imbah tuh diyang balajar mahahar barita dari saluruh dunia, maklum haja jer urang mun ada talian Internet...maklumat dunia di hujung jariji haja lagi.Bos jua maarahkan diyang majalankan tugas apa apa haja nang manggunakan komputer, kada bangaleh ngaleh inta jurutaip mangganie ulah gawian saurang. Diyang ulah Nota Kuliah Bos guna "Microsoft Powerpoint", hijaakan palajar tabuncilak maitihi warna warni tulisan masa kuliah
Situsaini diyang tainginnn bangat handak tahu asal usul urang banjar, bamula lah episoh mahahar. Hahar punya hahar, tatamulah awan barita barita dari Kalimantan Salatan tuh. Taros bahahar...satu hari tuh situsaini tajumpa satu sajak hasil tulisan "Jawawi Najar" batajuk "Suah kah Ikam Batakon". Imbah tuh diyang taros bahahar, tatamo awan Banjar Internasinal...macam macam hasil tulisan diyang tatamo, pantun, puisi, sajak, sejarah.Ngaran ngaran panulisnya manarik parhatian diyang tamasok diyang nang bangaran "Diyang Lela".
Labih takipik diyang tatamo awan ruangan bapandir "Ayuhak Bapandir", umai asa himung banar, hari hari diyang bailang ka AB, masa tuh kada wani manulis lagi, dah kalumpanan napa bahasa paninian tuh, maklum haja uma gen kada basurah banjar lagi dah, dari 9 anak nang hidup, saikung haja nang kawin wan urang banjar, ninto gen dah kada bisa basurah banjar lagi dah, lain lain kawin awan urang luar. Kiyaapa uma handak basurah banjar, ayah nang manjadi urang paling rapat wan uma sudah maninggal, anak cucu dah kada bisa basurah banjar lagi dah. Tumat situ diyang baajam handak mahidupkan baasa bahasa paninian diyang, tiap hari diyang maitihi pandiran kulaan di AB, bila dah wani saikit hanyarlah diyang wani basurah sikit sikit, tu gen ummai ai asa supan bangat.
Pugaan diyang andaki ngaran i'incaan nang ngapa ngapakah...akhirnya diyang andaki ngaran Diyang Malachong. Diyang Malacong ni pulang akhirnya jadi bamacam macam makna bagantung kaadan diyang rahat manulis tuh. Mun masa tuh diyang aur wan aktibiti padang, diyang andaki ngaran Diyang Malacong, mun masa manulis tuh diyang asa himung, jadilah Diyang Manis, mun masa manulis tuh pulang diyang asa sadih, jadilah Diyang Mandam. tapintang ada jua ngaran Diyang KUntum, Diyang kantoi dll. Bila asa handak bamamai jadi Nini, mun handak glamer jadi "Ninianom".
Diyang rasa tumatan diyang dah banyak mambaca wan manulis di AB nih dah banyak parkataan hanyar nang diyang ulihi. Pugaan banyak bahasa nang kada paham, aur tatakon takon kanu kulaan AB makna makna bahasa Banjar didalam tulisan di AB ni.
Bila dah saing manulis, dapat bapinanduan wan kulaan AB,rame bangat...bila Utoh Kidok mamulai manulis Cardaunya...kulaan lain gen nyambungi cardau tuh..maka rame...sampai balilihan banyu mata tatawa surangan kabila mambaca tulisan di AB. Carita kiyaapa Utoh Banjar mangurat kakasih gen ada ditulis disia. Cuntuh...."mun kada picaya, tungkih lah dada..."
Bila ada partandingan cardap, maka kaluar lah bakat bakat hanyar, panulis banjar. Tiap hari tahadang hadang cardap dari kulaan.
Paling rame bila ada patamuan kulaan nang di adakan di Ristoran Tatagok di BBB. Supannnn bangat handak bapinanduan, maklum haja, di AB aur hantam budas haja tulisan, bila dah tatamo, ilat kajung handak basurah. tarimakasih kanu ayahnya...alhamdulilah saat sat taakhir ayahnya katuju handak tulak, tu gen tuhuk kana sual macam macam.
Tarus tarang malam tuh asa manggatar dalam hati, handak bapinnaduna wan kulaan. Antara kulaan nang datang tamasuk lah PD, Sab mun kada silap, umanya warangan wan ada la lagi 2/3 ikung babini. Nang kulaan lalaki pulang antara nang datang ialah Tatagok, Tinjau, Warangan, Ujik, Tuhalus of BI, Utoh Kidok, Cangol, Sauntilan, pang5 dll.
Patamuan satarusnya pulang dirumah Pangantin Liss di Lakom, ada ramai lagi kulaan hanyar nang diyang pinandu iaitu Utoh Lanji, Dum Park, Nilasakunta, Lunta,titiwa, puraca,waw, adul, samprong, inul, anjun dll.
Satarosnya diyang ada kaluar makan wan PD, asaan diyang dah 4/5 kali dah. Wan kulaan babini lain nang diyang pinandu nang sudi manulis email dan talipon diyang ialah, Liss (talipon,chat,email) Sab (AB), DH (email, talipon, AB), ada sakali wan atie ba email. Ada jua babarapa kali diyang wan PD handak mambawa'e diyang siti kaluar makan, tagal diyang siti ni pamalo agaknya,lagipun walaupun dah ganal....magun haja dikawal abangnya jer, tu sababnya kami kada suah kaluar sama. Lagi satu mungkin kami badua ni urang bawahan, kada sudi siti handak kaluar wan kami...kaluko hajaah, jangan sarel la siti, bagagayaan haja.
Wan kulaan lalaki ni sensitip sikit, kada wani mangumin banyak, mayo hudan mun diyang padahkan bahawa Utoh Utoh banjar ni baik dan kuat baagama. Labih labih kumin kina guring surangan diyang, kadinginan,, kada hingkat guring kina.
Inilah sadikit tulisan diyang kaluar dari hati diyang saurang, diyang rasa rame dapat tatamo kulaan di AB, urang Banjar ni biasanya jujur dan baik hati.
titiwa Malah
Tue Sep 14, 2004 4:00pm
210.186.172.102
MALAH
Diyang Galuh, saurang janda sugih nang hanyar kamatian laki. Mbari maras, hanyar sabulan kawinan, balum gin talah basisimpun imbah aroh, dah jadi janda. Satu hari tuh, laki sidin tulak kapakan hagan batutukar barang dapur. Laki sidin tuh gin kada ai wagas banar. Gagaringan haja. Ringkuttan awak. Tagal, pasal si Diyang Galuh baharunum kada ida napa handak dimasaki.
Laki si Diyang Galuh ni gin bawagas juwa tulak kapakan. Kada apa ai, maklum haja……urang sayang bini ya-am. Anom pulang tuh. Pangantin hanyar la dintu…….., sunyaan dihakunni’. Sayang pang tadi…..
Laki si Diyang Galuh ni tuha juwa hudah tagal balum lali lagi. Gagalitir haja bamutu. Kada jauh dari tungkaran rumah……..Tummmmmmm……… Laki si Diyang Galuh tadi dipampah mantukah. Dibawai-ai ka sapital. Kada sawat talo hari, Laki si Diyang Galuh tadih maninggal. Kada sawat lawas Diyang Galuh balaki, hudah jadi janda………
Diyang Galuh ni….anom ya-am. Magun-ai harat. Magun-ai bungas. Magun-ai bingking. Sugih pulang tuh awan pusaka nang laki tadih. Kada hingkat disambat-ai, mangguriyak kakanakan anom nang bujang-bujang manggariti Diyang Galuh. Mamasing barabut mahandakki. Lamun kada sampai batitimpassan. Mamasing masang awak haja. Ya lah, kakanakan anom tuh dah lawas mandandan mahandakki si Diyang Galuh. Garingitan……… ka Diyang Galuh nang bungkuk hundangan tuh!
Sabab ngintu juwalah si Diyang Galuh nih, mun ari parak kadap, mun ari malam, lagi batambah hawai sidin. Sasakali tu minik juwa si Diyang Galuh ni mamikirakan awan nasib sidin. Kada sapa nang taho kaya apa hawainya hati sidin. Balincai sawurangan haja dirumah. Kada ida bakawan. Kada ida ba-anak.
Jeng……jejennngggggg………. ada sa-malam tuh……………….anggaran pukul 2.00 pagi, sidin bangun dari ranjang paguringan sidin. Awak sidin barasa hangat. Rakungan sidin hangat. Asa malah bangat sidin nih. Sidin manjuput suwar nang mamakai ubat suwar cap kucing bajarat tuh sambil bajalan kadapur. Tarus haja sidin mambuka es buk, japai sidin sabutul banyu dingin…………………………manuntom, parak talah sabutulan………………………, arrkkkk, bunyi riga sidin.
Kaito pang kisah saurang janda nang karap kamalahan.
pali batong
KaMakkah
Wed Sep 15, 2004 8:37am
218.208.3.2
Urang tuhak nang handak kaMakkah nang bangaran Ammat Limon (banjar Alai), nang binik ngaran Diang Atak(banjar Kaluak) baanak tujuh, ampat lalakik taluk babinik nang anak sunyaan bagawik diida nang mengumpuli hidin, sunyaan barumah saurang, ma am hidin tatinggal baduduwaan narai, sabalum tulak hidin balajar saikit surah Arab, “kainak kada ngalih mun handak batutukar umak ikam mai”jar hidin, “nee’pak nang handak dibalek ayahnmuk?” jar nang binik, bailun kaluak, “kalukuk’i , ikam tok kada magan tatiring nang harat, laluk’i ricuk-ricuk awan muntung”.jar nang lakik salayak bagayak. Diang Atak takurihing simpak ka nang lakik, baingang hidin tulak kadapur handak mananggar burit cirat hagin maulah banyuk, mangubui butuh rakungan nang tarasak karing. Ammat Limon maniring narai nang binik kadapur, barukuk lipos-lipos imbah hidin maurut sisingut nang mamapak huban awan pupukian muntung, mahadang banyuk kopik ulahan nang binik, nang katuju intang liur hidin kada juak bangsol.
“Ooo uma ikam ancapi kakanakan mahadangi neh, kalukuk talapas kapaltarabang” jar Ammat Limon ka nang binik, nang baawak lamak awan bayut mun maulah gawian. Amat Limon tahuk pahatian nang binik , mara am lamak ,mara am bayut mara am surah manugak awan bakakaran., nang ngintok narai nang hakon mamiciki kapala hidin mun minik, mauruti awak hidin mun ringkutan, bisak bamasak gangan sulur kaladik , manyangak mandai awan ba ulah wadik, nang katuju bujur intang rakungan hidin. surahan kada suah bahangkoi, kada suah basasarik , parak ma lima puluh tahun hidin bamantokan kadaksuah tapulatik, nantok nang maulah hidin tasayangi bujur awan binik hidin.
“Ooo ayahmuk balie akan diakuk papuluran parut keleparann”jar Diang Atak ka nang lakik, imbah sumbahayang Isyak pabilak babuat baumbayan ka hotel intang makah nantok. “hemm”jar nang lakik, babulik handak manukar papuluran nang kawa dihantos.
“Kam rial”jar Amat Limon ka Arab nan bajujuwalan. “ARBA rial Syikh”jar Arab nantok pulang. Ammat Limon bapikir‘usali fardal isyaki ARBAA rakatin, nanik ampat rial nek, mun handak manawar taluk magrib,usali fardal magribi SALASA rakatin “SALASA rial Haj”jar Amat Limun. “Nam Syikh Nam” jar Arab tok. Bah! ungh awan arai bujur Ammat Limon bisak basurah Arab ‘mun umaikam umpat hintadik arai kunanguh hidin, ma niring akuk basurah Arab’ tapikir Amat Limon kaya nantok. “Kam rial haj” jar Ammat Limon ka nang bajujualan sabalah kadai hintadik, awan hidin manunjuk ka limping arab nang ganal nantok “SALASA rial Syikh”jar arab nantok. ‘nah! hikamai taluk rial juak, kadak magan mun kadak ditawarik nanik’tapikir hidin kayak daintok.
‘Usali fardal subuhi “RAKAATAINI rial”jar Ammat Limon. “MasyakAllah” jar arab nantok awan bauling-uling kapalak. ‘bah hei, supannyak akuk’i mun umaikam umpat hintadik napak basupanan bujur akukneh’ jar Ammat Limon intang hatik.
Mun ka Makkah basurah jangan rambusah, matak maniring hatik jangan manguyak mun ta rasanik muntung jangan lantih, mun sumbahayang hatik jangan pirut mun takantut baasak ba air’i pulang…….he.he.he…..
Wayah Diyang Inah ralit maitihi pupukokan di luar lalungkang kaca kurita nang dideridal abang iparnyak,kada karasanan bahu Inah digamit ulih marinanyak, Angah Iteh. Bilang takajut babanar Inah wayah nang marina mamadahkan ada urang batakon ka Inah kaya marisek jar urang Malayo. Pamulaannyak kambang hati Inah, ada jua urang katuju ka ako leh, jar Inah dalam hati.Ako ni kada am bungas banar, hing manis haje, labih kurang kaya surahan arwah P.Ramlee,"lawa tiada, manis ada", Inah manggarunum dalam hati.
"Sapa ngah urangnyak tuh", lakas Inah batakon.
"Siano Yangai, Amat anak sapupomo Usop nang bagana di Felda Sungai Tinggi tuh", Angah Iteh mamadahkan. Lagi sakali Inah takajut.Lakas Inah basuara,
"Ngah ako kada hakon kawin awan kulaan nang rapat.
Tunduk sintop Angah Iteh, takajut luko langsong kada manyangka Diyang Inah hakon basurah kayaito. Kaka awan abang ipar Inah nang duduk di hadap gin tagak takajut,taros mangulih ka balakang. Ya Allah, Inah kalupanan nang kaka awan abang ipar tu kawin sapupo.Abang ipar Inah anak pada Angah Iteh.
"Kada hakon kawo li Yang, Si Amat tu Angah itihi alim urang nyak, elok gawian, muha gin tagak bungas" Angah Iteh mamacah kasunyian.
"Ngah, sabujurannyak ako balum ta fikir pasal kawin- kawin ni, ngahai" jar Inah pulang.
Imbah tu sakuritaan kada sing ilonan, sunyaan malayan fikiran sarungan.Diyang Inah taros tabayang muha Si Amat.Urangnyak bujur bungas, kulit putih mumpilak, kurus tinggi urangnyak, ala-ala 'macho' jar urang wayahini. Patutla Amat karap mailangi rumah uma di Kampung Pinang Lima tuh.Nacam-nacam nang diberie ka uma, kain batik la, tapintang tu diberienyak uma kutung nang basulam tabal.Rupanyak urang handak ka anak, umpani umanyak huluk, Inah basurah sarungan dalam hati.
Sabujurnya dalam hati Inah katuju jua wan Amat taga Inah tatapkan hati, ako kada hakon kawin awan kulaan rapat, jar Inah dalam hati.Udahlah Kaka Inab kawin awan anak Angah Iteh, Kaka Ilah gin kawin awan kulaan subalah arwah ayah. Diam-diam Inah badoa ka hadarat Allah, mudahan taulih juduh nang lagi elok dari Si Amat.
Salang babarapa bulan, Inah taulih habar Amat maminang anak abang Asan, sapupo Amat jua, taga tunang Amat tu anak angkat abang Asan.Inah bakuya sarungan, Si Amat tu kadaida urang lainkah, lain pada kulaan nang rapat. Imbah Amat kawin awan sapuponyak sampai taulih anak dua urang gin, Inah kada kawin-kawin lagi.
Karap jua Amat awan nang bini mailangi rumah uma Diyang Inah.Amon tatamo Inah, Amat kaya salalo ancap manyurahi Inah.Batakon nacam-nacam, hal gawianlah, kabila handak kawinlah ka Inah.Nang bini maka ah, manarik muha awan maririmbat.Dalam hati Inah, ako kadaida lagi parasaan katuju ka Amat.Jangan takutan bini Amat ai ako kada rigi wan laki mo, amon ako hakon ka Amat, halam wayah Amat marisek, ko hakoni, jar Diyang Inah dalam hati.
Ari bahagia Inah mancangol jua akhirnya.Inah wan lakinyak takuriheng atas palaminan.Laki Inah gin bungas urangnyak taga ianyak kada bubuhan banjar dak.Laki Inah Urang Jawa Juhur, taga bisa basurah banjar.Dangar habar laki Inah badiam di padang banjar di Batu Pahat, uma ayahnyak gin bisa jua basurah banjar. Taulih jua Inah juduh bakawin awan urang nang kada ada tarait kulaan rapat.Bakambang sikit kulaan, kadala kaya urang Kadah manyambat,"Pi mai, pi mai tang tu jugak.
Inah takajut pabila tatiring muha Si Amat tangah mangelek anaknyak.Amat basuara tagak banyayik,"Sadih hati ko, kakasih hati ko di ambil urang".Di atas palaminan, Inah mangilar ka nang laki di subalah,tangah takaruncom, ianyak kada taho apa-apa, jar Inah dalam hati.
Inah basyukur taulihi laki urang nang kada kurang warak nyak, muha gin bulih tahan bungasnyak.
Nah.. aku pulang handak umpatan bakisah nih:
Kisah kamatian vs Happy Hours (urg kristen ):
Albert ngaran urg tutih (urg kristen yaam). Mati si Albert tih. Jadi dlm apa jua gin agama didlm dunia nih asal mati haja individu nia, amun kada ka surga tantu ka naraka tulaknya bagantung kapada amal ibadah/jariah nya pahin inya hidup di dunia.
Jadi kaya kita nia pang jua, diatar urg mayat mendiang tutih ka perkuburan kristen, imbah tuntung balaluanai di tinggalakan urg bulikkan. Tatinggal Albert saurangan huhulingang mancari lawang ng handak dibuatinya, tatamu dua lawang, sabuting lawang surga ng sabuting lagi lawang naraka, kadua2 lawang tutih di jaga alih 'angels' kada Charlies Angels kada lah (malaikat jar kita).
Ujar angel " ikam katuju lawang ng mana Albert?". "Tahuam nih, amun aku maliati dahulo, bulih lah!" ujar Albert kaanu angel. "Ng mana handak ikam liati dahulo?" jar angel. "Naraka pang hulo dimapaam?" jar Albert. "Ayuha.. tagal jgn lawas2" jar angel. Di buka lawang naraka, babuatai Albert ka dlm. Ummmaaai.. umai..yai! Sakalinya urg bakarasmin didlm naraka tutih, ng nginuman arak, baigalan, banyanyian karaoke, bapesta sex saraba mcm ada, ng rame2nya haja pang. Dlm 10 minit si Albert gin kaluar. "Ayo.. katujulah ikam?" jar angel. "Umai lah matan bakarasmin banar bubuhan dinaraka nia" jar Albert kaanu angel, "surga pang pulang, bulih lah aku maniring hulo" jar Albert. "Hei.. ikam nih, aku baribu tahun hudah bajaga di sinih kadida suah tatamu urg ng kalah ikam nih" jar angel. "Ayuha.. tagal jgn jua lawas lah" jar angel. Dibuka lawang surga alih angel, babuatai Albert.. umai sunyi.. dingin.. aman.. damai.. pina bakabus haja kaadaannya, pergerakkan inda slow motion haja.. Kaluar Albert, basadinan ditakune alih angel "Ayo.. putusakan ng mana ikam handak?". "Ngalih jua aku handak mamikirakan nih, sakaliam lg aku maliat naraka tih" jar Albert. "Bapala banar ikam nih" jar angel. "Nih last lah!" jar angel. Masuk pulang Albert ka naraka. Kada sawat brg talu minit hudah ham badadas malacung ka lawang naraka si Albert tih, pucat muha dihiris kada badarah lg. "Napa garang ikam?" jar angel. "Hei.. lala! kanapa tadih urg sabarataan bakarasmin, ini tih maka galaduyan dipukuli lah, dibanam lah, dirujak lwn wasi hangat saraba mcm panyiksaan" jar Albert. Di sahute alih angel "Iyaam.. ikam handak baliliat kada maniring jam, tadih ikam masuk ng panambayan jam 8.45pm inih hudah jam 9.15pm jadi 'HAPPY HOURS' hudah habis, happy hours tumatan jam 5.00pm hampai jam 9.00pm jua, kada suah ka pub kah ikam pahin hidup didunia arituh?" jar angel. "Ooh..! ayuha amun daintu aku handak ka surga ha" jar Albert. Masuk ka surga si Albert tutih, kisahnya, har ha haa..
Diyang kuntum malam kanangan...
Wed Sep 15, 2004 8:21pm
202.184.41.61
Malam nang kadap... kadinginan .... di luar magun haja hujan singlabatan, bungi gagarugum tumatan siang tadih...situsaini tarasa sadih maigut igut jantungku . Kaganangan bahari mun hujan hujan kiyaini asa rame di kulilingi bungi kakanakan gigir tatawa, manangis dan bakalahian. Mun dah uyoh saharian bagawi, malam gen tarasa nyaman bila ayahnya mangiau mambawae guringan.
Kabila Subuh dan mancangol, gigiran seberataan bangun dari guring, aku mananggar banyu di dalam cirat, pahadangan banyu manggurak, aku maambil air sumbahayang lalu baimamkan ayahnya sumbahayang. Kanakan dah gigiran , ada nang batatangisan kulir bangun , ada nang rahat mandi handak tulak kasakulah. Mandi gen aci kubui haja barang sacuntang dua, nang panting basah, kada suah bagusuk gigi atau basabun mandi. Imbah bakumur kumur, batampungas lalu basahkan awak.
Pahadangan kakanakan aur basasadi handak tulak kasakulah, diyang Asom gen maulah cakuduk ikan bilis hagan makanan pagi, harajin sakati satangah sakali marandang cakuduk, hanyar mayo hagan makanan seberataan. Aku wan ayahnya basasadi handak tulak ka kabun , manurih gatah.
Sabujurnya ayahnya tuh kada tapi wagas kada tumatan di baranakakan lagi, ayahnya ni ada panyakit manggah, tu pang kada hingkat saing bagawi, ayahnya tulak ka kabun tu gen handak mangganie aku banarrai, maklum haja...kabun tuh mun papagian kayaitu kadap bangat, sasakali tatamo awan babi saparanakan nang rahat manyuduk rapun pisang nang kame tanam di sasala puhun gatah, tu nang mari takutan tuh.
Ayahnya ni walaupun kada tapi wagas tagal panyayang urangnya, inya mangiau aku wan panggilan uji nya "Intan". Pahadangan mahadangi susu gatah habis malilih imbah di turih, ayah nya harajin baharungut, kaya urang bapasan. "Tan (intan), kasian ikam, kada suah marasani hidup sanang tumat kawin awan abang nang manggah nih, mun abang mate kaina daida harta nang hingkat abang tinggalakan hagan ikam wan anak anak kita, harta nang ada gen cuma anak anak haja. Sadih bangat hati abang, sunyaan kalung, bunil, galang amas nang ikam ulihi tumatan balum kawin gen habis dah hilang di pacak gadai. Bukan nintu haja, sarung gigi amas palsu mu gen tapaksa diandak ka pacak gadai...habis dah..kada hingkat di tabus lagi". Itu lah di antara kanangan kannagan ucapan ayahnya nang maigut igut parasaan ku.
Kabila ayahnya di Ambil baasa olih nang Ampunya nya, sagala pasanan kada suah ku lupakan. Alhamdulillah dalam ngaleh ngaleh mahidupkan anak anak wan mari palajaran, saikung saikung anak anak bajaya dalam kahidupan masing masing. Saikung dami saikung pulang tulak maninggalakn ku mancari panghidupan saurang. Aku santiasa tabah , walaupun pahit sakalinyaan hidup manjanda nih, aku di fitnah, aku di calak, anak anak gen hidup saraba kada mayo makan kada mayo pakaian gen asal babaju haja. Mun hari raya baju sakulah hanyar haja nang hingkat ku tukarakan hagan pakaian raya.
Bila aroh parkahwinan anak pabungsunya...tarasa bangat kahilangan..asa kusung dunia nih, habis dah anak anak kaluaran maninggalakan ku. Malam nya kada karasaan banyu mata mangganie giring ku. tagal dalam sadih tu aku jua marasa bahagia, sunyaan anak anak ku dah kawin dan ada panghidupan saurang, dah bakurita berataan, ada nang baulih manukar rumah. Dalam hati ku..bahagia anak anakku, bamakna bahagia jua hati ku, tatunai lah janji kanu aruah ayahnya halam, puas rasanya.
Hujan magun kada bamandak, dingin maigut sampai katulang hirang. Aku saurang haja wahine.... "Abang, walaupun ikam daida lagi dalam dunia ini, tagal sunyaan pasanan mu tatap aku ingkuti, aku tahu ikam di alam sana gen tanto dah marasa lapang, anak anak kita Alhamdulillah manjadi urang nang baguna, walaupun 10 ikung anak kita, kada saikung gen nang talibat wan panagihan dadah. Anak anak kita salalo bulik kakampung manjanguk aku nang kasaurangan ini"
Sapanjang malam nang dingin ini aku kada hingkat mangicingkan mata...paristiwa pahit manis basilih ganti, kaya hanyar sumalam inya balalu. Situsaini kadangaran hayam bakungkuak, subuh dah mancangol pulang, bagagamat aku masuk kadalam bilik air, mandi maambil air sumbahayang...manyambah Tuhan Nang Maha Esa. Amin
pali batong AKUK annak BANJAR NAGARA
Thu Sep 16, 2004 9:03am
218.208.3.2
Minik mamikirakan kakanakan wayah nginik, napatiak kadak? Panakutanan!, mun bulik ka kampong kadak magan tatiring arikadap hajak ma’i baingkutan intang tapih umanyak, mun umanyak ka paduk bajurut umpatan ka paduk,mun ka jemban hakun ma hadangi intang muha lawang, kada tahuk haruk!!! Kada kaya akuk halui halam, mun kada wani napa disariki kawitan, halui-halui ma am dibawa’e manyapong, mamuluti, mamikat,manjabak, manjarat, manumbak, manaiki awan maulur.
Manyapong beburak, lom’man sakulah akuk dah’umpat kuaitan manyapong baburak, kuitan katuju manyapong intang kabun gatah nang hanyar batabang, kuitan kuk halam mun maniup sapongan satuk duak jam kada baampih, akuk hagin mandangari awan mamuluti baburak nang detang. Imbahhanok ada’i baburak nang dehindak detang parak bajam-jam disapongi kada jua bangsol, nantok nang akuk taguring-guring ma hadangi, basalimputan awan tapih kadinginan napa……
Kisah ini berlaku diwayah pagi di rumah banglo dihiga kota KL.
“Ayahnya ni amun mamuruk bajuk itu cuba ilok-ilok saikit pang”ujah Si Siti sambil mangamaskan baju lakinya Si Utuh Lanjik di awak. Si Utuh Lanji takujihing maitihi muha bininya Si Siti. “ Bingking bangat baniku naya hari ni” ujah Utuh Lanjik sambil bagayaan mangibit sayang pipi Siti. “ Ayah!!ayah!! lakasih la yah” Ujah anak-anak Utuh Lanjik yang kada sabar-sabar handak naik kakurita untuk bulikan ka kampung. “He’ih he’ih, kaina dahuluk, ayah lagi basisimpun ni”. Siti hanya takurihing maitihi parangai anak-anak awan lakinya. “Kakanakan asa rami bangat handak bulikan dan balawasan di kampung sabab kita sudah lawas kada bulikan, hanyar wayahini abang bacuti lawas” ujah Utuh Lanjik anu bininya Siti . “Siti!! amun sudah talah basisimpun ayuhak kita tulakan, tu ha kakanakan kada sabar-sabar lagi” saru Utuh Lanjik pada Siti. “ Baik Oi yai” ujah Siti
Pajalanan dari KL ka Sg Ganal maambil masa labih kurang 3 jam. Maklomlah jalan dari Kl ka Kuala Salangor banyak yang rakai-rakai. Jadi ngalihlah handak mandaribal kurita.
“Kakanakan sudah pun taguringan, Siti gin taguringan juak, kada sabar nya handak sampai mailangi umak di Sg Ganal” fikir Utuh Lanjik di dalam hatik surangan. “Muyaknya surangan kada kawan handak bapandiran” tambah Utuh Lanjik di dalam hati sambil manakan minyak kurita. Makin lawas makin laju Utuh Lanjik mandaribal kuritanya.Asa kada sabar handak sampai , batamuan awan umaknya. Ditakannya lagi minyak kurita dan UNSER nya tarus bakipai mamacut laju sambil mancilok kakiwa dan kakanan jalan. Habis samuaan kurita di hadapan dipotong. Raminya Si Utuh Lanjik mandaribal hingga kalumpanan kakanakan awan bininya taguringan.
“Oi ayahnyak kanapa laju bangat ni” takun Siti yang tabanungan dari guring.
“Kadada apa Ti’ai…..handak capat sampai banarai” sambung Si Utuh Lanjik. “ Waras saikit ayahnya ai mamdaribal tu.. biar bagigimit kaina sampai juhak” jawab Si Siti asa mamburinjing guluk. “Rilek rilek jangan takutan” ujah Utuh tarus mamotong sabigi bas ekpres di hadapan.
“ E eqeqeqeqeqeqe hanatiak kada apapakan, kacang je” ujah Utuh Lanjik sambil takujihing kaungahan hingkat mamotong bas tadi. “ Sudahlah ayahnya ai, jangan mambungah-bungah kaina katulahan” jawab Si Siti “Ikam jangan takutan lah, tu ha sabigi lagi bas ekpres di hadapan, gayumut bangat kaina aku mamotongnyak” ujah Utuh Lanjik dangan haratnya sambil manakan minyak UNSERnya. Utuh Lanjik tarus kaluar kakanan jalan handak mamotong bas ekpres di hadapan tiba-tiba datang sabigi lori balak dari hadapan. Utuh Lanjik kada sawat mamotong dan tarus……….KEDEBAAAANG!!!!!!!
Tiba-tiba, “Tuh ooooo Tuh bangun Tuh,” ujah umaknya manggarak. Mata Utuh Lanjik tarus tabuncilak dan sambil mangilar nu umak lalu batakun “ Mak mana Siti awan kakanakan, mana’an dipa mak, mana’an mak? takun Utuh bakali-kali. Umanya ranai kahiranan maitihi parangai Utuh Lanjik. Tiba –tiba Utuh Lanjik bakuriak manangis di hadapan umanya “ Makkkkkkk mana Siti bini ku awan anak-anak ku” Umanya takajut dan PANGGGGGGGG tarus manampar kapala Si Utuh yang gundul kada barambut. Utuh Lanjik takajut kasakitan “ Kanapa umak manampar kapalaku” ujah Utuh Lanjik. “Banyak bini ikam, bagawi gin kulir, handak babini, kada ada saikong bibinian handak anu ikam, tu pang kajadian guring diwayah sanja-sanja, jadi sitan mangarumuni” mamai umanya. “Lakasi bangun mandi, imbah tu tulah kamandarsah” ujah umaknya sambil tulak kadapur handak bamasak.
Utuh Lanjik bangun sambil takurihing surangan macam warik kana balacan. “Bamimpi aku rupanya, eeeeee supannya akuuuuuuuuuu macam handak masuk dalam tin iwak sadin haja” ujah Si Utuh Lanjik di dalam hati.
He he he he carita nya kada ada kaitan awan yang hidup atau yang mati. Nama yang digunakan hanyalah sacara kabatulan. Barelaan
Pali Batong Hayam Hutan Nang Jagau
Fri Sep 17, 2004 4:56pm
203.106.196.121
Poommmmm kuk timbak sadess,tumber sunyaan, tigak ampat ekong gagalabak Poommmmm nang kaduak nang nik kadak sawat maniring kuk nanguh parat sambilann ekong nang rabah, akuk baesot kasubalah mamiting nang jagau baawak ganal, babuluk habang bailau, babatis kuning manyahai, maruai ekong mairit katanah. Poommmmm kuk timbak ranai sunyaan, kada’adak nang gagalabak, nang bukah huhunya’nyang, kuk pitihi maniring, “takajut warik akuk” mamburinjing puhunguluk, lelih paluh ganal-ganal ja’gung intang papilingan, nang jagau kadak rabah, bagamat inyak mamaraki ka diakuk, bajuju inyak baingkang, mataknyak carak maniring kada sing kijipan, puhun gulunyak malarak, pabilak parak hajak, inyak baucap “Kauk parayak baungah pali’i balum satuntungnyak kauk manang, urang lainn gan adak maatar CarDap ka AB nik”jar jagau….. nanik talabih layau……..kusian talalarrrr………he.he.he……..
Maulah gurik mintuhak Iwan
Mailangik cucuk seperanakan
Mun ramie maniring ayuhak tatawaan
Mun kada bujur ayuhak padahakan.
Nilasakunta(NS) KAPIRAGAHAN
Sun Sep 19, 2004 9:41pm
203.106.172.204
Sogok haja tumatan di jauh tahumpating am satru nang cagar manyarang ka anu kita ,umai……. lah hai kada sarana bangangalih…….. amon silat nang lain babunga,balangkah,babuah takana pulang nang pina pambabalan batatahunan baulit awan paguruan cakada mau bisa.
Tagal walaudimapa gin silat**** hanyar nang rahat di gigirakan sakampongan tutih kana bagalanggang jua cakada magan sabarang sogok, jurus wan isim nya pulang dimapa am?
Habar kaharatan wan ka ampuhan silat**** nito tih banyak pang bubuhan Pandikar nang balisah kada karuan guring mamikirakan kada banyak saikit cagar mamucai’e di jagat pasilatan lain nang hudah ada nia napa jar itu.Galanggang silat ****tumbuh kaya kulat busut,ta pulang lah……. imbah di tapuk dada takuni rakungan……..anggaran kabungkalanan paraya !!
Galanggang nang tahanyar di halaman rumah Guru Hadi di kampung nito tih.Bah bilang saban malam pang kalapukan 10 lalaki 11 bibini bubujangan haja barataan tuto.Amon dikikira bilang habis ai barataan nang a’anuman nya di kampung tutih balalajaran pada si Kordi saikung nang kada umpatan nangapa kah tapasiholnya kada tahu jua nih? "Ai,napang garang harat banar ah hudah si Kordi nito lagit kada mau umpatan wan kita nia" jar kakanakan manguya si Kordi.Tagal di hiraninya gin kada am.
Harat jua malaran……….dimanang suah rikit di rumah si Kordi tutih aur hayau pang gawian.Wayang hudah kada kawayangan,pamainan (judi) sarana di kuya , mah jong nang batulisan China nito gin bisa, suah takacak rumah batu hampai mandua malam kada sing bulikan napang saruntuh-runtuh haja tih kalo……Banyu babotol hirang nito sudah nya, surungi ha cakada manampik. Bibinian am?……………kada…….kada tapian tukohnya!
Ari nia tih nangapa kah si Kordi lagit lakas banar bulik tumatan di pakan SB nang masih amon kada sawat ba ambun kapala kadanya tabulik kalalakasan kadamia.Bacara bubuahan Juhara Dali jua ya am kada hingkat ai han.Balukup dirumah napangada jua ah caka singgah di galanggang ada jua nang cagar di liliati………jar hati si Kordi wayah bamandak di pinggir jalan bahadapan rumah Tuan Guru Hadi sambil manungkat ka kapcai buruk . Pinda dimapa kah kalo ah Nusi nang rahat bajurus di dalam galanggang mangawai ka Kordi……….Labauuu…si Kordi bagagasutan bapiragah ta rabah ka tanah……babaya bapuat saikung pulang tangan pasilat pina kakancawai ka anu diinya……….Gadubukkkk…….nah hikamam tajuramba pulang……."Sud…..sudah-sudah…….. jadiam tuh asa kada katahanan ako amon aur kadamia……jadiam…..banaran manyakiti taho lah…..dangsanak barataanai!!!" jar si Kordi sambil bapiragah kasakitan…….bapala banar karamput si Juhara nia!
Pabila di tiring leh Kordi bubuahan silat nang didalam galanggang papasingnya bacacangangan pinda heran banar tukohnya tuh. Umai…..napa kuang lah hai…..tara banar ah kapiragahan ko tutih? Jar hati si Kordi gagarunum.
Kadai kopi kampungan amon papagian barumbung ai urang nya mahadapi pupuluran , urang bujangan napa lagi am matan kana banar hudah.Kordi hanyaram sampai napang mun aur malandau ha gawian,babaya handak manungkat ka motor Bahar nang rahat nginum di kadai manunjuk ka inya…….dabau si Kordi balaluan rabah lawan motor imbaham galo sakadaian "Ai……kanapa……kanapa garang?" jar urang di kadai pinda kababang barataan. "Umai lah Bahar purun nya ikam lawan diako………adoi ai….hudah lah ako kada balajar silat nito…….ikam aur sasogok-sogok haja……sakit ilah kana karan taho lah …….ahh!" pina mahingal tukohnya ..... Bahar nang di dalam kadai mandam kada sing bunyian………pabila pulang ako manyugok si Kordi tutih jar hati siBahar antara pacaya wan kada . Labaram bajadian pulang kapiragahan si Kordi ma u’uloakan silat urang papagian nia,bisa banar!
Batuhuk jua hudah Kordi mahimati bubuahan pasilat bibinian nang tarapat awan di inya, tagal bilang barataan pang bakulim, banaran harat ujar jurus tutih .Kada tahu marga banyak pasilat bibinian tuh am nang kada suah taung galanggang ………mandabau rabah tatilantang di panangahan galanggang ….umai…..ba alun saawakan mambari kapingin…….. parian nya si UtohLanji wan UdinMacal rahat di situ tih jua alamat kada ka tataan pang kita ………Tumbar paloh!
Baduhara maka am ………..jam 10 malam Kordi bapakaian baju silat Kuntau Banjar sarabanya hirang,lading balati larapan bulu tasisip di pinggang, sapa kah nang cagar di amuk cakada tahu jua nih……..tagal tarandah banarai cakanya ta pancau saikit matan sabigi kaya Pandekar Demang Lehman wayah mamarangi Olanda di Banjarmasin bahari…….ujar jua am….Kapala balilit wan kain hirang basarusupai lagi si Kordi ka padang tagah di pinggir jalan kada ah mun jauh banar awan galanggang basisilatan tutih kurang labih 350 meter ah kalo ha.Nyamuk bilang purutan manginging pang taliga di igutinya handak di apa akan, imbah di tapak ranai………..tagal jangan sahangkui-hangkui lah pa kadangaran urang……….rosak kikiwangan.
12 tangah malam galanggang ampihan……..kalunyuran motor wan biskar ba ampah bulikan ………canang ah ……banyak jua nang singgahan di……….Port ah napa kah jar kakanakan wayahini…….ayuha jangan sampai ada nang dadayuyut babawaan parut mandalinding jadiam…….jawapi ha surang…….. ako kada rigi umpatan am jar hati Kordi.
Sabariah sweat seventeen anak dara kalua+ alai…….pangawak……poh…..asa kada hingkatai mamadahakan, hirang manis…….galak bigi mata kada salisih palakon Raja Azura.Magun manyaurangan kadada cagar nang ampun nya lagi.Nah………sadang am hudah nih…….jar hati si Kordi.Rahat kakacikut si Sabariah mangayuh biskar malalue intang tagah pasungkupan Kordi tutih………. mangilat si Kordi manyambar hindar biskar si hirang manis………rasss…… balaluan manju’ung ka padang tagah……napa lagi pada tasungkam am badudua di tindihi biskar……."Oooohhh umaiyaaaiii……ya Allah napa nih??……Adoiiiii…" jar Sabariah katakajutan……..Kordi ma alih ka biskar basadinan manindihi si pangawak sadap…….kira mangunci jua lah tuh……... "Badidiammmm…….jangan bakuciak mun kada rigi basakitan!!" jar Kordi mamadahi si manis 17. " Sapa nih……..jangan di apa’e akoo…..tolong" jar sabariah tih pulang. "Sarana takutan banar ah diang ai……hantu kada,jambalang gin kada ,ako Kordi ca tiring babujuran" jawab si Juhara Dali sambil malului pundutan kapala. "Heeii… akoyai……abang Kordi…..napa garang dika pina kadamia ba i’ingat haja bang ai" ………….."Ingat ai…..antara lalaki lawan bibini cagar baulah napa lagi…..paraya ah bapiragah kada taho Yang ai" jar Kordi mahimati. "Jangan bang ai…….bawa mangucap dika….aku kada handak……takutan" rista si pangawak sadap. Napang garang nang di hadangi…….awak simongkalan barabah di hadapan mata……..tapuk dada takuni rakungan…….tagal jangan kalumpanan lah….20 tahun 6 rotan……bah kada samadaan jauhakan bala!!
“ Ayuha yang ai,kada ku apa’e kada ikam…….tagal basarat lah…….jawab takunan ko awan hati nang jujur…….bakaramput jangan di pamain am……….alamat bajimouse an pang kita malam nih” gampak si Kordi bunyi paiyaan tukohnya. “Mun daminto ayuai….. Tagal ayuam dika bakisar pada diako dahulu … batindihan kadamia….umai takutan bang ai……barat nya matiyallah bilang asa mahingal hinak nah” jar sabariah tih pulang bamula ampih hudah katakajutan. “Cah cakada ko bunggol malapas di ikam nia…….busialah basadinan kam sugok ……..imbaham tajumpipir …..tahumpating kamana kah kayina ako ……..marosak kakiraan” ………….. “Han napa tia taho haja pang takutan lawan silat**** nia tih lah……..he,he!” halui bunyi tatawa si Sabariah pina bamula unggah pabila tarasa mambarangat ragapan lalakian napa, sapala banar. “Kita barabah ha badudua bang ai………nyaman bapandir…….. tantu pang kada hingat basusugokan…….bujur kalo?” jar pangawak sadap sasain bawani . Manangah malam maning siapangada nang ada lalu di situ, pada kilipan bintang , bunyi bilalalang, cangkrik banarham nang umpatan bakarasmin lawan nang badua tutih………..umai bahanu asa mamburinjing bulu awak si Kordi napang pamugaan wayah anuman barabah di higa manusia nang bagalar bibini………..cerita pun tarak guna jar malayo jua.Nang tantunya angkara si Kordi nito hudah mayimpang jauh pada batasan ………dinapa tuh ai, marga kahandakan tahu rasia silat****tutih pang lagit kadamia.
Tatambaian si hirang manis di subalah Kordi magun haja bakaras banaran tih pang jurus silat****ada haq kagancangan tumatan di dalam jar.Sapa haja lagin ai mun takana sogok rahat bajurus di galanggang tantu marasani pang kaya apa ka ampuhan nya. “Banaran jua ah yang,……ikam jangan mangngangarana manakuntani diako” jar Kordi maunjuni si Sabariah. “ Amon dika handak taho banar nangapang maka kada balajar ………ca babuat rasa’e surang tahu tuh harat kadanya!!” umai manambirau tukohnya si hirang manis gilir nih. “Sabujurannya ikam umpatan balajar silat ninto hagan napa yang?”Takunan si Kordi lagi. “ Ai, kaya urang ai jua, kalo ham kapalipitan…… dudi hingkat jua dipalar ……kada kawa mambalas ma ilak-ilak barang malaran pada ta ampar budas abang nya ai” jar si sabariah unggah.” Ooo dayinto ah tih…..cagar handak harat jua pang ikam nih alih yang…..sini nah…..ca am bapadah babubujuran jurus tutih banaran ampuh ha kada? Jar si kordi mangagarigit ba asa manindihi si pangawak sadap pina babanaran mahahar tukohnya ai .” Umaaiii jangan bang ai ako kada tahan amon dika pusuti kadamia……..ai yaai galianan”……bamula pina bahinak ganal si hirang manis di gawi leh si Juhara Dali baik jua kada di guliming nya(amunam bisa), matan talalo!
Anggaran takundangsai marga mangulimakan silat**** cakada kaparluan am. Sabariah bapadah…. sapa jua nang hudah manjadi ahli galanggang ****hakun kada hakun, basusogokan pang kanu pasangan papasing nya, sapa nang kana sogok tapaksa ai bapiragah takipai,tatingharap,tajalukup, tatilantang bamacam ham bacara sakahandak saurang ya am, amon kulir balampah kayina Haq kagancangan nang didalam diri kada mau badamping, parian nya handak lakas mandapati haq tutih kana saing pang balampah, pabila takana sogokan tarasa kadanya imbah maragui bapiragah tajalapak ranai garutuk.Si Guru pulang bilang saban malam mamadahi ka anak murid ma inta karasakan pahatian, bakulim mati pang amon ada urang nang mahimati jurus**** ninto tih. Kanu murid nang cagar ingkar taho tuh kayina dudi bala balasan nya ujar. Nah labaram mamarakani kaya waloh bajarang lah hai, situa banar!
“Imbahnya dimapa am, puasam kalo hudah hati andika lah?”hingkau si manis 17. Kakalikik Kordi tatawa lilihan, kasudahan nya rasia silat**** taka pakit ko am jaritu…… napa tia bujur……kapiragahan…….di wawalohi paguruan…..he,he,he! Dasar banaran jua jar urang bahari lah hai……Bibinian racun ,bibinian jua panawar nya…….Pacaham lubang……….Bamandahan!!
“Jadiam tuh Yang ai,malam esuk kada sarana ka galanggang bunggol tuh lagi……….mambari muar…..basisilatan mun duga cagar bararamian pahanti……baulah lesen sakira hingkat saban malam kaluar pada rumah….nangapang dijalak……… bacicintanan banarai…..urang nang tuntonan makamam……..ba ayun dua bigi tungkol pisang didada…..burit satabah ta ampar tantan……..katia rami banar ah……mun ikam tulaki jua esuk hinggan sini pang hubungan kita!!” Bamamai tukohnya si juhara dali gilir nih,ayuha tampuluan napa pang!
“Pagat hubungan nangapa kuang……..pabilang ako bacintan awan andika bang?” sahut si hirang manis gugup. “pamugaan malam nia pang……wani bapiulah wani jua mananggong ……kada kalakon tuh lah?” Bah….babujur harus lah hai kada bakikiasan si Kordi nia matan pahatian wadi, ngalih pang cacarian nya DM ai! Mangariwit jarigi kincir si diyang kalua mangibit batang paha si Juhara Dali sambil bailun “Hiss…..miangnya……………………ai,….gatalll” hikamam……tanda batarukuaianam hudah si jantung hati waloh bajarang, rapat i’ikupan ……kaganaganam nah…….uamaaiiii!!
“Jadiam bang ai,kita baisur ha lah…… hayam hudah bamula bakungkuak ayungan nya kayina siang…..mambari supan mun ada nang malihat cagar tumbar pang sakampongan,tagal walaudimapa gin dika atar pang ako hampai karumah…….wani jua ahhhh!!” pinta si hirang manis pina unggah ha…… “Cah amun angkara ikam nia Yang ai,jangan ditangga rumah ka lawang kalambu lagin ku atar” cakah…… cakada bagalar Juhara Dali amun pamburisit!
Lidai am padang halalang awan jariwit bakas nang badua tutih………Bukit banar…………… Bakaciut biskar dikayuh leh Kordi…..bahahanu gagaliut hidar manggisit rabahan, napang nang duduk di balakang kamumungkalan pangawak, jalan pulang bilang bahahar kada sing lampuan napa. “Bawa ha bulik biskar tuh Kor ai,mun kada bamalam disia ha nah,mamaraki subuh ya am ari hudah” ujar pakacil Sabli kawitan si hirang manis.”kada sarana ah pakacil ai,mainjam biskar nia tih jadiam,nang dudi-dudi
Ha,esuk ku atarai pulang” jar juhara dali manahapi. “Barilaan bang lahhh” sawat haja si Sabariah bapamanis kanu Juhara Dali mambari garigitan………….kaganagan pulang……….
Labar takacak cintan am ikam Kordi ai……..di sasaingi bagawi,duit jangan di bubuang kada mangaruan,disasadangi haja manjuhara tuh kaluko ah …….…..kaya apa karasnya pahatian ikam amun hudah kalapasan hayam hutan di gangaman pa marista…..tahu lah!! takuni ha si Pali Batong bujur kada nya.
Badadas Kordi babuat dalam bas ba ampah ka subarang P kada sabar napa dandaman lawan paninian . “Pinda kaya apa garang jurus**** tutih cong,banaran jua ah harat?” ujar Pakwan Hj.Ramli Sifu Kuntau Banjar manakuni nang cucu(Kordi).”Cah jurus tahi palat ai nie ai………karampuuuttttt” hingkau si juhara dali bapadah kanu nang paninian.”Han napa jar ko……kada magan di takburakan….ilmu tih di dagangakan cakada nya sampuraka……..Nah amon nangini pulang dimapa am…..Iyyaahhh!!” Bilang asa bagantar sarumahan kahangkuian suara Sifu Hj.Ramli sambil ma ayun panumbuk kanu nang cucu, parian nya manyinggah mahing kaya wasi ninto alamat pirut pang muha saumuran sako “ Hissss……haaap….. jaga dika ….nang kalah diako pulang nah…..yaaaahhhh” Bilang ma ancap si cucu ma asak nang paninian……..habis sarabanya garancaian pakakas di anjung rumah dua Pandikar lawas kada bahantup……..lmbahnya……..labbaaauuuu……dua kaping papan tawing pacah tahambur kana paninjak sifu. “ Su….sudah…sudah nangapang habar …….mambuang parangai ah…..habis kayina pacahan pipiringan ko……turun ka tanah tuh mun handak baiya…… talalo-lalo ….ayah ikam ai!!” Kukuciak ninik bini mahaya akan pakakas hidin napa marasnya ai……Busu Mat Sasi nang hanyar bulik tumatan di pakan KG basadinan datang manyasah napang gigir gampar ……sakali di itihi……..”Nah……..bakuntau ah dika tih kak…” lamah lambut ha suara banjar kandangan. Umaaiiii!
Badua bacucu takuriheng simpak sambil ba ampunan …….sifu manapuk-napuk bahu nang cucu…….. malapasakan dandaman. Buang gian jar malayo jua .Imbahnya napangada ah pada bacari tukul wan paku am si Juhara Dali maharumati dinding nang rakai tutih napa,sunging taliga dimamai’e nini bini…. mamarakani limbui pang paloh. Tewas …….ha…..hapus muha!
Kisah Banaran:Ngaran silat nang sabujurnya kada hingkat di andak kaluko ada nang ma anggap dudi, pancang bakatumbahan.
Sapa garang nang sabujurannya si Kordi tutih? Kulaan/Dangsanak tanguhi ha saurang lah!
Manitik banyu mata ulun nah kaganangan kisah lawas .
Alfatihah hagan paninian Ko……….Aminnn!
Dimalam yang kadap bulining, ari indak garuguman, kilat pulang cararap-cararap... Dipinjung rumah kalihatan Diang kilip-kilip mata, sasatumat bahiring kakiwa bahanu kakanan kada jua takilipan. Tuhuk Diang bakicing tagal hati asa rakai manganang Utuh yang kada sing bulikan parak mandua bulan, ninto pang yang maulah Diang kada kawa guring. "Abang Utuh lakasi bulik" jar Diang dalam hati balaluanai banyu mata balilihan, bajarujuhan makin lawas makin landas banyu mata kada kawa dikakasat lagi... Manjapai Diang kaparut, mamusut-musut... parak sabulan hudah parut Diang asa galuitan haja.
Kaganangan Diang malam sahari sabalum Utuh tulak ka Kuala Lumpur...Sawatai Diang awan Utuh batamuan intang tagah parak rapun pisang (pisang jariji warik).Ujar Utuh inya tulak kada lawas kada inya handak bacari duit hagan maminang Diang, bila mayu haja duit inya bulikai."Ayuhak" jar Diang sambil maikup Utuh... Sambil baikupan tuti sawat haja Utuh mahahar "Umaiii.. ganalnya bilang malima jari, amun kayaini talambat saikit ako bulik, napatuai pariannya sajari saribu lima jari tapaksaai bacarian lima ribu" jar utuh bagayaan. Takurihing Diang imbahto kada karasaan Diang gin umpat jua tahahar... Yang Diang muskil napaan dalam parutnya asa galuitan, babaya baikupan awan bahaharan cakada mau batianan jar Diang mamikirakan... Tagal malam imbah batamuan awan Utuh adaai Diang tamimpi,jar urang mimpi baal(mimpi basah). Mau haja Utuh naya bainguan hantu raya jar Diang napang malam tutik bilang licak pipikangan, awak gin asa rihuk banar jar Diang sambil maingatakan mimpi baal tutik... "Sah! Utuh naya baingun hantu raya" jar Diang garigitan sambil magibit-ngibit kaparut yang guliatan... Kada lawas imbahtu taguringanai Diang itugin bajunging hanyar mau takilipan, guring gin amun kada kana lorongnya memang ngalih handak takilipan... (lorong bajunging).
Isuknya ari magun haja lagi tatarauwan si Diang hudah siap handak tulak kakalinik.Kalinik gin balum babukaan lagi si Diang sudaham sampai,sarik banar Diang kanu anak hantu raya yang aur guguliat dalam parutnya... Kada lawas datang Duktur "sakit napa" jar Duktur marawa Diang (Duktur banjar)."Sakit parutan" jar Diang. Kada sawat sapuluh minit siap duktur mamariksa imbahtu Duktur banjar tutik manjulungi ubat babutul... Hahanjilum Diang bila mambaca ngaran ubat tutik "UBAT CACING'... Balaluanai diang kaganangan malam masa batamuan awan Utuh dihiga rapun pisang (pisang jariji warik), malam tu masa bulik karumah Diang kada bacapal kada, capal takipai yaam...
Pajalanan bulik dari klinik si Diang aur banyanyi haja kaungahan, babaya sampai haja dirumah taitihi ada surat di muha lawang lakas Diang maambil diliatinya alamat dari KL balaluanai asa galudupan Diang sambil mambuka surat tutik...
K.L.
22/09/2004
Hagan Ading Diang... Maap lawas kada mangirim habar. Sabujurnya abg kada kaubaran manulis surat, siang malam bagawi, siang bagawi kontrik malam pulang bajualan dipasar malam...
Duit hagan maminang mayu haja hudah tagal minggu lapas kuitan bini bapadah yang sabujurnya kanu ulun... Jar kuitan ku kita kada bulih kawin jar. Bukannya hidin kada katuju tagal jar hidin inya suah manyusuakan ikam lagi halui, jadi kita ading baading sasusu Diang aiii...
Ulun pacangan kada bulik lagi ka kampung, jangan dihadang...
Yang Tahahar,
~Tukaras~
Bila imbah haja mambaca surat Utuh tutik imbaham Diang taduduk tajalipuk intang waton, asa kadap punjanak... banyu mata batumat pulang garabakan... marista bangat Diang.
Hari ni hari Ahad, cuti sakulah. Cuti cuti kiyaini gen uma kada mambariakan kami guring baasa, kina larang rajaki jer. Pahadangan uma basasadi didapur, kami bagagayaan sapaadingan. Diluar sana magun haja dingin wan kadap, maklum hajalah sakuliling rumah hibak wan tanaman. Rapun pisang, hubi wan puhun nyiur nang paling banyak.
Kami main cuk cuk bimbik. Abang Amat, Abang Asir, ako wan Ajah. Ajah kana bajungging badahulu imbah diundi wan "laptalilaptamplong" ...imbah tu "wan tuuuzuuummm", Ajah kalah, tu nang kana bajungging tuh. Ajah bajungging, Abang Amat, Abang Asir manadah talapak tangan di balakang Ajah, Ako pulang tukang maingkuti sakibit karatas nang dikuracak halus hagan pananda. "Cuk cuk bimbik, bimbik tapong sarunai, tacucuk takulibik, ditawak awan punai" jer ku....situsaini kami batiga baading manyambat "gadingsing liuk liuk...gadingsing liuk liuk" karatas nang ku kuracak tadih kujulung ka Abang Amat, kami batiga mangganggam kiwa kanan tangan sambil mamusing musing tangan. Ajah gen bangun....huhulingang stumat, mamikirakan karatas halui nang takuracak tadih di dalam ganggaman siapa. Situsaini Ajah manjambak tangan Abang Asir...di buka nya..daida karatas pananda di situh, makan Ajah kana bajungging sakali lagi. Dah ampat kali Ajah kana bajungging, magun haja kada dapat karatas pananda nang ku kuracak tadih. Ajah gen mula sarek, situsaini inya bahintabol lalo bahantak hantak batis manangis kasarekan. "Ooohh Yang napa nang gigir tuh, ikam mangibit ading kah yang???" jer uma bahuntaung matan juruk. "Kada ma ai, Si Ajah ni kalah main cuk cuk bimbik" jer ku. Kasin wan Ajah, Abang Asir pulang nang bajungging..kami manaroskan main cuk cuk bimbik.
Bau arom hubi babanam wan arom acan babanam , ulah kami tamandak bamain, Hmmmm nyamannnnn nyaaa aiiii....uma jua ada maulah sambal acan, kami gen badadas bukah ka juruk, ambil banyu dari dalam guri , ciuk awan ayan, batampungas, bakumur kumur handak sarapan pagi. Uma ulah dua idang sarapan nang di tutup wan tanggui, Jer uma idang nang dalam tanggui sauting lagi tuh jangan disiksa, tinggalakan hagan "ular" jer. Kami sapaadingan gen makan dudukan sakuliling idang... makan gaha. Erggghhhhh...bungi mariga!!!, kanyang dah.
Imbah makan, uma ayah gen tulakan ka bandang, Abang Amat wan Abang Asir tulak maumpati uma, bukan nya tulak mangganie uma tagal tulak mangacal kah...bakunyungan kah atau bamain kalayangan (layang layang). Aku nang babini ni kana maingu ading, ading nang pahalui nya umur anam bulan, ngaran Siti Ramijah. Uma dah tinggalakan bubur hagan ading Siti, jer uma kina dalam pukul sambilan pagi suapiakan ading makan bubur. Pahadangan ading Siti magun guring dalam salimput kadinginan, Ako basisimpun , sapu lantai, babasuh pinggan mangkok. Aku kada tulak batatapas mun uma daida dirumah, kana maingu ading. Pukul lapan bila ari dah tinggi, kumandiakan Ajah, kupupuriakan , ku miyaki rambut Ajah awan miyak lala lalu ku surui.
Situsaini Ading Siti manangis kalaparan, ku ulahakan susu...imbah manyulum puting susu ranai ai si Siti. Balum pukul sambilan lagi, hijaakan inya manyusu hulu jer ku dalam hati. Siti mannagis lagi, takameh sakalinyaan, hu hurupi salawar nang puga , salawar nang dah igat tuh ku tuyuk didalam timba andaki di higa lawang juruk. Ku kilik Siti turun katanah, ku amparakan tikar buruk dibawah barumahan bamain awan Siti, Ajah jua umpat bamain tapok amai amai. Parak pukul sapuluh hanyar aku manyuapkan Siti makan bubur. Imbah makan mata Siti dah sasain halui, handak guring. Ku mandiakan Siti, imbah bapupur basurui, ku pukung Siti, ku guringakan Siti awan lagu lagu nang kada tapi mardu, sabab ilon kada nyaman. "Tudung pariok....tudung pariok pandai manari...manarilah lagu...manarilah lagu putra mahkota...kain lah nang buruk...kain lah nang buruk bari'e kami....hagan manyapu..hagan manyapu si banyu mata..."aku banyanyi alun alun salajur manampuki burit(pongong) Siti. Kada sampai lima balas minit Siti gen taguringan, nyaman bangat mandangar aku banyanyi napa. (ceqeeqeqe jangan mareee aaa kulaan).
Siti dah guring, aku gen mannggar banyu dalam cirat, kina mun uma bulik daida banyu hangat , kina uma bamamai. Andaki lima anam puntung kayu, ku andaki miyak gas, ambil guris hidupkan api, hijaakan api barau, nyaman ancap banyu manggurak kina. Disubalahnya kutanggar pulang nasi pahadangan uma bulik, kina uma bulik matan bandang, uma nang bamasak lauk.
Tangahari uma ayah bulik matan bandang, Abang Asir wan Abang Amat gen umpat bulik. Ku tireng abangku badua tuh muha gen inda batagar, hirang,laat, bacalumut awan licak. Nih musti dah tulak bakacal, kada gen tulak bamacal banarrai dibandang tuh. Uma ancap bamasak lauk, uma masak sayur kaladi nang digangan awan ikan haruan, ikan sapat ditumpi, ninto haja lauk tangahari nih, uma kana badads bamasak pasalnya, imbah sumbahayang Zuhur kina ayah handak maajar "Sakulah Diwasa" di Balai Raya , uma pulang umpat ayah balajar jadi anak murid ayah. Psstt... sabujurnya uma tuh salajur balajar dangar habarnya camburu awan Galoh A'oh nang katuju awan ayah, sampai inta dikawini ayah...hish handak mampos...digintas uma kina hanyar taho kau A'oh kih kih kih.
Patang tuh Ako gen handak umpat uma ayah tulak ka "Kalas Diwasa". Ading Siti di ambili nini tangahari tadih, handak bamain wan cucu jer nini.
Di sakulah.
Ayah: Are nih ciggo handak ikam sunyaan mandarasi napa nang ciggo lajari sumalam. Palajaran "maija" (ejaan la tu)
Ayah: Mas, caam ikam "maija" BUNGA. (Mas tu = Masbah ,uma ku tu ah)
Mas: B.U = bu. N.G.A = nga. BUNGA.
Ayah: Bagus....pandai (maklum haja ah bininya...mun kada nyambat kiyaitu maupang kana sunduki lawang malam kina hihihi)
Ayah: A'oh ikam pulang caam "maija" BAKUL.
Masa tuh mancirau jua mata uma mangulih muha ayah, ada asa camburu juha dalam hatinya.
A'oh: B.A =ba. K.U =ku. L . bakul
situsaini ako tatawa ganal...."bungol" jer ku hangkoi, aku gen taros mambatulkan Ijaan A'oh. B.A = ba. K.U.L =kul, bakul, jer ku kaungahan. Napa lagi tabuncilak bigi mata ayah mancilengi ako, lakas lakas aku badiam, takutan kana kibit napa.
Patang tuh dalam pukul lima kami gen bulikan. Ayah bawa uma wan ako naik mutur napakah kalumpanan dah ngaran nya, tagal kami manyambat ngaran muto tu "mutu prepepepep rakai" sababnya parak sapuloh kali manyatat hanyar hingkat hidup injin mutur tuh.
Patang tuh masa uma maambil ading matan rumah nini, asa ladar awak ading Siti, jer uma isuk handak tulak ka kalinik mambawa ading nang garing.
Rahat uma aur di juruk basasadi sarapan pagi, Ading Siti manangis nangis, uma manyuruh ako mangilek ading pahadangan uma maulah susu botol. Awak ading Siti sasain hangat. Siap susu ulahan uma , ku asuh Siti, bari'e Siti manuntum susu, Siti dahindak manyusu, mannagis kuciak kuciak. Ku barie lagi susu, dikinum nya saikit lalu tamuntah. Uma magun haja aur di juruk sana, aku pulang tarus mamujuk Siti, mangilik Siti. Situsaini ku tireng siti kaya mangajut ngajut inya bahinak, ku andak kapalanya kabantal. Kutireng siti. Siti bahinak kaya urang sasak napas...sakali diangkatnya kapala manarik hinak...dua kali...kali nang ka tiga tarus tadiam. Kutireng muntung awan hidung wan matanya kalihatan ilah "layu". Aku bukah kanu uma sambil bakuriak "uma...uma...ading mateeee" jer ku. Uma macam kada pacaya surahan ku. "HIjaakan ading guring jer, jangan di cala ading mu, stumat lagi imbah sarapan uma handak bawa ading ka kalinik" jer uma,
Kada taho kanapang hati ko tarus galitiran, ku guncang guncang awak ading, ading tarus baranai. Imbah basasadi sarapan pagi,uma taros datang handak maimbili ading, handak batata tulak ka kalinik. Uma maingkuti ading nang lamah, takipik uma, lalo manjapai japai awak ading, ading badiam haja. Uma mangiau ayah nakuni kanapa ading jadi kiyaitu, ayah gen mahahar awak ading, muha, mata, tangan ading, marasa nadi ading, ayah situsaini huhulingang, ilat ilah kajung kada hingkap baucap lagi dah....Siti dah daida lagi dah, jer ayah.
Dah barapa jam ading dikabumikan, uma magun haja mannagisi ading Siti nang tulak jauh dari dunia ini, sadih bangat hati uma sabab kada sawat mambawa ading Siti tulak ka kalinik, tagal apa handak diulah lagi, sunyaan hudah ditulis Allah, saparti nang talah dijanjikan Allah. Bagi aku pulang itulah pangalaman paling kada hingkat dibuang matan ingatan ku kawayahini. Hagan uma aku Duakan , uma taguh mahadapi dugaan Tuhan Nang maha kaya. Paristiwa tuh balaku masa umur ku masuk tujuh tahun.
Sakian haja sapintas kanangan nang sasakali manjanguk dalam sajarah hidupku. Kanangan manis pahit sadih tulak dan datang...mawarnai kahidupan ku.
Sepala Intoh Banyu Putih @ Banyu Dingin
Sat Sep 25, 2004 10:01am
202.184.41.61
Banyu Putih
Andika kada payah mangaluarkan banyak duit gasan manjaga kasihatan. Mayu ai awan banyu putih atawa banyu bajarang atawa banyu dingin. anyu nang ada dalam awak kita antaranya bafungsi menjaga kasigaran, mambantu mamisen makanan wan mangaluarkan toksid. Tahukah andika, banyak lagi manfaat nang lain mun manginum banyu putih?
Banyak urang kada tahu khasiat banyu selain dari tatamba malah. Banyu gin kawa mampihakan macam-macam panyakit awan cara nang mudah wan murah, inya disambat urang TERAPI BANYU.
Papadahan dalam buku karangan Chaiton Leo, Terapi Air untuk Kesihatan dan Kecantikan, manyambat, terapi banyu adalah cara manambai wan maampihakan penyakit mamakai banyu. Banyu secara khusus harat babanar, inya kawa dimanfaatkan secara maksimum gasan manguatakan mekanisma awak kita.
Amun andika separuh lali handak mangurusakan awak, pada bengalih-ngalih mancari ubat pangurus awak, napang kah kada mamakai cara nang mudah wan murah yakni nginum sakurang-kurangnya 2 liter banyu sahari.
Banyu manguatakan proses metabolisma dalam awak kita dangan mamisen makanan menjadi tanaga (energy). Banyu tutih ilah minyak spiret masa handak mamasang lampu gaslim inya mancapatakan reaksi kimia sistem metabolisma. Amun andika kurang manginum banyu, sistem metabolisma awak andika kada kawa mamisen kalori dangan baik.
Amun andika manginum kurang dari 2 liter banyu sahari sistem awak andika jadi kada pati tawas. Antaranya proses mangurus akan awak bejalan lambat. Pasal apa tahukah? karana kurang labih 2.5 liter banyu dipakai gasan fungsi awak kita sehari-hari nang kaya masa kita bapaluh. Amun andika menjalani program diet tagal awak magun haja kada mau bakurus kamungkinan inya disababakan andika kada manginum banyu nang cukup.
Amun andika karap bahira mangarasan, inya antara tanda proses pencernaan atau pangilangan makanan andika kada bagus. Banyu parlu babanar hagan proses pencernaan. Pencernaan amun kada bagus, andika mungkin kada hingkat ma-isap manfaat dari makanan. Awak kita mungkin mantar signal menandakan minta tambahan makanan nang baisi banyak mineral nang awak kita kada mayu atauwa kakurangan.
Ada kalanya andika marasa "padih parut". Terutamanya mun tajadi hidrasi, awak kita akan mangirim signal atau mautauwi awan merespon kita parlu pada makanan. Tagal amun kita banyak nginum banyu, kita kurang maarit padih parut, silap-silap kada barasa lapar.
Ada urang madahakan, amun andika handak mandapat manfaat dari aktiviti bersanam atau baolahraga andika kana nginum banyak banyu. Metabolisma meningkat dangan olahraga dan banyulah nang berperanan memaksimumkan metabolisme. Jadi andika kana manginum banyak banyu sabalum, rahat dan imbah basanam.
The British Dietetic Association mamadahi mun orang dewasa kana nginum 2.5 liter banyu satiap hari tarmasuk jus buahan-buahan, teh wan kopi. Jumlah tutih disarankan gasan manjaga kaparluan banyu sehari-hari. Amun andika rahat menjalani program diet atawa mangurusakan awak, andika kana tambah sebanyak 750ml lagi.
Supaya kita patuh manginum banyu dalam jumlah yang dipadahkan tadi, jadikan kabiasaan supaya banyu santiasa baandakan di meja wadah kita bagawi baampih mamakan makanan nang salayaan separti jajarukan, biskut wan snack.
Amun andika takutan alah, nginum haja kambung parut, libut-libut bakantut masa meeting. Ya am mambari supan. Nginumlah wayah andika malah, wayah bankit guring baisukan, imbah makan, rahat bersanam wan lainnya. Daham kalumpanan basango banyu dingin ka mana haja andika tulak. Amun handak banyu nang sadap tukar patisan banyu ‘ water filter’ atau suruh umanya menambahkan inguh nang labih sadap jus limon, epal atau hantimun karayi pada banyu putih.
Sabujurnya carabanyu begawi dalam awak kita ilah Andika menampalkan sesuatu yang hangat pada lapisan kulibit ( kulit), maka otot-otot andika akan relaks dan pembuluh-pembuluh darah akan taungkap lebih ganal.
Aplikasi banyu dingin wan banyu hangat secara bargantian menghasilkan patukaran sirkulasi dan manambah aliran bekalan oksigen ke urat saraf separti saraf otot, kulibir atau organ-organ.
Lawas banar kada bailun bubuhan saikung naya. Ranai garutuk tumatan bulik di urang aruh halam. Amun diitihi tukuh tuh bilang sigaran haja awak. Amun sawat takacak pandir awan papatuhan mau pang layau baharianan bamalaman. Muntung rimut-rimut, tangan bacawis kada sing rantian. Tuntung talah bakisah, baugah pulang taka kisah nang lain. Sakalinya jar bubuhannya wayahini sidin rahat garing. Mambada’i lawas kada sing burinikan.
Umai asapnya maitihi.....
Bilang marista banar mangganang. Bangat banar garingnya. Dimapakah sako pakiraan gasan mananambae hidin tuh. Ada juakah sako barang saikung dua kulaan kita nih nang bisa manggani’e. Taka wayahini magunai sidin taampar garing. Babaya sampai di rumah tumatan urang aruh halam, sidin tajalipuk rabah di palatar. Lintuhut hidin marigup. Handak badiri gin kada kawa. Parak mandua minggu hudah magunai kada sing ampihan. Baranai sakit, bagarak gin sakit. Bahunjur, baingkang, badangkak, batiharap, batilantang sunyaannya sakit. Nang bini pang maharagu napa haja kiraan, mandi, sumbahyang, batamungas, bahira, bakamih. Umai asapnya....
Mambari maras mun diitihi. Siang rahat ari mambarangat, sidin bakalumbun gabang manggatar kadinginan. Malam rahat nang bini basalimput kadinginan, sidin kahangatan, guring balampas. Saawakan limbui awan paluh. Rahat urang guringan sidin kada kawa bakijim mata.....umai, mambari maras banar.
Bini mana nang kada mawah, nang laki kada sing rantian ma’arunuh. Bahanu nang laki manggarung tangis, bahalulung, bakuciak. Bini mana nang kada kabuliangan, mun parak mandua minggu laki kada bagawi, hutang batuyuk, padaringan bakarik hudah. Api di padu gin kada nyarak lagi. Sunyaan parak lingis. Badimapa ai, mun awak saurang kada kasantakan hinak. Tagal mun ngarannya bini, tatangis nang laki, bini umpat jua barubuian banyu mata. Kada guring nang laki, bini umpat kada takijim mata. Mun guring gin kada janak jua ha. Sasatumat tailan.
Ka kalinik karap hudah, imbah dikarucuk manalu jarum, sidin bulik. Talah tatamba julungan duktur, garing sidin babangat. Tuhuk jua nang bini batakun, kaluko ada nang bisa manamba’e. Tatamba banjar gin haratai jua. Isya’Allah parian takana awan lurungnya baharaan ampih, baharaan sigar awak.
Ada nang bapadah, bawang basihung dua talu hapat, dilimik babaya hancur, dibuati banyu ladar hanyar dikinum. Panambaian nginumnya asa manjalujuk pang rakungan. Jar bubuhannya, tatambaan naya kada incaan kada, tagal kada pang basadinan ampih. Kaito pang, imbah diulah, parak sacirat dinginum, lintuhut sidin kada bakaraat marinyut...
Bubuhan lain pulang malajari, daun patihulat nang anum dipisat dikambuh sa'ikit banyu, hanyar ditihir ka lintuhut. Imbah diulahakan, batis sidin sasain mancarunung bangkak. Minyak burung but-but gin hudah dikasai ka lintuhut. Batis kasisikat babanam dirandam ka banyu jam-jam, dikinum gin dicuba akan hudah. Bigi papakin gin sakuantan bajarang talah hudah. Tagal sunyaan nya kada rasuk. Kada caracat mantukan ka asal. Awak sidin magunai kada wagas. Lintuhut sidin pagunai marinyut. Kuciak sidin gin sasainnya bahangkui.....
Tapikir jua nang bini, ada juakah nang ma'aur. Kaluko pang ada nang baharaguan, maingun nang kada karuan, babuat ka awak hidin. Taho, sidin nih muntung bilang kada batata. Tasimpurut pandiran nang kada karuan. Di mana haja lahai, awan papatuhankah, nang kada pinandukah, lantih banar manguya, manyambat. Surah sidin pina marakun. Karap banar mawada bubuhan. Kada magan sabarang wada, sapalih bubuhan bisa maanggap. Kada tahu’ai kaluku haja ada nang tagatuk , basadinan barau hati, balalu sarik. Kaluko pang ada nang muar mandangar. Jurang jua ha, tasalukut pahumaan hingkat ditiring, tasalukut hati kadida nang taho... Amun talalo banar manguyae urang, busiah ikam pulang nang tapajal. Imbaham, matan cakah kada bahujung ngarannya. Amun hudah kapalipitan tih.......napa pang lagi!
Kawarihannya, talah pakiraan, nang bini ba'alah jua. Sidin diunggal batandu ka huspital. Manalu minggu tadangkik taupang hanyar awak sidin basigar. Hanyar hingkat maurak halar. Batuhukan lintuhut sidin diharagu, banyu lintuhut diambil, batis dibabat dikarut. Arunuh hidin gin sasain gamat. Batis nang bangkak jua sasain takarucut. Jar duktur pang, awak sidin kabanyakan gula. Darah hidin takambuh awan darah rigat. Bubuhan di huspital manangati, kada pang lagi mauntal hundang, sutung, karang awan kapiting. Jar bubuhannya jua, nyaman di rakungan aritannya di awak. Jar bubuhan dilabihakan manyulum lalap ka muntung. Dilabihakan nginum banyu bajarang....
Bulik ka rumah hanyar sidin kaganangan, salawasan naya sidin katuju banar managuk banyu manis. Wadai kiping, balungan hayam, gagatas, kikicak sunyaan manis. Nasi nang diuntal ninto gin baisi gula. Kaganangan sidin sahari sabalum ka urang aruh, bubuhan banjar di Kuala Lumpur takumpulan. Tahaba pahurunan maka am takacak pander, layau ba’ari malaman. Kada karasanan imbah suting, suting nang dihantos. Hundang, sutung, karang, puyuh sunyaan babuat ka parut. Isuknya di urang aruh sidin bujur-bujur bahimat maukang tulang lambu, nginum banyu es habang. Kada nintu haja, rahatan bulik disawatakan lagi mauntal sate kambing. Manalu kali muntung mariga, tagal sidin magunai bahimat mahantos. Rangka banar bamamakan.
Napang, mun salah saurang jua, napa pang nang handak diamang, napa pang nang handak digarunumakan lagi. Napa pang nang handak digigirakan lagi. Saurang nang katuju, saurang pang nang maarit.
Jadiam tuh, kada sarana bagagancangan lagi amun mahantos. Disasadangi haja mun bamamakan tuh busunya ai....!!!!!!
Hanyar kawin
Galuh: “Jom tulak maliat wayang”
Utuh: “Ayuha lakasi, ako suka maliat hundustan”
Hudah baanakan
Galuh: “Jom tulak maliat wayang”
Utuh: “kaina hulu mahadang anak guringan”
Hudah lawas kawin
Galuh: “Abah ikam naya aur maliat wayang haja”
Utuh: Ranai kada sain bunyian
Hanyar kawin
Galuh: “Ako handak bamalam dirumah uma”
Utuh: “Jom ha kita, ako asa ngalih ai mun tinggal surangan”
Hudah baanakan
Galuh: “Ako handak bamalam dirumah uma”
Utuh: “Ayuha, dudua malam kina ako maambili”
Hudah lawas kawin
Galuh: “Ako handak bamalam dirumah uma”
Utuh: “Jin ha, amun kada sampai saminggu jangan bulik”
Hanyar kawin
Galuh: “Manyambut harijadi ni, handak mahadiahi napa am?”
Utuh: “Napa haja nang kau suka, ku bari ei”
Hudah baanakan
Galuh: “Manyambut harijadi ni, handak mahadiahi napa am?”
Utuh: “Ai, tiap tahun ku bari ei, cukup la tu hudah”
Hudah lawas kawin
Galuh: “Manyambut harijadi ni, handak mahadiahi napa am?”
Utuh: “Kada payah ba hahadiahan”
Hanyar kawin
Galuh: “Jom tulakan manukar barang”
Utuh: “Ayuha, kada papa ulahan jua ha nah”
Hudah baanakan
Galuh: “Jom tulakan manukar barang”
Utuh: “Ako ada gawian nih nang dudi ha”
Hudah lawas kawin
Galuh: “Jom tulakan manukar barang”
Utuh: “Ako panat nih, ikam tulak surangan ha”
Hanyar kawin
Galuh: “Ari ni kita makan di kadai”
Utuh: “Jom ha, kadada masailah”
Hudah baanakan
Galuh: “Ari ni kita makan di kadai”
Utuh: “Ikam kada bias bamasak kah?
Hudah lawas kawin
Galuh: “Ari ni kita makan di kadai”
Utuh: “Mun kaini ako mancari bini nang rajin bamasak ha”
Hanyar kawin
Galuh: “Ako ni batiannan”
Utuh: “Alahaii, asa lawas banar nah mahadangi handak ba anak”
Hudah baanakan
Galuh: “Dangani am ma ulah susu anak”
Utuh: “Adui ai mangantuk nya, ikam ulahakan haja lah”
Hudah lawas kawin
Galuh: “Cuba am ditagur anak tu sadikit”
Utuh: “Ikam tu kan umanya, tagur haja lah”
Hanyar kawin
Galuh: “Dangani am basasapu, ako tangah bamasak nih”
Utuh: “Ayuha nah baya basasapu ha”
Hudah baanakan
Galuh: “Dangani am basasapu, ako tangah bamasak nih”
Utuh: “Ako panat nih. Imbah bamasak kaina ikam manyapu”
Hudah lawas kawin
Galuh: “Dangani am basasapu, ako tangah bamasak nih”
Utuh: “Kada gawian ko nintu, gawian ko manajak haja”
Hanyar kawin
Galuh: “Mata ko mangatuk dah, handak guring”
Utuh: Lihum banarai
Hudah baanakan
Galuh: “Mata ko mangatuk dah, handak guring”
Utuh: Lihum sambil manampoki anak manyuruh lakas guring
Hudah lawas kawin
Galuh: “Mata ko mangatuk dah, handak guring”
Utuh: “Ikam guring ha hulu, mata ko sigar lagi, handak ka kadai kupik nginuman
awan utuh kiduk”
Manambahi sadikit lagi. Mun dah lakibini kedada larangan mamakai nang seksi2, nang laki maliat tailor pang. Pakaian ngini kada magan dipakai dihadapan urang Pamalik. Kana ingat, hagan laki saurang haja. Jangan la aur batapihan awan babaju kalawar. Malam-malam hadak guring tu bagincu sadikit. Bila laki maitihi gin, dlm hati.… “Ai batambah bungas bini ku nih” Bila ada piluang cuba am mandi sakali badua. Umai rami nyak. Nang terbaik mamakai tilasan .
Surui yakan rambut nya. Mun nang bisa manggunting, guntingakan rambut laki.
Nang sabatul nya manjaga laki ni labih taruk dari manjaga kakanak. Kaya apa gin gawian nang kaito kada badusa kada, harus awan batambah pahala lagi. Nang sabaik2 nya, lakibini harus banyak badoa, jadi mandapat barakat awan dilindungiNya, jangan sampai barambangan.
Charita diatas cuma rikaan , kada basangkut paut ka anusasiapa, samaada nang hidup ataupun nang hudah mati.
GARINGITAN bangat ulun kana waluhi jurujual nang kada suah ditiring, alih-alih bangsul bakajutan di muhara lawang. Bubuhan nang bapala mangukut untung kada mangira waktu, pagi patang. Mangalihumi urang bahuma, urang babandang, nang ka laut mamukat ikan, nang ka gunung manugal batanaman. Kada sadikitan nang sudah takana. Modes operandinya lalabih kurang sama haja.
Ulun karap mamandir lawan kakawanan nang suah dikalihumi bubuhan ngini. Surah punya surah, dipujuk dikiciki, tataguk jua bahasanya. Nang karap kana waluhi ni, bubuhan bibinian. Kada kurang jua lalakian gin takana. Bubuhan tuha bilang di bungulinya basiangan. Napa ujarnya maaci haja. Sudah tahantuk kapala hanyar handak maningadah. Kanapa maka di bungulinya. Ilah kana pukau.
Patang minggu tu ulun saurangan di rumah. Ari hujan paripisan. Kadida barang saikung di rumah. Tarasa bangat sunyinya. Jam ditawing gin kadangaran ilunnya. Rumah bahadap kuburan. Kakanakan sunyaan bulikan karumah atunya. Umanya gin umpat jua. Mahadang kadap, sabalum ka masigit ulun baayunapan di higa rumah. Manganganak satumat.
Kada lawas mancangul saikung Cina bibini pina sibuk……
“ Encik, ala olang mali kasi ini kad ka ? “
Napanya pulang jar hati…..
“ Talak lah….apa kad itu…..?” ulun manakuni.
“ Betoi ka talak lapat lagi ?”
“ macamana hah…lain lumah semua sudah lapat….”
“ Tak pa……Encik cabut satu………”
“ Waaaaaaaa……encik sudah menang wooooo! “
“ Nasib baik boleh dapat WAJA wooo !
Manang napanya jar hati. Ari basanjaan manang hadiah.
Opis sudah katupan. Urang sudah bulikan. Hati babalah bagi.
SAKALINYA GORES DAN MENANG.
Ulun sudah banyak tapandir, mandangar nu kawanan. Bubuhan nang gawian malamahi urang ni. Jara dah handak pacaya.
“Tak pa lah….wa tak mau gores itu kad. Menang pun tak mau lah, kasi itu kad sama olang lain lah. “Ulunya sudah mati sabuku kada handak pacaya wan juru jual ni.
Dimapa kah, ditakdirkan Allah umanya wan kakanakan mantuk ka rumah rahat ulun bapandiran. Si jurujual mangikiciki pulang umanya. Uyuh ulun basapih kada mambariakan. Sakalinya umanya managuk surahnya.Takajut warik umanya kabila mandangar manang hadiah. Ulun wan umanya diarah maadakan RM 2000.00 wayahitu jua. Diambil nomor duit sunyaannya.
Limbahitu ulun disuruh mangguris kad tadi. Jar tinggal 3 hadiah jua lagi. Proton WAJA, Perodua Kancil wan massage chair. Limbah ditahuri RM 2000.00 ulun di bari hadiah sabuah panapis banyu.
Hadiah nang disambat batuah tu kana guris dahulu.
Karik punya karik
Di kikis bagagamatan….….napa ada…
Nang ngintu pang ulihan. ’gambar Massage chair…’
Batahur mandua ribu..
Bujur-bujur di kalihuminya bahidupan, di waluhinya banar rah.
Limbahitu,
Satusaini bulikan. Kada wani mahadangi lagi, imbah manjulungi barang hadiah. Kaitu pang taktik jurujual ni. Jadi ulun handak jua maingati pian barataan, jangan tapangaruh lawan bubuhan ni. Duit talah . Tinggal GARINGITAN jua lagi.
Garingitan.
Amun dihanyakan talalo lawas jadi badandaman. Mambari takutan, bisa jadi garam kataman, jadi panyarikan lakas baamarah. Kada magan tasalah tasilap sadikit, tarus haja handak bamamai. Awak mambarangat kahangatan, kahumapan, muha habang. Sarik nang baliwatan bisa pacah-bungkas, pasal sudah taharam kalawasan. Guring jadi kada pati karuan. Takijim tabuncilak mata, kada mau jua janak, karap tailan.Takakana mau basurah surangan. Uyuh, minik kapala mamikirakan. Garingitan lawan pipijit , kalambu di salukut. Basapih, bakiruh kagatalan. Tasipak watun, kanapa tawing nang di tinjak. Amun sudah garingitan kaitu pang.
Parangai manusia ni ngalih handak manyambat . Kadida manusia nang bujur-bujur patuh awan garis panduan lisan dimapa manusia harus baparangai. Inya hidup subur dalam naluri kita, sama-sama banyawa awan kita dan mati awan kita. Kadida sipa gin taho napa nang ada di dalam jiwa, malainkan nang Maha Esa. Sakiranya kita saurang kada manzahirkan atawa maluahkannya. Amun kita balatar balakang agama nang kuat, didikan nang sampurna, suasana diganalakan nang harmoni, kaina amun tuha kita jadi manusia nang mulia.
Ada nang garingitan bila kamuyakan. Muyak malajari kakanak nang batahan. Lambat bisa mangaji. Manunjuk Quran lawan jari gin, batahan jua jar urang bahari. Upal batakun, muyak mamatakan. Pasanan urang bahari, jangan bamain lawan kalampong ikan, kaina batahan. Mambaca saurang kada hurui, mahija bajuju, mambatang tapaling tahalang. Di sapa tantan.
Mangaji Quran kada bakatalahan. Duduk kada batilampuh, kada basila, bilang kakarapan tahunjur tabirangkang. Mapa handak waras gawian. Sabakul, sainanan ilmu dituang, kada cagar pandapatan. Kaitu pang nang ngaran kakanakan. GARINGITAN.
Garingitan jua bila hajat kada kasampaian. Manaruh hati ka anak dara urang. Sumbahyang balang kambingan. Disuluhi jar ada harapan, bila maminang kada ditampani urang. Nang dihandaki, sudah bararangan. Mapa kada garingitan. Hayaan awan urang rahat garingitan, kaluku kita nang baulihan.
GARINGITAN AWAN KAKANAKAN
Maharagu anak kana banyak basabar. Kada sunyaannya nyaman diharagu. Ada kakanak katuju mamarangai, maulah unar, baulah gawian mangulintar. Amun paruna parangai, rami kawitan, sihai panglihatan. Sapalih kakanak, ada nang kabubu, talalo manja awan uma. Sasakali maraju manangis lingut-lingut tahan baharian. Bahalimpaur, garingitan jua. Upal mambasai, muyak muntung marawa, kada jua baampih. Disuruh baranai lakinnya banyaring. Bapangsar, baguling ditungkaran, handak maacikan bahasanya. Kaitu pang mun kakanakan mun talalu ambalar, uji awan uma. Sasakali garingitan jua. Nang abah handak manampar kada asap. Nang uma takakana garingitan jua, maunyai, marunggut rambut di kapala. Gigi bilang kariutan, garingitan.
GARINGITAN kukulaan nang babandang !
Garingitan mun hayam mancaur, mamatuk, mangikih jamuran . Urang nang suah babandang tahu lah. Uyuh maampar tikar guni, ma-urak jamuran, hawatnya gawian. Hayam bilang basambur datang mahurung banih. Tajunan sabarataan. Ditukun dipingkalung awan batu, bukahan satumat, mantipur tarabangan ka subarang parit. Dilastik mamuracat bukahan. Ada nang takutanan, bukah ka barumahan. Kaina datangan pulang. Salagi kada dilingkup jamuran, bagilirlah mahadangi awan batang sasapo. Kada tunggal hayam saurang nang mamaraki. Hayam urang subalah gin umpat jua mamatuk. Ngintu nang manambahi lagi GARINGITAN.
Itik di bandang bajurut datang malinggang umpat jua manyudur. Itik sarati, itik jawi pakan wan itik nila. Kalapakan mambuka halar sambil mahambur tahi. ila garingitan…macam-macam maakali. Mapa handak manangkap hayam-hayam nang mancaur jamuran. Mamatuk, mangikih banih. Kaina mun di kilang habis bakambuh pasir. Nasi garigilan.
Takakana di tahani pukat atawa di luntai.
Gasan lauk makan tangahari.
Apus muha hayam.
GARINGITAN SI HAYAM JAGAU
Kada tunggal kita nang garingitan awan hayam ni !!!!!!!
Sakalinya si hayam jagau gin GARINGITAN jua.
Di kapong-kapong, dikulilikinya…
Limbah tu ditunggangi pulang… !!!!
Kaitu pang mun dah taparukui…!
Talah…..dah
Limbah gawian.
Bakungkuak si jagau ka araian.
Urang gin ada nang ilah hayam jagau…..!
GARINGITAN banar bila mangganangakan dunia akhir zaman wayahini. Tabalik kungkang, tapaling hanjap dah jadinya. Nang tuha paragah anum. Basalawar yenki, kasut batali batumit tinggi, walaupun sudah kada bagigi. Sapalih kilum tatinggal gusi. Magun kada sadar diri manjual maruah harga diri.
“ Napa Angahnya ! Tampurung bawah tanah ! Gigi rumpung tangah-tangah.” Nang saparuh lali satangah gila gin ada. Sumbahyang kada, puasa caka tida. Haji umrah mara baliwa. Handak bazakat kada baharata. Huban bahambur, awak batambah uzur, mata kalaur, batis pingkur, saban hari bangun malalur parak Zuhur. Nang mahadangi lubang kubur.
Si Tangah lali ngini gin kada karuanan jua. Magun basalawar jean, basalawar katuk, bakacapiu ilah Japun. Muha karudutan, urat timbulan. Ingatakan azab kubur paan. Ni kada, maalahakan nang anum-anum. GARINGITAN pang malihat nang tuha bangka, mamarangai ilah kakanakan.
Nang anum sudahnya……..! Surah marakun, bagawi kada pati hakun. Kahulu ka hilir kadada apa ulahan, napa ada ulihan ? lumur tapak kasut, lumur tayar sampida, talimbah rakap. Mun baisi sampida moto, habis minyaknya, cagar mangadapakan ari haja. Dangsanak tuha nang ungkui kada tahirani lagi. Amun ada kamatian atawa kasukaran, bagaringan, hanyar datang mailangi. Mun tida sunyi suung, kada sing bangsulan, balukup dirumah haja. Badangsanak ilah kada badangsanak. Sapupuan pacang kada pinandu lagi. Tasingggul bahu gin ulah kada taho. Sapupu dua kali kada mangako di kula lagi. Bahari, salasilah sapuluh generasi magun di cariie.
Mamarina apa tah lagi, jauh sakali handak manziarahi. Dalam satahun gin jarang sakali, kada ilah urang bahari, bilang saban hari. Mun batakun habar gin ala-kulihal jua. Uma ayah kada ditakutani lagi. Kawitan wani dicilingi. Padatuan, paninian bilang karap dihuhuluti . Paguruan kada dihurmati, kawa haja disasambati. Baulih ilmu, tu nang kada lagi dibarkati. Ingat kakanak kai ! amun tuha kaina luku ikam katulahan malawan kawitan, wani awan uma ayah.
GARINGITAN ….!!!! Muyak…..!!!!! Kakanakan wayahini kada magan di rawa langsung. Satayuhnya, asal maka haja. Bisa babahum saurang, kada mandangar pantang larang. Hirang, hiranglah kada magan dikasumbai putih.Uma ayah garingitan. Takantim muntung, manggalatak dagu. Bamamai hari-hari. Sarik kada ma-alang-alang.
Nang bibinian kada kawa di basai, kaluar siang bulik malam, bacari laki saurang. Basalawar panjang , barambut habang. Sama-sama katuju, kada sawat batakun habar, kada suah bararangan , bukahan ka subarang. Hanyar handak baaruhan sudah batianan. Mantuk raya maringgung mambawa anak kada bangaran. Mapa kada GARINGITAN uma ayah nang manyakulahakan. Lawas mahadang…..tuntung palajaran, baulih gawian, maharap anak baulih kajayaan, sakalinya jadi kada ngaruan.
GARINGITAN,
Nang kakanakan pulang, bilang kada maingat ari. Amun pagi, banaran kah ka sakulah………..? Sako tamandak di pusat KARAOKE atawa VIDEO GAME patang kada kapilangaan lagi . Bangsul satumat jua makan tangahari. Limbahitu hilang baharianan….Kamana tulak, kamana layaunya …? Mangaji kada sawat tuntung. Alipan kada talah, maca Quran bajuju. Kada hawas, kada pinandu di aksara. Mapa handak sumbahyang ?
Bakawan pulang, lawan nang kada pati sanunuh. Uma ayah lalabih kurang haja. Sumbahyang lului, puasa lucung. Ka masigit kada ka surau kulir. Batapih pambarangan, parut buncit pusat tajujul, lintuhut tungul-tungul. Maisap ruku jabul bapuul-puul. Dunhill, Marlboro, Salem, wan sagala macam janama, sunyaannya mamumuyah duit, akibat bungul. Yahudi MENGUNGGULI perniagaan antarabangsa tapi kita umat Islam di ‘ UNGULI ’ nya.
ULUN GARINGITAN PANG !!!!!!
Amerika Syarikat wan Israel kada takacuali Yahudi-Yahudi didunia lain. Bubuhan nang kada sadar diri. Singapura, Great Britain, tamasuk suku sakatnya. Mangganas, marampok, mambunuh gawiannya pang…..Umat Islam dirudahi, kahilangan gigi, kudung tangan, ada nang kada babatis lagi. Kita malawan disambat Islam zalim, Islam militan….amun baranai batambah uyuh kita dianuinya. ULUN GARINGITAN PANG !!!!!!! Kita basasarik lawan Amerika ada jua nang diganiie…matan kapala sampai ka batis…saawakan ada nang kada suci. Pupur, shampoo sarabanya. Awak kada barasih mapa doa handak dimakbulkan Allah. ULUN GARINGITAN PANG !!!!!!! Halam manukar shampoo Pantene, Head and Shoulder, Sunsilk gin taumpat jua manukar…Damini , karna sarik …sabun buku gin mayo haja hagan bakusai. ULUN GARINGITAN PANG !!!!!!! Sabun Lux, Camay kada lagi gasan mandi…Pizza Hut, McDonald KFC dihantos kakanakan. Burger, hot dog gin kadada bedanya. ULUN GARINGITAN PANG !!!!!!!Coca Cola wan Pepsi kaitu jua. Nang bibinian awan Revlon mahias bibir, mamarunai muha. Nang di sulum, biskut bamacam janama. Macam-macam lagi ngaran battery…..Duracell, Energizer & Eveready. Gasanapa kita mambali barangan Amerika. Sunyaan gasannya mamusuhi kita.
Tungko Julak AKO WAN ANAK NEGARA
Thu Sep 30, 2004 3:56pm
202.188.11.195
Sabujurnya ako ni kada urang seni. Taho mambaca kada tahu manulis, to nang handak sasaja naria, kaluko jar urang dahindak umpatan ba caedap, kada saputing (spoting) kada bajoin, um’umpatan kambing tumbar ujar urang.
Kisah nginik kisah hanyar, kisah nang takisah tumatan batamuan wan dangsdanak nang hanyar pinanduk, ianya mahiau ako “Lak” sortform “Julak” tapi ako katuju mun ia mahiau ako “Tungko”, udah ada’i bangaran “Julak” di AB ni. Halam ngaran ko di AB ni “Julak” tapi udah ada’i nang bangaran “Julak”. Kabila cangolnya “Teater” di AB ako sabagi Raja Kalingau nang bangaran “Tungko Julak” tarus bahurup ngaran ka “Tungko Julak”. Halam ako ni katuju maunjun intang lumbong, mun malam tulak sarajin imbah isyak tumatan subuh hanyar bulikan, wayah nginik ada jua tulak mun daida gawian, imbahan hanuk ada’I dapat mun barajaki tiga ampat ekong patin, kali, tilapia wan ruhu.
Batamuan dangsanak ngini ako dah babulik pulang wan hobi ako halam. “Maunjun Hundang Galah”. Ako sabujurnya lawas kada ma’unjun hundang parak 5 tahun, kapintangan pulang dangsanak nginik mambuka muntung (offer) ka ako ma’unjun hundang intang Sungai Muar. Bah arainya ako kada hingkat dipadahkan ka sia, kaipa leh? Ari nang dijanjikan kami gin tulak, ari sabtu patang kami tulak sampai intang tampat maunjun parak jam 1.30 pagi. Napa asa lawas hanyar sampai, satumat barhanti “ Handak Kamih”, “Rakongan Karing”, “Solat Huluk”, “Parot Lapar” dot dot dot. Nangsanak ngini ada bajungkung wan bainjin saurang. Ako maunjun intang jeti samalaman, adalah dapat tiga-ampat ekong hundang, nang dangsanak nginik manganie ako maunjun, nang abangnya guring, esokkina papagian hanyar nyaman maunjun jarnya. Ako kada maharani jar hidin ulah talinga ringing haja.
Papagian kami udah manurunkan jukong ka sungai. Ako ditangahan, dangsanak dihaluan, nang abangnya manderibal. Sampai haja intang nang pamugaan nang abang maulur unjun, imbahto adingnya, ako hanyar handak maulur unjun nang abang udah dapat saikong, imbahto nang adding pulang, imbah nang adding nang abang saikong-saikong. Bah napa unjun bat ko ni kada digatuk. Ayat napanya dibacanya, saikong-saikong naik hundang, hatiko basurah. Ako tadudi hanyar dapat, ba alih tampat nang lain kaito jua, badua nginto haja bagilir ianya dua baading manyisit hundang, ambat ko saikit jua…
Pangampihan di paampihan sunyaan hundang ditimbang. Ako dapat 600gm, dangsanak nginto 1.3kg, nang abang baulihi 1.6kg. Minggu ini ianya mambawai ako bacari kapiting pulang kaya nginto dangsanakngini aur ianya haja nang manyauk kapiting, maraha ianya manang, maraha ianya nang dapat banyak, janji rock, ako dapat bahagian mahantos…. Imbah ngini napanya pulang nang pancangan dibawa’i nya ako, manyapong gin OK mun mahayan hutan ako kada hingkat, batis sakitan napa…
Ngaran dangsanak nginto kada magan ko sambat kaluko katulahan, tagak mun bakias magan nai luko, sapa lagi mun kada anak NEGARA intang AB ni, salagi kada dapat salagi nginto dicarinyak dapatlah kapiting parak 4 kg labih ko nanguh. Bulikan karumah umanya takureheng dapat mahantos kapiting nang hanyar baulihi. Hee… hee… hee…
Dudu-dudi kina jangan kada manyaro ako lah. …… Barilaan haja leh.
zass
TUKACIL AWAN TUGANAL BAILANG KA KUALA LUMPUR
Thu Sep 30, 2004 5:00pm
202.184.41.61
Ari nang dijanjiakan sudah Tukacil awan Tuganal gin tulakan ka Kuala Lumpur naik NAZA RIA hanyar bat Tukacil. Babaya imbah mambayar tol di Jalan Duta , Tukacil batakun: “Kamana handak dituju? Aku nih kada mun pati ruhui banar awan jalan di KL nih, amun jalan nang ganal-ganal tu tahu lah, adalah dua talo kali sudah ku lalui. Amun lorong nang halui tu mau jua sasat.” Tuganal: “Cah ai, paragahan kada tahu. Padahal lorong Haji Taib tu bilang mahir banar. Amun bakijim gin kawa mancarii” Tukacil: “ Ikam daham manguyalah. Nintu pitnah ngaranya. Jar ustad, pitnah tu labih buruk pada mambunuh urang” Tuganal: “Kada ah, ulun saja handak manguji banar ai, daham andika sarik, ulun minta naap haja lah.”. Tukacil: “Nasib baik lah lawas minta maap, amun tida ulun turunakan andika disini. Mara haja andika bulik bajalan batis. Ayu nah bapadah, kamana tuju kita ni?” Tuganal: “ Jar ikam handak mambali komputer. Ayu kita ka Low Yat Plaza”
Di Low Yat Plaza, Tukacil awan Tiganal pelingau-pelingau mancari kadai komputer.
“Banyaknya am, aur kadai komputer pang kiwa kanan.” jar Tukacil.
“Hi ih. Ayu haja kita masuki kadai nang dihujung sana tuh” Tuganal mambawaii.
“Encik, apa mau encik? jar nang manjual si amoi anum bagincu habang, mamakai baju handap kaliatan pusat. “Ini bagus punya encik, model baru, ada multimedia lagi. Boleh kasi printer free satu kasi encik”. Tukacil pina itih banar maitihi, ia juakah ngini model hanyar, nang bagus, tahan tawas kada mun rusak haja. Komputer sidin nang ada tu karap banar rusak. Bayut banar, jar Tuganal, dah pisin lawas, memory dah halui. Ngintu pang Tukacil jarang banar masuk dalam AB, lingu maniring muha komputer hanyar am bangsul. Itu pang Tukacil, garingitan udah, handak ditimbai haja dalam parit, handak manukar nang hanyar. “Oi angahnya, cuba kasia satumat. Liat napanya nih. Aku kada parcaya komputer ngini tahan lawas. Mau ai sako, kawa sawat sampai ka rumah habis udah jahai”. Tukacil mangkiau Tuganal nang kada sing kiripan mangilar amoi nang babaju kaliatan pusat tu tih. “Mana ikam tahu komputer tu kada tahan, amun kada dipakai kada tahu lagi” jar Tuganal.
Tukacil: “Cuba ikam itihi babujur. Napanya yang batapal diluar tuh; ‘intel inside’. Kada rigi aku manukari nang kaya itu”. Langsung Tukacil mambawai Tuganal ka kadai lain, kadi am manukar komputer.
“Hanyar aku taingat, umanya dirumah tadi bakirim tukarakan mesin maulah kuih. Ari raya sudah parak. Kada kaubaran jar sidin handak menumbuk kacang tanah, mauli tapung baulah kueh” jar Tuganal langsung mambawai Tukacil masuk kakadai elektrik. Kada lawas Tukacil ilah bakuriak “Nanangnya, nang ngini sah pas awan nang andika cari”.
“Panya angahnya?” sahut Tukacil.
“Ini nah, ‘moulinex’. Pasti kacang tanah nang bini andika kisar tu mau linik” jar Tuganal. Kada batangguh lagi, Tuganal tarus manahur.
“Jom kita makanan, asa garurukan sudah parut nih” jar Tuganal. Dasar Tuganal, kada magan bajalan saikut, aur bacari makanan ha lalu. Itu pang digalari Tuganal. Ganal sagalanya awan mamburis parut.
“Ayu haja, ulun gin asa karing rakungan nih” jar Tukacil. “Kita cari kadai mamak. Nyaman lauknya, sunyaannya mamak. Hubinya kada ganyur, nasinya kada hanta”.
Sasudah tahaga kadai makan mamak nang dicari, kaduanya dudukan di mija sambil nang pelayan menjulungi kad menu.
“Ikam handak makan apa nanangnya?” Tukacil batakun.
“Barang haja asal kanyang” jawab Tuganal.
“Lihat nih. Ada ayam goreng gareng. Handakkah ikam?” jar Tukacil pulang.
“Napanya? hayam guring garing? Cih kada handak ulun. Amun hayam guring garing tu, hayam nang kana selsema burung! Kaini kita nang garing!” jar Tuganal inda bakirik.
“Kada hayam garing tapi ayam goreng gareng, hayam basanga” Tukacil mambujurakan.
“Amun kaitu, oder ha hayam nang ganal, campur lalapan saikut. Amun ada wadi lagi bagus” jar Tuganal “Air nginumannya cindul mangkok ganal”.
Imbah makan, imbah mariga ganal, Tuganal lalu maungkai kotak rokok. Sasadang hidin mancacak mancis, Tukacil taliat tanda ditawing, dilarang merokok disini basadinan sidin maingatakan Tuganal “Oh nanangnya, liat tam tuh, kada magan maruku disia nanangnya ai”.
“Aku tahu ai. Saja ai larang rokok wayahini, ikam kada tahu kah cukai udah naik?” jawab Tuganal, “Itu maka am wayahini banyak nang baampih maisap rokok, udah baalih ka maisap puting jar”.
“Anu nanangnya ai, dilarang tu jar malayu maknanya kada boleh. Kada diizinakan maisap rokok”.
“Aku, angahnya ai, amun kada baruku imbah makan, tu am asa masam rakungan” Tuganal mangalah.
“Baampih haja ah nanangnya ai, jar duktor maruku tu kawa mancam kesihatan” Tuhasil mambari nasihat, macam pananahunya.
Pahadang menuntii kurita, Tukacil taliat ikan nang ditapal ditawing awan pohon-pohon dihiga jalan
Anda sedang KESULITAN?
Pinjaman segera tanpa faedah.
Tiada penjamin.
Telefon: 014-9876434 (Along)
“Bah aleh urang KL ni, kasulitan gin handak bacari along. Kada tahu kah wayahini along ni wani banar, polis gin diugutnya?” ujar Tuganal kahiranan.
“Ulun gin asa gair jua awan along nih. Mainjam saribu dua, hakun disasahi along amun kada batahur hutang” jar Tukacil maiyaakan.
“Napa pang, amun kasulitan tu ai sutil banar, kada mun sampai bacari along. Kada mun bahutang sampai baribu-ribu, Duri rumput gin hingkat diulah pangcungkil kasulitan gigi!” jar Tuganal pina baiiya.
Setelah panat saharian balalah di KL, Tukacil mausulakan “Ari patang dah, ayu nah kita bulikan” .
TEMPIRAI ADUL,BININYA wan KAKA DIANG
Fri Oct 1, 2004 1:09am
202.188.127.61
Si Adul garing lampuyungan,paha tampiaan,jalan cinkui-cinkui,rakungan keringitan amun sanja lalu muriyat.Amun malam ngalih handak guring.Limbah subuh tarus ka bandang bagawi.Nang bini tulak badudi,gawian di rumah banyak,manyusui anak,batatapas,marakani hayam,mananggar nasi, maulah sanguan cagar bataharian.Kakanakan kuciakan minta dibarakani.Kaini pang hari-hari kehidupan Si Adul awan nang bini wan sembilan anak. Anak nang panuhanya parak 15 tahun dah.Si Adul walau kada sing duitan muha magun ilah arai kada bisa mawah.Anak nang sulung ngaranya Samsuri(sure),kadua Si Inor,Si Utar,Bastiah,Ulik, Unah,Si Kayah nang bungsunya kambar Si Utoh wan Si Iteh. Ulik hahulingan,kada paasian,awak ganal,makan gancang,guring malam magun bakamih.Si Bastiah wan Si Unah rahat anjau-anjau lagi,kada maharati surah urang lagi.Si Kayah kada panyupanan tagal paanggapan.Si Utuh wan Si Itih rahat bapukung.Si Sure wan Si Inor pang dapat diharap.Suri 15 tahun Inor 13 tahun. Parak maniga bulan Si Adul kada ampih-ampih.Takana arinya tagak babangat.Kusor-kusor kahulu ka hilir ka darat ka baruh Si Adol tulak bacacarian tatamba.Tulak ka kulinik, Adul kada wani 'kina dicucuknya ako' jar Si Adol.Adol kada lingu batakun ka urang bacarian tatamba.Batakun ka Julaknya,jar Julak "kawo taranjah baturang bahari nih.. .Batakun ka Ahim,kamih pambarangan jar si Ahim.Batakun ka Amuk,takana haraguan
urang.
Kauyuhan batakun,batakun pulang ka kaka Diang nang badiam di buntud bandang Adul,jarnya ada kahandakan ni..,'ada urang mahandaki kawo dol ai' jar kaka Diang.Nangarkan kaka Diang nyambat kaya itu susaini Si Adul takarumus takurihing kaaraian.Hatinya manyambat 'Ada jua urang mahandaki ka ako leh'.Mandam satumat Adul mamikirkan. Kaka Diang diam surangan jua, nang laki lawas dah kada nangar habar,taho am kada mantok-mantok parak malima tahun udah.'Kada magan mawah-mawah Dol ai ako hingkatai manamba'e' Kaka Diang marawa Adol rahat ma’angan.Limbah-limbah nginto Si Adul sisutaini bawagas.Eelah kada garing.Awor racap ka rumah kaka Diang.Amun sahari tu kada magan kada tulak ka rumah kaka Diang.Babawa banyu penawar,mayan,papajar.bah kada hingkat bapadah lagipang. Bapadah ka nang bini magun garing kada mao ampih.Amun tabarawong wan kaka Diang lihat muha kada ilah urang garing langsung.Bandang kada sidin mahirani lagi.Gawian nang bini pang manalahkan.Bilang asap banar mahulokan nang bini.
Urang malonggok ia magun manajak, urang maradih ia hanyar manampak, urang mananam ia maradih,mapa…kaitu..,Nang bini imbah talah gawian tulak bacari iwak,malihati tempirai di lohoran.Takana mananggok di puntalan..Marista niring,handak dipadahkan kina dipadahkan urang maawor-awor urang.Si Adol kadada tarait da awan dihako,bakula kada dangsanak gin kada jua.Amun masing-masing maharati dasar "bakulaan"kada apa.Nih bapuruk baju ngaras"KULAAN"tapi..,
tupang,bila dirawa nang kada bujur,baammarah.Lalu sarik,lalu bacacari salah pulang Amun bacacari cagar baingatan kada apa.Ya am tukahai "KULAAN!KULAAN!. Si Adol makin hari makin ungah.Kaka Diang lagi babingking.Tulak ka urang aroh,lautan,ka kadai kamana haja,jalan taunggit-unggit pinggang ilah karangga,bacalak kaning ilah bulu hayam,bapupur eilah kundur basanggul eilah balung hayam jagau.Jalan ilahkan itik nila.mangkaranan tukang pangantin pa,Kaka Diang sajanya harat.Amon tabararung wan kakanakan nang anum ilah Pali,Ujik,Jimi,Udin kacawai-kacawai tangan ngawai.Limbah tu mun sawat bapandir ilah tinjau pang. Walau kaka Diang kaya itu,tapi sidin bagus.Malam malajari kakanakan ngaji,subuhan palaluan ka masigit maantar wadai ka kadai Inul.Macam-macam wadai nang diulah kaka diang nih.Balungan Hayam,Sunduk Lawang,murtabak pisang,murtabak kucai,pupudak su’nyaan talah dijual.Kada sawat patang lingis wadah.Kina udah parak sanja palaluan kaka Diang tulak ka Masigit hanyar kaka Diang singgah ka kadai Inul maambil rantang wadah wadai tadi wan duitnya paan.Inul maambil lima duit kamsin tiap suting wadai. .Amun di urang aroh tu sidin pang yang sibuknya,mun kadada sidin kada rami.Bibinian sidin pang katuha bahidangan,batukang pangantin,bazanji sunyaan bulih.Sabarataan urang katuju wan kaka Diang.
Halam suwah kaka Diang tajurungkup basikar bahahar bangkit,mantingil dahi,lantuhut tapalicuk parak sabulan tasandar di rumah.Habis satabukan urang taho,kada putus urang manjarahi.Nang tulak manjarahi tu kada datangan puang da..macam-macam babawaan wadai kiping,bubur,tuop ada jua nang babawaan buahan hampalam,kustila,samangka banyak pang lagi bawaan urang. Bini Adol bahati mulia,hari-hari nyuroh Adol maantarkan lauk ka Kaka Diang.Kaka Diang tabulik marah ka Adol."Kawo jangan talalo banar wan ako dol ai,kina sarik bini mo."Si Adol tajihing-jihing arai.Naran jua jar kaka Diang,halam minta ditamba’e,nang ngini napa pulang jadinya.Adol bapadah.."Kada…Yangai biniko jua nang manyuruhkan maantari lauk ka kawo Diangai." Si Adol mun basurah tu bisa layau.Kaka Diang pulang mimang lakonyaa bisa tatawa nyaring.Handapkan surah kaka Diang nih sajanya banyak urang katuju. Parak tangah dua bulan jualah Kaka Diang ta’ampar hanyar bawagas sa’ikit hinggat dah mananggar nasi saurang.Salawasan tuh Adul pang nang manggawie bandang kaka Diang.
Banih di bandang rahat masakan dah.Maka musin hujan pulang nih.Habis rabahan banih tarandam ka banyu.kada tantu hari amun kada pagi,patang hujan.Takana tuh pagi patang hujan.Pagi patang Adul wan nang bini turunan ka bandang mangaratNapakada bat turang talahan dah.Kabila udah banyak ulihan karatan hanyar Adul mukul. “Isuk sahari lagi sawat laku talah bandang kaka Diang tuh. Ayahnya mun kaka Diang bari’e duit panggu kita jangan batangguh lagi..Tarus narai nukarkan baju sakulah kakanakan tuh.Ako kada sawat lagidah tulak nukarkan.”.nang bini bailun ka Adul. He ehai jar Adul. Isuk nya bini Adul ta awal tulak ka bandang maka ari muro.Babaya haja turun ka bandang rauu….hujan salabat-labatnya.Bini Adul tarus mangarat,hujan,kilat,guntur dihijakannya jua.Adul hanyar sampai tarus banaung di ladangan.
Adul mahiyau bininya. “Ooo… umanya,baranti hulu..,guntur kuat nih.’Gin dihijakannya.PANG….PRANGG…ilun patir sakuat-kuatnya.Takipik Adul,tarus bangkit manunta’e bininya.Mahinam adul niring bininya rabah ditimbak patir.Habis hirang saawakan.Badadas Adul bulik mahabarkan ka urang banyak di kadai wan anak-anaknya di rumah.Habis tumbaran sapaadingan nangis mangaraung.Ulik laginya am sampai bahantak-hantak batis.Hibak Adul taingatan pasanan bininya samalam minta ditukarkan baju kakanakan sidin kada kawa lagidah.Alhamdullah muafakat kulaan wan kariah,arwah dikabumikan patang tu jua. “Oo..ayahnya,nih banyu kupi parak dingin dah napang kada dinginumi lagi.” Takipik Adul rahat mamdam di ambin niring hujan turun.Sakalinya Diang bininya mahiyau. “Ako nganangkan arwah halam Yangai parak man20 tahun dah arwah ninggalkan kita,amun kada pasal arwah kawin juakah kita nih.”Jar Adul. Alhamdulillah Adul wan kaka Diang dah jadi lakibini, hanyar bulik Makah.Bubuhannya tinggal badua jua lagi .Samsuri tulak ka Felda Lakom parak baminnantu dah.Inor gin di Felda Kratung mairingkan nang laki.Utar bagawi pulis di Kampar jah.Bastiah cikgu maajar di sakulah Bagan Sarai.Ulik nang halulinggan halam magun di sia diam baasing,maulah rumah di buntut rumah kawintanya pang.Wayahini Ulik pang nang manggawi’e bandang kawitan.krektor 2 biji,sabiji tuh hanyar nukar.Bacarian duit saing si Ulik nih tagal magun kada kawin.Unah bagawi di UPM Serdang badiam wan adingnya wann Kayah nang bagawi di Putra Jaya.Utuh wan Iteh magun di universiti,satahun lagi talah balajar laku. Barubuian banyu mata Adul marista manganangkan arwah kada sawat marasani kasanangan anak-anak .Hidup arwah salawasannya susah duhuk macari rajaki hagan anak-anak tersayang.
Kabibitak HUMAP
Fri Oct 1, 2004 10:34am
210.186.172.30
HUMAP
( Kabibitak )
Asar balalu hudah, Utuh sasain balaju mandaribal mantukah. Imbah tuntung bagawi, sidin badadas ka mantukah. Cagaran handak bulik hulo maambili duit nang bataruhan di rumah. ‘Aahh....maraham, kaina kawa haja maambil duit di Kuala Lumpur’ ujar hatinya. Mun bulik gin parak satangah jam. Handak ka KL mau pang parak manalu jam hanyar sampai. Luku pang kaina kamalaman. Kada karasanan bilang sunyaan mantukah diputungnya, mun ada pulis tanto sidin kana saman. Tagal Utuh kada hiran, inya kada ada anak bini jua ha..., napa pang nang handak dimawahakan, napa pang nang handak ditakutakan.... Parak sanja hanyar sidin sampai.
Utuh bagagamat kaluar tumatan mantukah. Tuntung mangancing lawang, sidin manjuput kampil bawaan maampah ka kaunter hutel. Hutel Hilton. Tuhuk batakun, tagal jawapannya sama. Sunyaan kamar hibak. Nang ada suting kamar tu pang. Takipit tumatan nang lain. Tu nang tatinggal sabuting tuh. Kamar 816. Hakun kada hakun tapaksa jua’ai diambil. Ari parak kadap, awak gin uyuh banar. Maraha......
Asa arai banar Inah kabila manjajak batis di Hutel Hilton ninto. Tumatan di mantukah tadi inya ranai haja. Awaknya humap banar. Ancamannya wayah di Juhur Bahru tadih inya handak mandi. Supan banar amun anak daraan awak babau. Imbah bapupur, inya manyimbur minyak arum ka awak. Umai.....arumnya sa’alamanan. Mangganangakan malam nih handak guring di hotel, niatnya handak mandi kada jadi. Di hutel kawa haja mandi....
Imbah manahuri bayaran kamar, Utuh babuat ka kamar 816.
Inah gin umpat babuat ka kamar 816....
Utuh mahidupkan lampu awan e-kon. Inah mangancing lawang. Basadinan lawang disunduk tumatan dalam. Hahayaan, kaluko nanti ada nang umpat babuat. Amun kada gin, kaluko ada haja nang maindap disasala lawang mun lawang kalumpanan ditutup..... Takancing lawang hudah. Bagagamat Utuh mamacul baju. Umai haratnya awak, bajabis kaya Shah Rukh Khan. Tuh nang banyak anak daraan katuju awan sidin.....
Inah gin umpat mamacul baju. Dasar katurunan banjar, manampilak putih saawakan. Saja bungas langkar awak Inah... Utuh malului salawar. Baju awan salawar ditaruhi ka dalam lamari di higa tawing.... Inah mamacul tapih. Inah sahibar bakutang awan basalawar halui. Utuh malului salawar halui. Tarus ditimbai ka pinjun kamar.....Nah anjau-anjau pang sidin....
Inah sakali lagi mangilar ka lawang. Hi’ih....bujur-bujur lawang takancing hudah. Basunduk tumatan di dalam. Inah gin malului salawar halui.....Kaya kakanakan halui, Inah kada supan batilanjang. Tapih, kutang awan salawar halui kada sawat ditaruhi, tatuyuk di lantai. Bagagamat Inah barabah tatilantang di kasur. Umai nyamannya, dinginnya e’kon.... Humap awak sasain bakurang.
Utuh jua rabah di kasur. Kasur tarus mainat-inat, maunyut-unyut......
Nah ham, dua ikung anak banjar batilanjang anjau-anjau...., di kamar hotel pulang. Kada malokah, kada tahu disupankah??????????
Cagaran napa batilanjang???? Umai,....kada magan maulah nang kada karuan dangsanakai..... pamali....badusa tahokah??????
Cahhhhhh....Napa pang ada, mun lawang bakancing, basunduk pisit, sapang nang handak maindap, mun anjau-anjau gin saurang jua nang taho.... Kada pang dangsanakai mangganang nang kada karuan..... Kada pang mamikirakan nang lanji-lanji......
Utuh di kamar 816, Hutel Hilton, Kuala Lumpur. Inah pulang di kamar 816, Hutel Hilton Singapura..... !!!!!!!!
intan Nang Gawat.
Fri Oct 1, 2004 11:41am
61.6.35.34
Wayah nyaman. Napa handak kawa haja ulehi. Sunyaan bisa bisaan. Gawian kada alang-alangan. Pakar bangat. Sunyaan saraba hingkat. Bubuhan wahinik ungah bangat. Apikai aku gen araiai bangat. Amun bisa ayuha bakungkuak. Hagan manfaat bangsa sajagat. Asalhaja kita barakat (kada bakarat).
Tumatan di Juhur ka Kadah. Amun banjar sunyaan bubuhan, kulaan worih” jer urang Negeri Sembilan ka Kalantan, ‘sedulur’ jer jawa. Bubuhan wayahinik bapandiran di Internet. Ayu bapadiran nang ruhui. Mara sunyaan parukui.
Tahniah ka web master dan J/K penaja. Maanjurakan cardap. Asanya carita handap. Bawani ai aku umpat. Tuhuk mikirakan napanya hagan ditulis. Nangapa handak dikuradau. Mancarie thema mawah luku layau. Tulisan hagan warisan dududi. Hagan di ganang. Mara bahasa kita salawasan dimartabatkan. Amun kada kita siapa lagi nang tahu bahasa paninian? Ayuha basaing!!!! (Chia Yuk…..)
Banjar wayahinik……
Sabak hudah. Banyak anak-anak nang kada bisa lagi basurah basa paninian. Apa lagi manulis banjar. Kaya apa maheja. Kada tahu ai adakah standardnya. Saban bulan ka kadai buku kada suah pulang tatiring. Ni dah ada kadai buku parak di Alamanda kaina bagamat mancari. Amun ada nang ka banua caam ditukar kamus banjar amun tahaga. Kaina kita kumpulakan koleksi hagan Art galeri Banjar. Kita aktifkan Persatuan Banjar.
Asa mahingal……
Bilang asa handap hinak. Ulehiai manulis saparanggan. Hairan kakanakan. Napa aku limbah isya kada turun lagi makan malam. Bukahan inya naikan. Saku tiga ampat anak tangga saingkang Aku magunai manaip. Ngaleh handak manarangakan. Kukulihakan screen computer ka kakanakan. Gagarudak inya mbacaie. Jutol bangat, baheja tungal utingan. Kada babuku baruas lalok. Sapatah dua inya tatawaan. “German ke Rusia ni???” jernyak… Talah saparangganan bilang liut inya tatawaan. Kada tahuk nangapanya nang dibaca. Aku dihiga gen amun kada aku nang manulis kada paham nangapa nang disambatnya.
Sabujurnyak
Kada suah saumuran ku, nani pang salawasan suah manulis banjar. Sabujurnyak maka kada ada AB jarang bangat aku babahasa ku saurang. Anak-anak ku lagi tahuk bahasa ‘Neng’. Gawat…………
Ulun Urang Bukit
( gasan kulaanku di nang bagana di higa kulam )
cangol bukit merah, krian.
I
ulun urang bukit
ngaran ulun imos,
nang kakanakan manyaru ulun uwak
dangsanak ulun manyaru ulun julak
uma awan abah ulun mahiyau ulun utuh
tagal napa saja sambatannya sunyaan tu urang nang sama
ulun pang.............
ulun urang bukit
uma ulun baranak ka ulun tiga tahun imbah japun manyarang malaya
wayahitu kaluarga ulun singkip banar
halui anjau-anjau kada basalawar
badimapa handak basalawar
amun uma awan abah gin kada mayu batapih
handak makan gin ngalih
handak ka hutan bagawi takutan ka kuminis
handak ka huma takutan tahaga japun
napa kada kaganangankah ka busu acil
ka wayahini u’ungulan imbah ditumpiling japun
di batis bukit ngitulah ulun hidup
di higa kulam ngitulah ulun ganal
tumatan halui
bukah di batas bandang
mangapungi sasiur
atau ka tagah manangkap kabibitak
amun kahumapan
bacabur ka banyu, bakunyung kaya mambarang
sakali banyalam lawas hanyar mancangul
kabila awak galitiran hanyar bulik ka rumah
ulun bujur-bujur urang bukit...
ulun anak banjar nang taguh
mun batis dicucuk butuh halalang batis kada tumbus
mun mahayau padang banta
batis kada suah bakuring
kada kaya kakanak wayahini
tajajak duri gin batis bananah baminggu-minggu
ka huma, ka hutan, ka batang, ka bukit
bilang wadah hayauan
sabarataan di batis bukit ngitu banjar
alai, kalua, amuntai, kandangan, lampihung
sunyaan di higa kulam ngitu kulaan
amun ada malayu gin
umpat mangaku banjar
kada kaya kakanak wayahini
nang banjar tutuk gin supan mangaku banjar
ulun ganal di batis bukit ngitu
makanan ulun iwak haruan bagarit, wadi sapat,
tuup bujuk, mandai kulit tiwadak
ulun ganal di higa kulam ngitu
hari-hari ka kabun manggani’i uma abah manurih
mun hujan ulun ka hutan bacari rutan
atawa ka banyu
malunta, marawai. mangalau, mambanjur
haruan, papuyu, kapar, bujuk, baung, lais, puyau, sanggiringan
tampirai, timpang, rawai
jadi dunia hidup ulun
ngitu pang dunia ulun
ulun bujur-bujur urang bukit
di batis bukit ngitulah jua
ulun kawin awan bainah, anak angah asmuni
di situ kasih ulun tiis
di situ cinta ulun lanah
kambuhan alai awan kalua
tacangul sambilan ikung anak
anak ulun nang panuhanya, bariah
bungas urangnya
kada sawat talah darjah tiga, ampih sakulah
napa aur garing haja
hanyar umur lima balas tahun
ulun kawinakan
cah, babini paraya sakulah tinggi-tinggi
kaina ka atang jua’ai inya
anak kadua saniah, babini jua
inya sawat talah darjah anam
kada pati bungas, tahirang saikit
tu gin baluman kambang awaknya
ulun kawinakan
ulun bahari kawin awan bainah gin
umurnya hanyar ampat balas tahun
lapan tahun taanum tumatan ulun
nang katiga, ahim
tuntung darjah anam balalu ampih
ulun bawa’i ka hutan ka huma
tagal ahim kada tugul
kada lawas tarus inya madam ka kuala lumpur
baugah-ugah bagawi
hanyar wayahini, ujar urang bagus gawiannya
ganal pangkatnya
napa sambat urang ‘security guide’
kada tahu’ai ulun nyambati
taga ditiring gambarnya, baisi tiga paku parak gulu baju...
anak kaampat mansur, ulun hiyau acoi
tamacal tumatan nang lain
wayah halui karap mamungkang hayam urang
mun hampalam urang, batnya jua’ai
halui lagi sudah bisa baruku’
umur lapan balas tarus jadi askar
inya kada ada di banua, aman saikit
napa aur handak basuduk haja, pangalahian..
mun ditangati gin kada ma’asi dipadahi
maraha..kaluku sasain ganal bisa inya bapikir….
nang kalima sariah
bungas kaya kakak nang panuhanya
kada sawat darjah anam, ulun ampihi
napa aur handak balaki haja
suah tahaga urang inya rahat baragapan awan lalaki
pugaan ulun kada pati pacaya jua
sakalinya kabila ulun indap, saja banaran
mandam ulun maitihi
asa manginging talinga, garigitan banar ulun
handak dimamayi gin ngalih
cah, kawinakan ranai
anak ulun nangini paling anum balaki
nang kaanam, enoi
urangnya kada banyak surah, di rumah inya ranai haja
ulun sakulahakan sakulah agama di samanggol
ancaman mun ganal kaina, hingkat jadi ustaz
tagal kabila inya ditangkapi pulis bajudi
tarus ampih sakulah
wayahini inya pang nang manggani’i ulun bagawi
ulun kada pati manyangka jua
wayah bainah batianan anak katujuh
parut bini ulun ganal bangat
sakalinya dua ikung nang malacung kaluar
kadua-duanya babini
saikung ulun ngarani rabi’ah, saikung rapi’ah
nangini kada tahu’ai kaya apa kaina ganal
dua baading ngitu hanyar darjah tiga
nang paanumnya lalaki, ngarannya ijab
bahidung mitak, badahi lumpak
hanyar bisa bakakat
taga macalnya kaya acoi jua
napa mun halui lagi
saawakan hudah bakunat
walau anak ulun mariap, ulun tatap bahagia
anak ulun kada suah lapar
anak ulun kada suah kada batalasan
jauh bizanya tumatan hidup ulun bahari
di higa kulam ngini sunyaannya hingkat diganalakan
ulun bujur-bujur bahagia
bainah gin bahagia
enoi gin umpat bahagia
kaluarga ulun, kaluarga urang bukit nang bahagia
napanya kada bahagia...
ca, itihi parut bainah pa ganal lagi...
II
bulan tadudi
ulun tulak ka rumah ahim di kuala lumpur
banaran jar urang, bangunan di kuala lumpur tinggi-tinggi
halingang-halingang ulun manjanguk kaluar
sakitan gulu ulun
umai, ganalnya pang kuala lumpur
patut anak ahim kada pati hakun balalawas di banua
ujarnya di batis bukit kada rami
di higa kulam ancap lingu
kadada hiburan, diam gin di padang tagah
tu pang nang ahim kada pati hakun bulik.….
lingu ulun mahadangi kada sampai-sampai
hanyar kabila mantukah nang mambawai ulun
masuk ka wadah ahim bagana
asa marista maitihi rumah papan nang japuk
kipit, rapat-rapat batatai awan nang lainnya
asa ngalih handak bahinak
umai haluinya rumah ahim
cah, ganal lagi rumah ulun di batis bukit...
dua hari ulun baganak di rumah ahim
urang disubalah rumah gin kada marawa
hanyar ulun takurihing, tarus mangancing lawang
takutan ka ulun saku’
kaitukah nyamannya bagana di kuala lumpur
bujur-bujur mangalihi
ngalih handak guring, ngalih handak mandi, ngalih handak bahirak
kada kaya rumah ulun di higa kulam
mun handak bakamih di mana-mana gin hingkat
kada sawat ka batang bukah haja ka tagah
di banua walau ulun singkip
di higa kulam ngitu syurga kami barataan
III
patang halam...
di batis bukit ngitu
di higa kulam ngitu
wayah mahirup banyu kupi
bainah tangah mamiciki awak ulun
tumatan radiu nang tasangkut di tawing, bailun;
pukul 4.30 petang
inilah buletin radio malaysia negeri wxyz
kerajaan negeri akan membangunkan lembah zwzwz menjadi bandar perindustrian lengkap dengan segala kemudahan infrastruktur,
demikian dinyatakan oleh bla bla bla semasa majlis pecahtanah projek perumahan syarikat bla bla bla, pemaju dan pemegang konsesi projek berkenaan. menurut beliau dengan wujudnya bandar perindustrian tersebut akan memberi peluang pekerjaan dan sekaligus menaikkan taraf hidup penduduk setempat
umai bujurkah
banarankah
batis bukit nang ulun bagana ngini
pacang maju kaya kuala lumpur
atawa sahibar manyugihakan urang lain...
ulun itihi wayahini
nang datangan ka higa kulam ngini
ka wadah nang diulah hutel ngintu
barataan urang luar
kadada asri, ijum, jumri, tuhirang, tuhalus, diyang atawa galuh
kada ada nang babiskar kaya ulun, kada ada nang bamutur kaya iram
sabarataan bamantukah ganal
sunyaan urang sugih
nang datangan kada banjar kada
nang barami-rami ngitu kada bangsaku kada
nang bagawi di hutel tu gin kadanya kulaan di higa kulam ngitu
urang luar barataan .......
urang lain barataan.......
mun ada banjar gin, saikung badua
tu gin sahibar gawian manyapu ratik
bujurkah projek ngini manyugihakan banjar di batis bukit ngini?
majukah ulun kaina..
majukah banjarku kaina.........
atawa kaya ahim jua
tapiasat di higa kuta kuala lumpur
AcatLiat Ulun Urang Bandang Tue Oct 2 19:30:59 2001
Ulun Urang Bandang
Ulun awak hirang haja
Hirang karna tuhuk babandang
Pakaian wan harta gen kurang
Hanya yang ada cuma bandang
Ulun urang bandang......
Ulun kada maniwas
Ulun kada marista
Ulun saikit gen kada rasa kaciwa
Walau ulun bagana jauh di pinjung daerah
Walau ulun dari halui hingga tuhaan
Ulun magun taat manggawii bandang
Ulun urang bandang.......
Bandang adalah sagalanya
Bandang bagi ulun bujur baharga
Karna bandang hidup kami sakaluarga bahagia
Dangan bandang inilah kami mancari rajaki
Dangan bandang inilah ulun tarasa sagalanya
Ulun urang bandang
Ulun bangga karna ulun urang bandang
Karna dari bandanglah datangnya padi
Dari padilah datang baras.....
Dari baraslah datang nasi
Nasi yang disuap uleh saluruh manusia
Ulun urang bandang!!
Ulun urang bandang!!
Ulun handak turun ka bandang....
Diang_Lara
Anak anak Afganistan...
Tue Oct 16 09:34:32 2001
Anak anak Afganistan...
Tangismu..
Derita mu..
Sakitmu...
Darahmu mu ...
yang mengalir membasahi bumi Afganistan...
mengundang simpati...
mengundang pilu..
mengundang airmata...
Aku tak terdaya membalut luka lukamu...
Aku tak terdaya menyapu airmata deritamu..
Aku tak terdaya menyentuh tanagn tanda simpatiku..
Dari jauh ...
Aku hanya mampu Berdoa..
Berbisik..Merayu...Meminta...
Kehadrat Allah s.a.t....
Agar kamu semua
di Lindungi..
dikasihani...
diberi ketabahan..
Demi untuk mempertahankan Agama , maruah dan Harga diri Negara mu.
Sekian coretan hati
Diyang dari AB
Antasari Kasih tak sampai
Mon Oct 15 01:53:29 2001
KASIH TAK SAMPAI
Dahulu
kau yang meminta
putuskan kasih kita
ketika hatiku hanya untukmu.
Betapi pedih
betapa sakit
hati yang luka
kutanggung sendiri.
Demi harga diri
kurelakan perpisahan ini
kerana tiada gunanya
mengemis kasih
pada yang tak sudi.
Kini kita berpisah
mengikut jalan sendiri
jika sesekali aku mengenangmu
bukan untuk menyambung kasih
tapi hanya kerana dulu
kau pernah bertakhta di hatiku.
Kajang, 14 Oktober 2001
(Versi awal telah dikirim ke laman Gedong Puisi (Indonesia)
Antasari
Hagan umanya(Sajak)
Wed Oct 31 01:58:47 2001
HAGAN UMANYA
Amun ada bibini
selain umaku
nang patut kusayangi seikhlas hati
siapalah lagi
amun kada umanya.
Lebih tiga dekad kami bersama
mengharung ombak dan badai penghidupan
pahit dan manis sama dirasa,
inilah kehidupan yang sabujurnya
bukan lagi khayalan kaya zaman bacinta.
Mimang kehidupan di alam nyata
kada sentiasa manis dan indah
tapi umanya tabah
menghdapi dugaan
dan kesusahan yang melanda.
Tapi karna ada umanya
aku juga tabah
merangkak dari bawah
hagan meninggikan status diri
kaya wayahini.
Kini menjelang 'jubli emas'
empat dekad perkahwinan kami
kuucapkan sayang seikhlas hati
hagan umanya nang banyak berbakti
kepada anak-anak dan suami.
Kumpulan 2 ( dari Banua Banjarmasen)
Raja Banjar : TawengJabuk
Permaisuri : Daida( mati)
Panglimanya : UjikJabis
Hulubalang : Buburak
Katua lanun : Ako pang hahahaha
Lanun lanun : ikanwadi,lunta,hanchaw,tampirai,haruansisik
( sunyaan diam di banyu pang...)
** nang lain-lain to, tunggu tamuduga palakon lah hahaha
OK= Julak, ikam mulakan ringkasan caritanyak!!!
TeaterBanjar Part 1
" SONIA PUTRI KALING"
Al Kisah tarsebut di banua Kalingau, ada saekong raja kaling bangaran TungkoJulak nang bininyak bangaran DiangMalacong dan maharagu saikong putri nang bungas bangaran PutriSoniaAmira, ujar nang ampunya caritera.
Adapun urang banua Kalingau tu hirang-hirang awaknya,gulu panjang iilah bangau, mon bajalan halingau-halingau.....
Dikisahkan pulang di Banua Banjar ada rajanyak bangaran PadukaSriTawengJabuk, lawas kamatian bini pasalnya tataguk hintalo buburak.Maka hari-hari baginda taungut kada bakawan awan tangah mamikirkan cagar bacari bini nang anom.
Adapun urang-urang di banua Banjar ni barataan pawanian. Pantang dicabar..lu handak manimpas haja.Suah sakali, tadangar bunyi malatop saikit, bahh barataan malacongan handak batimpas!! Rupanya bunyi kantot banarai haa...
Syahdan, maka PadukaTawengJabuk batakon ka manterinyak "Hai MAMAK BendaharaUjikJabis, ako ni asa lingo surangan kaya ini, tiap malam asa kada nyaman gureng...kapala gen asa minik nihhh. Apa pandapatan mo??"
" OOhhh kiito Paduka? Mon kiito, kapala tagak minik to tanda Paduka handak babini lagik tu oh!!"Ujar Mamak tadi.
" Kaya ini Paduka, ulun ada tadangar kulaan madahkan, ada putri nang bungas bangaran PutriSoniaAmira dari Banua Kalingau, bungas banar urangnyak,hidong dampak haja, kantot gen arom jarr.." Tadangar haja putri bungas, PadukaTJabuk lakas bangun, mata gen sigaaarrr!!" Dinto kah, mon kaya ito ako handak banar babini PutriSonia to, lakasi basimpun kita ka sanaan.." Ujar Paduka.
" Basasabar Paduka aii, kiini Paduka, Banua Kalingau to jauh banar tampatnyak, lalu ikot laut Hindi,jauuuh,lanon gen banyak. To dakat pulau Sipadan/Sulu to ada lanon, katuhanyak si UtohKidok jarr. Ianya ni bakulaan Abu Sayap, nang suka manculek urang to" jar MamakUJabis mamadahkan.
TeaterBanjar Part II
Maka malam to jua PadukaTJabok manyuruh saruani sunyaan kroni & panglima cagar bapakat kaya apa akalan handak maminang PurtiKaling nang bungas toh.
" Mahap Paduka, mon ikot akalan ko, kita parangi haja nagari Kalingau to, dipa kada pawanian kada pang, sakali bihau bukahan pang!!!" jar Pang5BatuApi(Ba) asa kada sasabar lagik.
" Ehh kiito akalan bubungulan banarai, kada usah ngaleh-ngaleh, kita jumpae lanon UtohKidok & Abu Sayap, upahakan cagar manculek PutriSoniaAmira nang kantot arom toh!!" ujar Mantari KDN TasmakHirang.
Takuriheng PadukaTJabok mandangar, sambil manapak kapala MantariTasmakHirang nang butak " Nahhh, bujur bujur!! hahahaha!!" jar PadukaTJ. " Tuanko Paduka, kapala ko bulat nih kada bujur kada" balas mantarinya. Imbaham baratan tatawaan.......
Nah, isoknyak papagian,balum sawat burung tinjau bakuciak, Pang5BatuApi, ParutBuntoi,Cangkarok & lain-lain baisuran naik tungkang jabuk manuju ka tampat lanon siUtohKidok & kukulaannyak....di Pulau Sipadan/Sulu
TeaterBanjar Part III
Kita lihat pulang, napa nang diulah urang Banua Kalingau...
Arakian cukup haja bulan purnama panoh, maka umur PutriSoniaAmira gen manjangkau ka 31 tahun tangah ranom bagi urang Banua Kalingau. Macam kabiasaanya pang Raja KalingauTungkoJulak baarohan ganal, habis sunyaan urang kaling bajurutan tulakan ka istana...pasalnyak tanto dapat makan pree..jarr.Ibaratnyak: nang picak datang manggagau, nang tule tahiyau-hiyau, nang tingka uyuh bajalan,nang lamak bainggang-inggang, nang baburut mamatak hintalo.....
7 hari 7 malam baarohan, habis hayam, lambo. kambiang disumbalehi..banyu tapai licin bagadur-gadur, banyu diparit saikit lagi karinggg...pasalnyak musim kamarau.Wadai sagala wadei jua gen banyak banar diulah.
RajaKaling tarasa rame banar, kroni & Pang5Tubeng,MAMAK BandaharSriTinjau, kada karing gusi mamuji-muji sidin toh.Maka taingat RajaKaling nang Purtinya magun haja balom balaki, umur dah 31thn. harap kantot haja arom...lalu basurah RajaKaling " Hai..Mamak! Padahakan kasamua urang saluruh banua Kalingau, ako handak mancariakan laki sagan PutriSoniaAmira nihh.Tapi ada saratnyak!!".
"Napa saratnyak Tungko??" ujar Pang5Tubeng batakon." Kaya ini, sipa-sipa nang kawa bakantot nang paling mardu lagi nyaring, ianya akan jadi laki putri ko"sambat Raja.Barataan kroni/mantari/pang5 kurihengan mandangarnyak. Masing-masing masang angan-angan handak malakii PutriSonia...tarutamanyak Pang5Tubeng..heheheee
TeaterBanjar Part IV
Sun Jul 8 12:34:57 2001
magun haja lagi kisah di Banua Kalingau...
Maka raja gen mamarintahkan Mamak Bendahara Tinjau mahabari
ka rakyat jelata pasal handak mancari minanto yang bakantot nyaring lagi mardu,hagan putri kasayangan putri Sonia Amira.
Maka bila barita nih tasibar luas, maka banyaklah yang handak mancuba nasib,tamasuklah Mamak Bendahara awan Pang5
Tobeng heheheheheh...
Saja menjadi adat setiap pertandingan, musti ada pengadil.
amun kadada pengadil napa handak mancari pamanang.
Maka dengan bangganya Baginda sendiri mamilah berapa urang
menterinya hagan jadi pengadil ,termasuk Utuh kiduk sebagai
ketua pengadil.
saminggu sabalum pertandingan ,maka banyaklah urang yang handak masuk batanding balatih bakantot.sampai ada yang mamodify kalimut supaya hingkat bakantut nyaring lagi mardu.
ada yang baandaki buluh mariam dikalaimut ,nyaman bakantut kaina nyaring ilunnya ilah mariam buluh jar...
sampai ari pertandingan ,saikong-saikong bakantot maikut giliran.yang mari tatawanya nih sunyaan pangadil tatulian ,
jadi pasarta yang handak bakantut,kana paraki ka talinga salah saurang pengadil...
bila sampai giliran Mamak bendahara tinjau handak bakantut ,
maka ia gen maandak kalimut higa talinga pengadil (menteri kerja raya...putih bagirap)bila mamak bendahara bakantut
kaluarlah ilunnya yang nyaring ilah guntur ,tagal kada mardu.pengadil tadih sunging talinga ,rabah tarus pingsan ..
takaluar mamak bendahara dari pertandingan pasalnya ilun haja nyaring ,kada mardu.
Giliran pang5Tobeng pulang bakantut.Ia gen maraki katalinga
ketua pangadil Utuh KIduk.Pang5Tobeng gen bakantut ilunnya kada nyaring ,tagal merdu pasalnya anginnya takaluar awan isinya..(cirit pang )napa pang limbui kapala katua pangadil
awan cirit panglima tobeng......
Dalam pada itu rumbungan dari Paduka Tawing Jabuk berlabuh
di pelabuhan Banua kalingau......
TeaterBanjar Part V
Sun Jul 8 14:31:03 2001
Maka gigir babanar urang Kalingau manirengakan partandingan bakantot tuh, bau kada kiralah habis bamamacam bau nang kaluaran...adapun Pang5Tubeng nang tacirit to malacong karamian. Asa annyak ianya pang nang manang, kalumpanan ianya saluar basah kada babasuh lagi...urang Kaling riuh manawaakan hahahaha ammmak!!
Katuha pangadil bangaran UtuhKidok nang takana cirit tuh, lain si UtohKidok katuha lanon. Nang nginto UtohKidok Kalingau...saja kada pati pintar.
Pabila rumbungan wakil PadukaTJabok sampai ka istana, dipa gen tanganga maitihi partandingan nang luar biasa nih!!Kada suah tahaga lagi. Pang5BatuApi awal awal lagi takureng, jiheng jiheng, tarus basurah " Wahai TungkoJulak, buleh jua kah kami dari jauh nih umpat batanding?? Untung-untung dapat kami mambawa bulik PutriSonia toh" Dijawab TungkoJulak " Ayooo aaii!!Kami gen handak mandangar kaya apa bunyi kantot urang Banua Banjar!!"
Maka partandingan nih saja hibat!! Antara Pang5Tubeng lawan Pang5BatuApi, masing-masing punya kapakaran bakantot.Urang Kalingau riuh ma urahkan wakil dari Banjar, kununnya kada bisa bakantot. Tapi Pang5BatuApi salambaa jerrrr...Maka pangadil hanyar diganti bangaran TunTatagok gen ma andak mic laudspikal bubujuran kalimut Pang5Ba. Urang gen ranai..mahadangi..
Pang5Ba gen mula manahan hinak lalu mula bakantot babunyi kiini : " pang katipang, puttt!!ppuuuutttt!!!"
"Pang katipang PPPuuuttt!!PPPuuuuuttt!!!!"
Ummaiii..mardunya dan kuatnya, barataan urang gigir karamian. PutriSoniaAmira wan Parmaisuri DiyangMalacong, malacong-lacong karamian!!!
RajaKalingau tarus bangun ma umumkan nang Pang5BatuApi manang dan buleh mangawini PutriSonia!!!Malam to wakil dari Banjar GurengJanak pang!!Isok cagar handak bulik ka Banua Banjar cagar mahadiahkan PadukaTJabok awan bini anom nang bungas toh....
( Tapiiii Pang5BatuApi kada karuan rasa pang hahaha)
TeaterBanjarPart VI
Sun Jul 8 23:01:14 2001
Shahdan sampai ari nyak rumbungan Pang5BatuApi,Parut Buntoi, Cangkarok awan nang lain handak
bulikan ka Banua Banjar, sambil mambawa PutriSoniaAmira. Dipa bulik naik kapal tungkang jabuk, lalu
jalan laut Hindi, 3 bulan hanyar sampai ka Banua Banjar.Sabalom bulik, siParutBuntoi sawat mahadiahi
TungkoJulak awan LadingBanjar, mambagie ka ParmaisuriDiangMalacong 5 guri ikan wadi... bahhh arai
banar ianyak!!!Kaciur banyu liurrr..
Kamandakanyak balum sampai ka BanuaBanjar, rumbungan tadi dihadangi katuha lanon UtohKidok awan
kulaanyak urang-urang Abu Sayap!!Nih nang ngaleh sikit nihh...SiUtohKidok malacong ka tungkang
Pang5BatuApi sambil mambihau " OOiii Ikam sipa hah?? Kada nandu akokah???Nihhh kapala lanon
taholeh!!Ikam barataan urang mana??" jar UtohKidok bamirah-mirah bigi mata..
" Anoo, anooo...kami ni urang Banjar jua ai, kaya ikam pang, mao haja kita kulaan hungko leh?" jar
ParutBuntoi bapiragah baik. Lalu ditampileng UtohKidok " CEHH!!Ikam jangan mahuluti ako!!Ako taho
ikam hanyar bulik dari Banua Kalingau, mambawa PutriSoniaAmira nang kantot arom tohh.Amon handak
bulik bakapala..ayoo, bagii ako PutriSonia tohh hahahaha!!Mon tida ikam barataan bulik kada bakapala
pang hahaha...bapala banaarrr!!
Manirengkan gawat kaya ito, Pang5BatuApi hilang sabar lalo tarus maninjak burit UtohKidok, sampai
takipai ianyak gugur ka laut. Hehehe kuriheng Ba!!( kina balanjai ako nginom lah)
....hadangi 'ending story' nyak....
TeaterBanjatPart VII
Mon Jul 9 18:16:17 2001
Ayoo kita babulik carita napa nang diulah urang di istana PadukaTawengJabuk....
Dihandapkan carita jar, maka Pang5BatuApi tulakan mahadap PadukaTJabuk mambaawai Putri Kalingau tuh. SiPang5Ba nih, harungut-harungut surangan, asa ada nang kada nyaman tukuhnyak!! Pabila manireng kiito, Paduka gen lakas batakon " Napa pang5 nih ko itihi mandam haja? Napa awak muriat kah? Mon awak gagarengan bawa barabah satumat".
Nang sabanarnyak, Pang5BApi nih, nyasal banar sababnyak tapaksa mambarie PutriSonia sagan dibinie PadukaTJabuk.Ummaiiii...marista banar ianyak.Dalam hati nyak basurah jar" Ceh, mon ako tahu kiini jadinyak, kada ako hakon tulak ka Banua Kalinagu toh"
Dihandapi lagi carita niii...maka Paduka Gen jadi mangawini PutriSoniaAmira nang kantot arom tuhhh!!Imbaham Pang5BatuApi marajuk, tarus bukah ka rumah manangis-nangis, bahantak-hantak iilah kakanakan handak manyusu jar..Apakan daya Pang5, awak tuhuk-tuhuk balayar jauh ka BanuaKalingau, tuhuk umpat batanding bakantot, tuhuk batimpas awan lanon...tapi sunyaan sia-sia haja bapala bannaarrr!!!PadukaTJabuk!!
Tangah taungut-ungut surangan di ambin rumahnyak, tiba-tiba tadangar urang bahiyau nyaring " Pang5!! UUiii Pang5BatuApi!!! Ikam ada di rumahkah???Rupanya siParutBuntoi awan Cangkarok datangan.Pang5Ba magun haja sarek lagik " HHaoiii, napanyak gigir-gigir hah? Ko TIMPASSS IKAMMM!!!Ma aur ako hajaa!!Bah, sarek banar hidin.
" Ano...kiini Pang5 aii, kami nih handak mamadahkan carita panas nih!!!Pasal Paduka awan PutriSonia tohh pang!! Ujar ParutBuntoi. Paduka kada hakon babinie Putri toh!!
Takajut Pang5Ba mandangar " Haa?? Napaan?"
Maka badadas siCangkarok madahakan " Jar PadukaTJabuk, PutriSoniaAmira tu BISSUUU urangnyak!!Imbah to wayahini kantotnyak gen ampih arom, kabanyakan makan ikan wadi awan patai bajaruk,kantotnyak babau harok banar, ngalahakan tahi hayam mantong!!!
" HHAAHH?? Bujurkah?? Ha apus muha PadukaTJabuk" Ujar Pang5Ba, imbah to napa lagi, barataan tatawaan" Hahahahahahahahahahahahahaaaaa!!!!.
" The End"...ako kada kawa lagi nyambung, uyuh dah hahaha
Ulun muhun maap kakulaan, mun ada nang tarasa hati atau sarek awan teater nih.Ulun saja malatih manulis bahasa Banjar banarai - rasanyak ini pugaan ako mangarang dalam bhs. Banjar saumur hidup kada suah pang hahaha. Amon andika tatawaan bagus haja ( mahilangkan tensen / minik kapala, maklom gawian banyak banarr!!)
Sabanarnyak ako gen sakit parutan tatawa surangan mbaca teater nih. hahahahaha............
manggarunum
Sat Oct 13 10:48:46 2001
Apa jua nini bini nih, sudah ranyau sako, maulah gangan hanyau awan hubi ganyau.
ninituhabini
Re: manggarunum
Sat Oct 13 11:49:08 2001
napanya pang nang gigir papagian ni..
hanyar malam tadi ako kada guring di higa sudah basasarik...
awakko sakitan malam tadi...handak minta baurut awan ninibidan gin, sidin rahat aur maurut urang ka sana ka mari...
tu nang aku bakasai minyak angin saurangan, ....malam tadi aku ada'ai guring di pangkin. Amun ako guring di higa kaluku andika kada tahan mahiut bau minyak angin ni..
kada pang kaito gin basasarik....
NiniLaki
Re: manggarunum
Sat Oct 13 12:09:00 2001
Napa jua nang maraju sampai guring dipangkin. Aku tahu ai, awak ni sudah tuha, awan aur ringkutan haja, hinak asa manggah. Ayu haja amun handak maraju, tinggalakanha nang tuha ngini..
ninituhabini
Re: manggarunum
Sat Oct 13 12:21:34 2001
umai nininya....
sakali ako managur sudah bisa maanggap lih...
aku manguya nang bujur, andika tu manggah saumuran,
tahiut bau minyak angin gin parak saharian kada kawa bahinak...
aku guring baasing,..salahkah??
ako tu mangganangakan andika nang aur sakitan haja...
amun kada suka ka aku ni, ayuha kaina aku hingkat tai manumpang ka rumah anak kita..
Toh...uu,,,Utoh, Tuh ....lakasi ambil uma ni, abah ikam tu
dah sapagian basasarik awan bamamai ka uma...lakasi ambil uma ni tohai....
NiniLaki
Re: manggarunum
Sat Oct 13 12:51:26 2001
Jan ha ikam handak baandah karumah utoh. Hingkat haja nang tuha ni maurus saurang, bagamatan kawa haja. Napa tu ah amun urang sudah kada rigi.
kulaan jua..
Re: manggarunum
Sat Oct 13 12:57:12 2001
Bah leh nini laki dah marajoo...
mun kada manggah tuh..mun nini bini bukah..
maupang babaris anak dara maminnag nini laki...
asalkan paketnya kambung hihihi
hmmm
ummaiiiiii
Sat Oct 13 12:42:17 2001
Ummai nini bini...]
mantang manatang nini laki manggah...handak bukah karumah anak..
masa nini laki anom halam..
nang manggah tu lah nang andika ikup sapanjang malam..
dah di beri'e anak anak salusin...
hanayr taho bau minyak angin leh...
hua hua hua...marista ..marista
ninituhabini
Re: manggarunum
Sat Oct 13 12:34:33 2001
ako ni bukan kada sayang ka ayah ikam yu tuhai...
tagal amun hari-hari bamamai, aku gin kada tahan lagi..
bilang hari-hari salahku haja...
bahari amun aku takantut dalam kalambu gin katanya arom....wahini aku mariga gin inya sarik...
ako gin tahu di malo, amun hari-hari mambihau ako gancang-gancang, sampai kadangaran ka rumah subalah...
maraha tuhai, hija akan ha inya guring surangan..is..is..isk..isk..
ninituhabini
Tuh...ako garing tuhai...
Sat Oct 13 12:55:32 2001
Tuh, ayah ikam kah nang di luar tu...
ako ni garing tuhai....
maraha inya basasrik ka ako...
ako ni sako, kada lawas lagi pang hidup ni..
maraha amun urang kada tapi sayang lagi ka ako..isk..isk..isk..
ako ni tuha hudah...baanaknya gin tunggal
saikungannya....
amon aku mati la tuhai...
ikam haja pang nang maurusakan mayatko kaina,,huaa huaaa huaaa...
NiniLaki
Re: Tuh...ako garing tuhai...
Sat Oct 13 13:23:29 2001
Cah ninibini mu piragah garing banar ai tu ah. Handak minta pujuk lah tu. Cah kada hakun kada mamujuk, mara ha situ.
Anonymous
Bujur bahai..
Sat Oct 13 13:38:58 2001
Bujur bahai..uma garing...dua hari dah uma kada hakun makan...malam tadi bilang batukan haja...
ni pang hanyar pagi ni uma hingkat guring...tu gin kada kubari akan anak-anak ku maaur, sidin rahat guring tu...
abah awan uma ni bilang sama,..
karas hati...saikung gin kada maho mangalah..!!!!
NiniLaki
Re: Bujur bahai..
Sat Oct 13 13:55:08 2001
Padahakan ka uma mo, amun handak balalawas disitu mara haja.
Utuh Tunggal (tadi kalumpanan maandak ngaran)
Kaina ku padahakan...
Sat Oct 13 14:16:51 2001
Ayuhaja bahai...
amun kaitu, maraha uma di rumahku haja....aku hingkatai maingun uma...
tagal ganangakanlah bah..rumah nang abah bagana tu pa tanah parumahan paninggalan aruah ninik balahan uma...
sidin kada pang mahungkit, tagal aku maingatakan banarai...
ayuh bah, aku bulik dahulu...barilaanlah bah, ampunakan dusaku lah bah...
ninikbidan
Nah Baparangan juak kah ??
Sat Oct 13 19:16:39 2001
Iihh, ni nangapang pulang nah, tuhaan udah magon haja bakalahian nah. Ummai yai, kada sing supanan awan kakanakan kah hikam badua nih.I ihh Tuh hai nah, nagini pang ninikbidan nang kada hakon nah.Ni Utoh hai hikam taholah paninian hikam tuh tumatan bahari aur nintu pang.Baaakalahiaann haja! Taga kaya ito pang kayina minggu hadap bulik kai pulang karumah.Ninik taho haja nah tanto ninibini hikam tuh inta 'anu' akan awan ninik laki hikam tuh. NiniLaki hikam tu gen saminggu juak tahan imbah to tanto 'minik' kapalanyak ih ih Tuh hai.
-Hikam pang tuh amon handak baurut ninik hakon haja, ako kada auran lagi.
Utuh Tunggal
To: Ninibidan
Sat Oct 13 22:05:02 2001
Kada ni ai, tuh uma awan abah tu karap banar bakalahian...tahu si abah ni tumatan tuhak ni karap banar bamamai ka uma, bisa mambihau...tu nang uma tu satumat-satumat baandah ka rumah ko ni....
ako kada pang malawani si uma, tagal amun abah tu kada hakun balambut awan uma, tu nang bihanu aku maras di uma...tahu'ai ni'ai kali ni lawas manakah hanyar abah datang maambil uma.....amun maitihi caranya sako lawas pang kali ni....uma tu bilang uyuh wayahini, bangat banar garingnya...asa marista jua ada mangganangakan uma awan abah ni ni'ai...
ca nini nasihati abahtu, nini kan basapupu awan abah...
ayuh ni, baisur dahululah ni'....barilaanlah...
NiniLaki
to Utuh Tunggal
Mon Oct 15 09:05:32 2001
Amun rumah pusaka umamu tu aku kada hiran, hingkat haja aku baulah rumah hanyar, kada kaya rumah
buruk tu,
rumah batu batingkat-tingkat gin kawa. Jangan handak maungkit pasal rumah tu, amun umamu handak
ambil ha,
wayahini jua aku pindah..
ninituhabini
Re: to Utuh Tunggal
Mon Oct 15 09:18:54 2001
Bujurkah nang ikam sambat ni tuhaii..
amun bujur abah ikam handak pindah, ikam ambil garan tanah parumahan tuh...
kada kaganangankah ikam bahari tanah bandang nang 4 ralong tuh kada abahmu kah nang
manjualnya..bilang habis duit di mija judi ha...
tuh tanah kabun gatah tu sampai ka wayahini kada tatabus lagi garannya..sidin mainjam duit pakacil jamhari
ikam, kada ditahuri lagi...
aku kada pati pacaya jua amun sidin handak baulah rumah ganal..,,mana ada hartanya..Inya sampai ka
malaya bahari gin sahalai sapinggang, tu gin imbah manumpang di rumah nini ikam hanyar sidin jadi kaya
urang...nini ikam bahari asa supan ka urang takutan dikuya urang, tu nang ako ni dikawinakan awan sidin...
amun manggah, kada hingkat bagawi tu...maraha sidin handak pindah. Sidin kada baurang lain di dunia ni,
Kita badua ni pang warisnya..Tahuam amun sidin handak baandah ka rumah urang tuhak...amun kaito
maraha..
lakasi tuhai,..ambil garan tanah parumahan tu....
Utuh Tunggal
Nah..ma'ai...
Mon Oct 15 10:39:57 2001
Nah ma'ai.. ni garan tanah parumahan tu..
ako tadi mainta ka abah. pugaannya sidin kada tapi hakun manjulungnya...sakalinya bila aku batakun garan
tanah kabun gatah kita nang di bukit tu tarus sidin mandam....
uma tahulah...tanah tu dah dijualnya jua ka anak pakacil jamhari..tu si Halim nang bagawi di BSN tu nang
manukarinya..uma tahulah, 8 ikar tu dijual abah RM30.000 haja...umai garigitan banar ako mak'ai......patut
abah bahimat banar handak pindah....
tadi kabila ku hungkit kisah tanah tu, manangis abah ma'ai...
nah uma simpan ha garan nang tinggal sabutingnya ni...
UtohKidok
OOii Utoh Tunggal
Mon Oct 15 19:18:50 2001
OOO Utoh Tunggal! Ummai ummai hikam bisanyak basandiwara! Napanyak Toh, ngan mu ikam saurang
hajakah anak umak?? Nih ako nih, UtohKidok hanyar bulik tumatan Tagalong. Han hanyar 10 tahun ako
ninggalakan kuwitan, bacari rajaki sagan nyakulahakan ikam, nih napa pulang gawian ikam handak manjual
tanah ayah nih?? Hah??
Ada leh ako nyuroh ikam jual kabon ayah tuh? Ako hulo nyuroh ikam manjaga uma, ayah awan lambu tiga
ikong balian ko dahulo.Imbah tu jarko ikam gawii kabon kita tuh.Cagkol tanahnyak, lingisi padang
tagahnyak, tanam pukuk tiwadak kah, nangka kah,jagong hajakah.Nyaman ikam, hingkatjuak dijual cagar
bacari duit sagan balanja dapor.
Ni napa pang ada, ako ndangar ujar Amit Tingkoi ikam aur balalah haja mangurati Diang kalirot anak Ijap
tuh? Caka nya dapat nda apa juak! Nih habok gen kadida! Nih kisir kisir nyuruh uma manjual kabon pulang.
Ceh banyak pintar ikam!! Ikam mon wani Utoh hai ayoha! ako ni gen 10 tahun dah kada umpatan
manampar urang nih. Tangan nih asa ringan bannnar!!
Wayahan di Tagalong tu aur manampar nyamok haaa........
Ako gin kada tahu ma'ai sapa nang gigir di luar tuh...
tahu, jarnya ngarannya Utoh Kidok...tagal Utuh kidok anaknya Ijum Lale' tu parak maniga tahun dah
matinya...tahuam sapakah, tagal ditihi pakaiannya nang basalawar wawah ...babaju buruk tu,rambut sing
panjangan,ilah urang gila haja ma'ai...
tuh di bahunya bagantungan tim susu awan tim sadin...amun urang siuman kadanya kaya mgitu ma'ai...
Kita baranai haja ma'ai...kaina ku telefon pulis, suruh manangkap urang gila tu...
ninituhabini
Re: OOii Utoh Tunggal
Mon Oct 15 22:26:25 2001
Bujur tuhai, ikam pang anak kami..kada ada nang lainnya lagi
Aku banikah awan abah ikam wayah bintang tiga mamarintah....dua tahun imbah to hanyar ikam lahir....
imbah tuh ako kada baanak lagi, napa amun abah ikam aur manggah haja...jar urang abah ikam lalaki
sapanggal haja...
amon ada nang mangaku abang atau ading ikam, takuni kabila aku baranak ka inya...
Diang kantoi...
Aku pang...
Tue Oct 16 09:18:04 2001
Aku paang bang Kiduk...
kalumpanan leh wan ading mu nang saikung nih..
halam aku nih di beri'e ka urang...
kaluarga dahindak maharagu..
Jar miskin...
nih...ku nireng wah wah..bukan main lagi Otoh ading kita tuh...kasana kamari...enjoi...handak bajual tanah
pulang...
Kada aci ...kada aci...diang ni di julung ka urang...bang Kiduk ncari rajaki...senang senang jer..utoh ading
kita tuh handak jual tanah.
Jum bang kidok kita serangggggggg dia.
Utuh Tunggal
Saikung lagi urang gila...
Tue Oct 16 11:36:24 2001
Ma'......tu di luar tu saikung lagi urang gila..babinian ma'ai..
tahu, puruk baju kurung tagal ada tai,,kaya pagawai........
di pakit bajunya baandaknya ngaran UMI...sako bat DM dicuntannya...
aur rahat banyanyi haja........
satumat-satumat nyaru ngaran UTUH KIDOK...satumat-satumat nyambat ngarannya DIANG
KANYOI...umai, nang ngini taruk lagi gigilaannya tumatan nang halam...
hayuk,,,,,
Diyang kantoi...
Uuii Utoh tunggal...
Tue Oct 16 12:08:24 2001
Ummai umami bilang haja ah lagi...
Utoh tunggal ni...
Kaya warek tunggaal pang...
mantang mantang inya handak bajual tanah...
handak jadi kaya la kunun...
kada ngaku lagi ading pabungsunya wan Abang Kidoknya....
nang bangaleh ngaleh...
mangirimi duit hagan balajat di Amarika...
Tu pang mun dah Balajar bagurukan si IBUSH...
Napa kiau uma'????
uma gen samaladen...
dah di bumuhi nya uma...
biar ninggalakan ayah nang manggah..
ceh!!!...
kina la ikan Utoh Tunggal ai...
Aku wan UK handak manggisang muha nay nang kada bungas langsung tuh...
kih kih kih...
Utuh Tunggal
Dangarakan ma' ai...
Tue Oct 16 12:54:33 2001
Tuh..., dangarakan ma' ai
nang gigilaan tu, bagana atas puhun hampalam, muntung nang kada bisa baranai...bamamai haja dari tadih...
amun inya urang siuman kada pang rapun hampalam nang banyak samut salangor tu dipanjatnya...
tuh dangarakan ma' ai...inya banyanyi pulang...nah tatawaan pulang...hiiii yayak...
maraha' ma' ai...inya kada maur kita ha.....
diyang kantoi
Re: Dangarakan ma' ai...
Tue Oct 16 13:06:08 2001
OK lah ikam toh ai...
hantos lah suranagn duit tuh...
dah kada ngako lagi dangsanak mu nang bungas lagi paruna nih...
disambat mu dangsanak mu ni gigilaan..
yaam toh ai pasal duit nang kada tapi banyak tu ikam dah kada sadarkan diri.
KIna mun ayah bapara wan LIa tuh...
janagn ikam handak datang makan aroh kami kina...
janagn ikam handak nireng akan kabungasan Lia tuh...
janagn wane mangaku ada uma tiri sabungas Lia...
Janagn maintip majlis paarsandingan ayah kina..
jangan
jangan
janagn...
Jin ha hantos suranagn duit tuh..
mun kada mayo kina ku julungi kartas kah...
hagan hantosan ikam...
jin ha..
jin ha...
galitiran awak
Lia: wagas hajakah
Sun Oct 14 21:19:59 2001
Lia,
wayah ako mangatik keyboard ni aku magunai kaingatan ka ikam,asa lawas banar kita kada batamuan.Asa
karindangan gin ada, tumatan aku batamuan awan ikam di higa rapun hampalam halam, aku kada tapi kawa
guring..tu nang aku malalor sampai ka luhur....asa kada tapi kanyang makan...tagal nasi nang batungkup di
padu tu talahai kubantas...
lia,
ingatkah lagi ikam manggatarnya tanganku wayah aku maragap arum awakmu...manggatarnya surahanku
wayah aku manyampat kata-kata I love you my dear..nah wayahitu aku gin kada tahu bujurkah kada bahasa
inggeris nang ku sambat..
lia,
aku maharap banar ikam kawa datang lagi ka higa rapun hampalam wadah kita batamuan...tagal amun
datang harini jangan dibawai lagi si inah tu...asa kada nyaman inya mahadangi kita, sako wayah aku
maragap ikam halam, inya sawat maindap kita...
lia,
sampai di sini hulu, aku handak ka kadai satumat, umaku nyuruh aku nukar lalap hagan lauk nasi malam
ini..
salam sayang dariku,
galitiran awak
galitiran lintuhut
sakakali ulun jua taingin...Lia
Sun Oct 14 23:01:59 2001
Lia...
sasakali ulun jua kapingin jua, bila taganang carita kita bahari.Ingatkah lagi ikam...wayah kita batamuan di
higa rumah mu,parak awan kabun pisang Utuh Jagau.
Ingatkah lagi ikam,rahat kita bapandiran kucing marau bailun
"ngerengauuuuu" tarus ikam takajut lalu malacung ka ulun tagal ulun sawat mailak,napa pang lagi
"mancagur" ikam
jatuh kaparit.
Lia...
Bukannya ulun kada handak nyambut ikam.tagal ulun mikirkan awak ikam nang "gadok" ilah gadur
tuh,tarus ulun mailak.
Katida "limir" pang awak ulun himpap.heheheh
Lia...
Hinggan sini jua ,ulun bisa maingatakan kisah kita bahari.
Kakulaan lain bisa ai nganangkan pulang...
hadangiha kulaan lain nyambung carita nih..
Lia,
Napa pang handak diganang lagi awan yang galitiran awak awan yang gelitiran lintuhut (bahiraan pulang
tuh.
Lia,
Amun Lia hakun awan aku, apa haja Lia handak ku tukarakan, rumah ganal, matukah ganal, bapadah haja
situsaini ditunaiakan.....
pupudak..Matai
RE: Ninilaki kawin lagi -scene 1
Tue Oct 16 02:12:48 2001
Lokasi: Dipagi hening..hayam magun bakungkuak kada ranaian lagik.
Nini laki- OoooLia ai tangarram kuantan tuh jarangkan aku barang talo bigi hantalo hayam.
Lia- ayuhak satumat lagi masakkai..tiga suka masak kah?
Nini laki- tahu pang kau lia...hehehehe
Lia- jar pang praya bahantalu gin kuat awak..napaam handak managuk hantuk jua papagian nih.
Nini laki- ayu dilakasi..asa gilitiran awak ku nih
..sambungi lagi lah kukulaaan lain hagan scene ka 2
NiniLaki
Re: RE: Ninilaki kawin lagi -scene 1
Tue Oct 16 11:41:45 2001
Lia,
Kamari pang baparak kasini. Napa jua nang diunggutakan. Napa pang diganang nang udah lapas-lapas. Ayu
haja bapadah ha apa nang handak, aku basadia haja mambarii. Kamari am uruti awak ku nang asa ringkutan
nih.
Diyang kantoi
To uma(ninibinituha)
Wed Oct 17 13:18:15 2001
Uma..
Sampainya hati uma wan bang utohtunggal kada ngako diyang ni darah daging mu saurang, malah
mamaluakan diyang nyambat diyang ni gigilaan. Caam uma maca surahan hati diyang ngini...dan baca batul
batul...pahamilah ...imbah tu ber'e markah.
Jer ayah imbak uma malahirakan Bang utohtunggal tu, mimang la ayah manggah taruk. Handak dijadikan
carita Angah Ting Ghau (Angah nang mualap kawin wan diyang Jaliha) nang hanyar bulik dari Makah
badua laki bini ada nukarakan HATI UNTA hagan ubat Manggah. Jer ayah..bila makan ubat Hati Unta tu
ayah sasain sigar tagal uma jua yang ulah ayah sasain manggah. Bila nireng ayah sasain sigar uma mulai
manggalitik ayah. Jer ayah jua masa tu balako Garhana Bulan...sakampungan tulakan ka surau
basumbahayang sunat Gerhana, tagal uma kada mambariakan ayah tulak ka surau..aur manggalitika ayah
haja...tu pang nang jadi diyang ni...hirang kaya gerhana. Uma kada hakon ngaku diyang anaknya...sebab
hirang, lagi pula masa mahajan handak ngaluarkan diyang tuh uma sakalinyaan tabaherak jua...habis
bacalumut muha diyang wan tahe..tu la uma talalao supan lalo kada ngako diyang anaknya.
Uma,
Carita ini di kuatkan lagi wan carita dari ninibidan nag suka manginang tuh...jer ninibidan tuh inya nang
maambil diyang...maharagu diyang tagal inya gen aur maurut urang haja gawian, jadi di julungnya diyang ni
ka Julaknya Barangak. Julaknya lah nang maingun diyang, sabalum Julak Barangak mangijim mata inya ada
bapadah nu diyang, jer diyang ni anak uma ayah..mun kada pacaya caam itihi di surat baranak...sah!!!.
Napa lagi nang uma handak nyambat..samua bukti dah ada. Diyang dahindak duit tanah tuh, ceh satakat
RM30,000 hagan utoh manikan waweh satahun gen kada mayo. Diyang wahine dah masuk Universiti
ma'ai...urang lain balajar paling lawas 5 tahun tagal diyang ni sunyaan kada mambariakan diyang baugah ka
wadah lain..tu pang diyang disini lagi. Gajih gen dah ganal (lawak la tu heheh)...janagn la uma takutan kina
diyang handak maambil duit uma...ber'e ha ka utoh tungal tu.,.hanya sato nang diyang inta...AKUI lah
diyang ini sabagi anak uma..huaa huaaa huaaa
ninituhabini
ako baluman lale'
Wed Oct 17 14:12:18 2001
ako ni baluman lale' tuhai...
amun aku sambat aku batianan sakali haja,...sakali tu'am.
kayapa aku handak badusta...tahu'am amun abah ikam suah babini lain...... kaluko inya baulih anak awan
urang lain takutan katahuan ka urang, dijulungnya ka urang lain...disambatnya anak sidin awan aku...
ni (manunjuk ka parut),,,parut ngini kada suah batianan ka urang lain...ikam pang.Utuh Tunggal,
tatunggalannya anak ko...
ca ikam pikirakan, abahmu nang manjual tanah baulih duit RM30,000 kita nang disambat maambil
duitnya...ikam nang sudah tulak ka Makkah awan aku, ikam nang wayahini jadi imam kampung, ikam nang
dituduh main waweh.....
ni kada gawian abahmu kah???? Amun handak banar ka Lia tu, kawin haja, kadapang mampitnah ka
urang....umai, kada kaganangan matikah abah ikam tu, kada takutan siksa kuburkah....aku ni bilang hari-hari
kana bihau, bilang hari-hari bajurijihan banyu mata, ako pang nang jahatnya....salahkah aku amun aku nang
hari-hari dimamayi baandah ka rumah anakku..salahkah aku?
aku sadar pang nang aku ni dah tuha, kada kaya bahari..tagal amun dah tuha, ulah cara tuha..ni bila kutagur
kabila handak sumbahyang, tarus bamamai...basasarik...kadang-kadang kana panampar, kana tinjak...
bujurai, agama ada bapadah, taatlah pada suami, tagal taat pada suami nang kaya apa????
aku dah batakun ka ustaz, salahkah aku kaluar rumah, salahkah aku maninggalkan suami nang fasik.suami
nang maulah aku kada kaya urang....ustaz kata bulih, amun niat kaluar rumah untuk mailak parkara nang
labih buruk...jar ustaz kaluar ka rumah anak-anak diharuskan...
Bahari ako mambawai sidin ka Makah, sidin kada hakun umpat, tu nang kubawai ikam gasan jadi
mahramku......
kada kaganangankah kabila kita bulik di Makah sabuting tanah dah tajual...
ni wayahini mampitnah, mambawai diyang kantoi tuh...badimapa aku handak mangako anak, amun aku
kada suah mahajan kaluar inya...bujurai surat baranak ada ngaranku, tagal sipa nang maripot ka pulis,
akukah? bulihkah amun aku lagi taampar guring imbah baranak handak ka balai pulis....
ako kada handak harta urang, maraha diyang tu bagajih RM10,000kah, sugih banarkah..amun rajakinya
maraha...aku kada handak harta bat urang, amun inya handak mancari'e kuwitannya, ca takunakan ka
abahmu..sipa ayahnya, sipa umanya....
aku ni kada lawas lagi sako hidup...amun aku hidup maraha aku hidup awan aman, amun aku mati,
hija'akan aku mati awan aman...nang mampitnah nang kada bukan-nukan tu cagaran napa....
ako gin kada tahu napa lagi nang hadak di abah ikam tuh....handak babini lain ayuhaja...tagal jangan maur
ka kita...
nah, tuhai...tuh azan sudah...lakasi ikam ka masigit, kina urang tuhuk mahadangi ikam...
diyang kantoi
Re: ako baluman lale'
Wed Oct 17 15:58:23 2001
Ummai..
karasnya hati uma magun kada ngako diyang ini anak uma. Mimang hati diyang mulaan nya asa kada
pacaya, sanggup kah saorang uma kada ngako anak nang di hajan nya sakalian tahe tahenya itu adalah anak
nang di tianan nya???, hasil kasih ayah nang manggah tuh???.
Uma,
Diyang ada bajumpa anak Angah Panglima Harimau Barantai tuh nang bangaran Busu Acil tuh, wahine
inya Proffessor Pakar dalam kajiin DNA tuh????....Jer Busu Acil setelah di pariksa darah wan daging
diyang lalo diulah kajian wan huban uma nang baguguran dilantai rumah tuh..SAH ...uma adalah uma
diyang.
Bukan diyang handak mamaksa uma mambari'e kasih ka diyang..bukan diyang handak duit uma..tagal
kasian la ka Diyang...yatim nang kada yatim...ayah dah bahagia wan uma anom Lia...uma pulang asik
mamanangakan Utohtunggal nang jadi pambuhung ganal. Jer utoh tuh Imam masigit...ceh!!! hari hari
mambangal di kadai tikam waweh.
Uma,
mun kiyainilah akhirnya carita kita...hijaakan lah diyang tulak mambawa diri diyang yang lara ini. Hijaakan
lah diyang bakalana maikut jejak jejak langkah Shahnon. Jangan lah takoni kemana diyang tulak. Apakah
isok magun ada???? atau daida isok bagi ku??? atau apakah.
sekian lah saja coretan hati diyang hagan saorang nang bangaran uma...
ading ninilaki
To: Diang Kantoi...
Wed Oct 17 16:20:44 2001
Napanya diangai nang ikam mangaradau balabih-labih ni...
aku manyuruh ikam mangaku jadi anak ninituhabini tuh haja.......nang ikam malalut-lalut ka tahe-tahe tu
napanya. ca itihi ayat ikam ngini:
"karasnya hati uma magun kada ngako diyang ini anak uma. Mimang hati diyang mulaan nya asa kada
pacaya, sanggup kah saorang uma kada ngako anak nang di hajan nya sakalian tahe tahenya itu adalah anak
nang di tianan nya???, hasil kasih ayah nang manggah tuh???. "
Nang kadua nang ikam manyambat Busu Acil tu Profesor. Profesor napanya, ni nang ako sarik banar, ikam
tahukah Busu Acil tu Bumuh banarai,,,tu gin urang kampung kada pati pacaya ka sidin lagi, tumatan inya
mahahar awak urang babini nang diubatinya tuh....ikam amun handak mandusta gin sambatilah ngaran
urang lain..amun ngaran Busu Acil tu mimang mambari tatawaan urang banarai'....,sakulah gin kada sawat
Darjah lima, hingkat jadi Profesor, tu nang ditatawakan urang...
bungul bangat ikam nih...
Nang katiga nang aku sarek, ninilaki nang kaki waweh, sambat ikam Utuh Tunggal. Kaya apa pang ninibini
tu handak pacaya carita ikam....dah ku padahkan, amun bakisah tu ikut skrip nang ku tulis tuh, ni
kada,,,ikam aci sambat haja....
ni nang ka ampat nang ikam malalut ka Shahnon, ka ngaran pilam ni napanya??? Adakah dalam skrip
ulahan ku ???? Dangarakan ayat mu:
"mun kiyainilah akhirnya carita kita...hijaakan lah diyang tulak mambawa diri diyang yang lara ini. Hijaakan
lah diyang bakalana maikut jejak jejak langkah Shahnon. Jangan lah takoni kemana diyang tulak. Apakah
isok magun ada???? atau daida isok bagi ku??? atau apakah."
ikam mangaradau nang bukan-bukan, ikam minta ninituha tu bari'e markah. Markah kapala hutak ikam!!!!
ikam banar-banar kada bulih diharap, halam nang laki nang baincaan ngaran Utuh Kidok tu, parak RM500
habis duitku, nih ikam pulang...lain ku suruh lain nang ikam ulah..
Bungul!!!!
diyang kantoi
aduh...aduh...
Wed Oct 17 16:29:53 2001
Aduh...aduh....
sakit parut diyang...
nih magun lagi tatawa sakit parut...
banyu mata gen gen kada karing lagi.
aduhhhhh....
ninikbidan
Napa pulang nangiini
Wed Oct 17 17:51:14 2001
i ihh nangapang pulang andika bakalahian sadangsanakan nah Tuh hai.Nih ninikbidan tumatan sumalam
mandangar ujahnyak geger sakampungan si Utuh Tunggal bakalahian awan Diang Kantoi. Han kanapang
kaya ninto Tuh Hai nah.
Nang sabujurnyak nangapang disurahakan indih Diang Kantoi to saja manaran Toh hai nah.Ninik nih walau
gen tuhaan mata kada tape hawas tagalnyak magon haja paingatan Tuh hai nah.Tuh umamu si Galoh Anah
tuh bahari saja banaran baisi anak tiga ikong.Panuhanyak bagaran Utoh Kidok, ikam anak kadua
pambungsunyak si Diang Kantoi ni pang Tuh hai nah. Wahitu ninik ni pang jadi bidannyak Tuh hai
nahh.Bahh hai ninikbidan paingatan babanar nah.!Takoni ha angah Durahman parak surau tuh.
Hj.Durahman
Napanyak?
Wed Oct 17 17:57:31 2001
Hah? napanyak nik? OO si Utoh Tunggal ngintokah?? Heeh hai bujurrai ujar ninikbidan tuh.Kada ia
tunggalan saikong to kada anak Galoh Anah toh.Toh si Utoh Kidok tu abang panuhanyak, si Diang Kantoi
toh mimang ading bungsunya tuoh.
Allah nik!! Tak kan ninik kada taho, Utoh Tunggal tu saja sumbung!Tamak! Haloba! Aur ia haja handak
macuntan harta kuwitannya! Kami sakampongan ni taho banar pun.
NiniLaki
Kada Percaya
Fri Oct 19 09:13:24 2001
Aku kada percaya, kada mun sabarataan mati mangajut. Ninibini awan Utuhku mati dihospital. Ini musti salah lapor, atawa identiti, urang lain luko. Amun bujur musti ada konspirasi. Aku lapor akan ka pulis, ambil loyar paling loyar buruk, ambil ahli kimia paling babisa macam-macam. Aku kada percaya. Aku akan bawa ketangah, tangah ruang kah, tangah lautkah, tangah-tangah kah kada kira ai. see you in court (court badminton, court sepaktakraw, kada kira ai).
UtohKidok
Re: Kada Percaya
Fri Oct 19 18:39:00 2001
Napinya andika kada pacaya lagi kah???????
Napa handak malawani ako lagikah????
Handak jumpa di Court Mammouth kah?? ayo haja....
NiniLaki
Re: Kada Percaya
Sat Oct 20 13:30:14 2001
Bukan apa, asa kada percaya kaini kasudahannya. Aku tu ai, kaya apa gin masih haja sayang awan ninibini tu, maklumlah salawasan ni sidin tu pang kawan, dihiga dibawah diatas. Bujur haja ah, sidin tu kuat maraju, maraju-maraju gin, ada jua manjanya. Itu am tu kaganangan jua rahat rame, rahat batapuk bagayaan, tapi apa boleh buat, amun sudah kada ada tu, tarima haja takdir jar urang. Tapi rasa kasal jua kaya ini jadinya, cagaran tu handak jua ai mamujuk, maambili sidin baasa. Napa jar urang banjar wayahini 'turn a new leaf' kah, kaya itu lah.
Barelaan hajalah sabarataan.
pambarita
Re: Kada Percaya
Sun Oct 21 12:25:20 2001
ikam tu pang nang patut disalahakan...ca tumatan awal diambili ninibinituh..kada pang bahimat karas hati, handak kawinlah...
tahukah andika kamatian barataan tu atas parangai andika tu pang...wahini napa pang nang handak disasali lagi...kina ikam jawab ha di akhirat nanti....
ikam rami pang alih, sunyaan harta ninik bini tu taliung nu ikam wahini...nak habiskan ha, habiskan ha, habiskan ha, habiskan ha, habiskan ha, habiskan ha, habiskan ha, habiskan ha, habiskan ha...hanyar arai ikam alih...
Warangan- aku cigu ada aii ha ha ha
Tinjau- ade cigu hehehe
Pupudak - ada heiih ,,jar pang samalam handak marasani pupudak ayu haja aku ada ai bawa sanguan nih.
Ping Kaa Long- atak ciku...maa wa aie nii ciku.
Lia -(( tatak ciku..lia s e l e s e m e..manyak kulingis kulingis tadi malam ))
Utuh Kidok- ((diada cigu ia sakitan awak hanyar bakalahi))
Cangol- Ada aii ciku hanyar rai mancangol nih
Ba Ting Ka Wong- (( tak le cigu lia sakit pilut))
Tan Tin Tong- (( dia lambat ciku tulak niaga))
Usu Iwan- ada cigu..eqeqeqeq..ayu haja paraki aku nih.
Kukupu- ((tadudi cigu halar tangah liper kalukok))
DM- ada ada ada -quexquexquexquex-seksi tak ilon kuk
Liur baungan- ((tadudi saikit cigu tangah aur maniring bibinian kalukok))
Suar papaci- (( diada cigu ia manukar bitri))
Anonymous- (( kami barataan kada nindu cigu))
Malong- ada aii hanyar sampai cigu rumah jauh diselatan
Licak- (( ballum sampai lagik cigu ;kalicakan jalan lakok))
Su Wah Hai- ale ciku ..maa kam sia..suah tahaba lakok
Ninik Bidan-((diada cigu ia harakan banyak bajaga malam))
Antasari-saye!! ade auwww manis tak muha kok
Ang gAh Tet-Gua ale ciku,manyak sihat balu makan pati haluan hoo.
Lunta-Napanyak!! ada ai ako hanyar bulik malunta,.
Payunatan-Uamaai ada ai akok..tangah malandapi lading nih.
Angahlaki- Maaf cigu tadudi..banyak gawian siang malam.
Angah Bini-(( diada cigu-marajuk dirumah))
Waloh- ada aii ..apa amm ako bawa rantang gangan waloh ari ni
Liss-Ape-ape?? ako kada pati taho basa banjar
Ba Lan Chat Tan-ale ale ale ciku ,gua tingah aur bakiroh kagatalan lancat gua nih.
tinjau Re: Kadatanggan Klas Malam
Thu Oct 18 02:08:30 2001
tahniah pupudak, saja apal andika ngaran ngaran kawan saklas
cigu, saya cadangkan pupudak jadi katuha darjah cigu !
cigu saya nak tabahirak la cigu
cigu dia ni pagi pagi lagi dah mancigu
cigu jangan guring cigu, tuh cigu pelawat datang
cikgu : murid murid melayu angkat tangan
cikgu : mengapa kamu tak angkat tangan ?
murid : cikgu kata murid melayu, saya banjar cikgu
cikgu : @#$%^&*
warangan Re: Kadatanggan Klas Malam
Thu Oct 18 02:45:48 2001
satuju ai ciguk ai...sabulat suara ciguk!
pupudak jadi katuhak kalas...
nih mana am cina-cina bagan nih...kada handak balajar kah?
kah hudah kasugihan banar...
nih mana an si:
Lun Tawa Wah
Ting Zhou
Ta Thim Phua
Ta Soon Kam
Han Chow
Wa Luh
Ta Weng Ja Bok
Tan Tin Tong..
nang banjarnya gin kadada nih sapalih...
hayumuk
gandanglawa
lanteng baah ( murid veteren?...heheheee jangan sarik...bagayaan haja )
kulacingan
Sunduk Lawang
Tasmak hirang
Kupiah Sasak
Mat Ferrari
Angah Lanjung
Tengko Julak/sauntilan
Newjikin...
Karaying ( auran manangis luko ( craying? )
Tanggoi Habang
Ku Ching Marau
Ha Yam Jagau
Man Dam
Inah
lunta Re: Kadatanggan Klas Malam
Thu Oct 18 13:54:02 2001
Mari tawa leh.Tagal Sidang Kambil tu kamana haja kampilnya tu basangkutan di hindar basikar.Segala surat manyurat/rekod pelajar sunyaan ditarohi di kampil tu.
UtohKidok Dalam Kelas Malam
Thu Oct 18 16:54:07 2001
Malam sumalam jer. Ari hanyar pukul 8.30 malam, kakanakan banjar hudah masuk kelas awan kakanakan cina bagan.Cikgu Baranga balom sampai lagi.Cikgu rahat baruko di kantin imbah makan ruti canai mamak.
PupudakMatai : Hoi diamlah kang ko pukulkang!
Hiyyai ngaleh nyak ai.
Tinjau : Ketuha! Si Lunta takamih dlm salawar!
Lunta : (nangis) huaaaaa!Tinjau micik hintalo ko..
UtohTunggal : Ha ho hiii Utoh Kidok! Jom batombok!!Mon wani
Su Wah Hai : Ah Sun mali main pakau hoo, wa ada daun telup
TaTingPaLang : Haiya manyak syok.Amoy ada ka??
PupudakMatai : (Nangis....) Hua Huaaa kiyapa kaya ini gigirnyak.Kina mon cikgu Baranga masuk marah ia...Hua huaaa
Tiba tiba masuk Cikgu Baranga.Kelas tarus ranai, kadida nang wani basurah lagi.Ummai garangnyak Cikgu!!
Cikgu : Ni napa gigir nih hah? Pupudak ikam jadi katuha kelas napa baranai.Gayur babanar.Ni mana yang bau harok ni?? Sipa bahira hah??
Pupudak..Matai Re:Dalam Klas Malam(ako katuha)
Thu Oct 18 17:44:30 2001
Cigu Baranga!!.. Utuh Kidok nih kamamacalan banar
Cigu! hamabat buritnyak nih mun kada gin jangan barie ia rihat.
Cigu !Utuh Kidok ia maaur bibinian.Ianyak manjulung surat baisi tapong anthrax lako mun cucukuduk kada apa aii.
Cigu !Aku kulir jadi katuha ngalih mangingibiti yang tuha apa lagi nang bibinian nih..arai maaur urang.
Cigu !Cina-cina bagan nih sawat bajujualan macalan pulang tuh mangilar bibinian haja.Ako camburu jua lagi-lagi mangilar si.....supan handak mamadahkan.
Cigu ! Ping Kaa Long tuh basangu kayu handak mamingkalong urang lako.
Cigu! Dm tuh babacaan buku cinta haja,sumat mandam satumat kuriheng.
Cigu! Lia tuh babawaan H/phone basurahan haja di klas wan sipa tahuam,kuriheng surangan jelous ako.
Cigu! Liss tuh kuliir babasa banjar..urang putih haja
Cigu! Tinjau tuh,kulir maulah home work,,maunjun haja
cigu! Andika kada magan marukok di sakolah kayina aku kompaun.
hehehe heeih..kayina dudi adalagik lapuran ,tulah digarapa aku dilantik jadi katuha..nahhhhhhhhh rasaiee.
PARMATA Hilang Di rumpun Sarai Part I
Fri Apr 5 10:55:49 2002
203.106.164.115
Patang tu Iyah magun taungut-ungut di higa lawang parak dapor rumahnya.Kadida paolahan tukohnya. Handak mamasak cagar lauk malam kina tia ari tarang lagik. Handak manyapu ratik dibaruhan, tia kada baratik, pasal dah disapue adingnya si Inah Lanteh.Jadi kiitu pang, urang kada da paolahan, sing taungut, sumat kureheng saurangan....napakah sako nang dipikirakan.
"Bastiah....oo Bastiah!!" Takajut siIyah mandangar ngaran nya dihiyau wurang." Bastiah....uut ada ka baurang nihhh!!" tadangar lagi hiyauan ilah ilon babinian. " Haaahh!! Ako ada ai. Balakang rumah niihhh!!" ujar Iyah."OO si Itot, ngan ku urang gila manakah tadi" ujar Iyah sambil tatawa gagalahak.
" Napanya nang diulah dihiga lawang tu Iyah" batakon si Itot." Handak kawin haja kah.Jadi kah awan si Udin anak Hj.Ijap tuh" jar Itot.Kau jangan lalawas kaina kau jadi anak dara tuha hakonlehh.Eeeyy ako dahindak!! jar Itot. Bastiah lakas manjawap " EElleeehhh yang kau tu pang, sampai wahini dah malima kali putus tunang. Hii lagi tarok pada ako".
Kaya itu pang mun badua diyang kalirot tu tahagaan, bilang gigir sambat manyambat. bagayaan jurang.Padahal masing-masing balum kawinan.Ada ai utoh-utoh di Kampong Sarai Arom tu yang mangurati dipa nih, tapi kada pati tugul. Handak mautik-utik haja, kabila diitihi kada sing waninya.
Sambil mamandiran tu kamandakannya ari gen batambah kadap. Jam gen mamarak pukul 6.30 patang. Hayam wan itek gen bulikan dah kakayangan paa......
( sambungi haa...)
Gb PARMATA Hilang Di rumpun Sarai Part II
Fri Apr 5 14:56:19 2002
203.82.64.180
.Titt..tuutt..tiiitt..truut..truu.t....
Handphone di dalam bilik siIyah ba..ilun.!!Ilunnya kada pati ramik..ilah nang balagu-lagu wahini.Maklumlah...itu pang handpon yg.hanyar di tukar patang tadi.Tugan tuhuk mamilih..."Pamilihan jua sakalinya siIyah ni.."Gerutuk hati siItot.
SiItot dan siIyah..sambil dudukan di anjung..tangah maniring
carita hindustan.CD tugan hanyar jua mainjam awan si Udin anak si Ijap.Pasal si Udin hanyar bulik dari KL.
"Elehhhh..si Udin tu..makin sombong wahini"sambil muha yang marangut.Ilah marajuk awan si Udin.
"Jar..mu...sampai...bila-bila pun kau tatap mahadangi si Udin tu!"ujar siItot... walau sampai kucing batanduk.Bah...kaintulah batapa dalam banar cintanya...
..kalau handak di ukur..maupang kada mayuk tali tape.
SiItot dan siIyah....manaruskan pamandiran- pamandiran....
walaupun waktu tu..jam sudah parak pukul 10 mlm.
Didalam kasamaran malam yg.dingin-dingin....sakalinya...
siUdin tangah kusyuk mandangarkan pamandiran siIyah dan siItot.
Rupanya...siUdin yang manalipon dari bawah barumahan.
siUdin sambil duduk...di atas buah nyiur karing sambil manguis-nguis ilah hayam mangais pacirinan.
"Hello...hello...!!!jar siUdin.
"Ya..ya..Iyah..sini" jawab siIyah.
"Oh..ayang..balum guring lagi..." takuni siUdin.
"Ya ..Abang!...abang kat mana? batakun jua siIjah.
"Ayang.....kalau balum guring...mari la....abang tunggu ni..." mambawai siUdin akan siIyah.
"Kat mana....malam-malam kaini...ngina....ya,am di tangkap
orang..!!! perasaan takut mahantui siIyah.
...imbah tu.....
uk PERMATA Hilang Di Rumpun Sarai Part II
Fri Apr 5 15:05:41 2002
203.106.164.115
PERMATA Hilang Di Rumpun Sarai Part II
Malam itu Iyah kada pati janak kada gureng. Ari kada hangat kada, nayamuk gen kada banyak tape Iyah magun kada gureng. Tanto ada hal nang dipikirakan nih. Kira-kira napanya hang ko lehh.
" Bastiah, ikam ni bila lagi handak kawin. Uma wan ayah hikam udah tuhaan . Handek kai marasa manimang cucu Iyah hai" surah kaya itu magun nai gagaliur dalam wadah pikiran Bastiah." Uma nireng si Udin anak Hj. Ijap tu kan bagus haje urangnya. Awak wagas, bagawi gen saing.Ca itihi barapa ikar tanah ditanamnya wan sarai. Bandang ada sakaping. Mun ikam hakon ha kaina ako mamadahkan ka umanya. Kade urang lain kade pang, ada ai tarait kulaan wan kita haa" ujar Angah Acil umanya Bastiah siang tadi.
Udin Sarai saja gancang bagawi. Ngaran bujurnya Samludin taga banyak batanam sarai, maka lakat taros ngaran jadi Udin Sarai. Cumanya Udin Sarai ni tagak uho saikit jurang napakah.Kakadang tu bajual sarai ka Cina Ping Ka Long, nanar rai di kantoi cina haa. Sa guni sarai dibayar Cina tangah dua ringgit. Hakonnai Udin haa. Asa banyak kai duitnya.Udin mimang ada hati handak babini wan Bastiah, tuhuk jua inya mangurati Bastiah, parak 2 tahun dah magun kadida respon.
Bastiah magun kada mau gureng. Tuhok inya bakijim, taga makin bakijim aur muha Udin Sarai ha nang mancangol sambil takuriheng dalam pikirannya.Kalawasannya Bastiah gen tagureng..........
Kada lawas imbah si Iyah guring tadangar bungi karakas2 di barumahan bubujur di bawah bilik Iyah....imbah tuh pulang tadangar bungi tawing bilik Iyah dikatuk urang. Takipik Iyah badadas duduk. "Hayu...bungi apa tu leh...hantu haja kah..", Iyah bilang takurisit mangisot ka pinjung bilik sambil bakalumbun lawan sapotnya nang babau harok tuh.
"Iyah...ooo yah..ikam nangar kah...",ujar suara di higa tawing. "Suara sapa tu leh..asa suah nangar..tagal kada madayi ah malam2 nih ada urang mahiyau..kaluko urang jadian.." ujar Iyah dlm. hati. Umai maginnya ai pucat muha Iyah...bilang kada baburinik lagi dah..ranai tarus. Bungi katukan di tawing tuh magin bakuat. "Yah..yah..ikam nangarkah..lakasi nah..buka lulungkang nih...",ujar suara tuh lagi. Magun jua Iyah kada maharong. Kada lawas imbah tuh tadangar bungi lulungkang diungkap urang. Lulungkang tuh pulang kada am tapi nahap banar. Jabuk hudah. Mangancing aci ikat lawan dawai haja. Mun diungkap ba'iya satumat jua tagahap.
Si Iyah kada mahadang lagi dah. "Kada magan nih..kana baidabul nih..mun inya hingkat babuat ka dlm. nih mau di rogolnya aku..maka muha ko nih saja paruna".
Si Iyah gin badadas tulak ka lamari buruknya cagar tuh handak maambil tabung hayamnya nang hibak lawan duit syiling tuh. Sambil bajingkit bajalan bagagamat takutan urang di barumahan tuh tadangar.
sambungi pulang...
uk PERMATA Hilang Di Rumpun Sarai Part IV
Fri Apr 5 20:55:15 2002
210.186.22.184
PARMATA Hilang Di Rumpun Sarai Part IV
Iyah magunnai takutan sambil bajingkit bajalan ka lulungkang. Di tangannya gen magun jua mamagang tabong hayam macam ujar Ujik Jabis tuh. Kalinya mancangol kapala Udin Sarai ancap ha basurah " Iyah...ikam kah? hii hiii, ni ako Udin" ujar Udin.Limbah haja takipik Iyah tusaini tacatok kapala Udin " Adoi! Binjol kapala ko!.." Ujar Udin.
" han napa apus muha!! Wani bangat maindap urang malam-malam nih. Bakuciak sako!" ujar Iyah bawani." UUii jangan-jangan Iyah hai, kina pupuh urang ako, jangan, jangan" jar Udin inta ampun inta rila ka Iyah." Nangapang ka sini malam nih? takunan Iyah.
" Iyah , ikam handak ka kawin wan ako, mun....mun ikam hakon....kina ako...ako barie ikam BATU PARMATA. " HAAHH BATU PARMATA???" asa tajujul mata Iyah mandangar batu parmata. Maka ngintu pang yang Iyah handak bangat. BATU PARMATA!!" Mananya, di mana, bila, kayapa, mana" ancap haja Iyah batakon.
Bahh Udin Sarai takuriheng...jiheng jiheng.Hanyar wahini Iyah mau respon ka Udin.Kambang lubang hidung lehh.Jar Udin dalam hati basurah " Hi hi uho uho ako gen ada jua diang yang hakon he hee....." kaya ni Iyah hai mun ikam handak batu parmata ....ii iisok patang ikam tulak ka kabon sarai ko lah. Hi hii kaina ako mbarie ikam BATU PARMATA.
" Hieh hai Udin nai. Isok ako ka sana. Nah jen ancapi bulik, ari malam nih" Taros ditunjulnya Udin . Napang lagi tia tajungkang ngai si Udin, mandabok ka tanah.Taga Udin Sarai kada sarek kada, takuriheng lagi ada.........
Gb PARMATA Hilang Di rumpun Sarai Part III
Fri Apr 5 15:08:34 2002
203.82.64.180
..Jam di tangan udin..
sudah tapat pukul 12.30...
siItot yang mahadangi di atas rumah sudah kalinguan.
Matanya gan takatup dan sasatumat tabukak.Tapi...
siIyah dan siUdin tangah ramik di bwah barumahan.Napanya..hangkuk di ulah...siItot kada tahuk.
Tiba-tiba...suara orang....mangajutkan siItot dari guringnya....
..Sakalinya......siIyah dan siUdin...handak dinikahakan olih
pak Imam malam tu..jua...
siItot....aku macam kada pacaya...dua tiga kali aku mamusut mata ku....apakah aku tangah barmimpi/maigau......!!
Kahwin jua...rupanya..siIyah awan siUdin......
esok pagi...kampung Sarai Arom....gigir sakampongan...barita siIyah awan siUdin ditangkap basah!!!!
uk PARMATA Hilang Di Rumpun Sarai Part V
Fri Apr 5 22:47:38 2002
210.186.22.184
PARMATA Hilang Di Rumpun Sarai Part V
Lokasi : Kabon sarai Udin uho
Ari ; Ari sihai kurang labih jam 5.00ptg
Lawas jua Udin Sarai mahadangi si Iyah, taga kada taliat lagi.Kada paolahan sambil mahadangi Iyah, udin gen malikit api ruko cop Dangill, sambil mahiut panjang...." FFuuuhhh..." jar Udin Sarai. Bajabol asap ruko Dangill kasukaan Udin.Kada sawat satangah jam hanyar bangsol Bastiah badua awan Itot.
"" Laaahh hai, kanapa lambat bangat nih. Kanapa pulang datang baduaan Yah. Asaan ko ikam datang nyurangan haja" nyasal Udin Sarai." Tanto wai ako datang awan Itot nih Din nai, ngan mo ako ni bungol ka datang surangan. Mun surangan di kabon sarai mo nih,kada ako dapat PARMATA kada pang!! Kao yang dapat PARMATA bujurlehhh??Hiyau Iyah dari jauh lagi.
Bastiah wan Itot bilang kada manyabar lagi handak manireng parmata nang disambatakan Udin malam tadi." Din..mananya PARMATA nang ujarmo tuh?? Ancapi pang kami handak maliat. Mao pang parmata ganal sako...behh sugih pang kita lehh" ujar Iyah.
Ujar Udin " kaya ini lah Iyah hai, Itot tai, sarai ko nih banyak nang udah babunga, ca tireng tuh. Ujar nang tuha, amon sarai udah sawat babunga, di bawah rumpunnya ada BATU PARMATA!! Taho leh ikam" Nih cangkol dua buting, mon handak batu parmata tu ancapi ginei ako manyungkil rumpun sarai tuh. Mon banyak ulihan cungkilan....tanto banyak kita bulihi BATU PARMATA lehhh....jar Udin Sarai.
Pacaya bannar babinian dua ikong tuh. Kada pati bapikir lagi taros dipa manyangkol rumpun sarai di kabon Udin. Limbah sarumpun...cungkil lagi sarumpun...cungkil lagi sarumpun...cungkil lagi...cungkil...lagi cungkil...cungkil lagi....cingkul..eh..cungkil....lagi......
uk PARMATA Hilang Di Rumpun Sarai Part VI
Sat Apr 6 15:42:24 2002
203.106.164.143
PARMATA Hilang Di Rumpun Sarai Part VI
Patang yang parak kadap tu manyaksikan baduan diang kalirot si Iyah wan Itot bagawi gancang manyungkil wan manyangkol rumpun sarai Udin Sarai nang uho tu. Udin takuriheng surangan, dalam hatinya basurah " hehe talah gawian ku. Satumat juak talah manyangkol rumpun sarai ku. Isok papagian sadangnya ai ku jual ka Cina Ping Ka long.Kada payah bangangaleh bauyuhan bagawi, han mun bisa mangantoi urang awaq gen nyaman". Hudah labih sapuloh guni baja cap dacing hibak wan batang sarai, tu gen tuhuk jua Udin manyumpal sampai panoh.Ni kali baduit pang sidin tukohnya.
Nang diang badua tu magun kakarubut manyungkil sarai, kada ta ulihi jua batu parmata tuh.Sarek bannar Iyah. " Cehh, kaya ini tuhuk kita Tot tai manggawei sarai Udin, kada tahaga BATU PARMATA!. Batu karikil sing banyakkan nah" Bulik haa! Ujar Iyah. Ari gen makin kadap, parak mamukol 7.00 hudah. " Mon kaya ini kita ni nanar rai di walohi Udin tuh. Sarainya makaam habis kita cangkol, inya sanang sanang mamilihi, cehh talah gawaian nya" nyasal bannar Iyah.
Babiya batis diang tu handak malangkah bulik haja, tusaini Itot tatireng batu bagirap wan mancarunong di higa batisnya. " Iyah!! Tu pang BATU PARMATA!! Ca liat batu tu bagirap....Putih Bagirappp!!Nah tahaga jua ai kita!!" Ujar Itot asa kada caya inya.Ancap haja dijumput Iyah " Hieehh...BATU PARMATA!! Ganal nya, kaya hintalo hayam!! Ummai...takajotnya ako!! Ako sugih...ako sugihh...Sugihh ako!! Punya la arai diang badua tu . Malacong lacong, baigal-igal kaaraian, sampai tapih masing-masing tabalurut ka tanah, gen dipa kada nahirani lagi dah.
Udin nang rahat mamilihi sarai tadi tadangar ilon diang gigir tahaga BATU PARMATA, ancap umpat manireng dari jauh. Tatireng haja diang tu luar biasa kaadaannya, bahh sigar mata Udin. Badadas Udin bukah handak mangapongi diang tuh.Ini can baik ujar Udin.
Diang badua tu pulang kabila tatireng Udin rahat mangapong dipa gen ancap bukah, sambil mamayir tapih nang tabalurut." Ayoo Iyah ancapi bukah, Udin manyasah kita tuu, inya handak marabuti PARMATA nih!!" Ujar Itot. Iyah gen bakuciak jua," Hieh ayoo kita bukahan, Udin tu kade handak BATU PARMATA ni kad Tot tai, inya handak ' PARMATA' nang lain banarrai"....ayoo cabbuuuttttt!!...
uk PARMATA Hilang Di Rumpun Sarai Part VII
Sat Apr 6 16:08:59 2002
203.106.164.143
PARMATA Hilang Di Rumpun Sarai
Dalam ari kadap nang parak malam tu, gigir diang kalirot bukahan di sasah Udin Sarai.Itot hudah bukah badahulo taros hilang kada taho jua ka mana tulaknya. Tatinggal lam si Iyah saurangan di sasah Udin. Talalo gupoh bangat bukah ia am batis nya taranjah tunggol jabok. Napang lagik...tia tajuramba ha Iyah, batu parmata gen habis tahumpating ntah ka mana, tapeh pulang rabit.....ummai bapala bannar
" Bastiah OOOO Bastiah!!" napinya ikam bakuciak tuh?? Kada bangun haja ka lagiikk. Ari tinggi dah nih, ikam tu gureng gen malalor haja!!" tadangar ilon umanya mancangol di higa lawang." Nah ham ikam, ma igau lehh Bastiah. Mana ada PARMATA nya?? TAHI MATA ikam banyak kai batuyuk tuh.Jen mandi jen, tu dapor tu disimpuni, uma handak ka rumah angah hikam, batakon pasal ikam awan Udin tuh, jadi ka kada." ujar Angah Acil.
Taduduk Iyah di higa taweng jabok satumat.Manireng tangan...asa magun hanyar manjapai BATU PARMATA!!
" Cehh ma igau haja pang ako. Rugi nya ai, hilang BATU PARMATA tadi, mun caka kada taranjah tunggul hampalam tadi, mau pang kada hilang BATU PARMATA tuh.Mun kada di sasah Udin tanto ako dah mawa bulik BATU PARMATA tuh.
Pagi tu, imbah basisimpun, bastiah mandam di higa lawang dapor.Basurah lagi hatinya " hehehe mujur ako bamimpi....mun babujuran tadi mau pang hilang "PARMATA" ko di cuntan Udin"." Kada apa ah BATU PARMATA hilang di rumpun sarai, asal parmata ko kada hilang" ujar Iyah basurah saurangan sambil takuriheng...........
Talah sudah.
Mohon maap amon basa kurang bagus, atawa tasambat ngaran kulaan. Kisah ni cagar bagayaan haja, cagar bararamian. Amon handak bannar maulihi BATU PARMATA, bagawi ha gancang-gancang....kaya Udin Sarai, insyaAllah, kaina taulihi napa nang kita hajatkan.
ungkapan banjar DIPETIK DARI BUKU: UNGKAPAN TRADISIONAL DAERAH KALIMANTAN SELATAN.
Anaknya itik, umanya angsa
Maknanya: Anak yang pandai berasal dari orang tua yang pandai juga.
Ungkapan ini diucapkan sebagai kata-kata pujian terhadap orang tua yang berhasil dalam mendidik anak.
Anak jangan satitilahnya kaina kuwitan diulahnya kuda.
makna: Anak jangan terlalu dimanjakan nanti orang tuanya sendiri dijadikannya hamba.
Unagkapan ini kengingatkan ibu bapa supaya mendidik anak menjadi manusia yang baik dan berbudiluhur dengan pengajaran agama dan moral. Anak jangan terlalu simanjakan sangat sehingga nanti berani membantah kata orang tua bahkan mungkin memerintah atau memarahi orang tuanya.
Bagai tilambung gugur ka licak
Makna: Orang muda yang gemar berbuat tidak senonoh tapi ia bangga dengan perbuatannya.
Ungkapan ini sebagai sindiran kepada orang muda yang macal spt menunjuk samseng, suka mengacau anak bini orang, men...an , imbah balagak inyalah nang kuat wani
Bagaimana maruwak banyu di bumbung
Makna: Berbicara terus menerus tanpa membri kesempatan kepada urang lain didalam sesuatu musyawarah.
Ungkapan ini sebagai sindiran kepada urang yang hanya mahukan orang lain mendengar hujahnya sahaja. Pendapat orang lain seolah-olah semuanya tak betul.
Bagus cubik pada panai.
bagus bairik pada baranai
Makna: Bekerja lebih baik pada berdiam diri sahaja.
Ungkapan ini diucap sebagai ajakan supaya rajinan bagawi kada mun kulir, aur badiam haja kada apa-apa ulahan.
Banyak muntung haran nasi
makna: Orang yang banyak cakap kosong membuang waktu, sedangkan kerja tidak diselesaikan.
Amun wani manimbai lunta, maka wani jua manajuni
Makna: Apabila berani melakukan sesuatu perbuatan, maka harus pula berani menanggung resiko yang mungkin timbul dariya.
Ungkapan ini sebagai ingatan supaya semua pekerjaan atau keputusan yang dibuat mestilah difikirkan dahulu baik buruknya. Setelah keputusan dibuat harus pula berani mempertahan dan bertanggungjawab pula untuk melaksanakannya.
Bilang kada babulu lagi landau
maknanya: Orang yang bekerja keras untuk memberi nafkah keluarganya.
Ungkapan ini sebagai peringatan supaya kita semua mesti ada rasa tanggung jawab dan sentiasa bekerja kuat untuk menanggung keluarga.
Bilang kada kabantaan
maknanya: pekerjaan (pengorbanan) yang tidak mendatangkan hasil.
Misalnya - kuwitan nang membelajakan wang ringgit hagan anak, tapi nang anak menggunakan pambarian dengan boros kepada perkara yang kada berfaedah dan akhirnya anak itu gagal, kada dapat apa yang diharapkan.
(nota: banta - sejenis rumput. Batangnya keras dan tajam yang boleh melukakan.)
Ca kada bungul malanah uyah saurang
Maknanya: Sangat bodohlah sekiranya seseorang itu dengan sengaja merosakkan nama baik keluarga sendiri.
Ulasan: Ungkapan ini memberi nasihat agar kita sentiasa menjaga martabat dan nama baik keluarga.
Cung palangan, siapa mmenjapai buruk tangan
maknanya: Orang yang sudah mengakui kesilapannya janganlah di terus jadikan tumpuan umpatan selamanya. .
Ulasan: Bila sesorang itu telahpun mengakui kesilapannya, haruslah kita memaafkan dan memberi peluang kepadanya untuk memperbaiki dirinya.
(cung palangan - satu permainan kanak-kanak, ilah main jadi-jadi.)
Dasar rajaki halang kada ta ka musang
Rezeki yang ditentukan Allalh tidak akan beralih kepada orang lain.
Ungkapan ini diucapkan supaya kita jangan merasa kecewa sangat kalau tidak mendapat apa yang dihajatkan tambahan pula kalau apa yang diharapkan itu diberikan pula pada orang lain. Mungkin bukan rezeki kita pada kali ini, segalanya adalah ketentuan ilahi.
Halus mun iwak, ganal mun biawak
maknanya: Terimalah rajaki nang walau sadikit tapi halal, ianya labih baik pada nang ganal tapi didapat melalui cara haram.
Diulah salawar kada mayu, diulah baju kagubiran
maknanya: Orang yang ilmunya kepalang tanggung tidak seharusnya dijadikan pemimpin.
ungkapan ini diucapkan hagan menasihati urang anum supaya bersungguh menuntut ilmu, kada magan separuh jalan kada tuntung. Kerana dengan ilmu dapat menjamin kemampuan maolah gawian yang baik dan sampurna
Makan kada baanca, kaya warik tajun ka kacang
makna: hidup kada maikut adat/ aturan.
ulasan: Dalam kehidupan bermasyarakat, kita mestilah mengikut adat atau aturan dari segi tingkah laku dan perbuatan. Tidak mengikut suka hati sendiri sahaja sampai mengganggu ketenteraman awam.
Mana umpat bahinggap mana umpat bataduh
maknanya: hidup sentiasa bergantung kepada urang lain.
Diucapakan kepada urang nang kulir bagawi. Hidup hanya bagantung pada kuwitan ataupun mintuha sugih. Sepaptutnya bisa pang mancari nafkah saurang.
Manusia kada mamak dijarang
Orang yang marasaakan pandapat saurang haja nang bujur, kada mahirani awan pendapat orang lain. Ia haja yang bujur urang lain sunyaannya salah.
Hidup manimpakul Biar dicela urang asal hidup senang. Ungkapan ini menyindir urang yang mementingkan diri sendiri sahaja, tidak mengambil kisah hal urang lain.
Kalakuan maniniwah
Berkelakuan tidak senonoh.
Ungkapan ini berupa pngajaran supaya sentiasa berkelakuan baik, tidak berkelakuan tidak seperti kebiasaan urangsehingga menjadi kebencian masyarakat.
Tinggi gunung tinggi lagi halalang
Setinggi mana pun pangkat atau kedudukan tentu ada lagi yang lebih tinggi daripadanya. Sesungguhnya pangkat dan kedudukan hanya sementara. Adalah tidak wajar bersifat takbur, menganggap diri lebih tinggi dari orang lain, tetapi harus sentiasa saling menghargai dan menghormati antara satu sama lain.
Tahu makan ha, kaya ular pampaut
Tidak mau bekerja, sentiasa mengharap pemberian orang sahaja.
Ungkapan ngini membari nasihat supaya jangan kulir bagawi, tapi berusaha mancari nafkah,tidak hanya bergantung kepada ornag lain.
PERTUBUHAN BANJAR MALAYSIA (PBM) Reg : 2455/96(WP) No 35-2, Tingkat 1 Jalan PJS 3/46 Taman Sri Manja
Jalan Klang Lama 46000 Petaling Jaya Selangor
Tel. : +603-7785 0048 Faks. : +603-7785 0048
Mobile : +6017-2587130 (SMS)
PORTAL Rasmi : www.mypbm.org Email :infopbm@mypbm.org